వరాహపురాణమ్

పఞ్జరస్థో యథా సింహః కోఽస్మాంస్త్రాతా భవేదితి 172.

పంజరంలో ఉన్న సింహంలా, 'మనలను ఎవరు రక్షిస్తారు?' అని ఆలోచించాడు.

రురోదోచ్చైః స్వరం దీనా హా కష్టమితి జల్పతీ

ఆమె పెద్దగా, బాధతో ఏడుస్తూ, 'హాయో! ఎంత కష్టమో!' అని విలపించింది.

శ్రూయతే బహుధాకారో గోకర్ణోఽప్యతిదుఃఖితః

గోకర్ణుడు కూడా అనేక విధాలుగా చాలా బాధపడ్డాడని వినబడుతుంది.

ప్రాఞ్జలిర్దీనయా వాచా సాన్త్వయామాస తాః శనైః

ఆయన చేతులు జోడించి, దయతో, మెల్లగా వారిని ఓదార్చాడు.

భవితా యది తత్రాహం రాజానం తం నివారయమ్

నేను అక్కడ ఉంటే, ఆ రాజును అడ్డుకుంటాను.

ఇత్యుక్తమాత్రే వచనే తాః సర్వా లబ్ధచేతసః కస్త్వం కథయ కస్మాచ్చ స్థానాద్యత్త్వమిహాగతః

అలా అన్న వెంటనే, వాళ్లందరికీ ధైర్యం వచ్చింది: 'నువ్వెవరు? ఎక్కడి నుంచి వచ్చావు? చెప్పు.' అని అడిగారు.

గోకర్ణ ఉవాచ పూర్వం దృష్టా భవత్యో వై చార్వంగ్యశ్చారులోచనాః

గోకర్ణుడు ఇలా అన్నాడు: 'మునుపు నేను మిమ్మల్ని చూశాను, మీరు అందంగా, చక్కని కళ్లతో ఉన్నారు.'

ఇదానీం మలినా జాతా మమ శోకవివర్ద్ధనాః

ఇప్పుడు మీరు ముదురు అయిపోయారు, నా మనసు మరింత బాధపడుతోంది.

జ్యేష్ఠా సోవాచ తస్యాగ్రే పుష్పజాత్యా స్వలంకృతాః

ఆయన ముందు, పెద్దదైన ఆమె తన జాతికి చెందిన పువ్వులతో అలంకరించుకుని ఇలా మాట్లాడింది.

హృద్యవేషాః సుచార్వంగ్యః పుష్పవృద్ధిరతాః తదా

ఆ సమయంలో వారు ఆకర్షణీయమైన రూపంతో, అందమైన అవయవాలతో, పుష్పాల పెరుగుదలకు అంకితమై ఉండేవారు.

రాజలోకైః పీడితాశ్చ చ్ఛేదనోన్మూలనేన చ 172.

ఆ రాజాధికారులు చెట్లు కోయడం, పాతిపెట్టడం వలన అవి బాధపడేవి.

పుష్పమాలావిహీనాశ్చ మూలస్కన్ధావశేషితాః

పుష్పమాలలు లేకుండా, కేవలం వేర్లు, దుంపలు మాత్రమే మిగిలిపోయాయి.

యో దేవస్తత్ర పాషాణో మృత్పిణ్డేష్టకయన్త్రితః

అక్కడ ఉన్న దేవుడు ఒక రాయి రూపంలో, మట్టి గుళిక లేదా ఇటుకలతో చుట్టబడి ఉన్నాడు.

పుణ్యం సోదకపూర్ణోఽయం తస్యారామస్య సేచకమ్

ఈ నీటితో నిండిన పాత్ర పవిత్రమైనది; అది ఆ తోటకు నీరు పోసే పాత్రగా ఉపయోగపడుతుంది.

యే చ వృక్షాః ఫలోపేతాస్తే సౌవర్ణాశ్చ సత్తమ తస్యా నాశాద్యథా నోఽత్ర జాతేయం చ విరూపతా

పండ్లు ఇచ్చే చెట్లు, బంగారు చెట్లు నాశనం కాకపోతే, ఇక్కడ వచ్చిన విధ్వంసం అక్కడ కలగదు.

గోకర్ణ ఉవాచ కరణాత్కూపదేవానాం తస్య పుణ్యఫలం వద

గోకర్ణుడు అడిగాడు: అక్కడ బావి దేవతలను నిర్మించడానికి కలిగే పుణ్యఫలం చెప్పు.

జ్యేష్ఠోవాచ ఇష్టేన లభతే స్వర్గం పూర్త్తే మోక్షం చ విన్దతి

జ్యేష్ఠుడు చెప్పాడు: యజ్ఞంతో స్వర్గాన్ని పొందుతాడు; పుణ్యకార్యాలతో మోక్షాన్ని పొందుతాడు.

వాపీకూపతడాగాని దేవతాయతనాని చ

వాపులు, బావులు, చెరువులు, దేవతాల మందిరాలు—

భూమిదానేన యే లోకా గోదానేన చ కీర్త్తితాః

భూమి దానం, ఆవు దానం ద్వారా లభించే లోకాలు ప్రశంసించబడతాయి.

అశ్వత్థమేకం పిచుమన్దమేకం న్యగ్రోధమేకం దశ పుష్పజాతీః

ఒక అశ్వత్థ చెట్టు, ఒక పిచుమంద చెట్టు, ఒక వటవృక్షం, పది రకాల పుష్పచెట్లు—

యథా సుపుత్రః కులముద్ధరేద్ధి యథాఽతికృచ్ఛ్రాన్నియమప్రయత్నాత్ 172.

ఎలా మంచి కుమారుడు కుటుంబాన్ని పైకి తీసుకెళ్తాడో, అలాగే కఠినమైన నియమంతో, శ్రమతో—

గోకర్ణ ఉవాచ ఛాయావిశ్రామపథికైః పక్షిణాం నిలయేన చ

గోకర్ణుడు అడిగాడు: ప్రయాణికులకు నీడ, విశ్రాంతి కల్పించడం, పక్షులకు నివాసం ఇవ్వడం ద్వారా—

పత్రమూలత్వగాద్యైశ్చ ఔషధార్థం తు దేహినామ్

వాటి ఆకులు, వేర్లు, తొక్కలు మొదలైనవి జీవులకు ఔషధంగా ఉపయోగపడతాయి.

గృహకృత్యాని కాష్ఠాని క్షుద్రజన్తుగృహాస్తథా

వాటి కలప ఇళ్ల పనులకు ఉపయోగపడుతుంది; చిన్న జంతువులకు కూడా అవి నివాసంగా ఉంటాయి.

ఫలన్తి వత్సరే మధ్యే ద్వివారం శకునాదయః ఏవం పుత్రసమారోపా ఏవం తత్త్వవిదో విదుః

సంవత్సరమధ్యలో రెండుసార్లు పండ్లు పండుతాయి; పక్షులు మొదలైనవి వాటిని ఆస్వాదిస్తాయి. ఇలానే కుమారులను పెంచడం గురించి జ్ఞానులు తెలుసుకుంటారు.

శ్రీవరాహ ఉవాచ హా కష్టం కథమిత్యేవ ముమోహ చ పపాత హ

శ్రీ వరాహుడు చెప్పాడు: హాయ్! ఎంత దురదృష్టం! అని చెప్పి, అపస్మారంలో పడిపోయాడు.

తాభిరాశ్వాసితో ధీమాన్ససంజ్ఞో వారిణోక్షితః

వారు ఓదార్చగా, జ్ఞానవంతుడు నీళ్లు చల్లి, మళ్లీ చైతన్యం పొందాడు.

గోకర్ణ ఉవాచ మథురాయాం మమైవతదుద్యానం దేవతాగృహమ్

గోకర్ణుడు ఇలా అన్నాడు: మథురలో那个 తోట, దేవాలయం నాది.

యది తత్ర గతశ్చాహం పితృరాజ్ఞోస్తు సన్నిధౌ

నేను అక్కడికి వెళ్ళితే, పితృరాజు సమక్షంలోనే ఉండాలని కోరుకుంటున్నాను.