వరాహపురాణమ్

భవాన్ శశీ సూర్యహుతాశనోఽసి త్వయి ప్రలీనం జగదేతదుచ్యతే । భవత్ప్రతిష్ఠం రమతే జగత్ యతః స్తుతోఽసి రామేతి జగత్ ప్రతిష్ఠితమ్ ।। ౧౨.

నీవే చంద్రుడు, నీవే సూర్యుడు, నీవే అగ్ని. ఈ జగత్తు అంతా నీలో లయమవుతుంది. నీలో స్థిరమైన ఈ లోకం ఆనందిస్తుంది. అందుకే నీవు 'రాముడు'గా, జగత్తుకు ఆధారంగా స్తుతించబడుతున్నావు.

భవార్ణవే దుఃఖతరోర్మిసంకులే తథాక్షమానగ్రహణేఽతిభీషణే । న మజ్జతి త్వత్స్మరణప్లవో నరః స్మృతోఽసి రామేతి తథా తపోవనే ।। ౧౨.

భవసాగరంలో బాధల అలలు ఉప్పొంగుతున్నప్పుడు, సహనశక్తి అనే మొసలి భయంకరంగా ఉన్నా, నీ స్మరణ అనే పడవ ఉన్నవాడు ఎప్పుడూ మునగడు. అందుకే తపోవనంలో కూడా నిన్ను 'రాముడు'గా స్మరిస్తారు.

వేదేషు నష్టేషు భవాంస్తథా హరే కరోషి మాత్స్యం వపురాత్మనః సదా । యుగక్షయే రఞ్జితసర్వదిఙ్ముఖో భవాంస్తథాగ్నిర్బహురూపధృగ్ విభో ।। ౧౨.

వేదాలు నశించినప్పుడు, ఓ హరి! నీవు ఎప్పుడూ మీనరూపాన్ని ధరించావు. యుగాంతంలో, అన్ని దిక్కులు ఎర్రబడినప్పుడు, నీవు అనేక రూపాలైన అగ్నిగా మారావు, ఓ విభూ!

కౌర్మం తథా తే వపురాస్థితః సదా యుగే యుగే మాధవ తోయమన్థనే । న చాన్యదస్తీతి భవత్సమం క్వచి- జ్జనార్దనాద్ యః స్వయం భూతముత్తమమ్ ।। ౧౨.

ప్రతి యుగంలో సముద్రాన్ని మథించేటప్పుడు నీవు ఎప్పుడూ కూర్మావతారాన్ని ధరించావు, మాధవా. జనార్దనా, నీవే పరమాత్మ, నీవు సమానమైనవాడు ఎవరూ లేరు.

త్వయా తతం విశ్వమిదం మహాత్మన్ స్వకాఖిలాన్ వేద దిశశ్చ సర్వాః । కథం త్వమాద్యం పరమం తు ధామ విహాయ చాన్యం శరణం వ్రజామి ।। ౧౨.

మహాత్మా, ఈ జగత్తంతా నీతో నిండిపోయింది. నీవు అన్ని దిశలను పూర్తిగా తెలుసు. ఆదియైన, పరమమైన ఆశ్రయాన్ని వదిలి ఇంకెవరినైనా ఆశ్రయించగలను?

భవానేకః పూర్వమాసీత్ తతశ్చ త్వత్తో మహీ సలిలం వహ్నిరుచ్చైః । వాయుస్తథా ఖం చ మనోఽపి బుద్ధి- శ్చేతోగుణాస్తత్ప్రభవం చ సర్వమ్ ।। ౧౨.

ముందుగా నీవొక్కడే ఉన్నావు. తర్వాత నీ నుండి భూమి, నీరు, అగ్ని, గాలి, ఆకాశం, మనస్సు, బుద్ధి, చైతన్య లక్షణాలు అన్నీ పుట్టాయి.

త్వయా తతం విశ్వమిదం సమస్తం సనాతనస్త్వం పురుషో మతో మే । సమస్తవిశ్వేశ్వర విశ్వమూర్తే సహస్త్రబాహో జయ దేవ దేవ । నమోఽస్తు రామాయ మహానుభావ ।। ౧౨.

ఈ విశ్వం అంతా నీతో నిండిపోయింది. నీవు శాశ్వతుడు, నీవే పరమ పురుషుడు అని నేను భావిస్తున్నాను. సమస్త లోకాల అధిపతీ, విశ్వరూపుడా, వేల చేతులవాడా, దేవదేవా, నీకు జయము కలగాలి. మహానుభావుడైన రామునికి నమస్కారం.

ఇతి స్తుతో దేవవరః ప్రసన్నః తదా రాజ్ఞః సుప్రతీకస్య మూర్తిమ్ । సందర్శయామాస తతోఽభ్యువాచ వరం వృణీష్వేతి చ సుప్రతీకమ్ ।। ౧౨.

ఇలా స్తుతించబడిన దేవతలలో శ్రేష్ఠుడు సంతోషించి, రాజు సుప్రతీకుడికి తన స్వరూపాన్ని చూపించి, 'ఒక వరం కోరుకో' అని అన్నాడు.

ఏవం శ్రుత్వా వచనం తస్య రాజా ససంభ్రమం దేవదేవం ప్రణమ్య । ఉవాచ దేవేశ్వర మే ప్రయచ్ఛ లయం యదాస్తే పరమం వపుస్తే ।। ౧౨.

ఆ మాటలు విని, రాజు భయభక్తులతో దేవదేవుడికి నమస్కరించి, 'దేవేశ్వరా, ప్రళయ సమయంలో నీ పరమ స్వరూపంలో లయమయ్యే వరాన్ని నాకు దయచేయు' అని అన్నాడు.

ఇతీరితే రాజవరః క్షణేన లయం తథాఽగాదసురఘ్నమూర్తౌ । స్థితస్తస్మిన్నాత్మభూతో విముక్తః స భూమిపః కర్మకాణ్డైరనేకైః ।। ౧౨.

రాజు ఇలా కోరగానే, క్షణంలోనే అతను అసుర సంహార స్వరూపంలో లయమై, ఆ స్థితిలో స్థిరమై, అనేక కర్మకాండల వల్ల విముక్తి పొందాడు.

శ్రీవరాహ ఉవాచ । ఇతీరితం తే తు మయా పురాణం స్వాయమ్భువే చాదికృతైకదేశమ్ । శక్యం న చాస్యైర్బహుభిః సహస్త్రై- రపీహ కేనాపి ముఖేన వక్తుమ్ ।। ౧౨.

శ్రీవరాహుడు ఇలా అన్నాడు: 'నేను నీకు ఈ పురాణాన్ని, స్వాయంభువుడికి చెప్పిన విధంగా వివరించాను. వేలమంది కలిసినా, దీన్ని పూర్తిగా వివరించడం ఎవరికీ సాధ్యం కాదు.'

ఉద్దేశతః సంస్మృతమాత్రమేత- న్మయా భద్రే కథితం తే పురాణమ్ । సముద్రతోయాత్ పరిమాణసృష్టిః క్వచిత్ క్వచిద్ వృత్తమథో హ్యనర్ధ్యమ్ ।। ౧౨.

భద్రే, నేను నీకు ఈ పురాణాన్ని సంక్షిప్తంగా, గుర్తొచ్చినంతగా చెప్పాను. సముద్రపు నీటి సృష్టి, అక్కడక్కడ జరిగినవి అన్నీ కొలవలేనివి.

స్వయమ్భువా కథితం బ్రహ్మణాఽపి నారాయణేనాపి కుతో భవేఽన్యః । అశక్యమస్మాభిరితీరితం తే తన్మూర్త్తిత్వాత్ స్మరణేనేదమాద్యమ్ ।। ౧౨.

స్వయంభువుడైన బ్రహ్మ, నారాయణుడు కూడా దీన్ని వివరించారు. మరెవరు చెప్పగలరు? ఈ పరమ రూపం ఎంత విస్తారమైందో, మేము కేవలం ఆది భాగాన్ని మాత్రమే గుర్తు చేసుకోగలిగాము.

సముద్రే బాలుకాసంఖ్యా విద్యతే రజసః క్షితౌ । న తు సృష్టేః పునః సంఖ్యా క్రీడతః పరమేష్ఠినః ।। ౧౨.

భూమిపై సముద్రపు ఇసుక రేణువులు లెక్కించలేనివి. కానీ పరమేశ్వరుడు చేసిన సృష్టి కార్యాలకు లెక్కే లేదు.

ఏష నారాయణస్యాంశో మయా ప్రోక్తః శుచిస్మితే । కృతే వృత్తాన్త ఏషశ్చ కిమన్యచ్ఛ్రోతుమిచ్ఛసి ।। ౧౨.

నారాయణుని గురించి ఈ భాగాన్ని నేను చెప్పాను, సుందరీ. కృతయుగంలో జరిగిన కథ ఇదే. ఇంకా ఏమి వినాలనుకుంటున్నావు?

ధరణ్యువాచ । ఏతత్ తన్మహదాశ్చర్యం దృష్ట్వా గౌరముఖో మునిః । తే చాపి మణిజాః ప్రాప్తాః కిం ఫలం తు వరం గురోః ।। ౧౩.

ధరని అడిగింది: ఆ మహద్భుతమైన సంఘటనను చూసిన తర్వాత, గౌరముఖుడు అనే ముని మరియు ఆ మణులను తెచ్చినవారు గురువుతో ఏ ఫలితాన్ని పొందారు?

కోఽసౌ గౌరముఖః శ్రీమాన్ మునిః పరమధార్మ్మికః । కిం చకార హరేః కర్మ్మ దృష్ట్వాఽసౌ మునిపుంగవః ।। ౧౩.

ఆ గౌరముఖుడు ఎవరు? ఆయన ఎంత ధార్మికుడో, మహిమాన్వితుడో చెప్పు. హరిని చూసిన తర్వాత ఆ మునిపుంగవుడు ఏమి చేశాడు?

శ్రీవరాహ ఉవాచ । నిమిషేణ కృతం కర్మ దృష్ట్వా భగవతో మునిః । ఆరిరాధయిషుర్దేవం తమేవ ప్రయయౌ వనమ్ । ప్రభాసం నామ సోమస్య తీర్థం పరమదుర్లభమ్ ।। ౧౩.

శ్రీవరాహుడు ఇలా అన్నాడు: భగవంతుడు క్షణంలో చేసిన కార్యాన్ని చూసి, ఆ ముని దేవుణ్ణి ఆరాధించాలనే కోరికతో సోముని ప్రసిద్ధి చెందిన, అత్యంత దుర్లభమైన ప్రభాస అనే అరణ్యంలోకి వెళ్లాడు.

తత్ర దైత్యాన్తకృద్ దేవః ప్రోచ్యతే తీర్థచిన్తకైః । ఆరాధయామాస హరిం దైత్యసూదనసంజ్ఞితమ్ ।। ౧౩.

అక్కడ తీర్థాలను ధ్యానించే వారు దైత్య సంహారుడైన దేవుణ్ణి స్తుతిస్తారు. ఆ ముని హరిని, దైత్య సంహారుడని పిలవబడే వాడిని, ఆరాధించాడు.

తస్యారాధయతో దేవం హరిం నారాయణం ప్రభుమ్ । ఆజగామ మహాయోగీ మార్కణ్డేయో మహామునిః ।। ౧౩.

ఆయన హరిని, నారాయణుని, ప్రభువును ఆరాధిస్తున్నప్పుడు, మహాయోగి, మహాముని అయిన మార్కండేయుడు అక్కడకు వచ్చాడు.

తం దృష్ట్వాఽభ్యాగతం దూరాదర్ఘపాద్యేన సో మునిః । అర్చయామాస తం భక్త్యా ముదా పరమయా యుతః ।। ౧౩.

దూరం నుంచి ఆయన వస్తున్నట్టు చూసి, ఆ ముని పరమ భక్తితో, పరమ ఆనందంతో పాద్యార్ఘ్యాదులతో ఆయనను ఆతిథ్యపూర్వకంగా పూజించాడు.

కౌశ్యాం వృష్యాం తదాసీనం పప్రచ్ఛేదం మునిస్తదా । శాధిం మాం మునిశార్దూల కిం కరోమి మహావ్రత ।। ౧౩.

ఆ గోవుల గుడిసెలో కూర్చున్నప్పుడు, ఆ ముని అడిగాడు: "మహా వ్రతధారి! మునిశ్రేష్ఠా! నన్ను నేనేం చేయాలో చెప్పు."

ఏవముక్తః స విప్రేన్ద్రో మార్కణ్డేయో మహాతపాః । ఉవాచ శ్లక్ష్ణయా వాచా మునిం గౌరముఖం తదా ।। ౧౩.

అలా అడిగినప్పుడు, గొప్ప తపస్సు కలిగిన మార్కండేయుడు, మృదువుగా గౌరముఖునితో మాట్లాడాడు.

మార్కణ్డేయ ఉవాచ । ఏతదేవ మహత్కృత్యం యత్సతాం సంగమో భవేత్ । యత్తు సాన్దేహికం కార్యం తత్పృచ్ఛస్వ మహామునే ।। ౧౩.

మార్కండేయుడు ఇలా అన్నాడు: "ధర్మమార్గంలో ఉన్నవారితో సత్సంగతే గొప్ప కార్యం. అయినా, నీకు ఏదైనా సందేహమైన పని ఉంటే, మహామునీ! నన్ను అడుగు."

గౌరముఖ ఉవాచ । ఏతే హి పితరో నామ ప్రోచ్యన్తే వేదవాదిభిః । సర్వవర్ణషు సామాన్యా ఉతాహోస్విత్ పృథక్ పృథక్ ।। ౧౩.

గౌరముఖుడు అన్నాడు: "వేదపండితులు వీరిని పితృదేవతలు అంటారు. వీరు అన్ని వర్ణాలలో సాధారణంగా ఉన్నవారా? లేక వేర్వేరుగా ఉన్నారా?"

మార్కణ్డేయః । సర్వేషామేవ దేవానామాద్యో నారాయణో గురుః । తస్మాద్ బ్రహ్మా సముత్పన్నః సోఽపి సప్తాసృజన్మునీన్ ।। ౧౩.

మార్కండేయుడు: "అన్ని దేవతలకు ఆదిగురువు నారాయణుడు. ఆయన నుండి బ్రహ్మా జన్మించాడు. బ్రహ్మా ఏడుగురు మునులను సృష్టించాడు."

మాం యజస్వేతి తేనోక్తాస్తదా తే పరమేష్ఠినా । ఆత్మనాత్మానమేవాగ్రే అయజన్త ఇతి శ్రుతిః ।। ౧౩.

"నన్ను ఆరాధించు" అని పరమేశ్వరుడు ఆయనకు చెప్పాడు. మొదట వారు తాము తామే ఆరాధించారు అని శ్రుతి చెబుతోంది.

తేషాం వై బ్రహ్మజాతానాం మహావైకారికర్మణామ్ । అశపద్ వ్యభిచారో హి మహానేష కృతో యతః । ప్రభ్రష్టజ్ఞానినః సర్వే భవిష్యథ న సంశయః ।। ౧౩.

బ్రహ్మా నుండి పుట్టిన వారు, గొప్ప సృష్టికర్తలు, వారు ఒక పెద్ద తప్పు చేశారు. అందుకే శాపం పడింది: "మీరు అందరూ జ్ఞానం కోల్పోతారు, ఇది నిస్సందేహం."

ఏవం శప్తాస్తతస్తే వై బ్రహ్మణాత్మసముద్భవాః । సద్యో వంశకరాన్ పుత్రానుత్పాద్య త్రిదివం యయుః ।। ౧౩.

అలా శాపం పొందిన బ్రహ్మా స్వయంగా పుట్టిన వారు, తమ వంశాన్ని కొనసాగించే కుమారులను పుట్టించి వెంటనే స్వర్గానికి వెళ్లిపోయారు.