వరాహపురాణమ్

కథితం తే మహాదేవి కిమన్యచ్ఛ్రోతుమిచ్ఛసి

ఓ మహాదేవి! నీకు చెప్పినది ఇదే. ఇంకేమైనా వినాలని ఉందా?

ఇతి శ్రీవరాహపురాణే భగవచ్ఛాస్త్రే శాలగ్రామక్షేత్రమాహాత్మ్యం నామ పంచచత్వారింశదధికశతతమోఽధ్యాయః

ఇలా శ్రీవరాహపురాణంలో భగవద్గీతలో శాలగ్రామ క్షేత్ర మహిమ అనే నూరయ్యి నలభై ఐదవ అధ్యాయం ముగిసింది.

అథ రురుక్షేత్రస్థహృషీకేశమాహాత్మ్యమ్ శాలగ్రామస్య మాహాత్మ్యం శ్రుత్వా గుహ్యం మహౌజసమ్

ఇప్పుడు రురు క్షేత్రంలో హృషీకేశుని మహిమ గురించి చెబుతాను. శాలగ్రామ మహిమను రహస్యంగా, గొప్పదిగా విన్న తరువాత—

ధరణ్యువాచ ఏతచ్ఛ్రుత్వా మహాభాగ జాతాస్మి విగతజ్వరా

భూమి ఇలా చెప్పింది: ఇది విని, ఓ మహాభాగా! నాకు ఉన్న బాధ అంతా పోయింది.

రురుషణ్డమితి ప్రోక్తం యత్త్వయా పరమార్చ్చితమ్

నీ చేత రురు శండం అని పిలవబడినది, నీవు అత్యంత భక్తితో పూజించినది—

యన్నామ్నా పరమం క్షేత్రం హృషీకేశ త్వయాశ్రితమ్

హృషీకేశా! ఆ పేరుతో నీవు ఆశ్రయించిన పరమ క్షేత్రం—

శ్రీవరాహ ఉవాచ భృగువంశే సముత్పన్నో వేదవేదాఙ్గపారగః

శ్రీవరాహుడు ఇలా అన్నాడు: భృగువంశంలో, వేదాలు మరియు వాటి అంగాలను పూర్తిగా నేర్చుకున్నవాడు జన్మించాడు.

యజ్ఞవిద్యాసు కుశలో వ్రతనిష్ఠోఽతిథిప్రియః

యజ్ఞ విద్యల్లో నిపుణుడు, వ్రతాల్లో స్థిరుడు, అతిథులను ఆదరించే వాడు.

శాన్తైర్మృగగణైః కీర్ణం కన్దమూలఫలాన్వితమ్

ప్రశాంతమైన జింకల గుంపులతో చుట్టుముట్టబడి, కందులు, మూలికలు, పండ్లతో నిండిన ప్రదేశం.

వర్షాణామయుతం సాగ్రం తత ఇన్ద్రో వ్యచిన్తయత్

అక్కడ పదివేలు సంవత్సరాలకంటే ఎక్కువ కాలం గడిచింది. అప్పుడు ఇంద్రుడు ఆలోచించాడు—

ఉవాచ మధురం వాక్యం క్షుబ్ధేన్ద్రియమనాః ప్రభుః

ప్రభువు, ఇంద్రుడు, ఇంద్రియాలు, మనస్సు కలవరపడి, మధురంగా ఇలా అన్నాడు—

తస్య మే చిన్తయానస్య యూయమేవ పరా గతిః 146.

నేను ఆలోచిస్తూ ఉండగా, మీరు మాత్రమే నాకు పరమ మార్గం అని తెలిసింది.

తదిన్ద్రస్య వచః శ్రుత్వా తే కామమలయానిలాః

ఇంద్రుని మాటలు విని, కామాన్ని మోసుకెళ్లే వాయువులు—

జితేన్ద్రియస్యాపి మనః కస్య సంక్షోభయామహే

ఇంద్రియాలను జయించినవారి మనస్సును కూడా, మనం కలవరపర్చలేని వారు ఎవరు?

ఆజ్ఞాప్రసాదం తే లబ్ధ్వా వద శీఘ్రం సుఖీ భవ

నీ అనుమతి పొందిన తర్వాత, త్వరగా చెప్పు, సంతోషంగా ఉండు.

తదైవ మే గతా చిన్తా భవతాం దర్శనం యదా

అదే సమయానికి, నిన్ను చూసిన వెంటనే నా మనసులో ఉన్న ఆందోళన అంతా పోయింది.

హిమశైలే మహారమ్యే హృషీకేశాశ్రితో మునిః

హృషీకేశుని ఆశ్రయించిన ఆ ముని, మంచుతో కప్పబడిన అందమైన పర్వతంపై నివసించేవాడు.

జిఘృక్షుర్మే పదం నూనం తత్తపో వినివర్త్యతామ్

నీవు నా స్థానం పొందాలని ఆశిస్తూ ఈ తపస్సు చేయడం మానేయాలి.

ప్రస్థానాయ మతిం చక్రుః కామదేవపురఃసరాః

అప్పుడు కామదేవుడు ముందుండగా, వారు ప్రయాణానికి సిద్ధమయ్యారు.

తతః సురపతిః శక్రః ప్రమ్లోచాం నామ నామతః

తర్వాత దేవతల అధిపతి శక్రుడు, ప్రమ్లోచ అనే అప్సరసిని పిలిచాడు.

గచ్ఛ స్వస్తిమతీ దేవి విజయాయ మునేర్భువి

శుభలక్షణాలైనీ దేవీ, నీవు వెళ్లి భూమిపై ఆ మునిని జయించు.

లలితైః స్వైర్విలాసైస్తం మోహయిత్వా వశం కురు 146.

నీ అందమైన, స్వేచ్ఛాయుతమైన లీలలతో అతన్ని మోహింపజేసి, నీ వశంలోకి తేవాలి.

తథా కురుష్వ భద్రం తే హృషీకేశసమీపతః

హృషీకేశుని సమీపంలో ఇదే విధంగా చేయు. నీకు మంగళం కలగాలి.

సమీపోపవనే రమ్యే నానాద్రుమలతాకులే

అందమైన ఆ సమీపపు వనంలో, రకరకాల చెట్లు, లతలతో నిండిన చోట,

రసాలమఞ్జరీవ్యాప్తరసామోదాలిసంకులే

మామిడి మంజుళుల పరిమళంతో, అమృతసారపు వాసనతో నిండిన ఆ ప్రదేశంలో,

గన్ధర్వగీతసంమిశ్రే మలయానిలశీతలే

గంధర్వుల పాటలు కలిసిన, మలయపవనంతో చల్లదనంగా ఉన్న ఆ వనంలో,

మునిప్రభావసన్త్యక్తక్రౌర్యస్థలజలాశయే

ఆ ముని తేజంతో అక్కడి చెరువులు, వాగుల్లో క్రూరత అంతా పోయింది.

ప్రవిశ్య సా వరారోహా గీతం సుమధురం జగౌ

అక్కడ, అందమైన నడుము కలిగిన ఆ అప్సరస ప్రవేశించి, మధురమైన పాటను ఆలపించింది.

గాన్ధర్వం ప్రారభంస్తే తు గన్ధర్వాః సురసమ్మతాః

ఆమె గంధర్వ గానం మొదలుపెట్టగా, దేవతలచే గౌరవించబడే గంధర్వులు కూడా ఆ పాటలో పాల్గొన్నారు.