వరాహపురాణమ్

స్నాత్వా తు బాణగంగాయాం దృష్ట్వా బాణేశ్వరం ప్రభుమ్

బాణగంగలో స్నానం చేసి, బాణేశ్వరుని దర్శించగా,

సాలఙ్కాయనకోఽప్యాశు క్షేత్రే తస్మిన్పరం మమ

ఆలంకాయన వంశానికి చెందిన ముని కూడా ఆ క్షేత్రంలో త్వరగా పరమ పదాన్ని పొందాడు.

అన్యచ్చ తే ప్రవక్ష్యామి పరం గుహ్యం వసున్ధరే

ఇంకా ఓ వసుంధరా! నీకు మరొక గొప్ప రహస్యాన్ని చెబుతాను.

ప్రాప్యామీతి పరం భావం జ్ఞాత్వా దేవో మహేశ్వరః

ఆ పరమ భావాన్ని గ్రహించిన దేవుడు మహేశ్వరుడు,

సాలఙ్కాయనపుత్రత్వం యోగమాయాముపాశ్రితః

యోగమాయను ఆశ్రయించి, ఆలంకాయనునికి కుమారుడిగా అవతరించాడు.

మాయాయోగబలోపేతస్త్ర్యక్షో వై శూలపాణిధృక్

యోగమాయా శక్తితో కూడిన, త్రినేత్రుడైన, త్రిశూలధారి మహేశ్వరుడు,

స తం న జ్ఞాయతే జాతం మమైవారాధనే స్థిత. ౧౪౪.

అలా జన్మించిన అతడు, నా ఆరాధనలో ఉన్నా, ఎవరికీ తెలియలేదు.

ఉత్తిష్ఠ ముని శార్దూల సఫలస్తే మనోరథః

లేవు, మునిశార్దూలా! నీ మనసులోని కోరిక ఫలించింది.

త్వయా తపః సమారబ్ధమీశ్వరేణ సమం సుతమ్

నీకు కుమారుని కోసం, నీవు భగవంతునితో కలిసి తపస్సు ఆచరించావు.

విచార్యేతి తవాహం వై జాతోఽస్మి స్వయమేవ చ

ఇలా ఆలోచించి, నేను స్వయంగా నీ కొరకు జన్మించాను.

ప్రాప్తోఽసి పరమాం సిద్ధిం త్వత్పుత్రోఽహం యతః స్థితః

నేను నీ కుమారుడిగా ఉండటం వల్ల, నీవు పరమ సిద్ధిని పొందావు.

విస్మితస్తు తదోవాచ కథం నాద్యాపి మే హరిః

ఆ ఆశ్చర్యంతో, ఆయన ఇలా అన్నాడు: హరి ఇంకా నాకు కనబడకపోవడమేం జరిగిందో?

యావత్తం న సమీక్షిష్యే తావన్న విరతం తపః

అయితే, ఆయనను నేను చూడేవరకు నా తపస్సు ఆపను.

త్వమపి యోగేన మథురాం వ్రజ సత్వరమ్

నీవు కూడా యోగబలంతో త్వరగా మథురకు వెళ్లి రా.

ఆముష్యాయణమాదాయ శీఘ్రమత్ర సమానయ

ఆముష్యాయణుడిని వెంట తీసుకొచ్చి ఇక్కడికి త్వరగా రా.

తతస్త్వాజ్ఞాం సమాదాయ నన్దీ సత్వరమావ్రజత్

అప్పుడు నీ ఆజ్ఞ తీసుకుని నంది వెంటనే బయలుదేరాడు.

దృష్ట్వాముష్యాయణం తత్ర పృష్ట్వా నామ తమప్యుత ౧౪౪.

అక్కడ ఆముష్యాయణుడిని చూసి, అతని పేరు ఏమిటో అడిగాడు.

సాలంకాయనశిష్యోఽపి ఆముష్యాయణసంజ్ఞితః

అతడు సాలంకాయనుని శిష్యుడు, ఆముష్యాయణుడు అని పిలవబడేవాడు.

గురోశ్చ కుశలం బ్రూహి కుత్రాస్తే స తపోధనః

గురువు క్షేమంగా ఉన్నాడా చెప్పు. ఆ తపస్సు చేసే వాడు ఎక్కడ ఉన్నాడో చెప్పు.

తన్మే విస్తరతో బ్రూహి అర్ఘ్యశ్చైవోపగృహ్యతామ్

ఇవి నాకు పూర్తిగా వివరంగా చెప్పు. అర్ఘ్యం కూడా సమర్పించాలి.

వృత్తాన్తం కథయామాస త్వాగమస్య చ కారణమ్

అతడు జరిగిన విషయాలు, నీవు ఎందుకు వచ్చావో వివరంగా చెప్పాడు.

దినైః కతిపయైశ్చైవ గణ్డకీతీరమాశ్రితః

కొన్ని రోజుల్లో గండకీ నది తీరానికి చేరాడు.

దేవికా నామ దేవానాం ప్రభావాచ్చ తపస్యతామ్

అక్కడ దేవతల బలంతో దేవిక అనే ఒకరు తపస్సు చేస్తూ ఉండేవారు.

ఆశ్రమాదపరా చాసీత్పులస్త్యపులహాశ్రమాత్

ఆ ఆశ్రమానికి అవతల పులస్త్య, పులహుల ఆశ్రమం ఉండేది.

కామికం తన్మహాతీర్థం పితౄణామతివల్లభమ్

కామికం అనే ఆ మహా తీర్థం పితృదేవతలకు ఎంతో ప్రీతికరమైనది.

ముక్తిభుక్తిప్రదం దేవి దర్శనాదఘనాశనమ్

అమ్మా! దాన్ని దర్శిస్తే ముక్తి, భోగం లభిస్తాయి, గొప్ప పాపాలు నశిస్తాయి.

ధరణ్యువాచ శూలటఙ్క ఇతి ఖ్యాతః సోమేశ ఇతి చాపరః ।। ౧౪౪.

భూమిదేవి ఇలా చెప్పింది: అది శూలతాంకం అని, మరొకటి సోమేశం అని ప్రసిద్ధి.

వేణీమాధవనామ్నాఽపి యత్ర విష్ణుః స్వయం స్థితః

అక్కడే, వెణీమాధవ అనే పేరుతో విష్ణువు స్వయంగా ఉన్నాడు.

సర్వేషాం చైవ దేవానామృషీణాం సరసామపి

అది అందరు దేవతలకు, ఋషులకు, సరస్సులకు కూడా ఎంతో ప్రియమైనది.