చక్రతీర్థే విశాలాక్షి మరణే కృతకృత్యతః
విశాలమైన కళ్లువాడా! చక్రతీర్థంలో మరణించినవాడు తన జీవిత ప్రయోజనం సాధించినవాడవుతాడు.
శిరస్యఞ్జలిమాధాయ శ్లక్ష్ణమేతదువాచ హ
తలపై చేతులు జోడించి, మృదువుగా ఇలా అన్నాడు.
ఏతదాచక్ష్వ తత్త్వేన పరం కౌతూహలం హి మే
నాకు దీనిపై గొప్ప ఆసక్తి ఉంది. నిజంగా ఇది వివరంగా చెప్పు.
ఉవాచ వాక్యం మేదిన్యాః మేషదున్దుభినిఃస్వనః
ఆయన భూమికి, మేషదుండుబి డ్రమ్ లా ప్రతిధ్వనించే మాటలు అన్నాడు.
తస్య వై కారణం యేన తేన చారాధితోస్మ్యహమ్
ఈ కార్యానికి కారణమైనవాడు, నన్ను ఆరాధించినవాడు కూడా అతడే.
దర్శితశ్చ మయా హ్యాత్మా యో హి దేవేషు దుర్లభః ౧౩౭.
దేవతలకు కూడా దుర్లభమైన నా స్వరూపాన్ని నేను అతనికి చూపించాను.
మాం స ద్రష్టుం న శక్నోతి మమ తేజఃప్రమోహితః
నా తేజసుతో మోహితుడై, అతను నన్ను చూడలేడు.
న శక్నోతి తథా వక్తుం భీరుః సన్త్రస్తలోచనః
భయంతో కళ్లతడబడుతూ, అతను మాట్లాడలేడు కూడా.
వాణీం సూక్ష్మాం సమాదాయ స సోమో చోదితో మయా
నా ప్రేరణతో, ఆ సోముడు మృదువుగా మాట్లాడాడు.
బ్రూహి తత్వేన మే సోమ యత్తే మనతి వర్త్తతే
సోమా! నీ మనసులో ఉన్నది నిజంగా నాకు చెప్పు.
మమ వాక్యం తతః శ్రుత్వా గ్రహాణాం ప్రవరేశ్వరః
ఆ తరువాత నా మాటలు విని, గ్రహాలలో శ్రేష్ఠుడైన ప్రభువు—
భగవన్ యది తుష్టోఽసి మమ చాత్ర గతః ప్రభో
ప్రభూ! మీరు నాతో సంతోషంగా ఉన్నట్లయితే, నా కోసం ఇక్కడికి వచ్చారా?
యావల్లోకా ధరిష్యన్తి తావత్త్వయి జనార్దన
ప్రపంచాలు ఉన్నంత కాలం, జనార్దనా! నేను మీలోనే ఉండాలని కోరుకుంటున్నాను.
యచ్చాపి మమ తద్రూపం త్వయా సంస్థాపితం ప్రభో
ప్రభూ! మీరు స్థాపించిన నా రూపం ఏదైనా—
సోమ ఇత్యేవ యజ్ఞేషు పిబన్తు మమ బ్రాహ్మణాః
యజ్ఞాలలో నా బ్రాహ్మణులు సోమమాత్రమే పానమవ్వాలి.
క్షీణస్తత్ర త్వమావస్యాం తత్ర పిణ్డపితృక్రియాః ౧౩౭.
అక్కడ అమావాస్య వచ్చినప్పుడు, అక్కడే పిండప్రదానాలు జరుగుతాయి.
అధర్మే చ న మే బుద్ధిర్భవేద్విష్ణో కదాచన। పతిత్వం చాథ గచ్ఛేయమోషధీనాం తథా కురు
విష్ణువూ, ఎప్పుడూ నా మనసు ధర్మానికి విరుద్ధంగా పోకుండా ఉండాలి. అలా జరగితే, మేము మొక్కల స్థితికి పడిపోవాలి — అలాగే జరగనీ.
యది తుష్టో మహాదేవ ఆదిమధ్యాన్త వర్జితః
ఆదిమధ్యాంత రహితుడైన మహాదేవా, నువ్వు సంతోషిస్తే,
తతః సోమవచః శ్రుత్వా తత్రైవాన్తర్హితోఽభవమ్
ఆ సోముని మాటలు విన్న వెంటనే, అక్కడే నేను కనబడకుండా పోయాను.
ప్రాప్తా చ పరమా సిద్ధిః సోమతీర్థేఽన్యదుర్ల్లభా
సోమతీర్థంలో, ఇతరత్రా దొరకని పరమ సిద్ధి నాకు లభించింది.
అష్టమేన తు భక్తేన మమ కర్మవిధౌ స్థితః
ఎనిమిదవ భక్తుడు నా పూజలో స్థిరంగా ఉండి,
యత్ర తప్తం తపస్తేన సోమేన సుమహాత్మనా
అక్కడ ఆ మహాత్ముడైన సోముడు ఘోరమైన తపస్సు చేశాడు.
పఞ్చవర్షసహస్రాణి తథైవోర్ద్ధ్వముఖః స్థితః
అతడు ఐదు వేల సంవత్సరాలు పైకి చూస్తూ నిలబడి తపస్సు చేశాడు.
మమాపరాధాన్ముక్తశ్చ బ్రాహ్మణానాం పతిస్తథా
నా తప్పు నుంచి విముక్తుడై, బ్రాహ్మణులకు అధిపతిగా అయ్యాడు.
త్రింశద్వర్షసహస్రాణి త్రింశద్వర్షశతాని చ
ముప్పై వేల సంవత్సరాలు, అలాగే ముప్పై వందల సంవత్సరాలు కూడా,
ద్రవ్యవాన్గుణవాంశ్చైవ సంవిభాగీ యశస్విని ౧౩౭.
అతడు ధనం, గుణాలు, దానగుణంతో కూడి ఉన్నవాడయ్యాడు, ఓ మహాతేజస్వీ.
స ఏష బ్రాహ్మణో భూత్వా సంసారాద్విప్రముచ్యతే
అతడు బ్రాహ్మణుడై, ఈ జనన మరణ చక్రం నుంచి విముక్తి పొందాడు.
తత్తీర్థం యేన విజ్ఞేయం మమ మార్గానుసారిణా
నా మార్గాన్ని అనుసరించేవారు ఆ తీర్థాన్ని తప్పక తెలుసుకోవాలి.
ప్రవృత్తే చాన్ధకారే తు యత్ర కశ్చిన్న దృశ్యతే
చుట్టూ చీకటి వ్యాపించి, ఎవ్వరూ కనిపించని సమయంలో,
ఆలోకశ్చైవ దృశ్యేత సోమస్తత్ర న దృశ్యతే ।। ఏవం త్వాం వచ్మి హే భద్రే ఏష ౩ విస్మయః పరః
అక్కడ కేవలం వెలుతురు మాత్రమే కనిపిస్తుంది, సోముడు మాత్రం కనబడడు. ఇదే నేను నీకు చెబుతున్న అద్భుతం, ఓ మంగళకరమైనవాడా.