సుఖాని సర్వవిషయాన్విసృజ్య పరిపీడితః
అన్ని సుఖాలను, ఆనందాలను వదిలేసి, అతడు చాలా బాధపడుతున్నాడు.
కదాచిన్నోక్తపూర్వం తే రహస్యం పరమం మహత్ 122.
ఈ గొప్ప రహస్యాన్ని నేను మీకు ఎప్పుడూ చెప్పలేదు.
దమ్పతిభ్యాం హి మననం రోచతాం సర్వథైవ హి
భర్త, భార్య ఇద్దరూ ఈ విషయాన్ని అన్ని విధాలా ఆలోచించాలి.
కరేణ స్వయమాదాయ వధూం పుత్రమువాచ హ
వధువును చేతిపట్టి, కుమారుడు మాట్లాడాడు.
హస్త్యశ్వరథ యానాని స్త్రియశ్చాప్సరసోపమాః
ఏనుగులు, గుర్రాలు, రథాలు, వాహనాలు, అప్సరసులకు సమానమైన స్త్రీలు—
శరణం విత్తయో రాజ్యం త్వయి సర్వం ప్రతిష్ఠితమ్
ధనం, ఆశ్రయం, రాజ్యం— ఇవన్నీ నీలోనే స్థిరంగా ఉన్నాయి.
త్వయి ప్రతిష్ఠితాః ప్రాణాః సన్తానం చ తదుత్తరమ్
నీ మీదే ప్రాణాలు, సంతానం ఆధారపడి ఉన్నాయి.
పితుః పాదౌ గృహీత్వా చ ప్రోవాచ వినయాన్వితః
తండ్రి పాదాలను పట్టుకుని, వినయంగా మాట్లాడాడు.
గన్తుమిచ్ఛామి తత్రాహం తూర్ణం కోకాముఖం మహత్
నేను ఆ గొప్ప కోకాముఖానికి త్వరగా వెళ్లాలని కోరుకుంటున్నాను.
తదా రాజ్యం బలం కోశో మమైవైతన్న సశంయః ।। తత్రైవ గమనాన్మహ్యం వేదనా నాశమేష్యతి
అప్పుడు రాజ్యం, సేన, ఖజానా అన్నీ నిస్సందేహంగా నా వశంలో ఉంటాయి. అక్కడికి వెళ్లితే నా బాధ పూర్తిగా పోతుంది.
పుత్రోక్తమవధార్యైవ శకానామధిపో నృపః
కుమారుడు చెప్పిన మాటలు గ్రహించిన శక రాజు—
వణిజశ్చైవ పౌరాశ్చ వైశ్యాశ్చాపి వరాఙ్గనాః 122.
వాణిజులు, పట్టణవాసులు, వైశ్యులు, శ్రేష్ఠమైన స్త్రీలు—
అథ దీర్ఘేణ కాలేన ప్రాప్తః కోకాముఖం త్విదమ్ ।। తత్ర గత్వా వరారోహా భర్త్తారమిదమబ్రవీత్
చిరకాలం తరువాత, అతడు ఈ కోకాముఖానికి చేరుకున్నాడు. అక్కడికి వెళ్లి, శ్రేష్ఠమైన స్త్రీ తన భర్తతో ఇలా చెప్పింది.
పూర్వపృష్టం మయా యత్తే వక్ష్యామీతి చ మాం ప్రతి
నువ్వు ముందు అడిగినదాన్ని ఇప్పుడు నేను చెప్పబోతున్నాను.
నిశమ్యేతి ప్రియాప్రోక్తం రాజపుత్రో యశస్విని
తన ప్రియమైనవారి మాటలు విని, ఆ మహిమాన్విత రాజకుమారుడు—
రజనీ సమ్ప్రవృత్తేయం సుఖం స్వాపో విధీయతామ్
ఇప్పటికే రాత్రి వచ్చింది. మనం సుఖంగా విశ్రాంతి తీసుకొని నిద్రిద్దాం.
ప్రభాతాయాం తు శర్వర్యాం స్నాతౌ క్షౌమవిభూషితౌ
ఉదయం అయ్యాక, స్నానం చేసి, మెత్తని వస్త్రాలు ధరించి—
వ్యాధేన నిగృహీతోఽస్మి బడిశేన జలేచరః
నేను వేటగాడి చేత పట్టుబడ్డాను, నీటిలో ఉండే చేప బండికి చిక్కినట్టు.
తేన తస్య ప్రహారేణ జాతా శిరసి వేదనా 122.
అతని ఆ దెబ్బతో నా తలలో నొప్పి పుట్టింది.
ఏతత్తే కథితం భద్రే పూర్వపృష్టం చ యత్త్వయా
సౌమ్యే, నువ్వు ముందుగా అడిగింది ఇదే. నేను నీకు చెప్పాను.
తతః సాప్యనవద్యాఙ్గీ రక్తపద్మశుభాననా
అప్పుడతను కూడా, ముద్దుగా, ఎర్ర పద్మంలా అందమైన ముఖంతో—
ఏతదర్థం మయా భద్ర గుహ్యం నోక్తం తథా స్వకమ్
ఈ కారణంగా, స్నేహితీ, నా రహస్యాన్ని ముందుగా చెప్పలేదు.
క్షుత్పిపాసాపరిశ్రాన్తా చిల్లీ గగనగామినీ
ఆకలి దాహాలతో అలసిపోయిన ఆ చిల్లీ పక్షి, ఆకాశంలో ఎగురుతూ—
అథ కశ్చిన్మృగవ్యాధో హత్వా వనచరాన్బహూన్
అప్పుడొక వేటగాడు, అడవిలో ఉండే అనేక జంతువులను చంపి—
ప్రవృత్తోఽగ్నిముపాదాయ తావదుడ్డీయ సత్వరమ్
వాడు అగ్ని వెలిగించడం ప్రారంభించాడు. అదే సమయంలో ఆ పక్షి వేగంగా పైకి ఎగిరింది.
న చ సక్తాస్మి సంహర్త్తుం మాంసభారప్రపీడితా
కానీ, మాంసపు భారంతో నేను తప్పించుకోలేకపోయాను.
భక్షయిత్వా తతో మాంసం వ్యాధః సంహృష్టమానసః
ఆ వేటగాడు మాంసం తినిపోయి, మనస్సులో ఆనందంగా మారాడు.
తావద్దదర్శ మాం తత్ర ఖాదన్తీం మాంసపిణ్డికామ్ 122.
అప్పుడే, నేను అక్కడ మాంసపు ముక్కను తింటూ ఉండగా, నన్ను చూశాడు.
విద్ధా బాణేన మాం తత్ర భక్షయన్తమిపాతయత్
నేను మాంసం తింటూ ఉండగా, వాడు నన్ను బాణంతో గాయపరిచాడు. నేను అక్కడే పడిపోయాను.
పతితాస్మ్యవశా భద్ర కాలతన్త్రే దురాసదే
స్నేహితీ, నేను ఏమీ చేయలేక, కాలచక్రంలో చిక్కుకొని పడిపోయాను.