భగవన్దాతుమిచ్ఛామి బ్రాహ్మణేభ్యో వసున్ధరామ్
ఓ భగవంతుడా, నేను ఈ vasundhara ను బ్రాహ్మణులకు దానం చేయాలని ఆశిస్తున్నాను.
అన్నం దేహి సదా రాజన్ సర్వకాలసుఖావహమ్ 99.
ఓ రాజా, ఎప్పుడూ అన్నదానం చేయుము; అది అన్ని కాలాల్లో సుఖాన్ని ఇస్తుంది.
సర్వేషామేవ దానానామన్నదానం విశిష్యతే
అన్ని దానాల్లో అన్నదానం మేలైనది.
తస్మాత్సర్వప్రయత్నేన అన్నదానం దదస్వ భోః
కాబట్టి, అన్ని విధాలా ప్రయత్నించి అన్నదానం చేయుము.
రత్నవస్త్రమలంకారాన్ శ్రీమన్తి నగరాణి చ
రత్నాలు, వస్త్రాలు, అలంకారాలు, మహా వైభవంగా ఉన్న పట్టణాలు,
ప్రదత్తం బ్రాహ్మణస్యాథ కుంజరానజినాని చ
బ్రాహ్మణునికి ఇచ్చిన ఏనుగులు, చర్మాలు కూడా,
పురోహితమువాచేదం వసిష్ఠం జపతాం వరమ్
అతడు తన పురోహితుడైన జపంలో శ్రేష్ఠుడైన వశిష్ఠునితో ఇలా అన్నాడు.
సువర్ణరౌప్యతామ్రాణి యాగం కృత్వా ద్విజాతిషు
బంగారం, వెండి, రాగితో యజ్ఞాలు చేసి ద్విజులకు ఇచ్చాడు.
వస్తు స్వల్పమితి జ్ఞాత్వా ప్రభుః సోఽన్నం తు నాదదత్
వస్తువు తక్కువగా ఉందని తెలిసి, ఆ ప్రభువు అన్నాన్ని ఇవ్వలేదు.
కాలధర్మవశాద్దేవి మృత్యుః సమభవత్తదా
అప్పుడు, ఓ దేవి, కాలధర్మం వల్ల మరణం సంభవించింది.
క్షుధయా పీడితో హ్యాసీత్తృషయా చ విశేషతః
అతడు ఆకలితో, ముఖ్యంగా దాహంతో బాధపడ్డాడు.
తత్ర ప్రాగ్జన్మమూర్త్తిశ్చ పురా దగ్ధా మహాత్మనః 99.
అక్కడ, అతని పూర్వజన్మ రూపం, పూర్వం కాలంలో కాలిపోయినది, ప్రత్యక్షమైంది.
పునర్విమానమారుహ్య దివమాచక్రమే నృపః
ఆ రాజు మళ్లీ విమానంపై ఎక్కి స్వర్గాన్ని చేరాడు.
తాన్యస్థీని లిహన్దృష్టో వసిష్ఠేన మహాత్మనా
వశిష్ఠుడు ఆ అస్తులను నాకుతూ ఉన్నదాన్ని చూశాడు.
ఏవముక్తస్తదా రాజా వసిష్ఠేన మహాత్మనా
అప్పుడు మహాత్ముడైన వసిష్ఠుడు ఇలా అన్నప్పుడు ఆ రాజు—
భగవన్క్షుధితశ్చాస్మి అన్నపానం పురా మయా
భగవంతుడా, నాకు ఆకలి వేసింది. ఇంతవరకు నాకు అన్నం లేదా నీళ్లు దొరకలేదు—
ఏవముక్తస్తతో రాజ్ఞా వసిష్ఠో మునిపుంగవః
రాజు ఇలా అడిగిన తర్వాత, మునులలో శ్రేష్ఠుడైన వసిష్ఠుడు—
కిం తే కరోమి రాజేంద్ర క్షుధితస్య విశేషతః
రాజేంద్రా, నీకు ఆకలి వేసినప్పుడు నేను నీకు ఏమి చేయగలను చెప్పు?
రత్నహేమప్రదానేన భోగవాన్ జాయతే నరః
రత్నాలు, బంగారం ఇచ్చినవాడు సుఖంగా, ధనవంతుడిగా మారతాడు.
తన్న దత్తం త్వయా రాజన్ స్తోకం మత్వా నరాధిప అదత్తస్య చ సమ్ప్రాప్తిస్తన్మమాచక్ష్వ పృచ్ఛతః
కానీ రాజా, నువ్వు చిన్నదిగా భావించి ఏమి ఇవ్వలేదు. ఇప్పుడు ఇవ్వకుండా వచ్చావు. నేను అడిగినప్పుడు నిజం చెప్పు.
తచ్ఛృణుష్వ నరవ్యాఘ్ర కథ్యమానం మయాఽనఘ 99.
నరశార్దూలా, పాపరహితుడా, నేను చెప్పేది విను.
స సర్వమేధమారేభే స్వయం క్రతువరం నృపః
ఆ రాజు తానే స్వయంగా సర్వమేధ యజ్ఞాన్ని ప్రారంభించాడు.
నాన్నం తేన తదా దత్తం స్వల్పం మత్వా యథా త్వయా
అయినా, అతడు కూడా అన్నం తక్కువగా భావించి ఇవ్వలేదు. నువ్వు చేసినట్లే.
కృత్వా పుణ్యం వినీతాశ్వః సార్వభౌమో నృపోత్తమః
పుణ్యకార్యాలు చేసిన వినీతాశ్వుడు, రాజులలో శ్రేష్ఠుడు, భూమికి అధిపతిగా అయ్యాడు.
అసావపి క్షుధావిష్ట ఏవమేవ గతో నృపః
అయినా అతడికీ ఆకలి బాధ వేసి, అదే విధంగా వెళ్లిపోయాడు రాజా.
విమానేనార్కవర్ణేన భాస్వతా దేవవన్నృపః
ఆ రాజు, సూర్యుని లాగా ప్రకాశిస్తూ, వెలుగుతో నిండిన విమానంలో వెళ్లాడు.
పురోహితం దదర్శాథ హోతారం జాహ్నవీతటే
అక్కడ అతడు తన పురోహితుడిని, హోతారుని, జాహ్నవీ తీరం వద్ద చూశాడు.
క్షుధాయాః కారణం కిం మే స హోతా తమువాచ హ
ఆకలికి కారణం ఏమిటో ఆ హోతారుని అడిగాడు.
ఘృతధేనుం చ ధేనుం చ రసధేనుం చ పార్థివ
ఓ రాజా, నెయ్యి ఇచ్చే ఆవు, సాధారణ ఆవు, రసాలిచ్చే ఆవు—
తపతే యావదాదిత్యస్తపతే వాపి చన్ద్రమాః
సూర్యుడు వెలిగేంతవరకు, లేదా చంద్రుడు వెలిగేంతవరకు—