వరాహపురాణమ్

ధరణ్యువాచ । పరమాత్మా శివః పుణ్య ఇతి కేచిద్ భవం విదుః । అపరే హరిమీశానమితి కేచిచ్చతుర్ముఖమ్ ।। ౮౯.

ధరణి ఇలా అడిగింది: కొందరు శివుడిని పరమాత్మ అని, పవిత్రుడని భావిస్తారు. మరికొందరు భవుడిని హరిగా, ఈశానుడిగా, లేదా నాలుగు ముఖాలవాడిగా కూడా తెలుసుకుంటారు.

ఏతేషాం కతమో దేవః పరః కో వాఽథవాఽపరః । ఏతద్దేవ మమాచక్ష్వ పరం కౌతూహలం విభో ।। ౮౯.

ఇవాళ్లలో ఎవరు పరముడు? ఎవరు తక్కువవాడు? ప్రభూ! నాకు ఈ విషయం మీద చాలా ఆసక్తి ఉంది. దయచేసి నాకు చెప్పండి.

శ్రీవరాహ ఉవాచ । పరో నారాయణో దేవస్తస్మాజ్జాతశ్చతుర్ముఖః । తస్మాద్ రుద్రోఽభవద్ దేవి స చ సర్వజ్ఞతాం గతః ।। ౮౯.

శ్రీవరాహుడు ఇలా అన్నాడు: నారాయణుడు పరమదేవుడు. ఆయన నుంచే నాలుగు ముఖాలవాడు జన్మించాడు. అతని నుంచే రుద్రుడు పుట్టాడు. అతడు అన్నిటినీ తెలిసినవాడయ్యాడు.

తస్యాశ్చర్యాణ్యనేకాని వివిధాని వరాననే । శ్రృణు సర్వాణి చార్వఙ్గి కథ్యమానం మయాఽనఘే ।। ౮౯.

ఓ అందమైన ముఖముగలవాడా, పాపరహితురాలా! ఆయన చేసిన ఎన్నో అద్భుతమైన పనుల్ని నేను చెప్పబోతున్నాను. నీవు శ్రద్ధగా విను.

కైలాసశిఖరే రమ్యే నానాధాతువిచిత్రితే । వసత్యనుదినం దేవః శూలపాణిస్త్రిలోచనః ।। ౮౯.

కైలాస శిఖరంపై, ఎన్నో రకాల లోహాలతో అలంకరించబడిన ఆ అందమైన ప్రదేశంలో, త్రిశూలాన్ని పట్టుకుని, మూడు కళ్లతో ఉన్న దేవుడు ప్రతిరోజూ నివసిస్తాడు.

సైకస్మిన్ దివసే దేవః సర్వభూతనమస్కృతః । గణైః పరివృతో గౌర్యా మహానాసీత్ పినాకధృక్ ।। ౮౯.

ఒక రోజు, అన్ని భూతాలు పూజించే గొప్ప దేవుడు, పినాకాన్ని పట్టుకుని, తన గణాలతో, గౌరీతో కలిసి అక్కడ ఉన్నాడు.

తత్ర సింహముఖాః కేచిద్ గణా నర్దన్తి సింహవత్ । అపరే హస్తివక్త్రాశ్చ హయవక్త్రాస్తథాపరే ।। ౮౯.

అక్కడ కొంతమంది గణాలు సింహ ముఖాలతో, సింహంలా గర్జిస్తూ ఉన్నారు. మరికొందరు ఏనుగు ముఖాలతో, ఇంకొందరు గుర్రముఖాలతో ఉన్నారు.

అపరే శింశుమారాస్యా అపరే సూకరాననాః । అపరేఽశ్వాముఖా రౌద్రా ఖరాస్యాజాననాస్తథా । ఛాగమత్స్యాననాః క్రూరా హ్యనన్తాః శస్త్రపాణయః ।। ౮౯.

ఇంకొందరు నక్క ముఖాలతో, మరికొందరు పంది ముఖాలతో ఉన్నారు. మరికొందరు గుర్రముఖాలతో, భయంకరంగా, గాడిద, మేక ముఖాలతో, ఇంకా కొందరు గొర్రె, చేప ముఖాలతో, క్రూరంగా, ఎన్నో ఆయుధాలు పట్టుకుని ఉన్నారు.

కేచిద్ గాయన్తి నృత్యన్తి ధావన్తి స్ఫోటయన్తి చ । హసన్తి కిలకిలాయన్తి గర్జన్తి చ మహాబలాః ।। ౮౯.

కొంతమంది పాటలు పాడుతున్నారు, మరికొందరు నృత్యం చేస్తున్నారు, ఇంకొందరు పరుగెత్తుతున్నారు, కొందరు పెద్దగా అరుస్తున్నారు. మరికొందరు నవ్వుతున్నారు, కొంతమంది కేకలు వేస్తున్నారు, బలవంతులు గర్జిస్తున్నారు.

కేచిల్లోష్టాంస్తు సంగృహ్య యుయుధుర్గణనాయకాః । అపరే మల్లయుద్ధేన యుయుధుర్బలదర్పితాః । ఏవం గణసహస్త్రేణ వృతో దేవో మహేశ్వరః ।। ౮౯.

కొంతమంది గణ నాయకులు మట్టికట్టలు పట్టుకుని యుద్ధం చేస్తున్నారు. ఇంకొందరు తమ బలాన్ని చూపిస్తూ మల్లయుద్ధం చేస్తున్నారు. ఇలా వేలాది గణాలతో మహేశ్వరుడు చుట్టూ ఉన్నాడు.

యావదాస్తే స్వయం దేవ్యా క్రీడన్ దేవవరః స్వయమ్ । తావద్ బ్రహ్మా స్వయం దేవైరుపాయాత్ సహ సత్వరః ।। ౮౯.

ఆ దేవుడు దేవితో కలిసి ఆటలాడుతూ ఉండగా, అదే సమయంలో బ్రహ్మదేవుడు ఇతర దేవతలతో కలిసి త్వరగా అక్కడికి వచ్చాడు.

తమాగతమథో దృష్ట్వా పూజయిత్వా విధానతః । ఉవాచ పరమో దేవో రుద్రో బ్రహ్మాణమవ్యమ్ ।। ౮౯.

అతను వచ్చినదాన్ని చూసి, విధిగా పూజించి, పరమదేవుడు రుద్రుడు, అక్షయుడైన బ్రహ్మను ఇలా అడిగాడు.

కిమాగమనకృత్యం తే బ్రహ్మన్ బ్రూహి మమాచిరమ్ । కిం చ దేవాస్త్వరాయుక్తా ఆగతా మమ సన్నిధౌ ।। ౮౯.

బ్రహ్మా! నువ్వు ఎందుకు వచ్చావో త్వరగా చెప్పు. దేవతలు ఎందుకు ఇంత తొందరగా నా దగ్గరికి వచ్చారు?

బ్రహ్మోవాచ । అస్త్యన్ధకో మహాదైత్యస్తేన సర్వే దివౌకసః । అర్దితా మత్సమీపం తు బుద్ధ్వా మాం శరణైషిణః ।। ౮౯.

బ్రహ్మదేవుడు ఇలా అన్నాడు: అంధకుడు అనే గొప్ప దైత్యుడు ఉన్నాడు. అతని వల్ల అన్ని దేవతలు బాధపడుతున్నారు. అందుకే వారు నా దగ్గరకు రక్షణ కోసం వచ్చారు.

తతశ్చైతే మయా సర్వే ప్రోక్తా దేవా భవం ప్రతి । గచ్ఛామ ఇతి దేవేశ తతస్త్వేతే సమాగతాః ।। ౮౯.

అందుకే నేను అందరికీ, 'మనమందరం భగవంతుడి దగ్గరకు వెళ్లుదాం' అని చెప్పాను. అందుకే వీరంతా ఇక్కడికి వచ్చారు.

ఏవముక్త్వా స్వయం బ్రహ్మా వీక్షాం చక్రే పినాకినమ్ । నారాయణం చ మనసా సస్మార పరమేశ్వరమ్ । తతో నారాయణో దేవో ద్వాభ్యాం మధ్యే వ్యవస్థితః ।। ౮౯.

అలా చెప్పిన తర్వాత, బ్రహ్మదేవుడు స్వయంగా పినాకిని చూశాడు. మనసులో పరమేశ్వరుడైన నారాయణుణ్ణి ధ్యానించాడు. వెంటనే నారాయణుడు ఆ ఇద్దరి మధ్య నిలిచాడు.

తతస్త్వేకీగతాస్తే తు బ్రహ్మవిష్ణుమహేశ్వరాః । పరస్పరం సూక్ష్మదృష్ట్యా వీక్షాం చక్రుర్ముదాయుతాః ।। ౮౯.

అప్పుడా ముగ్గురు — బ్రహ్మ, విష్ణు, మహేశ్వరులు — ఒక్కచోట చేరి, పరస్పరం సున్నితంగా చూసుకుంటూ, ఆనందంతో ఉన్నారు.

తతస్తేషాం త్రిధా దృష్టిర్భూత్వైకా సమజాయత । తస్యాం దృష్ట్యాం సముత్పన్నా కుమారీ దివ్యరూపిణీ ।। ౮౯.

అప్పుడు వారి చూపు మూడు భాగాలుగా విడిపోయి, ఆ చూపులోంచి ఒక అద్భుతమైన కన్యక జన్మించింది.

నీలోత్పలదలశ్యామా నీలకుఞ్చితమూర్ద్ధజా । సునాసా సులలాటాన్తా సువక్త్రా సుప్రతిష్ఠితా ।। ౮౯.

ఆమె నీలపు కమలదళంలా ముదురు రంగులో, నీలంగా వంకరగా వుండే జుట్టుతో, అందమైన ముక్కుతో, సుందరమైన నుదిటితో, ఆకర్షణీయమైన ముఖంతో, సమతుల్యమైన శరీరంతో కనిపించింది.

త్వష్ట్రా యదగ్నిజిహ్వం తు లక్షణం పరిభాషితమ్ । తత్సర్వమేకతః సంస్థం కన్యాయాం సంప్రదృశ్యతే ।। ౮౯.

త్వష్ట్రు అగ్ని నాలుకపై చెప్పిన అన్ని శుభలక్షణాలు ఆ కన్యలో ఒక్కటిగా కనిపించాయి.

అథ తాం దృశ్య కన్యాం తు బ్రహ్మవిష్ణుమహేశ్వరాః । ఊచుః కాఽసి శుభే బ్రూహి కిం వా కార్యం విపశ్చితమ్ ।। ౮౯.

ఆ కన్యను చూసిన బ్రహ్మ, విష్ణు, మహేశ్వరులు, "శుభే! నీవెవరు? నీ ఉద్దేశ్యం ఏమిటో చెప్పు," అని అడిగారు.

త్రివర్ణా చ కుమారీ సా కృష్ణశుక్లా చ పీతికా । ఉవాచ భవతాం దృష్టేర్యోగాజ్జాతాఽస్మి సత్తమాః । కిం మాం న వేత్థ సుశ్రోణీం స్వశక్తిం పరమేశ్వరీమ్ ।। ౮౯.

ఆ కన్య మూడు రంగుల్లో—కృష్ణ, శ్వేత, పీత రంగులతో కనిపించింది. ఆమె, "మహానుభావులారా! మీ చూపు కలిసినద్వారా నేను పుట్టాను. నన్ను, మీ పరమశక్తిని, అందమైన నడుముతో ఉన్నదాన్ని, గుర్తుపట్టలేకపోతున్నారా?" అని చెప్పింది.

తతో బ్రహ్మాదయస్తే చ తస్యాస్తుష్టా వరం దదుః । నామ్నాఽసి త్రికలా దేవీ పాహి విశ్వం చ సర్వదా ।। ౮౯.

ఆమెపై సంతోషించిన బ్రహ్మ మొదలైన వారు, "నీవు ఇకపై త్రికాల దేవిగా ప్రసిద్ధి చెందు. ఎప్పుడూ జగత్తును రక్షించు," అని వరమిచ్చారు.

అపరాణ్యపి నామాని భవిష్యన్తి తవానఘే । గుణోత్థాని మహాభాగే సర్వసిద్ధికరాణి చ ।। ౮౯.

పాపరహితురాలా! నీ గుణాలనుబట్టి నీకు ఇంకా ఇతర పేర్లు కూడా ఉంటాయి. అవన్నీ మహాభాగ్యాన్ని, సంపూర్ణ విజయాన్ని ఇస్తాయి.

అన్యచ్చ కారణం దేవి త్రివర్ణాఽసి వరాననే । మూర్తిత్రయం త్రిభిర్వర్ణైః కురు దేవి స్వకం ద్రుతమ్ ।। ౮౯.

అందమైన ముఖముతో ఉన్న దేవీ! నీవు మూడు రంగుల్లో ఉండటానికి ఇంకో కారణం ఉంది. నీ మూడు రూపాలను, మూడు రంగులతో త్వరగా ప్రదర్శించు.

ఏవముక్తా తదా దేవైరకరోత్ త్రివిధాం తనుమ్ । సితాం రక్తాం తథా కృష్ణాం త్రిమూర్తిత్వం జగామ హ ।। ౮౯.

దేవతలు ఇలా చెప్పగానే, ఆ దేవి వెంటనే తెలుపు, ఎరుపు, నలుపు రంగుల్లో మూడు రూపాలు ధరించి, త్రిమూర్తిగా మారింది.

యా సా బ్రాహ్మీ శుభా మూర్త్తిస్తయా సృజతి వై ప్రజాః । సౌమ్యరూపేణ సుశ్రోణీ బ్రహ్మసృష్ట్యా విధానతః ।। ౮౯.

బ్రాహ్మీ అనే ఆ శుభరూపురాలు, మృదువైన రూపంతో, అందమైన నడుముతో, బ్రహ్మ ఆజ్ఞ ప్రకారం సృష్టిని ప్రారంభిస్తుంది.

యా సా రక్తేన వర్ణేన సురూపా తనుమధ్యమా । శఙ్ఖచక్రధరా దేవీ వైష్ణవీ సా కలా స్మృతా । సా పాతి సకలం విశ్వం విష్ణుమాయేతి కీర్త్త్యతే ।। ౮౯.

ఎరుపు రంగులో, సుందరమైన శరీరంతో, శంఖం, చక్రం ధరించిన ఆ దేవి, వైష్ణవీ కలగా ప్రసిద్ధి. ఆమె జగత్తును రక్షిస్తూ, విష్ణుమాయగా పిలువబడుతుంది.

యా సా కృష్ణేన వర్ణేన రౌద్రీ మూర్త్తిస్త్రిశూలినీ । దంష్ట్రాకరాలినీ దేవీ సా సంహరతి వై జగత్ ।। ౮౯.

నలుపు రంగుతో, విశాలమైన కళ్లతో, ఉగ్రరూపురాలై, త్రిశూలాన్ని పట్టుకుని, పెద్ద దవళాలతో ఉన్న ఆ రౌద్రీ దేవి, లోకాన్ని సంహరిస్తుంది.