తత్ తస్య లోకపద్మస్య విస్తరం సిద్ధభాషితమ్ । వర్ణ్యమానం విభాగేన క్రమశః శ్రృణుత ద్విజాః ।। ౭౫.
ఓ ద్విజులారా! ఆ లోకపద్మం ఎంత విస్తారంగా ఉందో, సిద్ధులు చెప్పినట్లు, క్రమంగా, విభాగంగా నేను వివరించబోతున్నాను. వినండి.
మహావర్షాణి ఖ్యాతాని చత్వార్యత్ర చ సంస్థితాః । తత్ర పర్వతసంస్థానో మేరుర్నామ మహాబలః ।। ౭౫.
అక్కడ నాలుగు గొప్ప దేశాలు ప్రసిద్ధిగా ఉన్నాయి. వాటి మధ్యలో మహాబలమైన మెరు పర్వతం నిలిచిఉంది.
నానావర్ణః స పార్శ్వేషు పూర్వతః శ్వేత ఉచ్యతే । పీతం చ దక్షిణం తస్య భృఙ్గవర్ణం తు పశ్చిమమ్ ।। ౭౫.
ఆ పర్వతానికి భిన్నమైన రంగులు ఉన్నాయి. తూర్పున తెలుపు, దక్షిణ దిశలో పసుపు, పడమట వైపు ముంగిస రంగు ఉంది.
ఉత్తరం రక్తవర్ణం తు తస్య పార్శ్వం మహాత్మనః । మేరుస్తు శోభతే శుక్లో రాజవంశే తు ధిష్ఠితః ।। ౭౫.
ఆ పర్వతానికి ఉత్తర భాగం ఎరుపు రంగులో ఉంది. మెరు పర్వతం తెల్లగా, రాజవంశాలలో ప్రతిష్ఠితంగా ప్రకాశిస్తుంది.
తరుణాదిత్యసంకాశో విధూమ ఇవ పావకః । యోజనానాం సహస్త్రాణి చతురాశీతిరుచ్ఛ్రితః ।। ౭౫.
అది ఉదయించే సూర్యునిలా, పొగలేని అగ్నిలా మెరిసిపోతుంది. ఎనభై నాలుగు వేల యోజనాల ఎత్తుకు ఎదిగిఉంది.
ప్రవిష్టః షోడశాధస్తాద్విస్తృతః షోడశైవ తు । శరావసంస్థితత్వాచ్చ ద్వాత్రింశన్మూర్ధ్ని విస్తృతః ।। ౭౫.
ఆ పర్వతం భూమిలో పదహారు యోజనాలు లోతుగా, అలాగే పదహారు యోజనాల వెడల్పుగా ఉంది. పైభాగంలో పళ్లెం ఆకారంలో ముప్పై రెండు యోజనాల వెడల్పుగా విస్తరించింది.
విస్తారస్త్రిగుణశ్చాస్య పరిణాహః సమన్తతః । మణ్డలేన ప్రమాణేన వ్యస్యమానం తదిష్యతే ।। ౭౫.
ఆ పర్వతానికి వెడల్పు, చుట్టూ మూడు రెట్లు ఎక్కువగా ఉంది. వృత్తాకారంగా కొలిచినప్పుడు అంత పరిమాణంగా భావించబడుతుంది.
నవతిశ్చ సహస్త్రాణి యోజనానాం సమన్తతః । తతః షట్కాధికానాం చ వ్యస్యమానం ప్రకీర్త్తితమ్ । చతురస్త్రేణ మానేన పరిణాహః సమన్తతః ।। ౭౫.
దాని మొత్తం పరిధి తొంభై వేల యోజనాలు. చదరంగా కొలిచినప్పుడు తొంభై ఆరు వేల యోజనాలు అన్నట్లు చెప్పబడింది.
స పర్వతో మహాదివ్యో దివ్యౌషధిసమన్వితః । సవనైరావృతః సర్వో జాతరూపమయైః శుభైః ।। ౭౫.
ఆ మహా దివ్య పర్వతం, ఆకాశమూలికలతో నిండినది. అది అందమైన బంగారు మైదానాలతో చుట్టూ కప్పబడి ఉంది.
తత్ర దేవగణాః సర్వే గన్ధర్వోరగరాక్షసాః । శైలరాజే ప్రమోదన్తే తథైవాప్సరసాం గణాః ।। ౭౫.
అక్కడ దేవతలు, గంధర్వులు, నాగులు, రాక్షసులు, అలాగే అప్సరసల సమూహాలు, ఆ పర్వతరాజుపై ఆనందంగా విహరిస్తారు.
స తు మేరుః పరివృతో భవనైర్భూతభావనైః । చత్వారో యస్య దేశాస్తు నానాపార్శ్వేషు ధిష్ఠితాః ।। ౭౫.
ఆ మెరు పర్వతం, భూతాలకు జీవనాధారమైన గృహాలతో చుట్టూ ఉంది. దాని వివిధ వైపులా నాలుగు ప్రాంతాలు స్థాపించబడ్డాయి.
భద్రాశ్వో భారతశ్చైవ కేతుమాలశ్చ పశ్చిమే । ఉత్తరే కురవశ్చైవ కృతపుణ్యప్రతిశ్రయాః ।। ౭౫.
తూర్పున భద్రాశ్వం, భారతం, పడమట వైపు కేతుమాలం, ఉత్తర దిశలో కురులు ఉన్నారు. ఇవి పుణ్యకార్యాలు చేసినవారికి ఆశ్రయస్థానాలు.
కర్ణికా తస్య పద్మస్య సమన్తాత్ పరిమణ్డలా । యోజనానాం సహస్త్రాణి యోజనానాం ప్రమాణతః ।। ౭౫.
ఆ కమలపు కర్ణికా చుట్టూ పూర్తిగా వృత్తాకారంగా ఉంది. అది వేలాది యోజనాల పరిమాణంలో విస్తరించింది.
తస్య కేసరజాలాని నవషట్ చ ప్రకీర్త్తితాః । చతురశీతిరుత్సేధో వివరాన్తరగోచరాః ।। ౭౫.
దానికి తొమ్మిది, ఆరు కేశరాల వలయాలు ఉన్నాయని చెబుతారు. అవి ఎనభై నాలుగు యోజనాల ఎత్తుతో, మధ్య ఖాళీల్లో కనిపిస్తాయి.
త్రింశచ్చాపి సహస్త్రాణి యోజనానాం ప్రమాణతః । తస్య కేసరజాలాని వికీర్ణాని సమన్తతః ।। ౭౫.
అవి ముప్పై వేల యోజనాల పొడవులో చుట్టూ విస్తరించి ఉన్నాయి. ఆ కేశరాల వలయాలు అన్ని వైపులా పాకి ఉన్నాయి.
శతసాహస్త్రమాయామమశీతిః పృథులాని చ । చత్వారి తత్ర పర్ణాని యోజనానాం చతుర్దశ ।। ౭౫.
దాని పొడవు లక్ష యోజనాలు, వెడల్పు ఎనభై యోజనాలు. అక్కడ నాలుగు దళాలు ఉండి, ఒక్కొక్కటి పద్నాలుగు యోజనాల పరిమాణంలో ఉన్నాయి.
తత్ర యా సా మయా తుభ్యం కర్ణికేత్యభివిశ్రుతా । తాం వర్ణ్యమానామేకాగ్ర్యాత్ సమాసేన నిబోధత । మణిపర్ణశతైశ్చిత్రాం నానావర్ణప్రభాసితామ్ ।। ౭౫.
అక్కడ నేను నీకు 'కర్ణిక' అని చెప్పినది, ఇప్పుడు దాని గురించి మనసు పెట్టి, సంక్షిప్తంగా విను. అది వందలాది మణిపుష్పాలతో అలంకరించబడి, ఎన్నో రంగుల కాంతులతో ప్రకాశిస్తూ ఉంటుంది.
అనేకపర్ణనిచయం సౌవర్ణమరుణప్రభమ్ । కాన్తం సహస్త్రపర్వాణం సహస్త్రోదరకన్దరమ్ । సహస్త్రశతపత్రం చ వృత్తమేకం నగోత్తమమ్ ।। ౭౫.
అది అనేక రకాల పుష్ప సమూహాలతో, బంగారు, ఎరుపు వర్ణంతో, అందంగా, వెయ్యి భాగాలతో, వెయ్యి లోపల గుహలతో, వెయ్యి వందల పుష్పాలతో, ఒక గొప్ప, వృత్తాకారమైన పర్వతంలా ఉంటుంది.
మణిరత్నార్పితశ్వభ్రైర్మణిభిశ్చిత్రవేదికమ్ । సువర్ణమణిచిత్రాఙ్గైర్మణిచర్చితతోరణైః ।। ౭౫.
దాని లోయలు మణులతో అలంకరించబడి, మణిపీఠాలతో శోభించిపోతూ, బంగారు, మణుల తేజంతో మెరిసిపోతూ, మణితోరణాలతో అలంకరించబడి ఉంటుంది.
తత్ర బ్రహ్మసభా రమ్యా బ్రహ్మర్షిజనసంకులా । నామ్నా మనోవ్రతీ నామ సర్వలోకేషు విశ్రుతా ।। ౭౫.
అక్కడ బ్రహ్మదేవుని సభ అతి అందంగా, బ్రహ్మర్షులు, ఋషులతో నిండినది. 'మనోవ్రతీ' అనే పేరుతో అన్ని లోకాలలో ప్రసిద్ధి పొందింది.
తత్రేశానస్య దేవస్య సహస్త్రాదిత్యవర్చసః । మహావిమానసంస్థస్య మహిమా వర్త్తతే సదా ।। ౭౫.
అక్కడ వెయ్యి సూర్యుల కాంతితో ప్రకాశించే ఈశానుడు, మహా విమానంలో నివసిస్తూ, ఆయన మహిమ ఎప్పుడూ వెలుగుతూనే ఉంటుంది.
తత్ర సర్వే దేవగణాశ్చతుర్వక్త్రం స్వయం ప్రభుమ్ । ఇష్ట్వా పూజ్యనమస్కారైరర్చనీయముపస్థితాః ।। ౭౫.
అక్కడ అందరు దేవతలు, నలుగురు ముఖాలున్న ప్రభువైన బ్రహ్మను, యథావిధిగా పూజలు, నమస్కారాలు చేసి, సమర్పణలతో సేవించడానికి వస్తారు.
యైస్తదా దిహసంకల్పైర్బ్రహ్మచర్యం మహాత్మభిః । చీర్ణం చారుమనోభిశ్చ సదాచారపథి స్థితైః ।। ౭౫.
అప్పుడు, ఆ కాలంలో, దివ్యమైన రోజుల లెక్కతో, మహాత్ములు, పవిత్రమైన మనస్సుతో, సదాచార మార్గంలో నిలిచి, బ్రహ్మచర్యాన్ని ఆచరించారు.
సమ్యగిష్ట్వా చ భుక్త్వా చ పితృదేవార్చనే రతాః । గృహాశ్రమపరాస్తత్ర వినీతా అతిథిప్రియాః ।। ౭౫.
వారు యథావిధిగా పూజలు చేసి, నైవేద్యాన్ని ఆస్వాదించి, పితృదేవతల ఆరాధనలో నిమగ్నమై, గృహస్థాశ్రమ ధర్మాన్ని పాటిస్తూ, వినయంగా, అతిథులను ప్రేమించే వారు.
గృహిణః శుక్లకర్మస్థా విరక్తాః కారణాత్మకాః । యమైర్నియమదానైశ్చ దృఢనిర్దగ్ధకిల్బిషాః ।। ౭౫.
ఆ గృహస్థులు శుభకర్మల్లో నిమగ్నమై, విరక్తులై, ధ్యేయంతో, నియమాలు, దానం, నియంత్రణ వల్ల తమ పాపాలను పూర్తిగా తొలగించుకున్నవారు.
తేషాం నివసనం శుక్లబ్రహ్మలోకమనిన్దితమ్ । ఉపర్యుపరి సర్వాసాం గతీనాం పరమా గతిః । చతుర్దశసహస్త్రాణి యోజనానాం తు కీర్త్తితమ్ ।। ౭౫.
వారికి నివాసం శుద్ధమైన, అపవాదం లేని బ్రహ్మలోకం. అది అన్ని లోకాల కంటే పైగా ఉన్న పరమ గమ్యం. దాని పరిమాణం పద్నాలుగు వేల యోజనాలు అని చెప్పబడింది.
తతోర్ద్ధరుచిరే కృష్ణే తరుణాదిత్యవర్చసి । మహాగిరౌ తతో రమ్యే రత్నధాతువిచిత్రితే ।। ౭౫.
దాని పైన, చీకటి, తేజోవంతమైన, యువ సూర్యుని వలె ప్రకాశించే అందమైన మహాగిరి ఉంది. అది రత్నధాతువులతో శోభించిపోతుంది.
నైకరత్నసమావాసే మణితోరణమన్దిరే । మేరోః సర్వేషు పార్శ్వేషు సమన్తాత్ పరిమణ్డలే ।। ౭౫.
అనేక రకాల మణులతో నిండిన గృహాలలో, మణితోరణాల మందిరాలలో, మేరు పర్వతాన్ని అన్ని వైపులా పూర్తిగా చుట్టుముట్టి ఉంటాయి.
త్రింశద్యోజనసాహస్త్రం చక్రపాటో నగోత్తమః । జారుధిశ్చైవ శైలేన్ద్ర ఇత్యేతే ఉత్తరాః స్మృతాః ।। ౭౫.
ముప్పై వేల యోజనాల పరిధిలో ఉన్న 'చక్రపాట' అనే ఉత్తమ పర్వతం, అలాగే 'జారుదిః' అనే శైలేంద్రుడు — వీటిని ఉత్తర పర్వతాలుగా గుర్తిస్తారు.
ఏతేషాం శైలముఖ్యానాముత్తరేషు యథాక్రమః । స్థలీరన్తరద్రోణ్యశ్చ సరాంసి చ నిబోధత ।। ౭౫.
ఈ ఉత్తర ప్రధాన పర్వతాలలో, వరుసగా ఉన్న మైదానాలు, లోయలు, సరస్సులను ఇప్పుడు విను.