వరాహపురాణమ్

యోఽన్యథా భావయేదేతత్ పక్షపాతేన సువ్రత । స యాతి నరకం ఘోరం రౌరవం పాపపూరుషః ।। ౭౨.

ఓ సత్ప్రవర్తకుడా! ఎవడు ఈ విషయాన్ని వేరుగా, పక్షపాతం చూపిస్తూ భావిస్తాడో, ఆ పాపి భయంకరమైన రౌరవ నరకానికి పోతాడు.

అహం బ్రహ్మా చ విష్ణుశ్చ ఋగ్యజుః సామ ఏవ చ । నైతస్మిన్ భేదమస్యాస్తి సర్వేషాం ద్విజసత్తమ ।। ౭౨.

నేనే బ్రహ్మ, నేనే విష్ణువు, అలాగే ఋగ్వేదం, యజుర్వేదం, సామవేదం కూడా నేనే. వీటిలో ఎలాంటి భేదం లేదు, ఓ ఉత్తమ ద్విజుడా!

రుద్ర ఉవాచ । శ్రృణు చాన్యద్ ద్విజశ్రేష్ఠ కౌతూహలసమన్వితమ్ । అపూర్వభూతం సలిలే మగ్నేన మునిపుంగవ ।। ౭౩.

రుద్రుడు ఇలా అన్నాడు: విను, ఓ ద్విజశ్రేష్ఠా! నీకు ఆసక్తి కలిగించే మరో అపూర్వమైన సంఘటనను చెబుతాను. అది నీటిలో మునిగినప్పుడు జరిగింది, ఓ మునిశ్రేష్ఠా!

బ్రహ్మాణాఽహం పురా సృష్టః ప్రోక్తశ్చ సృజ వై ప్రజాః । అవిజ్ఞానసమర్థోఽహం నిమగ్నః సలిలే ద్విజ ।। ౭౩.

పూర్వం బ్రహ్మదేవుడు నన్ను సృష్టించి, 'ప్రజలను సృష్టించు' అని చెప్పాడు. కానీ సరైన జ్ఞానం లేక నేను నీటిలో మునిగిపోయాను, ఓ ద్విజుడా!

తత్ర యావత్ క్షణం చైకం తిష్ఠామి పరమేశ్వరమ్ । అఙ్గుష్ఠమాత్రం పురుషం ధ్యాయన్ ప్రయతమానసః ।। ౭౩.

అక్కడ నేను ఒక క్షణం పాటు, మనసును ఏకాగ్రతతో పరమేశ్వరుడిని, అంగుళం పరిమాణంలో ఉన్న పురుషునిగా ధ్యానం చేశాను.

తావజ్జలాత్ సముత్తస్థుః ప్రలయాగ్నిసమప్రభాః । పురుషా దశ చైకశ్చ తాపయన్తోంశుభిర్జలమ్ ।। ౭౩.

అప్పుడే ఆ నీటిలో నుండి, ప్రళయాగ్ని వంటి కాంతితో పదకొండు మంది పురుషులు బయలుదేరి, తమ కిరణాలతో నీటిని వేడిగా చేశారు.

మయా పృష్టాః కే భవన్తో జలాదుత్తీర్య తేజసా । తాపయన్తో జలం చేదం క్వ వా యాస్యథ సంశత ।। ౭౩.

నేను వారిని అడిగాను: 'మీరు ఎవరు? ఈ నీటిలో నుండి వెలిగి బయటకు వచ్చారు. ఈ నీటిని ఎందుకు వేడిగా చేస్తున్నారు? ఎక్కడికి వెళ్ళబోతున్నారు? చెప్పండి.'

ఏవముక్తా మయా తే తు నోచుః కించన సత్తమాః । ఏవమేవ గతాస్తూష్ణీం తే నరా ద్విజపుంగవ ।। ౭౩.

నేను ఇలా అడిగినప్పటికీ, ఆ ఉత్తమ పురుషులు ఏమీ చెప్పలేదు. వారు నిశ్శబ్దంగా అక్కడినుంచి వెళ్లిపోయారు, ఓ ద్విజశ్రేష్ఠా!

తతస్తేషామను మహాపురుషోఽతీవశోభనః । స తస్మిన్ మేఘసంకాశః పుణ్డరీకనిభేక్షణః ।। ౭౩.

వారికి వెంటనే, ఒక మహాపురుషుడు అత్యంత కాంతివంతంగా, మేఘంలా నలుపుగా, కమలపు కన్నులతో అక్కడ ప్రత్యక్షమయ్యాడు.

తమహం పృష్టవాన్ కస్త్వం కే చేమే పురుషా గాతాః । కిం వా ప్రయోజనమిహ కథ్యతాం పురుషర్షభ ।। ౭౩.

నేను అతనిని అడిగాను: 'మీరు ఎవరు? ఈ పురుషులు ఎవరు? వారు ఎక్కడికి వెళ్లారు? మీ ఉద్దేశ్యం ఏమిటి? చెప్పండి, ఓ పురుషోత్తమా!'

పురుష ఉవాచ । య ఏతే వై గతాః పూర్వం పురుషా దీప్తతేజసః । ఆదిత్యాస్తే త్వరం యాన్తి ధ్యాతా వై బ్రహ్మణా భవ ।। ౭౩.

ఆ పురుషుడు ఇలా అన్నాడు: 'ఇంతకుముందు వెలిగిపోతూ వెళ్లిన వారు ఆదిత్యులు. బ్రహ్మదేవుడు ధ్యానం చేసినవారు వారు, భవా!'

సృష్టిం సృజతి వై బ్రహ్మా తదర్థం యాన్త్యమీ నరాః । ప్రతిపాలనాయ తస్యాస్తు సృష్టేర్దేవ న సంశయః ।। ౭౩.

బ్రహ్మదేవుడు సృష్టిని సృష్టిస్తున్నాడు. ఆ సృష్టిని కాపాడటానికి ఈ పురుషులు వెళ్తున్నారు. ఈ విషయంలో ఎలాంటి సందేహం లేదు, ఓ దేవా!

శమ్భురువాచ । భగవన్ కథం జానీషే మహాపురుషసత్తమ । భవేతి నామ్నా తత్సర్వం కథయస్వ పరో హ్యహమ్ ।। ౭౩.

శంభుడు ఇలా అడిగాడు: 'భగవన్! మీరు ఈ విషయం ఎలా తెలుసుకున్నారు, ఓ మహాపురుషోత్తమా? దీనికి పేరు ఏమిటి? దయచేసి నాకు చెప్పండి, నేను తెలుసుకోవాలనుకుంటున్నాను.'

ఏవముక్తస్తు రుద్రేణ స పుమాన్ ప్రత్యభాషత । అహం నారాయణో దేవో జలశాయీ సనాతనః ।। ౭౩.

రుద్రుడు అడిగినప్పుడు, ఆ పురుషుడు ఇలా సమాధానం ఇచ్చాడు: 'నేనే నారాయణుడు, శాశ్వతుడిని, నీటిపై విశ్రాంతి తీసుకునే దేవుడిని.'

దివ్యం చక్షుర్భవతు వై తవ మాం పశ్య యత్నతః । ఏవముక్తస్తదా తేన యావద్ పశ్యామ్యహం తు తమ్ ।। ౭౩.

'నీకు దివ్యదృష్టి కలగాలి. నన్ను జాగ్రత్తగా చూడు.' అని అతను చెప్పగానే, నేను అతన్ని చూశాను.

తావదఙ్గుష్ఠమాత్రం తు జ్వలద్భాస్కరతేజసమ్ । తమేవాహం ప్రపశ్యామి తస్య నాభౌ తు పఙ్కజమ్ ।। ౭౩.

అప్పుడు నేను అతన్ని అంగుళం పరిమాణంలో, సూర్యుడి కాంతితో ప్రకాశిస్తూ చూశాను. అతని నాభిలో ఒక కమలం కనిపించింది.

బ్రహ్మాణం తత్ర పశ్యామి ఆత్మానం చ తదఙ్కతః । ఏవం దృష్ట్వా మహాత్మానం తతో హర్షముపాగతః । తం స్తోతుం ద్విజశార్దూల మతిర్మే సమజాయత ।। ౭౩.

ఆ కమలంలో బ్రహ్మదేవుడిని చూశాను. అతని పక్కన నేనూ ఉన్నాను. ఆ మహాత్ముడిని చూసి నాకు ఆనందం కలిగింది. వెంటనే ఆయనను స్తుతించాలనే మనస్సు కలిగింది, ఓ ద్విజశార్దూలా!

తస్య మూర్తౌ తు జాతాయాం సక్తోత్రేణానేన సువ్రత । స్తుతో మయా స విశ్వాత్మా తపసా స్మృతకర్మణా ।। ౭౩.

ఓ సద్గుణసంపన్నుడా! ఆ రూపం జన్మించినప్పుడు, నేను తపస్సుతో, ఆయన కార్యాలను స్మరించుకుంటూ, ఈ స్తోత్రాన్ని భక్తితో పాడి, విశ్వానికి ఆత్మ అయిన పరమాత్మను స్తుతించాను.

రుద్ర ఉవాచ । నమోఽస్త్వనన్తాయ విశుద్ధచేతసే సరూపరూపాయ సహస్త్రబాహవే । సహస్త్రరశ్మిప్రవరాయ వేధసే విశాలదేహాయ విశుద్ధకర్మిణే ।। ౭౩.

రుద్రుడు ఇలా అన్నాడు: అనంతుడైనవాడికి, నిర్మలమైన మనస్సున్నవాడికి, అనేక రూపాలవాడికి, వెయ్యి చేతులవాడికి, వెయ్యి కాంతిరశ్ములతో ప్రకాశించే సృష్టికర్తకు, విస్తారమైన శరీరమున్నవాడికి, పవిత్రమైన కార్యాలు చేసే వాడికి నమస్కారం.

సమస్తవిశ్వార్తిహరాయ శమ్భవే సహస్త్రసూర్యానిలతిగ్మతేజసే । సమస్తవిద్యావిధృతాయ చక్రిణే సమస్తగీర్వాణనుతే సదాఽనఘ ।। ౭౩.

ప్రపంచంలోని బాధలను తొలగించేవాడైన శంభువుకు, వెయ్యి సూర్యులు, గాలుల కంటే ఎక్కువ తేజస్సున్నవాడికి, అన్ని విద్యలను ధరిస్తూ చక్రాన్ని ధరించినవాడికి, ఎల్లప్పుడూ పాపరహితుడై, దేవతలందరిచేత స్తుతించబడే వాడికి నమస్కారం.

అనాదిదేవోఽచ్యుత శేషశేఖర ప్రభో విభో భూతపతే మహేశ్వర । మరుత్పతే సర్వపతే జగత్పతే భువః పతే భువనపతే సదా నమః ।। ౭౩.

ఆదియైన దేవుడికి, ఎప్పుడూ అపరాజితుడైనవాడికి, శేషుని కిరీటంగా ధరించిన ప్రభువుకు, సమస్తాన్ని వ్యాపించినవాడికి, భూతాల అధిపతికి, మహేశ్వరుడికి, గాలుల అధిపతికి, సమస్తానికి అధిపతికి, జగత్తు పాలకుడికి, భూమి అధిపతికి, భువనాల అధిపతికి ఎల్లప్పుడూ నమస్కారం.

జలేశ నారాయణ విశ్వశంకర క్షితీశ విశ్వేశ్వర విశ్వలోచన । శశాఙ్కసూర్యాచ్యుత వీర విశ్వగా - ప్రతర్క్యమూర్త్తేఽమృతమూర్తిరవ్యయః ।। ౭౩.

నీరు పాలకుడా, నారాయణా, విశ్వానికి మేలు చేసే వాడా, భూమి అధిపతిగా, సమస్తానికి అధిపతిగా, అన్నిటిని చూడగలవాడా, చంద్రుడా, సూర్యుడా, అపరాజితుడా, వీరుడా, విశ్వవ్యాప్తుడా, ఊహించలేని రూపమున్నవాడా, అమృత స్వరూపుడా, నశించని వాడా!

జ్వలద్హుతాశార్చివిరుద్ధమణ్డల ప్రపాహి నారాయణ విశ్వతోముఖ । నమోఽస్తు దేవార్త్తిహరామృతావ్యయ ప్రపాహి మాం శరణగతం సదాచ్యుత ।। ౭౩.

అగ్నికి వ్యతిరేకంగా జ్వలించే వలయాన్ని ధరించిన నారాయణా, అన్ని వైపులా ముఖాలున్న పరమాత్మా, దేవతల బాధలను తొలగించే, అమృత స్వరూపుడా, నశించని వాడా, నీకు నమస్కారం. శరణు కోరిన నన్ను ఎల్లప్పుడూ రక్షించు, అపరాజితుడా!

వక్త్రాణ్యనేకాని విభో తవాహం పశ్యామి మధ్యస్థగతం పురాణమ్ । బ్రహ్మాణమీశం జగతాం ప్రసూతిం నమోఽస్తు తుభ్యం తు పితామహాయ ।। ౭౩.

ప్రభూ! నీ అనేక ముఖాలను నేను చూస్తున్నాను. వాటి మధ్యలో పురాతనుడైన బ్రహ్మను, లోకాలకు మూలమైన పరమేశ్వరుడిని చూస్తున్నాను. నీకు, పితామహుడైనవాడా, నమస్కారం.

సంసారచక్రభ్రమణైరనేకైః క్వచిద్ భవాన్ దేవవరాదిదేవ । సన్మార్గిభిర్జ్ఞానవిశుద్ధసత్త్వై - రుపాస్యసే కిం ప్రలపామ్యహం త్వామ్ ।। ౭౩.

సంసార చక్రంలో ఎన్నో జన్మల తర్వాత, దేవతలకు దేవుడవైన నీవు, సత్య మార్గాన్ని అన్వేషించే, జ్ఞానంతో పవిత్రమైన మనస్సున్నవారికి కొన్నిసార్లు దర్శనమిస్తావు. అలాంటప్పుడు నేను నిన్ను గురించి ఏమి చెప్పగలను?

ఏకం భవన్తం ప్రకృతేః పరస్తాద్ యో వేత్త్యసౌ సర్వవిదాదిబోద్ధా । గుణా న తేషు ప్రసభం విభేద్యా విశాలమూర్తిర్హి సుసూక్ష్మరూపః ।। ౭౩.

ప్రకృతికి అతీతుడైన నిన్ను ఎవరైనా తెలుసుకుంటే, వారు అన్నింటినీ తెలిసిన జ్ఞానులు. నీ గుణాలు ఎవ్వరూ బలవంతంగా వేరు చేయలేరు, ఎందుకంటే నీ విస్తారమైన రూపం ఎంతో సూక్ష్మంగా కూడా ఉంటుంది.

నిర్వాక్యో నిర్మనో విగతేన్ద్రియోఽసి కర్మాభవాన్నో విగతైకకర్మా । సంసారవాంస్త్వం హి న తాదృశోఽసి పునః కథం దేవవరాసి వేద్యః ।। ౭౩.

నీవు మాటలకు అతీతుడవు, మనస్సుకు అందని వాడవు, ఇంద్రియాలకు దూరంగా ఉన్నవాడవు. నీవు కర్మలకు బంధించబడని వాడవు, ఒక్క కార్యానికే పరిమితుడవు కాదు. సంసార బంధాలకు లోనవు కాదని తెలిసి, దేవతలకు దేవుడవైన నిన్ను ఎలా తెలుసుకోగలను?

మూర్తామూర్తం త్వతులం లభ్యతే తే పరం వపుర్దేవ విశుద్ధభావైః । సంసారవిచ్ఛిత్తికరైర్యజద్భి - రతోఽవసీయేత చతుర్భుజస్త్వమ్ ।। ౭౩.

నీ మూర్తి, రూపమూ, రూపరహితమూ, ఎవ్వరితోనూ పోల్చలేనిది. శుద్ధమైన హృదయంతో, సంసార బంధాలను తెంచే యజ్ఞాలు చేసే వారికి మాత్రమే, దేవా! నీవు నాలుగు చేతులతో ఉన్నవాడిగా అనుభవించబడతావు.

పరం న జానన్తి యతో వపుస్తే దేవాదయోఽప్యద్భుతకారణం తత్ । అతోఽవతారోక్తతనుం పురాణ - మారాధయేయుః కమలాసనాద్యాః ।। ౭౩.

నీ ఆ పరమమైన రూపాన్ని, ఆ అద్భుతమైన కారణాన్ని దేవతలకూ తెలియదు. అందుకే, బ్రహ్మ మొదలైన వారు, నీ అవతారాల కథల్లో చెప్పిన పురాతన రూపాన్ని ఆరాధిస్తారు.