వరాహపురాణమ్

నమః శార్ఙ్గాసిచక్రాయ జన్మమృత్యువివర్జితే। నమో నాభ్యుత్థితమహత్కమలాసనజన్మనే ।। ౧.

ధనుస్సు, ఖడ్గం, చక్రం ధరించినవాడా! జననం మరణం లేని వాడా! నీకు నమస్కారం. నీ నాభిలోంచి పుట్టిన మహా కమలంలో కూర్చున్నవాడా! నీకు నమస్కారం.

నమో విద్రుమరక్తాస్యపాణిపల్లవశోభినే । శరణం త్వాం ప్రసన్నాఽస్మి త్రాహి నారీమనాగసమ్ ।। ౧.

పగడరంగు పెదవులు, తేనెపల్లవాల్లాంటి చేతులు కలవాడా! నీకు నమస్కారం. ప్రభూ! నేను నీ ఆశ్రయాన్ని కోరుతున్నాను. స్త్రీల బాధలనుండి, పాముల భయంనుండి నన్ను రక్షించు.

పూర్ణనీలాఞ్జనాకారం వారాహం తే జనార్దన। దృష్ట్వా భీతాఽస్మి భూయోఽపి జగత్ త్వద్దేహగోచరమ్। ఇదానీం కురు మే నాథ దయాం త్రాహి మహాభయాత్।। ౧.

పూర్తిగా నీలం రంగులో వర్ణమున్న వరాహ రూపాన్ని చూసి, జనార్దనా! నీ శరీరంలో ఈ లోకం అంతా నిండిపోయిందని చూసి మళ్లీ భయపడ్డాను. ప్రభూ! ఇప్పుడు నాకు దయ చూపి, ఈ మహాభయంనుండి నన్ను రక్షించు.

కేశవః పాతు మే పాదౌ జఙ్ఘే నారాయణో మమ । మాధవో మే కటిం పాతు గోవిన్దో గుహ్యమేవ చ ।। ౧.

నా పాదాలను కేశవుడు రక్షించాలి. నా కాళ్లను నారాయణుడు రక్షించాలి. నా నడుమును మాధవుడు రక్షించాలి. నా గుప్తాంగాన్ని గోవిందుడు రక్షించాలి.

నాభిం విష్ణుస్తు మే పాతు ఉదరం మధుసూదనః । ఊరుం త్రివిక్రమః పాతు హృదయం పాతు వామనః ।। ౧.

నా నాభిని విష్ణువు రక్షించాలి. నా పొట్టను మధుసూదనుడు రక్షించాలి. నా తొడలను త్రివిక్రముడు రక్షించాలి. నా హృదయాన్ని వామనుడు రక్షించాలి.

శ్రీధరః పాతు మే కణ్ఠం హృషీకేశో ముఖం మమ । పద్మనాభస్తు నయనే శిరో దామోదరో మమ ।। ౧.

నా మెడను శ్రీధరుడు రక్షించాలి. నా నోటిని హృషీకేశుడు రక్షించాలి. నా కళ్లను పద్మనాభుడు రక్షించాలి. నా తలను దామోదరుడు రక్షించాలి.

ఏవం న్యస్య హరేర్న్యాసమామాని జగతీ తదా । నమస్తే భగవన్ విష్ణో ఇత్యుక్త్వా విరరామ హ ।। ౧.

ఈ విధంగా హరిదేవుని రక్షణ మంత్రాన్ని చెప్పిన తర్వాత, భూమి 'నమస్కారం భగవంతుడా, విష్ణువా!' అని పలికి మౌనంగా నిలిచింది.

సూత ఉవాచ । తతస్తుష్టో హరిర్భక్త్యా ధరణ్యాత్మశరీరగామ్ । మాయాం ప్రకాశ్య తేనైవ స్థితో వారాహమూర్త్తినా ।। ౨.

సూతుడు ఇలా చెప్పాడు: భూమిదేవి చేసిన భక్తిని చూసి హరిదేవుడు సంతోషించి, తన మాయను ప్రదర్శించి, అక్కడే వరాహ రూపంలో నిలిచాడు.

జగాద కిం తే సుశ్రోణి ప్రశ్నమేనం సుదుర్లభమ్ । కథయామి పురాణస్య విషయం సర్వశాస్త్రతః ।। ౨.

ఆయన ఇలా అన్నాడు: సుందర నడుము కలదేవీ! నీకు ఏ ప్రశ్న ఉంది? ఈ ప్రశ్న చాలా అరుదైనది. అన్ని శాస్త్రాల సారంగా పురాణ విషయాన్ని నేను చెప్పుతాను.

పురాణానాం హి సర్వేషామయం సాధారణః స్మృతః । శ్లోకం ధరణి నిశ్చిత్య నిఃశేషం త్వం పునః శ్రృణు ।। ౨.

అన్ని పురాణాలలో ఈ శ్లోకం సాధారణమైనదిగా భావించబడుతుంది. భూమిదేవీ! దీన్ని బాగా ఆలోచించి, మళ్లీ మొత్తం విన్నవు.

శ్రీవరాహ ఉవాచ । సర్గశ్చ ప్రతిసర్గశ్చ వంశో మన్వన్తరాణి చ । వంశానుచరితం చైవ పురాణం పఞ్చలక్షణమ్ ।। ౨.

శ్రీ వరాహుడు ఇలా అన్నాడు: సృష్టి, ప్రతిసృష్టి, వంశ పరంపర, మన్వంతరాలు, వంశ చరిత్ర — ఇవే ఐదు లక్షణాలు కలిగిన పురాణ లక్షణాలు.

ఆదిసర్గమహం తావత్ కథయామి వరాననే । యస్మాదారభ్య దేవానాం రాజ్ఞాం చరితమేవ చ । జ్ఞాయతే చతురంశశ్చ పరమాత్మా సనాతనః ।। ౨.

వదనంలో ప్రకాశం ఉన్నదేవీ! మొదటగా ఆదిసృష్టిని నేను వివరించబోతున్నాను. దానివల్ల దేవతలూ, రాజుల చరిత్రలు తెలిసి, శాశ్వతమైన పరమాత్మను నాలుగు రూపాలలో తెలుసుకోవచ్చు.

ఆదావహం వ్యోమ మహత్ తతోఽణుం- రేకైవ మత్తః ప్రబభూవ బుద్ధిః । త్రిధా తు సా సత్త్వరజస్తమోభిః పృథక్పృథక్తత్త్వరూపైరుపేతా ।। ౨.

మొదట నేను ఆకాశంలా ఉన్నాను. ఆ తర్వాత నన్నుంచి సూత్ష్మమైన తత్త్వం పుట్టింది. ఆ తత్త్వం బుద్ధిగా ఒక్కటిగా వెలిసింది. ఆ బుద్ధి సత్త్వ, రజస్, తమస్ అనే మూడు గుణాలవల్ల వేర్వేరు తత్త్వరూపాలను ధరించింది.

తస్మింస్త్రికేఽహం తమసో మహాన్ స సదోచ్యతే సర్వవిదాం ప్రధానః । ఉతస్మాదపి క్షేత్రవిదూర్జితోఽభూద్ బభూవ వుద్ధిస్తు తతో బభూవ ।। ౨.

ఆ మూడు తత్త్వాలలో నేను 'మహత్' అనే అంధకారంగా ఉన్నాను. అది సర్వజ్ఞులందరికీ ప్రధానమైనదిగా పిలవబడుతుంది. దానినుంచి క్షేత్రజ్ఞుడు పుట్టాడు. దానినుంచి బుద్ధి జన్మించింది.

తస్మాత్తు తేభ్యో శ్రవణాదిహేతవస్ తతోఽక్షమాలా జగతో వ్యవస్థితా । భూతైర్గతైరేవ చ పిణ్డమూర్తి- ర్మయా భద్రే విహితా త్వాత్మనైవ ।। ౨.

అవి నుంచే వినికిడి మొదలైన ఇంద్రియాల కారణాలు పుట్టాయి. ఆ తర్వాత జగత్తుకు ఇంద్రియమాల ఏర్పడింది. ఆ భూతాలతోనే, భద్రే! నేను నా స్వయంగా ఈ శరీరాన్ని సృష్టించాను.

శూన్యం త్వాసీత్ తత్ర శబ్దస్తు ఖం చ తస్మాద్ వాయుస్తత ఏవాను తేజః । తస్మాదాపస్తత ఏవాను దేవి మయా సృష్టా భవతీ భూతధాత్రీ ।। ౨.

అక్కడ శూన్యం, శబ్దం, ఆకాశం మాత్రమే ఉండేవి. వాటి నుండి గాలి, ఆ తరువాత వెలుగు, దాని తరువాత నీరు కలిగాయి. ఆ నీటి నుండి, దేవీ, భూతాలను ధరించేవారిగా నిన్ను నేను సృష్టించాను.

యోగే పృథివ్యా జలవత్ తతోఽపి సబుద్బుదం కలలం త్వణ్డమేవ । తస్మిన్ ప్రవృత్తే ద్విగతేఽహమాసీ- దాపోమయశ్చాత్మనాత్మానమాదౌ ।। ౨.

భూమిపై, నీటిలో పుట్టేలా మొదట బుడబుడలు, తరువాత ముద్ద, ఆ తరువాత గుడ్డు ఏర్పడ్డాయి. అది ఏర్పడి విడిపోయినప్పుడు, నేను నీటితో కూడినవాడిగా, ఆ ప్రారంభంలోనే ఆ గుడ్డులో ఉన్నాను.

సృష్ట్వా నారాస్తా అథో తత్ర చాహం యేన స్యాన్మే నామ నారాయణేతి । కల్పే కల్పే తత్ర సంయామి భూయః సుప్తస్య మే నాభిజః స్యాద్ యథాద్యః ।। ౨.

నీటిని సృష్టించిన తరువాత, నేను వాటిలోనే ఉన్నాను. అందుకే నాకు నారాయణుడు అనే పేరు వచ్చింది. ప్రతి కల్పంలో నేను మళ్లీ అక్కడికి వెళ్తాను. నేను నిద్రపోతే, నా నాభి నుండి మొదటిలా మరొకరు పుడతారు.

ఏవంభూతస్య మే దేవి నాభిపద్మే చతుర్ముఖః । ఉత్తస్థౌ స మయా ప్రోక్తః ప్రజాః సృజ మహామతే ।। ౨.

దేవీ, అప్పుడు నా నాభిపద్మం నుండి నాలుగు ముఖాలవాడు జన్మించాడు. నేను అతనితో, 'మహామతివంతుడా, ప్రజలను సృష్టించు' అని చెప్పాను.

ఏవముక్త్వా తిరోభావం గతోఽహం సోఽపి చిన్తయన్ । ఆస్తే యావజ్జగద్ధాత్రి నాధ్యగచ్ఛత కించన ।। ౨.

అలా చెప్పి నేను కనబడకుండా పోయాను. అతను ఆలోచిస్తూ ఉండిపోయాడు. కానీ జగత్తును పోషించేవాడిగా ఉన్నా, ఏదీ కనుగొనలేకపోయాడు.

తావత్ తస్య మహారోషో బ్రహ్మణోఽవ్యక్తజన్మనః। సంభూయ తేన బాలః స్యాదఙ్కే రోషాత్మసంభవః ।। ౨.

అప్పుడు, అవ్యక్త జననుడైన బ్రహ్మకు గొప్ప కోపం కలిగింది. ఆ కోపంతో అతని ఒడిలో ఒక శిశువు పుట్టింది.

యో రుదన్ వారితస్తేన బ్రహ్మణాఽవ్యక్తమూర్త్తినా । బ్రవీతి నామ మే దేహి తస్య రుద్రేతి సో దదౌ ।। ౨.

ఆ శిశువు ఏడుస్తూ ఉండగా, అవ్యక్తమూర్తియైన బ్రహ్మ అతన్ని ఆపాడు. 'నాకు పేరు పెట్టు' అని అడిగాడు. బ్రహ్మ అతనికి 'రుద్రుడు' అనే పేరు పెట్టాడు.

సోఽపి తేన సృజస్వేతి ప్రోక్తో లోకమిమం శుభే । అశక్తః సోఽథ సలిలే మమజ్జ తపసే ధృతః ।। ౨.

బ్రహ్మ అతనితో, 'ఈ లోకాన్ని సృష్టించు, శుభుడా' అని చెప్పాడు. కానీ అతను చేయలేక, తపస్సు కోసం నీటిలోకి మునిగిపోయాడు.

తస్మిన్ సలిలమగ్నే తు పునరన్యం ప్రజాపతిమ్ । బ్రహ్మా ససర్జ్జ భూతేషు దక్షిణాఙ్గుష్ఠతో వరమ్ । వామే చైవ తథాఽఙ్గుష్ఠే తస్య పత్నీమథాసృజత్ ।। ౨.

అతను నీటిలో మునిగిపోయినప్పుడు, బ్రహ్మ తన కుడి బొటనవేళ్ల నుండి మరొక ప్రజాపతిని, ఎడమ బొటనవేళ్ల నుండి అతని భార్యను సృష్టించాడు.

స తస్యాం జనయామాస మనుం స్వాయంభువం ప్రభుః । తస్మాత్ సంభావితా సృష్టిః ప్రజానాం బ్రహ్మణా పురా ।। ౨.

ఆమెలో ప్రభువు స్వాయంభువ మనువును పుట్టించాడు. అప్పటినుంచి బ్రహ్మ ప్రజలను సృష్టించడం జరిగింది.

ధరణ్యువాచ । విస్తరేణ మమాచక్ష్వ ఆదిసర్గం సురేశ్వర । బ్రహ్మా నారాయణాఖ్యోఽయం కల్పాదౌ చాభవద్ యథా ।। ౨.

ధరణి ఇలా అడిగింది: దేవతల అధిపతీ! ఆది సృష్టిని పూర్తిగా వివరంగా చెప్పు. కల్ప ప్రారంభంలో నారాయణుడనే బ్రహ్మ ఎలా పుట్టాడో కూడా చెప్పు.

శ్రీభగవానువాచ । ససర్జ సర్వభూతాని యథా నారాయణాత్మకః । కథ్యమానం మయా దేవి తదశేషం క్షితే శ్రృణు ।। ౨.

శ్రీభగవంతుడు ఇలా అన్నాడు: నారాయణునిగా ఆయన అన్ని భూతాలను సృష్టించాడు. దేవీ! ఇది మొత్తం ఎలా జరిగిందో నేను నీకు చెబుతాను. భూమీ! విను.

గతకల్పావసానే తు నిశి సుప్తోత్థితః శుభే । సత్త్వోద్రిక్తస్తథా బ్రహ్మా శూన్యం లోకమవైక్షత ।। ౨.

గత కల్పం ముగిసిన తరువాత, రాత్రి నిద్రలేచి, సత్త్వగుణం పెరిగిన బ్రహ్మ ఈ లోకాన్ని శూన్యంగా చూశాడు.

నారాయణః పరోఽచిన్త్యః పరాణామపి పూర్వజః । బ్రహ్మస్వరూపీ భగవాననాదిః సర్వసంభవః ।। ౨.

నారాయణుడు పరముడు, ఊహించలేనివాడు, పరులకంటే ముందున్నవాడు. భగవంతుడు బ్రహ్మస్వరూపుడై, ఆదిహీనుడు, సమస్తానికి మూలకారణుడు.