వరాహపురాణమ్

తస్మాత్త్వమపి రాజేన్ద్ర తం దేవం శరణం వ్రజ । యేన భూయః పునః శోచ్యపదవీం నో ప్రయాస్యసి ।। ౫౫.

కాబట్టి రాజాధిరాజా! నువ్వు కూడా ఆ దేవుని ఆశ్రయించు. ఆయనను ఆశ్రయిస్తే ఇక మళ్లీ బాధల మార్గంలోకి నువ్వు పోవాల్సిన అవసరం ఉండదు.

య ఇదం శ్రృణుయాన్నిత్యం ప్రాతరుత్థాయ మానవః । పఠేద్ యశ్చరితం తాభ్యాం మోక్షధర్మార్థదో భవేత్ ।। ౫౫.

ఎవరైనా ప్రతి ఉదయం లేచి, ఈ ఇద్దరి చరిత్రను వినినా, చదివినా, వారికి మోక్షం, ధర్మం, ఐశ్వర్యం లాభిస్తాయి.

శుభవ్రతమిదం పుణ్యం యశ్చ కుర్యాజ్జనేశ్వర । స సర్వసమ్పదం చేహ భుక్త్వేతే తల్లయం వ్రజేత్ ।। ౫౫.

ప్రజలలో శ్రేష్ఠుడా! ఈ పవిత్రమైన వ్రతాన్ని ఎవరైనా ఆచరిస్తే, ఇక్కడ అన్ని సంపదలు అనుభవించి, తరువాత పరమ శాంతిని పొందుతారు.

అగస్త్య ఉవాచ । అతః పరం ప్రవక్ష్యామి ధన్యవ్రతమనుత్తమమ్ । యేన సద్యో భవేద్ ధన్య అధన్యోఽపి హి యో భవేత్ ।। ౫౬.

అగస్త్యుడు చెప్పాడు: ఇప్పుడు నేను శ్రేష్ఠమైన ధన్య వ్రతాన్ని వివరిస్తాను. దీని వల్ల అదృష్టం లేని వాడికీ వెంటనే అదృష్టం కలుగుతుంది.

మార్గశీర్షే సితే పక్షే ప్రతిపద్ యా తిథిర్భవేత్ । తస్యాం నక్తం ప్రకుర్వీత విష్ణుమగ్నిం ప్రపూజయేత్ ।। ౫౬.

మార్గశిర మాసంలో శుక్లపక్షంలో ప్రథమ తిథినాడు, ఆ రాత్రి ఉపవాసం చేసి, విష్ణువు, అగ్ని దేవుడిని పూజించాలి.

వైశ్వానరాయ పాదౌ తు అగ్నయేత్యుదరం తథా । హవిర్భుంజాయ చ ఉరో ద్రవిణోదేతి వై భుజో ।। ౫౬.

వైశ్వానరునికి పాదాలు, అగ్నికి పొట్ట, హవిర్భుజ్‌కు ఛాతీ, ద్రవినోదునికి చేతులు అర్పించాలి.

సంవర్త్తాయేతి చ శిరో జ్వలనాయేతి సర్వతః । అభ్యర్చ్యైవం విధానేన దేవదేవం జనార్దనమ్ ।। ౫౬.

సంవర్తునికి తల, జ్వలనునికి చుట్టూ అర్పించి, ఈ విధంగా జనార్దనుడైన దేవదేవుని పూజించాలి.

తస్యైవ పురతః కుణ్డం కారయిత్వా విఘానతః । హోమం తత్ర ప్రకుర్వీత ఏభిర్మన్త్రైర్విచక్షణః ।। ౫౬.

ఆయన ముందు శ్రద్ధతో ఒక హోమకుండం నిర్మించి, అక్కడ ఈ మంత్రాలతో హోమం చేయాలి.

తతః సంయావకం చాన్నం భుఞ్జీయాద్ ఘృతసంయుతమ్ । కృష్ణపక్షేఽప్యేవమేవ చాతుర్మాస్యం తు యావతః ।। ౫౬.

తర్వాత యవపిండి, నెయ్యితో కలిపిన అన్నం తినాలి. కృష్ణపక్షంలో కూడా ఇదే విధంగా, నాలుగు నెలలు చేయాలి.

చైత్రాదిషు చ భుఞ్జీత పాయసం సఘృతం బుధః । శ్రావణాదిషు సక్తూంశ్చ తతశ్చైతత్ సమాప్యతే ।। ౫౬.

చైత్రమాసం మొదలైన నెలల్లో నెయ్యితో కలిపిన పాయసం తినాలి. శ్రావణ మాసం మొదలైన నెలల్లో సత్తూ తినాలి. తరువాత వ్రతం పూర్తవుతుంది.

సమాప్తే తు వ్రతే వహ్నిం కాఞ్చనం కారయేద్ బుధః । రక్తవస్త్రయుగచ్ఛన్నం రక్తపుష్పానులేపనమ్ ।। ౫౬.

వ్రతం పూర్తయిన తరువాత, బుద్ధిమంతుడు బంగారంతో అగ్ని రూపాన్ని చేసి, రెండు ఎర్ర వస్త్రాలతో కప్పి, ఎర్ర పువ్వులతో అలంకరించాలి.

కుఙ్కుమేన తథా లిప్య బ్రాహ్మణం దేవదేవ చ । సర్వావయవసంపూర్ణం బ్రాహ్మణం ప్రియదర్శనమ్ ।। ౫౬.

అదే విధంగా కుంకుమతో పూసి, బ్రాహ్మణుని, దేవదేవునిని, అన్ని అవయవాలు సంపూర్ణంగా ఉన్న అందమైన బ్రాహ్మణుని అలంకరించాలి.

పూజయిత్వా విధానేన రక్తవస్త్రయుగేన చ । పశ్చాత్ తం దాపయేత్ తస్య మన్త్రేణానేన బుద్ధిమాన్ ।। ౫౬.

విధానం ప్రకారం రెండు ఎర్ర వస్త్రాలతో పూజించి, తరువాత ఆ బ్రాహ్మణునికి ఈ మంత్రంతో దానం చేయాలి.

ధన్యోఽస్మి ధన్యకర్మాఽస్మి ధన్యచేష్టోఽస్మి ధన్యవాన్ । ధన్యేనానేన చీర్ణేన వ్రతేన స్యాం సదా సుఖీ ।। ౫౬.

నేను ధన్యుడను, నా కార్యాలు ధన్యమైనవి, నా ప్రవర్తన ధన్యమైనది, నేను ధన్యుడను. ఈ వ్రతాన్ని ఆచరించటం వల్ల నేను ఎప్పుడూ సుఖంగా ఉండాలి.

ఏవముచ్చార్య తం విప్రే న్యస్య కోశం మహాత్మనః । సద్యో ధన్యత్వమాప్నోతి యోఽపి స్యాద్ భాగ్యవర్జితః ।। ౫౬.

ఇలా పలికి, ఆ బ్రాహ్మణుని ముందు ధనాన్ని ఉంచితే, అదృష్టం లేని వాడికీ వెంటనే అదృష్టం కలుగుతుంది.

ఇహ జన్మని సౌభాగ్యం ధనం ధాన్యం చ పుష్కలమ్ । అనేన కృతమాత్రేణ జాయతే నాత్ర సంశయః ।। ౫౬.

ఈ వ్రతాన్ని చేసినవారికి ఈ జన్మలోనే గొప్ప అదృష్టం, ధనం, ధాన్యం లభిస్తాయి. ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు.

ప్రాగ్జన్మజనితం పాపమగ్నిర్దహతి తస్య హ । దగ్ధే పాపే విముక్తాత్మా ఇహ జన్మన్యసౌ భవేత్ ।। ౫౬.

మునుపటి జన్మల్లో చేసిన పాపాన్ని అగ్ని కాల్చేస్తుంది. పాపం నశించిన తరువాత, ఆత్మ ఈ జన్మలోనే విముక్తి పొందుతుంది.

యోఽపీదం శ్రృణుయాన్నిత్యం యశ్చ భక్త్యా పఠేద్ ద్విజః । ఉభౌ తావిహ లోకే తు ధన్యౌ సద్యో భవిష్యతః ।। ౫౬.

ఈ వ్రతాన్ని ఎవరైనా ప్రతిరోజూ శ్రద్ధతో వినినా, లేదా ద్విజుడు భక్తితో పఠించినా, ఇద్దరూ ఈ లోకంలోనే వెంటనే ధన్యులు అవుతారు.

శ్రూయతే చ వ్రతం చైతచ్చీర్ణమాసీన్మహాత్మనా । ధనదేన పురా కల్పే శూద్రయోనౌ స్థితేన తు ।। ౫౬.

పూర్వ కాలంలో మహాత్ముడు అయిన కుబేరుడు, ఒక శూద్రునిగా జన్మించి ఉన్నప్పుడు, ఈ వ్రతాన్ని ఆచరించినట్టు విన్నాము.

అగస్త్య ఉవాచ । అతః పరం ప్రవక్ష్యామి కాన్తివ్రతమనుత్తమమ్ । యత్కృత్వా తు పురా సోమః కాన్తిమానభవత్ పునః ।। ౫౭.

అగస్త్యుడు ఇలా అన్నాడు: ఇప్పుడు నేను అత్యుత్తమమైన కాంతి వ్రతాన్ని వివరించబోతున్నాను. ఈ వ్రతాన్ని చేసి, సోముడు మళ్లీ తన కాంతిని పొందాడు.

యక్ష్మణా దక్షశాపేన పురాక్రాన్తో నిశాకరః । ఏతచ్చీర్త్వా వ్రతం సద్యః కాన్తిమానభవత్ కిల ।। ౫౭.

పూర్వం దక్షుని శాపంతో చంద్రుడు క్షయవ్యాధితో బాధపడగా, ఈ వ్రతాన్ని ఆచరించి వెంటనే కాంతిని తిరిగి పొందాడు.

ద్వితీయాయాం తు రాజేన్ద్ర కార్త్తికస్య సితే దినే । నక్తం కుర్వీత యత్నేన అర్చయన్ బలకేశవమ్ ।। ౫౭.

ఓ రాజా! కార్తీక మాసంలో శుక్ల ద్వితీయ తిథినాడు, రాత్రి ఉపవాసం చేస్తూ, శ్రద్ధతో బాలకేశవుని పూజించాలి.

బలదేవాయ పాదౌ తు కేశవాయ శిరోఽర్చయేత్ । ఏవమభ్యర్చ్య మేధావీ వైష్ణవం రూపముత్తమమ్ ।। ౫౭.

బలరాముని పాదాలను, కేశవుని తలని పూజించాలి. ఇలా పూజించినవాడు, ఉత్తమమైన వైష్ణవ స్వరూపాన్ని సత్కరిస్తాడు.

పరస్వరూపం సోమాఖ్యం ద్వికలం తద్దినే హి యత్ । తస్యార్ఘం దాపయేద్ ధీమాన్ మన్త్రేణ పరమేష్ఠినః ।। ౫౭.

ఆ రోజు, సోమ అనే పరమ స్వరూపమైన ద్వికల రూపానికి, పరమేశ్వరునికి మంత్రంతో అర్ఘ్యం సమర్పించాలి.

నమోఽస్త్వమృతరూపాయ సర్వౌషధినృపాయ చ । యజ్ఞలోకాధిపతయే సోమాయ పరమాత్మనే ।। ౫౭.

అమృత స్వరూపుడవైనవాడా, అన్ని ఔషధాల అధిపతివాడా, యజ్ఞ లోకానికి అధిపతివాడా, పరమాత్మ అయిన సోమా! నీకు నమస్కారం.

అనేనైవ చ మార్గేణ దత్త్వార్ఘ్యం పరమేష్ఠినః । రాత్రౌ సవిప్రో భుఞ్జీత యవాన్నం సఘృతం నరః ।। ౫౭.

ఇలానే పరమేశ్వరునికి అర్ఘ్యం సమర్పించిన తర్వాత, రాత్రి సమయంలో బ్రాహ్మణునితో కలిసి యవ అన్నాన్ని నెయ్యితో తినాలి.

ఫాల్గునాదిచతుష్కే తు పాయసం భోజయేచ్ఛుచిః । శాలిహోమం తు కుర్వీత కార్త్తికే తు యవైస్తథా ।। ౫౭.

ఫాల్గుణ మాసం మొదలు నాలుగు నెలల్లో, పవిత్రుడైనవాడు పాయసం భోజనం చేయించాలి; కార్తీక మాసంలో యవాలతో శాలిహోమం చేయాలి.

ఆషాఢాదిచతుష్కే తు తిలహోమం తు కారయేత్ । తద్వత్ తిలాన్నం భుఞ్జీత ఏష ఏవ విధిక్రమః ।। ౫౭.

ఆషాఢ మాసం మొదలు నాలుగు నెలల్లో, తిలహోమం చేయాలి. అలాగే తిల అన్నాన్ని భుజించాలి — ఇదే విధి క్రమం.

తతః సంవత్సరే పూర్ణే శశినం కృతరాజతమ్ । సితవస్త్రయుగచ్ఛన్నం సితపుష్పానులేపనమ్ । ఏవమేవ ద్విజం పూజ్య తతస్తం ప్రతిపాదయేత్ ।। ౫౭.

ఒక సంవత్సరం పూర్తయిన తర్వాత, వెండితో చేసిన చంద్రుని, తెల్ల వస్త్రజోడుతో కప్పి, తెల్ల పువ్వులతో అలంకరించి, బ్రాహ్మణునికి పూజించి దానం చేయాలి.