వరాహపురాణమ్

త్రసరేణుసమం మూర్త్యా అవ్యక్తం సర్వజన్తుషు । సమం దృష్ట్వా పరం హర్షం ఉభే విసస్వరార్త్తవిత్ ।। ౫౩.

ధూళి కణం లాంటి చిన్న రూపంతో, అన్ని జీవుల్లో కనిపించని విధంగా, సమంగా ఉన్నదిగా చూసి, ఇద్దరికీ పరమానందం కలిగి, వారి బాధలు పోయాయి.

ఏవంవిధోఽసౌ పురుషః స్వరనామా మహాతపాః । మూర్త్తిస్తస్య ప్రవృత్తాఖ్యం నివృత్తాఖ్యం శిరో మహత్ ।। ౫౩.

ఇలాంటి వాడు స్వరుడు అనే పేరుతో, గొప్ప తపస్సు చేసిన వాడు. అతని రూపాన్ని 'ప్రవృత్తి' అని, అతని గొప్ప తలను 'నివృత్తి' అని అంటారు.

ఏతస్మాదేవ తస్యాశు కథయా రాజసత్తమ । సంభూతిరభవద్ రాజన్ వివృత్తేస్త్వేష ఏవ తు ।। ౫౩.

ఈ కథ ద్వారానే, రాజులలో శ్రేష్ఠుడా, సృష్టి ఏర్పడింది. కానీ లయలో మాత్రం ఇదే మిగిలింది.

ఏషేతిహాసః ప్రథమః సర్వస్య జగతో భృశమ్ । య ఇమం వేత్తి తత్త్వేన సాక్షాత్ కర్మపరో భవేత్ ।। ౫౩.

ఇది ప్రపంచంలో మొదటి ఇతిహాసం. దీనిని యథార్థంగా తెలిసినవాడు నిజంగా కర్మలో నిమగ్నుడవుతాడు.

భద్రాశ్వ ఉవాచ । విజ్ఞానోత్పత్తికామస్య క ఆరాధ్యో భవేద్ ద్విజ । కథం చారాధ్యతేఽసౌ హి ఏతదాఖ్యాహి మే ద్విజ ।। ౫౪.

భద్రాశ్వుడు అన్నాడు: జ్ఞానం కలగాలని కోరుకునేవాడు ఎవరి ఆరాధన చేయాలి? ఆరాధన ఎలా చేయాలి? దయచేసి నాకు చెప్పు, ద్విజుడా.

అగస్త్య ఉవాచ । విష్ణురేవ సదారాధ్యః సర్వదేవైరపి ప్రభుః । తస్యోపాయం ప్రవక్ష్యామి యేనాసౌ వరదో భవేత్ ।। ౫౪.

అగస్త్యుడు అన్నాడు: విష్ణువు మాత్రమే అన్ని దేవతలకూ ప్రభువు, ఎప్పుడూ ఆరాధించవలసినవాడు. ఆయన అనుగ్రహం పొందే మార్గాన్ని నేను చెప్పుతాను.

రహస్యం సర్వదేవానాం మునీనాం మనుజాంస్తథా । నారాయణః పరో దేవస్తం ప్రణమ్య న సీదతి ।। ౫౪.

అన్ని దేవతలు, ఋషులు, మనుషులకు పరమ రహస్యమైనది నారాయణుడు, పరమదేవుడు. ఆయనకు నమస్కరించే వాడు ఎప్పుడూ క్షీణించడు.

శ్రూయతే చ పురా రాజన్ నారదేన మహాత్మనా । కథితం తుష్టిదం విష్ణోర్వ్ర్తమప్సరసాం తథా ।। ౫౪.

ఓ రాజా, పురాతన కాలంలో మహాత్ముడు నారదుడు విష్ణువుకు ఆనందాన్ని కలిగించే ఒక వ్రతాన్ని, అలాగే అప్సరసలకు కూడా ఆనందదాయకమైనదిగా చెప్పినట్టు విన్నాము.

నారదస్తు పురా కల్పే గతవాన్ మానసం సరః । స్నానార్థం తత్ర చజాపశ్యత్ సర్వమప్సరసాం గణమ్ ।। ౫౪.

ఒకప్పుడు, గత కల్పంలో నారదుడు స్నానం చేయడానికి మానస సరస్సుకు వెళ్లాడు. అక్కడ అతడు అప్సరసలందరినీ చూశాడు.

తాస్తం దృష్ట్వా విలాసిన్యో జటాముకుటధారిణమ్ । అస్థిచర్మావశేషం తు ఛత్రదణ్డకపాలినమ్ ।। ౫౪.

ఆ క్రీడామయమైన అప్సరసలు, జటాముకుటాన్ని ధరించిన, ఎముకలు, చర్మం మాత్రమే మిగిలిన, చేతిలో దండం, గొడుగు, కపాలాన్ని పట్టుకున్న నారదుణ్ణి చూసారు.

దేవాసురమనుష్యాణాం దిదృక్షుం కలహప్రియమ్ । బ్రహ్మపుత్రం తపోయుక్తం పప్రచ్ఛుస్తా వరాఙ్గనాః ।। ౫౪.

దేవతలు, అసురులు, మనుష్యులు చూడాలనుకునే, కలహానికి ఆసక్తి కలిగి, తపస్సులో నిమగ్నమైన బ్రహ్మ కుమారుడైన నారదుణ్ణి ఆ అప్సరసలు ప్రశ్నించాయి.

అప్సరస ఊచుః । భగవన్ బ్రహ్మతనయ భర్తృకామా వయం ద్విజ । నారాయణశ్చ భర్త్తా నో యథా స్యాత్ తత్ ప్రచక్ష్వ నః ।। ౫౪.

అప్సరసలు ఇలా అన్నారు: 'భగవన్, బ్రహ్మ కుమారుడా, మేమంతా భర్త కావాలని కోరుకుంటున్నాం. నారాయణుడు మాకు భర్తగా ఎలా అవుతాడో చెప్పండి.'

నారద ఉవాచ । ప్రణామపూర్వకః ప్రశ్నః సర్వత్ర విహితః శుభః । స చ మే న కృతో గర్వాద్ యుష్మాభిర్యౌవనస్మయాత్ ।। ౫౪.

నారదుడు ఇలా అన్నాడు: 'ప్రణామంతో అడిగే ప్రశ్న ఎప్పుడూ మంగళకరమే. కానీ మీరు యువత గర్వంతో అలా చేయలేదు.'

తథాపి దేవదేవస్య విష్ణోర్యన్నామకీర్తితమ్ । భవతీభిస్తథా భర్త్తా భవత్వితి హరిః కృతః । తన్నామోచ్చారణాదేవ కృతం సర్వం న సంశయః ।। ౫౪.

అయినా సరే, మీరు విష్ణువు పేరును ఉచ్చరించినందువల్ల, ఆయన మీకు భర్తగా అవుతాడు. హరి పేరును పలకడమే అన్ని ఫలితాలను ఇస్తుంది, ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు.

ఇదానీం కథయామ్యాశు వ్రతం యేన హరిః స్వయమ్ । వరదత్వమవాప్నోతి భర్తృత్వం చ నియచ్ఛతి ।। ౫౪.

ఇప్పుడు నేను మీకు హరి స్వయంగా వరాలిచ్చే, భర్తగా అవ్వగల వ్రతాన్ని త్వరగా చెప్పుతాను.

నారద ఉవాచ । వసన్తే శుక్లపక్షస్య ద్వాదశీ యా భవేచ్ఛుభా । తస్యాముపోష్య విధివన్ నిశాయాం హరిమర్చ్చయేత్ ।। ౫౪.

నారదుడు ఇలా అన్నాడు: 'వసంత ఋతువులో, శుక్లపక్ష ద్వాదశి రోజున, నియమంగా ఉపవాసం చేసి, ఆ రాత్రి హరిని పూజించాలి.'

పర్యఙ్కాస్తరణం కృత్వా నానాచిత్రసమన్వితమ్ । తత్ర లక్ష్మ్యా యుతం రౌప్యం హరిం కృత్వా నివేశయేత్ ।। ౫౪.

వివిధ అలంకరణలతో మంచాన్ని సిద్ధం చేసి, దానిపై లక్ష్మితో కూడిన వెండి హరి విగ్రహాన్ని ఉంచాలి.

తస్యోపరి తతః పుష్పైర్మణ్డపం కారయేద్ బుధః । నృత్యవాదిత్రగేయైశ్చ జాగరం తత్ర కారయేత్ ।। ౫౪.

ఆ విగ్రహం మీద పుష్పాలతో మంటపాన్ని నిర్మించి, అక్కడ నృత్యం, వాద్యాలతో జాగరణ చేయాలి.

మనోభవాయేతి శిర అనఙ్గాయేతి వై కటిమ్ । కామాయ బాహుమూలే తు సుశాస్త్రాయేతి చోదరమ్ ।। ౫౪.

తలపై 'మనోభవాయ', నడుము వద్ద 'అనంగాయ', భుజాల వద్ద 'కామాయ', పొట్ట వద్ద 'సుశాస్త్రాయ' అని పలకాలి.

మన్మథాయేతి పాదౌ తు హరయేతి చ సర్వతః । పుష్పైః సంపూజ్య దేవేశం మల్లికాజాతిభిస్తథా ।। ౫౪.

పాదాల వద్ద 'మన్మథాయ', చుట్టూ 'హరయే' అని పలకాలి. మల్లికా పుష్పాలతో దేవేశుని పూజించాలి.

పశ్చాచ్చతుర ఆదాయ ఇక్షుదణ్డాన్ సుశోభనాన్ । చతుర్దిక్షు న్యసేత్ తస్య దేవస్య ప్రణతో నృప ।। ౫౪.

తర్వాత, నాలుగు అందమైన చెరకు కడ్డలను తీసుకుని, ఆ దేవుని చుట్టూ నాలుగు దిక్కులలో పెట్టాలి, రాజా.

ఏవం కృత్వా ప్రభాతే తు ప్రదద్యాద్ బ్రాహ్మణాయ వై । వేదవేదాఙ్గయుక్తాయ సంపూర్ణాఙ్గాయ ధీమతే ।। ౫౪.

ఇలా చేసిన తర్వాత, ఉదయాన్నే వేదాలు, వేదాంగాలు తెలిసిన, సంపూర్ణ అవయవాలు కలిగిన, జ్ఞాని బ్రాహ్మణునికి వాటిని దానం చేయాలి.

బ్రాహ్మణాంశ్చ తథా పూజ్య వ్రతమేతత్ సమాపయేత్ । ఏవం కృతే తథా విష్ణుర్భర్త్తా వో భవితా ధ్రువమ్ ।। ౫౪.

బ్రాహ్మణులను కూడా గౌరవించి, ఈ వ్రతాన్ని పూర్తిచేయాలి. ఇలా చేస్తే, విష్ణువు ఖచ్చితంగా మీకు భర్తగా అవుతాడు.

అకృత్వా మత్ప్రణామం తు పృష్టో గర్వేణ శోభనాః । అవమానస్య తస్యాయం విపాకో వో భవిష్యతి ।। ౫౪.

మీరు నాకు ప్రణామం చేయకుండా, గర్వంతో నన్ను ప్రశ్నించావు అందాలవతులారా. ఈ అవమానానికి ఫలితంగా మీరు దాని పరిణామాన్ని అనుభవించాల్సి వస్తుంది.

ఏతస్మిన్నేవ సరసి అష్టావక్రో మహామునిః । తస్యోపహాసం కృత్వా తు శాపం లప్స్యథ శోభనాః ।। ౫౪.

ఈ సరస్సులోనే, మహర్షి అష్టావక్రుడు మీరు ఆయనను అపహాస్యం చేసినందుకు, అందాలవతులారా, మిమ్మల్ని శపిస్తాడు.

వ్రతేనానేన దేవేశం పతిం లబ్ధ్వాఽభిమానతః । అవమానేఽపహరణం గోపాలైర్వో భవిష్యతి । పురా హర్త్తా చ కన్యానాం దేవో భర్త్తా భవిష్యతి ।। ౫౪.

ఈ వ్రతంతో దేవతల అధిపతి అయిన భర్తను పొందిన తరువాత, గర్వంతో, ఆ గోపాళుల చేత అవమానం మరియు అపహరణ జరుగుతుంది. ఇంతకు ముందు కన్యలను అపహరించిన ఆ దేవుడు, భవిష్యత్తులో వారికి భర్తగా మారతాడు.

అగస్త్య ఉవాచ । ఏవముక్త్వా స దేవర్షిః ప్రయయౌ నారదః క్షణాత్ । తా అప్యేతద్ వ్రతం చక్రుస్తుష్టశ్చాసాం స్వయం హరిః ।। ౫౪.

అగస్త్యుడు చెప్పాడు: ఇలా చెప్పి ఆ దేవర్షి నారదుడు వెంటనే వెళ్లిపోయాడు. ఆ స్త్రీలు కూడా అదే వ్రతాన్ని ఆచరించాయి. హరి వారికి తృప్తి చెందాడు.

అగస్త్య ఉవాచ । శ్రృణు రాజన్ మహాభాగ వ్రతానాముత్తమం వ్రతమ్ । యేన సంప్రాప్యతే విష్ణుః శుభేనైవ న సంశయః ।। ౫౫.

అగస్త్యుడు చెప్పాడు: ఓ భాగ్యశాలి రాజా! వ్రతాలలో శ్రేష్ఠమైన వ్రతాన్ని విను. దీని ద్వారా విష్ణువు తప్పకుండా లభిస్తాడు, దీనిలో ఎలాంటి సందేహం లేదు.

మార్గశీర్షేఽథ మాసే తు ప్రథమాహ్నాత్ సమారభేత్ । ఏకభక్తం సితే పక్షే యావత్ స్యాద్ దశమీ తిథిః ।। ౫౫.

మార్గశీర్ష మాసంలో, శుక్లపక్షం మొదటి రోజున ప్రారంభించి, ప్రతి రోజు ఒక్క భోజనం చేస్తూ, పదవ తిథి వచ్చే వరకు ఈ వ్రతాన్ని ఆచరించాలి.