వరాహపురాణమ్

ఏవంభూతామథో దృష్ట్వా రాజ్ఞీం పరమశోభనామ్ । సాధు సాధు జగన్నాథేత్యగస్త్యః ప్రాహ హర్షితః ।। ౪౯.

అలాంటి అపూర్వ సౌందర్యంతో ఉన్న రాణిని చూసి, అగస్త్యుడు ఆనందంతో, 'బాగుంది, బాగుంది, జగన్నాథా!' అని ప్రశంసించాడు.

ద్వితీయే దివసేఽప్యేవం రాజ్ఞీం దృష్ట్వా మహాప్రభామ్ । అహో ముష్టమహో ముష్టం జగదేతచ్చరాచరమ్ । ఇత్యగస్త్యో ద్వితీయేఽహ్ని రాజ్ఞీం దృష్ట్వాఽభ్యువాచ హ ।। ౪౯.

రెండవ రోజున కూడా మహాప్రభావం కలిగిన రాణిని చూసి, అగస్త్యుడు ఇలా అన్నాడు: "అయ్యో, ఇదంతా ఒక ముఠె మాత్రమే! ఈ చరాచర జగత్తంతా ఇదే!" అని రెండవ రోజున రాణిని చూచి అగస్త్యుడు ఇలా పలికాడు.

తృతీయేఽహని తాం దృష్ట్వా పునరేవమువాచ హ । అహో మూఢా న జానన్తి గోవిన్దం పరమేశ్వరమ్ । య ఏకేఽహ్ని ఫలం చైతద్ రాజ్ఞే తుష్టః ప్రదత్తవాన్ ।। ౪౯.

మూడవ రోజున ఆమెను మళ్లీ చూసి ఇలా అన్నాడు: "అయ్యో, మూర్ఖులు గోవిందుడైన పరమేశ్వరుని తెలియరు. ఆయన సంతోషపడి ఈ ఫలాన్ని ఒక్క రోజులోనే రాణికి ఇచ్చాడు."

చతుర్థే దివసే హస్తావుత్క్షిప్య పునరబ్రవీత్ । సాధు సాధు జగన్నాథ స్త్రీ శూద్రాః సాధు సాధ్వితి । ద్విజాః సాధు నృపాః సాధు వైశ్యాః సాధు పునః పునః ।। ౪౯.

నాలుగవ రోజున చేతులు పైకి ఎత్తి మళ్లీ ఇలా అన్నాడు: "బాగుంది, బాగుంది జగన్నాథా! స్త్రీలు, శూద్రులు బాగున్నారు! ద్విజులు, రాజులు, వైశ్యులు — అందరూ బాగున్నారు, బాగున్నారు!"

సాధు భద్రాశ్వ సాధు త్వం భోఽగస్త్య సాధు సాధు తే । సాధు ప్రహ్లాద తే సాధు ధ్రువ సాధో మహావ్రత । ఏవముక్త్వా ననర్తోచ్చైరగస్త్యో రాజసంనిధౌ ।। ౪౯.

"బాగున్నావు భద్రాశ్వా! అగస్త్యా, నీవు కూడా బాగున్నావు! ప్రహ్లాదా, నీవు బాగున్నావు! ధ్రువా, మహావ్రతధారుడా, నీవు బాగున్నావు!" అని ఇలా చెప్పి అగస్త్యుడు రాజు సమక్షంలో గట్టిగా నాట్యం చేశాడు.

ఏవంభూతం చ తం దృష్ట్వా సపత్నీకో నృపోత్తమః । కిం హర్షకారణం బ్రహ్మన్ యేనేత్థం నృత్యతే భవాన్ ।। ౪౯.

అలా నాట్యం చేస్తున్న అగస్త్యుణ్ణి చూసి, రాజు తన భార్యతో కలిసి ఇలా అడిగాడు: "బ్రాహ్మణా! మీరు ఇలా ఆనందంగా నాట్యం చేయడానికి కారణం ఏమిటి?"

అగస్త్య ఉవాచ । అహో మూర్ఖః కురాజా త్వమహో మూర్ఖాఽనుగాస్త్వమీ । అహో పురోహితా మూర్ఖా యే న జానన్తి మే మతమ్ ।। ౪౯.

అగస్త్యుడు ఇలా అన్నాడు: "అయ్యో, నీవు మూర్ఖ రాజు! నీ వెంట ఉన్నవారు కూడా మూర్ఖులే! మీ పూజారులు కూడా నా ఆలోచనను తెలియని మూర్ఖులే!"

ఏవముక్తే తతో రాజా కృతాఞ్జలిరభాషత । న జానీమో వయం బ్రహ్మన్ ప్రశ్నమేతత్ త్వయేరితమ్ । కథయస్వ మహాభాగ యద్యనుగ్రహకృద్ భవాన్ ।। ౪౯.

అలా అన్న తర్వాత రాజు చేతులు జోడించి ఇలా అన్నాడు: "బ్రాహ్మణా! మీరు అడిగిన ప్రశ్న మాకు తెలియదు. మీరు దయచేసి చెప్పండి, మాపై అనుగ్రహం చూపించాలనుకుంటే."

అగస్త్య ఉవాచ । ఇయం రాజ్ఞీ త్వయా యాఽభూద్ దాసీ వైశ్యస్య వైదిశే । నగరే హరిదత్తస్య త్వమస్యాః పతిరేవ చ । తస్యైవ కర్మకారోఽభూచ్ఛూద్రః సేవనతత్పరః ।। ౪౯.

అగస్త్యుడు ఇలా అన్నాడు: "ఈ రాణి ఒకప్పుడు వైదిశ నగరంలో ఒక వైశ్యుని దాసిగా ఉండేది. నువ్వు ఆమె భర్తవు. ఆ వైశ్యునికి సేవలో నిమగ్నమైన శూద్రుడు పనిచేసేవాడు."

స వైశ్యోఽశ్వయుజే మాసి ద్వాదశ్యాం నియతః స్థితః । స్వయం విష్ణ్వాలయం గత్వా పుష్పధూపాదిభిర్హరిమ్ ।। ౪౯.

ఆ వైశ్యుడు ఆశ్వయుజ మాసంలో ద్వాదశి రోజున నియమంగా ఉండి, స్వయంగా విష్ణుమందిరానికి వెళ్లి, పుష్పాలు, ధూపం మొదలైన వాటితో హరిని పూజించాడు.

అభ్యర్చ్య స్వగృహం ప్రాయాద్ భవన్తౌ రక్షపాలకౌ । స్థాప్య ద్వావపి దీపానాం జ్వలనార్థం మహామతే ।। ౪౯.

పూజ చేసి తన ఇంటికి వెళ్లిపోయాడు. మీరు ఇద్దరూ అక్కడే ఉండి, వెలుగుకోసం రెండు దీపాలు వెలిగించి అక్కడే ఉన్నారు, ఓ జ్ఞానవంతుడా!

గతే వైశ్యే భవన్తౌథ దీపాన్ ప్రజ్వాల్య సంస్థితౌ । యావత్ ప్రభాతా రజనీ నిశామేకాం నరోత్తమ ।। ౪౯.

వైశ్యుడు వెళ్లిన తర్వాత, మీరు ఇద్దరూ అక్కడే దీపాలు వెలిగించి, ఆ రాత్రంతా అక్కడే ఉండి, రాత్రి ముగిసే వరకు అక్కడే ఉన్నారు, ఓ ఉత్తమ పురుషుడా!

తతః కాలే మృతౌ తౌ తు ఉభౌ ద్వావపి దమ్పతీ । తేన పుణ్యేన తే జన్మ ప్రియవ్రతగృహేఽభవత్ ।। ౪౯.

అంతటితో, కాలక్రమంలో మీరు ఇద్దరూ, భార్యాభర్తలు మరణించారు. ఆ పుణ్యఫలంతో మీరు ప్రియవ్రతుని ఇంట్లో జన్మించారు.

ఇయం తు పత్నీ తే జాతా పురా వైశ్యస్య దాసికా । పారక్యస్యాపి దీపస్య జ్వాలితస్య హరేర్గృహే ।। ౪౯.

ఈ భార్య ఒకప్పుడు వైశ్యుని దాసిగా జన్మించింది. హరిమందిరంలో వెలిగించిన పరాయిదీ దీపానికి కూడా ఫలం లభించింది.

యః పునః స్వేన విత్తేన విష్ణోరగ్రే ప్రదీపకమ్ । జ్వాలయేత్ తస్య యత్ పుణ్యం తత్ సంఖ్యాతుం న శక్యతే । తేన సాధో హరే సాధు ఇత్యుక్తం వచనం మయా ।। ౪౯.

తన సొంత ధనంతో విష్ణువు ముందు దీపం వెలిగిస్తే దానికి ఎంత పుణ్యం వస్తుందో లెక్కించలేం. అందుకే, 'హరే! బాగుంది, బాగుంది!' అని నేను అన్నాను.

కృతే సంవత్సరే భక్తిం హరేః కృత్వా విచక్షణః । సంవత్సరార్ధం త్రేతాయాం సమమేతన్న సంశయః ।। ౪౯.

కృతయుగంలో హరిని ఏడాది భక్తితో పూజిస్తే, త్రేతాయుగంలో ఆ ఫలం అర్ధ సంవత్సరంలో లభిస్తుంది. ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు.

త్రిమాసే ద్వాపరే భక్త్యా పూజయఁల్లభతే ఫలమ్ । నమో నారాయణాయేత్యుక్త్వా కలౌ తు లభతే ఫలమ్ । తేన ముష్టం జగద్ విష్ణోర్భక్తిమాత్రం మయేరితమ్ ।। ౪౯.

ద్వాపరయుగంలో మూడు నెలలు భక్తితో పూజిస్తే ఫలం లభిస్తుంది. కలియుగంలో 'నమో నారాయణాయ' అని ఒక్కసారి అన్నా ఫలం లభిస్తుంది. అందుకే, ఈ జగత్తంతా విష్ణువుకు భక్తిమాత్రంతో లభించేదే అని నేను అన్నాను.

పారక్యదీపస్యోత్కర్షాద్ వై దేవాగ్రే ఫలమీదృశమ్ । ప్రాప్తం ఫలం త్వయా రాజన్ ఫలమేతన్ మయేరితమ్ । అహో మూఢా న జానన్తి హరేర్దీపక్రియాఫలమ్ ।। ౪౯.

పరాయిదీ దీపం వల్ల దేవతల ముందు ఇంత గొప్ప ఫలం లభిస్తుంది. రాజా! నీవు పొందిన ఫలం ఇదే. హరికి దీపం వెలిగించడానికీ ఫలం ఎంత గొప్పదో మూర్ఖులు తెలియరు.

ఏవం విధం ద్విజా యే చ రాజానో యే చ భక్తితః । యజన్తే వివిధైర్యజ్ఞైస్తేన తే సాధవః స్మృతాః ।। ౪౯.

ఇలా, భక్తితో వివిధ యజ్ఞాలతో పూజించే ద్విజులు, రాజులు — వారందరూ సద్గుణులు అని గుర్తించబడతారు.

అహం తమేవ ముక్త్వాఽన్యం న పశ్యామి మహీతలే । తేన సాధో అగస్త్యేతి మయా చాత్మా ప్రశంసితః । హర్షేణ మహతా రాజన్ వ్యాక్షిప్తేన మయేరితమ్ ।। ౪౯.

భూమిపై ఆయనను తప్ప మరొకరిని నేను చూడలేను. అందుకే, ఓ మహారాజా, ఆ ఆనందంతోనే నేను అగస్త్యుడిని నన్నుగా ప్రశంసించాను.

సా స్త్రీ ధన్యా స శూద్రస్తు తథా ధన్యతరో మతః । భర్తుః సుశ్రూషణం కృత్వా తత్పరోక్షే హరేరితి ।। ౪౯.

తన భర్తకు భక్తితో సేవచేసే ఆ స్త్రీ ధన్యురాలు. అలాగే, భర్త కనిపించని సమయంలో కూడా హరిను మనసులో ఉంచి సేవచేసే ఆ శూద్రుడు ఇంకా గొప్పవాడు.

సా స్త్రీ ధన్యా తథా శూద్రో ద్విజసుశ్రూషణే రతః । తదనుజ్ఞయా హరేర్భక్తిః స్త్రీ శూద్రో తేన సాధ్వితి ।। ౪౯.

భర్తకు సేవచేసే ఆ స్త్రీ ధన్యురాలు. అలాగే, ద్విజులకు సేవ చేయడంలో ఆనందపడే ఆ శూద్రుడూ ధన్యుడు. వారి అనుమతితో హరిభక్తి ఆ స్త్రీకి, ఆ శూద్రునికి ప్రశంసనీయం.

ఆసురం భావమాస్థాయ ప్రహ్లాదః పురుషోత్తమమ్ । ముక్త్వా చాన్యం న జానాతి తేనాసౌ సాధురుచ్యతే ।। ౪౯.

అసుర స్వభావంతో ఉన్నప్పటికీ, ప్రహ్లాదుడు పరమపురుషుడిని తప్ప మరొకరిని గుర్తించలేదు. అందుకే అతడిని సద్గురు అంటారు.

ప్రజాపతికులే భూత్వా బాల ఏవ వనం గతః । ఆరాధ్య విష్ణుం ప్రాప్తం తత్ స్థానం పరమశోభనమ్ । తేన సాధో ధ్రువేత్యేవం మయోక్తం రాజసత్తమ ।। ౪౯.

ప్రజాపతుల వంశంలో జన్మించిన ధ్రువుడు చిన్న వయసులోనే అడవికి వెళ్లి, విష్ణువును ఆరాధించి, అత్యుత్తమ స్థానం పొందాడు. అందుకే, ఓ రాజశ్రేష్ఠా, నేను అతడిని సద్గురు అని చెప్పాను.

ఇతి రాజా వచః శ్రుత్వా అగస్త్యస్య మహాత్మనః । అల్పోపదేశరాజాఽసౌ పప్రచ్ఛ మునిపుంగవమ్ ।। ౪౯.

అలా అగస్త్య మహర్షి మాటలు విని, తక్కువ విద్య కలిగిన రాజా అయినా, ఆ మహర్షిని ప్రశ్నించాడు.

అగస్త్యశ్చ మహాభాగః కార్తిక్యాం పుష్కరం వ్రజన్ । గతేఽగస్త్యే ప్రగచ్ఛన్ వై భద్రాశ్వస్య నివేశనమ్ ।। ౪౯.

అతిపెద్ద యోగి అయిన అగస్త్యుడు కార్తీక మాసంలో పుష్కరానికి వెళ్లి, అక్కడి నుంచి భద్రాశ్వుని ఇంటికి చేరాడు.

పృష్టశ్చ రాజ్ఞా తామేవ ద్వాదశీం మునిసత్తమః । దుర్వాసా ఉవాచ । ఇదమేవ మయా తుభ్యం కథితం తే తపోధన ।। ౪౯.

రాజు ఆ ద్వాదశి గురించి అడిగినప్పుడు, మునిశ్రేష్ఠుడు దుర్వాసుడు ఇలా అన్నాడు: 'ఓ తపోధన, నేను నీకు ఇదే చెప్పాను.'

కథయిత్వా పునర్వాక్యమగస్త్యో నృపసత్తమమ్ । ఉవాచ పుష్కరం యామి పునరేష్యామి తే గృహమ్ । ఏవముక్త్వా జగామాశు సద్యోఽదర్శనతాం మునిః ।। ౪౯.

అగస్త్యుడు మళ్లీ రాజును ఉద్దేశించి, 'నేను పుష్కరానికి వెళ్తున్నాను, తిరిగి నీ ఇంటికి వస్తాను,' అని చెప్పి వెంటనే అక్కడి నుంచి కనబడకుండా వెళ్లిపోయాడు.

రాజాఽపి తేన విధినా పద్మనాభస్య ద్వాదశీమ్ ।. ఉపోష్య పరమం కామమిహ జన్మని చాప్తవాన్ ।। ౪౯.

రాజు ఆ ఉపదేశాన్ని అనుసరించి పద్మనాభుని ద్వాదశిని ఆచరించి, ఈ జన్మలోనే తన పరమ కోరికలను పొందాడు.