వరాహపురాణమ్

మాసనామ్నా తు సంయుక్తం ప్రాదుర్భావవిధానకమ్ । ప్రీయతామితి సర్వత్ర విధిరేష ప్రకీర్తితః ।। ౪౩.

మాసం పేరుతో, ఆ అవతార విధానాన్ని కలిపి, 'సంతోషించాలి' అని అన్నిచోట్లా ఈ విధానమే నిబంధనగా చెప్పబడింది.

శ్రూయతే చ పురా రాజా హర్యశ్వః పృథివీపతిః । అపుత్రః స తపస్తేపే పుత్రమిచ్ఛంస్తపోధనమ్ ।। ౪౩.

పూర్వకాలంలో హర్యశ్వుడు అనే భూమిపతి రాజు ఉండేవాడు. అతనికి సంతానం లేకపోవడంతో, కుమారుని కోరికతో కఠిన తపస్సు చేశాడు, ఓ మునిశ్రేష్ఠా.

తస్యైవ కుర్వతో వ్యుష్టిం పుత్రార్థే మునిసత్తమ । ఆజగామ హరిః పూర్వం ద్విజరూపం సమాశ్రితః ।। ౪౩.

అతడు కుమారుని కోసం జాగరణ చేస్తుండగా, హరి ద్విజుని రూపంలో ముందుగా వచ్చాడు.

ఉవాచ తపసా రాజన్ కిం తే వ్యవసితం ప్రభో । పుత్రార్థమితి ప్రోవాచ తం విప్రః ప్రత్యువాచ హ ।। ౪౩.

ఆ రాజును చూసి, "ఓ రాజా! నీవు ఈ తపస్సు ఎందుకు చేస్తున్నావు? నీ సంకల్పం ఏమిటి?" అని అడిగాడు. దానికి ఆ మహర్షి, "నాకు కుమారుడు కావాలని చేస్తున్నాను," అని సమాధానం ఇచ్చాడు.

ఇదమేవ విధానం తు కురు రాజన్నువాచ హ । ఏవముక్త్వా తు రాజానం క్షణాదన్తర్హితః ప్రభుః ।। ౪౩.

"ఇదే విధానం, రాజా. నీవు ఇదే విధంగా చేయు," అని చెప్పి, ఆ ప్రభువు ఒక్క క్షణంలో అక్కడ నుండి అంతర్ధానం అయ్యాడు.

రాజాఽపి తం చకారాశు మన్త్రవన్తం ద్విజాతయే । దరిద్రాయ తథా ప్రాదాత్ జ్యోతిర్గార్గాయ ధీమతే ।। ౪౩.

రాజు వెంటనే ఆ మంత్రాలతో యజ్ఞాన్ని నిర్వహించి, బ్రాహ్మణులకు, బీదవారికి, జ్ఞానవంతుడైన జ్యోతిర్గార్గుడికి దానం చేశాడు.

యథాదితేరపుత్రాయాః స్వయం పుత్రత్వమాగతః । భగవంస్తేన సత్యేన మమాప్యస్తు సుతో వరః ।। ౪౩.

ఇతరుల కుమారుడు ఎలా స్వయంగా కుమారుడయ్యాడో, ఆ సత్యంతో ప్రభూ, నాకు కూడా మంచి కుమారుడు కలగాలని కోరుతున్నాను.

అనేన విధినా దత్తే తస్య పుత్రోఽభవన్మునే । కువలాశ్వ ఇతి ఖ్యాతశ్చక్రవర్తీ మహాబలః ।। ౪౩.

ఈ విధంగా ఆ విధానాన్ని పాటించి దానం చేసిన తరువాత, అతనికి కుమారుడు జన్మించాడు. అతను కువలాశ్వుడు అని ప్రసిద్ధి చెందిన మహాబలశాలి చక్రవర్తి అయ్యాడు.

అపుత్రో లభతే పుత్రమధనో లభతే ధనమ్ । భ్రష్టరాజ్యో లభేద్ రాజ్యం మృతో విష్ణుపురం వ్రజేత్ ।। ౪౩.

కుమారుడు లేనివాడు కుమారుడిని పొందుతాడు, బీదవాడు ధనం సంపాదిస్తాడు, రాజ్యం కోల్పోయినవాడు తిరిగి రాజ్యాన్ని పొందుతాడు, మరణించినవారు విష్ణు లోకానికి చేరుతారు.

కీర్త్తిత్వా సుచిరం తత్ర ఇహ మర్త్యముపాగతః । చక్రవర్తీ భవేద్ ధీమాన్ యయాతిరివ నాహుషః ।। ౪౩.

అక్కడ చాలా కాలం మహిమలు విన్నవాడు, ఈ మానవ లోకానికి వచ్చి, నాహుషుని కుమారుడు యయాతిలా జ్ఞానవంతుడైన చక్రవర్తి అయ్యాడు.

దుర్వాస ఉవాచ । వైశాఖేఽప్యేవమేవం తు సంకల్ప్య విధినా నరః । తద్వత్ స్నానాదికం కృత్వా తతో దేవాలయం వ్రజేత్ ।। ౪౪.

దుర్వాసుడు ఇలా అన్నాడు: వైశాఖ మాసంలో కూడా ఇదే విధంగా సంకల్పం చేసి, స్నానం మొదలైన కర్మలు చేసి, ఆ తరువాత దేవాలయానికి వెళ్ళాలి.

తత్రారాధ్య హరిం భక్త్యా ఏభిర్మన్త్రైర్విచక్షణః । జామదగ్న్యాయ పాదౌ తు ఉదరం సర్వధారిణే । మధుసూదనాయేతి కటిమురః శ్రీవత్సధారిణే ।। ౪౪.

అక్కడ భక్తితో హరిని పూజించి, ఈ మంత్రాలను జ్ఞానవంతుడు పఠించాలి: 'జమదగ్నికి పాదాలు, సమస్తాన్ని మోయువాడైనవారికి ఉదరం, మధుసూదనుడికి నడుము, వక్షస్సు, శ్రీవత్సాన్ని ధరించువాడికి.'

క్షత్రాన్తకాయ చ భుజౌ మణికణ్ఠాయ కణ్ఠకమ్ । స్వనామ్నా శఙ్ఖచక్రౌ తు శిరో బ్రహ్మాణ్డధారిణే ।। ౪౪.

'క్షత్రియులను సంహరించువాడికి భుజాలు, మణికంఠుడికి మెడ, స్వయంగా తన పేరుతో శంఖచక్రాలు, బ్రహ్మాండాన్ని మోయువాడైనవారికి తలను.'

ఏవమభ్యర్చ్య మేధావీ ప్రాగ్వత్ తస్యాగ్రతో ఘటమ్ । విన్యస్య స్థగితం తద్వద్ వస్త్రయుగ్మేన వేష్టితమ్ ।। ౪౪.

ఈ విధంగా పూజ చేసి, మునుపటిలానే తన ముందుగా ఒక గడను పెట్టి, దాన్ని బట్టలతో కప్పి, చక్కగా చుట్టాలి.

వైణవేన తు పాత్రేణ తస్మిన్ సంస్థాపయేద్ధరిమ్ । జామదగ్న్యేతి విఖ్యాతం నామ్నా క్లేశవినాశనమ్ ।। ౪౪.

వెదురు పాత్రలో హరిని అక్కడ ప్రతిష్టించి, జమదగ్ని అనే పేరుతో, కష్టాలను తొలగించువాడిగా పూజించాలి.

దక్షిణే పరశుం హస్తే తస్య దేవస్య కారయేత్ । సర్వగన్ధైశ్చ సంపూజ్య పుష్పైర్నానావిధైః శుభైః ।। ౪౪.

ఆ దేవుని కుడి చేతిలో పరశువు ఉండేలా చేసి, అన్ని సుగంధ ద్రవ్యాలతో, రకరకాల శుభ్రమైన పుష్పాలతో పూజించాలి.

తతస్తస్యాగ్రతః కుర్యాజ్జాగరం భక్తిమాన్నరః । ప్రభాతే విమలే సూర్యే బ్రాహ్మణాయ నివేదయేత్ । ఏవం నియమయుక్తస్య యత్ఫలం తన్నిబోధ మే ।। ౪౪.

తర్వాత, ఆయన ముందుగా భక్తితో జాగరణ చేయాలి. ఉదయం సూర్యుడు ప్రకాశించేటప్పుడు, బ్రాహ్మణునికి ఆ గడను సమర్పించాలి. ఇలాంటి నియమంతో చేసే వ్రత ఫలితాన్ని ఇప్పుడు విను.

ఆసీద్ రాజా మహాభాగో వీరసేనో మహాబలః । అపుత్రః స పురా తీవ్రం తపస్తేపే మహౌజసా ।। ౪౪.

ఒకప్పుడు మహా భాగ్యశాలి, మహాశక్తి కలిగిన వీరసేనుడు అనే రాజు ఉండేవాడు. అతనికి కుమారుడు లేక, గొప్ప తపస్సు చేశాడు.

చరతస్తత్తపో ఘోరం యాజ్ఞవల్క్యో మహామునిః । ఆజగామ మహాయోగీ తం దృష్ట్వా నాతిదూరతః ।। ౪౪.

అతడు ఆ ఘోర తపస్సు చేస్తున్నప్పుడు, మహాయోగి, మహర్షి యాజ్ఞవల్క్యుడు అక్కడికి వచ్చి, అతన్ని కొంత దూరంలో చూసాడు.

తమాయాన్తమథో దృష్ట్వా ఋషిం పరమవర్చసమ్ । కృతాఞ్జలిపుటో భూత్వా రాజాభ్యుత్థానమాకరోత్ ।। ౪౪.

ఆ మహర్షిని దగ్గరికి వస్తున్నట్టు చూసి, రాజు చేతులు జోడించి, భక్తితో లేచి నమస్కరించాడు.

స పూజితో మునిః ప్రాహ కిమర్థం తప్యతే తపః । రాజన్ కథయ ధర్మజ్ఞ కిం తే కార్యం వివక్షితమ్ ।। ౪౪.

ఆ ముని పూజను స్వీకరించి, "రాజా! నీవు ఈ తపస్సు ఎందుకు చేస్తున్నావు? నీ కోరిక ఏమిటి? నీవు ఏ కార్యాన్ని సాధించాలనుకుంటున్నావో చెప్పు," అని అడిగాడు.

రాజోవాచ । అపుత్రోఽహం మహాభాగ నాస్తి మే పుత్రసంతతిః । తేన మే తప ఆంస్థాయ కృష్యతే స్వతనుర్ద్విజ ।। ౪౪.

రాజు ఇలా అన్నాడు: ఓ భాగ్యశాలి, నాకు పిల్లలు లేరు, నా వంశం కొనసాగదు. ఈ బాధతో నేను తపస్సు చేస్తూ, నా శరీరం చాలా కష్టపడుతోంది, ఓ ద్విజుడా.

యాజ్ఞవల్క్య ఉవాచ । అలం తే తపసాఽనేన మహాక్లేశేన పార్థివ । అల్పాయాసేన తే పుత్రో భవిష్యతి న సంశయః ।। ౪౪.

యాజ్ఞవల్క్యుడు ఇలా అన్నాడు: ఓ రాజా, ఇంతటి కష్టమైన తపస్సు అవసరం లేదు. కొంత తక్కువ శ్రమతోనే నీకు కుమారుడు కలుగుతాడు — ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు.

రాజోవాచ । కథం మే భవితా పుత్రో అల్పాయాసేన వై ద్విజ । ఏతన్మే కథయ ప్రీతో భగవన్ ప్రణతస్య హ ।। ౪౪.

రాజు ఇలా అన్నాడు: ఓ ద్విజుడా, తక్కువ శ్రమతో నాకు కుమారుడు ఎలా కలుగుతాడు? దయచేసి నాకు ఇది చెప్పు, నీకు నమస్కరిస్తున్న నాకు దయతో చెప్పు, ఓ భగవంతుడా.

దుర్వాసా ఉవాచ । ఏవముక్తో మునిస్తేన పార్థివేన యశస్వినా । ఆచఖ్యౌ ద్వాదశీం చేమాం వైశాఖే సితపక్షజామ్ ।। ౪౪.

దుర్వాసుడు ఇలా అన్నాడు: ఆ కీర్తివంతుడైన రాజు అడిగినప్పుడు, ఆ ముని వైశాఖ మాసంలో శుక్లపక్షంలో జరిగే ఈ ద్వాదశి వ్రతాన్ని వివరంగా చెప్పాడు.

స హి రాజా విధానేన పుత్రకామో విశేషతః । ఉపోష్య లబ్ధవాన్ పుత్రం నలం పరమధార్మికమ్ । యోఽద్యాపి కీర్త్యతే లోకే పుణ్యశ్లోకో నరోత్తమః ।। ౪౪.

ఆ రాజు, కుమారుని కోరికతో, ఆ విధంగా వ్రతాన్ని ఆచరించి, పరమధార్మికుడైన నల అనే కుమారుడిని పొందాడు. అతడు ఇప్పటికీ లోకంలో పుణ్యశ్లోకుడిగా, ఉత్తమ పురుషుడిగా ప్రసిద్ధి చెందుతున్నాడు.

ప్రాసఙ్గికం ఫలం హ్యేతద్ గతస్యాస్య మహామునే । సుపుత్రో జాయతే విత్తవిద్యావాన్ కాన్తిరుత్తమా ।। ౪౪.

ఓ మహామునీ, ఈ వ్రతాన్ని ఆచరించిన వారికి సహజంగా కలిగే ఫలం ఇదే: మంచి కుమారుడు జన్మిస్తాడు, అతడికి ధనం, జ్ఞానం, అద్భుతమైన రూపం కూడా కలుగుతాయి.

ఇహ జన్మని కిం చిత్రం పరలోకే శ్రృణుష్వ మే । కల్పమేకం బ్రహ్మలోకే వసిత్వాఽప్సరసాం గణైః ।। ౪౪.

ఈ జన్మలో ఫలం చెప్పాను, పరలోకంలో జరిగే అద్భుతాన్ని ఇప్పుడు విను: బ్రహ్మలోకంలో అప్సరసల మధ్య ఒక కల్పకాలం సుఖంగా గడుపుతాడు.

క్రీడత్యన్తే పునః సృష్టౌ చక్రవర్తీ భవేద్ ధ్రువమ్ । త్రింశత్యబ్దసహస్త్రాణి జీవతే నాత్ర సంశయః ।। ౪౪.

ఆ ఆనందం ముగిసిన తర్వాత, సృష్టి తిరిగి ప్రారంభమైనప్పుడు, అతడు తప్పకుండా చక్రవర్తిగా అవతరిస్తాడు. ముప్పది వేల సంవత్సరాలు జీవిస్తాడు — ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు.