వరాహపురాణమ్

కమ్పితారే కుమారేశ స్కన్ద బాలగ్రహానుగ । జితారే క్రౌఞ్చవిధ్వంస కృత్తికాసుత మాతృజ ।। ౨౫.

కంపించే శత్రువులను జయించినవాడా, కుమారుల నాయకుడా, స్కందా, బాలగ్రహాల ప్రభావాన్ని పోగొట్టేవాడా, క్రౌంచాసురుని సంహరించినవాడా, కృత్తికా తల్లుల కుమారుడా, మాతృ దేవతల పుత్రుడా!

భూతగ్రహపతిశ్రేష్ఠ పావకి ప్రియదర్శన । మహాభూతపతేః పుత్ర త్రిలోచన నమోఽస్తు తే ।। ౨౫.

భూతగణాధిపతుల్లో శ్రేష్ఠుడా, అగ్ని కుమారుడా, అందమైన రూపముగలవాడా, మహాభూతాల అధిపతియైన తండ్రి కుమారుడా, మూడు కన్నులవాడా, నీకు నమస్సులు!

ఏవం స్తుతస్తదా దేవైర్వవర్ధ భవనన్దనః । ద్వాదశాదిత్యసంకాశో బభూవాద్భుతదర్శనః । త్రైలోక్యమపి తత్తేజస్తాపయామాస పార్థివ ।। ౨౫.

దేవతలు ఇలా స్తుతించగా, భవుని కుమారుడు పెరిగి, పన్నెండు సూర్యుల్లా ప్రకాశిస్తూ, ఆశ్చర్యకరమైన రూపంతో కనబడెను. అతని తేజస్సు మూడు లోకాలను కూడా వేడెక్కించెను, ఓ రాజా!

ప్రజాపాల ఉవాచ । కథం తం కృత్రికాపుత్రముక్తవన్తః సురం గురుమ్ । కథం చ పావకిరసౌ కథం వా మాతృనన్దనః ।। ౨౫.

ప్రజాపాలుడు అడిగాడు: కృత్తికా తల్లుల కుమారుడని, దేవతల గురువని, అగ్ని కుమారుడని, మాతృ దేవతల పుత్రుడని మీరు ఎలా సంబోధించారో చెప్పండి.

మహాతపా ఉవాచ । ఆదిమన్వన్తరే దేవ ఉత్పత్తిర్యా మయోదితా । పరోక్షదర్శిభిర్దేవైరేవమేవ స్తుతః ప్రభుః ।। ౨౫.

మహాతపా చెప్పాడు: మొదటి మన్వంతరంలో అతని జననం గురించి నేను చెప్పినట్టు, పరమార్థాన్ని గ్రహించే దేవతలు కూడా అలా ప్రభువును స్తుతించారు.

కృత్తికా పావకస్త్వన్యమాతరో గిరిజా తథా । ద్విజీయజన్మని గుహస్యైతే ఉత్పత్తిహేతవః ।। ౨౫.

కృత్తికా తల్లులు, అగ్ని, ఇతర మాతృ దేవతలు, గిరిజా — వీరందరూ గుహుని ద్విజన్మ కారణమయ్యారు.

ఏవమేతత్ తవాఖ్యాతం పృచ్ఛతః పార్థివోత్తమ । ఆత్మవిద్యాఽమృతం గుహ్యమహంకారస్య సంభవః ।। ౨౫.

ఓ రాజులలో శ్రేష్ఠుడా, నీవు అడిగినట్లు, ఆత్మజ్ఞానం అనే రహస్యాన్ని, అమృతాన్ని, అహంకార జననాన్ని నేను వివరించాను.

స్వయం స్కన్దో మహాదేవః సర్వపాపప్రణాశనః । తస్య షష్ఠీం తిథిం ప్రాదాదభిషేకే పితామహః ।। ౨౫.

స్వయంగా స్కందుడు మహాదేవుడు, అన్ని పాపాలను నాశనం చేసే వాడు. అతని అభిషేక సమయంలో బ్రహ్మదేవుడు ఆరవ తిథిని అతనికి ఇచ్చాడు.

ఏతాం ఫలాశనో యస్తు క్షయేన్నియతమానసః । అపుత్రోఽపి లభేత్ పుత్రానధనోఽపి ధనం లభేత్ । యం యమిచ్ఛేత మనసా తం తం లభతి మానవః ।। ౨౫.

ఈ స్తోత్రాన్ని ఫలితాన్ని ఆశిస్తూ, మనస్సును నియంత్రించి ఎవరైనా పఠిస్తే, పిల్లలు లేని వారికి సంతానం కలుగుతుంది, ధనం లేని వారికి ధనం లభిస్తుంది. మనసులో ఏది కోరినా అది సిద్ధిస్తుంది.

యశ్చైతత్ పఠతి స్తోత్రం కార్తికేయస్య మానవః । తస్య గేహే కుమారాణాం క్షేమారోగ్యం భవిష్యతి ।। ౨౫.

ఈ కార్తికేయుని స్తోత్రాన్ని ఎవరు పఠించినా, వారి ఇంట్లో కుమారులకు క్షేమం, ఆరోగ్యం కలుగుతుంది.

ప్రజాపాల ఉవాచ । శరీరస్య కథం మూర్తిగ్రహణం జ్యోతిషో ద్విజ । ఏతన్మే సంశయం ఛిన్ధి ప్రణతస్య ద్విజోత్తమ ।। ౨౬.

ప్రజాపాలుడు అడిగాడు: ఓ ద్విజశ్రేష్ఠుడా, శరీరం ఎలా జ్యోతిస్సు నుండి రూపాన్ని పొందుతుంది? నా ఈ సందేహాన్ని నివృత్తి చేయండి, నేను మీకు నమస్కరిస్తున్నాను.

మహాతపా ఉవాచ । యోఽసావాత్మా జ్ఞానశక్తిరేక ఏవ సనాతనః । స ద్వితీయం యదా చైచ్ఛత్ తదా స్వాత్మస్థితో జ్వలత్ ।। ౨౬.

మహాతపా చెప్పాడు: ఆ పరమాత్మ, ఒక్కటైన, నిత్యమైన జ్ఞానశక్తి, రెండవదాన్ని కోరినప్పుడు, తనలోనే వెలిగిపోతూ ప్రకాశించెను.

యః సూర్య ఇతి భాస్వాంస్తు అన్యోన్యేన మహాత్మనః । లోలీభూతాని తేజాంసి భాసయన్తి జగత్త్రయమ్ ।। ౨౬.

సూర్యుడు అని పిలువబడే ఆ ప్రకాశవంతుడు, ఆ మహాత్ముని తేజస్సులు కలిసిపోతూ, మూడు లోకాలను వెలిగించాయి.

తస్మిన్ సర్వే సురాః సిద్ధా గణాః సర్వే మహర్షిభిః । సమం సూతా ఇతి విభో తస్మాత్ సూర్యో భవన్ స్తుతః ।। ౨౬.

ఆయనలోనే అన్ని దేవతలు, సిద్ధులు, గణాలు, మహర్షులతో కూడి ఉన్నారు. అందుకే ప్రభువా, సూర్యుని మూలమని స్తుతిస్తారు.

లోలీభూతస్య తస్యాశు తేజసోఽభూచ్ఛరీరకమ్ । పృథక్త్వేన రవిః సోఽథ కీర్త్త్యతే వేదవాదిభిః ।। ౨౬.

ఆ తేజస్సు చలించగా, వెంటనే ఒక శరీరం ఏర్పడింది. వేదవేత్తలు వేరు వేరు అని చెప్పి, ఆయనను రవి అని పిలుస్తారు.

భాసయన్ సర్వలోకాంస్తు యతోఽసావుత్థితో దివి । అతోఽసౌ భాస్కరః ప్రోక్తః ప్రకర్షాచ్చ ప్రభాకరః ।। ౨౬.

అన్ని లోకాలను వెలిగిస్తూ, ఆకాశంలో ఉదయిస్తాడు కనుక, ఆయనను భాస్కరుడు అంటారు. గొప్ప ప్రకాశం వల్ల ప్రభాకరుడు అని కూడా అంటారు.

దివా దివస ఇత్యుక్తస్తత్కారిత్వాద్ దివాకరః । సర్వస్య జగతస్త్వాదిరాదిత్యస్తేన ఉచ్యతే ।। ౨౬.

పగలు పగలు అని పిలవబడేలా చేసే వాడు కనుక, ఆయనను దివాకరుడు అంటారు. అన్ని లోకాలకు ఆదిగా ఉండటం వల్ల ఆదిత్యుడు అని కూడా పిలుస్తారు.

ఏతస్య ద్వాదశాదిత్యాః సంభూతాస్తేజసా పృథక్ । ప్రధాన ఏవ సర్వేషాం సర్వదా స విబుధ్యతే ।। ౨౬.

ఆయన నుండి పన్నెండు సూర్యులు తాము తాము ప్రత్యేకంగా ప్రకాశంతో పుట్టారు. అయినా వారందరిలో ఎప్పుడూ ఆయనే ప్రధానుడిగా గుర్తించబడతాడు.

తం దృష్ట్వా జగతో వ్యాప్తిం కుర్వాణం పరమేశ్వరమ్ । తస్యైవాన్తః స్థితా దేవా వినిష్క్రమ్య స్తుతిం జగుః ।। ౨౬.

ఆ పరమేశ్వరుడు ఈ జగత్తంతటిని వ్యాపించి ఉన్నాడని చూసి, ఆయనలో నివసిస్తున్న దేవతలు బయటకు వచ్చి ఆయనను స్తుతించాయి.

దేవా ఊచుః । భవాన్ ప్రసూతిర్జగతః పురాణః క్షయామలైవ ప్రదహన్ జగన్తి । సముత్థితో నాథ శమం ప్రయాహి మా దేవలోకాన్ ప్లుష కర్మసాక్షిన్ ।। ౨౬.

దేవతలు అన్నారు: ప్రభూ! నీవే ఈ లోకానికి ఆదికారణమైన వాడవు. నీవు నీ అగ్ని ద్వారా లోకాలను కాల్చుతున్నావు. ప్రభూ! ఇప్పుడు ఉద్భవించి శాంతిని ప్రసాదించు. దేవలోకాలను కాల్చవద్దు, సాక్షిగా ఉన్న వాడవు.

త్వయా తతం సర్వత ఏవ తేజః ప్రతాపినా సూర్య యజుఃప్రవృత్తే । తిగ్మం రథాఙ్గం తవ దేవకల్పం కాలాఖ్యమధ్వాన్తకరం వదన్తి ।। ౨౬.

సూర్యుడా! నీ తేజస్సు అన్నిచోట్ల వ్యాపించింది. యజుర్వేదం ప్రారంభమైనప్పుడు అది మరింత ప్రకాశిస్తుంది. నీ రథచక్రం భయంకరంగా, దైవస్వరూపంగా ఉంది. దాన్ని కాలమని, చీకటిని తొలగించేదిగా అంటారు.

ప్రభాకరసక్త్వం రవిరాదిదేవ ఆత్మా సమస్తస్య చరాచరస్య । పితామహసక్త్వం వరుణో యమశ్చ భూతం భవిష్యచ్చ వదన్తి సిద్ధాః ।। ౨౬.

భాస్కరుడు, మొదటి దేవుడు అయిన సూర్యుడు, చరాచర జగత్తు అంతటికి ప్రాణస్వరూపుడని ఋషులు చెబుతారు. వరుణుడు, యముడు బ్రహ్మశక్తిని కలవారని, ఆయన గతమూ భవిష్యత్తూ అని సిద్ధులు పేర్కొంటారు.

ధ్వాన్తం ప్రణు త్వం సురలోకపూజ్య ప్రయాహి శాన్తిం పితరో వదన్తి । వేదాన్తవేద్యోఽసి మఖేషు దేవ త్వం హూయసే విష్ణురసి ప్రసహ్య । ఇతి స్తుతస్తైః సురనాథ భక్త్యా ప్రపాహి శంభో న ఇతి ప్రసహ్య ।। ౨౬.

నీవు చీకటిని తొలగించేవాడవు, దేవలోకాల్లో పూజించబడేవాడవు. పితృదేవతలు 'శాంతికి సాగిపో' అంటారు. వేదాంతంలో నీవే తెలుసుకోబడేవాడవు, యజ్ఞాల్లో పిలవబడేవాడవు, నీవే విష్ణువు. ఇలా భక్తితో దేవతలు స్తుతించి, 'శంభూ! మమ్మల్ని కాపాడు, మమ్మల్ని అధికంగా బాధించవద్దు' అని ప్రార్థించాయి.

ఏవముక్తస్తదా దేవైః సౌమ్యాం మూర్త్తిమథాకరోత్ । ప్రకాశత్వం జగామాశు దేవతానాం మహాప్రభః ।। ౨౬.

దేవతలు ఇలా ప్రార్థించగా, ఆ మహాప్రభుడు మృదువైన రూపాన్ని ధరించాడు. వెంటనే దేవతలకు ప్రకాశవంతుడిగా మారాడు.

ఏతత్సర్వం సురాణాం తు దహనం శామితం పురా । సప్తమ్యాం ఖలు సూర్యేణ మూర్త్తిత్వం కృతవాన్ భువి ।। ౨౬.

దేవతలందరి దహనం అప్పట్లో శాంతించిపోయింది. ఏడవ రోజున సూర్యుడు భూమిపై రూపాన్ని ధరించాడు.

ఏతాం యః పురుషో భక్త్యా ఉపాస్తే సూర్యమర్చయేత్ । భాస్కరేణ చ తస్యాసౌ ఫలమిష్టం ప్రయచ్ఛతి ।। ౨౬.

ఈ విధంగా ఎవరు భక్తితో సూర్యుని ఆరాధిస్తారో, వారికి భాస్కరుడు కోరిన ఫలితాన్ని ఇస్తాడు.

ఏతత్ తే కథితం రాజన్ సూర్యాఖ్యానం పురాతనమ్ । ఆదిమన్వన్తరే వృత్తం మాతరః శ్రృణు సాంప్రతమ్ ।। ౨౬.

ఓ రాజా! ఈ విధంగా నేను నీకు సూర్యుని పురాతన కథను చెప్పాను. ఇప్పుడు మొదటి మన్వంతరంలో జరిగినదాన్ని విను, ఓ తల్లీ.

మహాతపా ఉవాచ । పూర్వమాసీన్మహాదైత్యో బలవానన్ధకో భువి । స దేవాన్ వశమానిన్యే బ్రహ్మణో వరదర్పితః ।। ౨౭.

మహాతపా అన్నారు: పూర్వం భూమిపై అంధకుడు అనే మహాబలశాలి రాక్షసుడు ఉండేవాడు. బ్రహ్మదేవుని వరంతో అతడు దేవతలను తనవశంలోకి తెచ్చుకున్నాడు.

తేనాత్మవాన్ సురాః సర్వే త్యాజితా మేరుపర్వతమ్ । బ్రహ్మాణం శరణం జగ్మురన్ధకస్య భయార్దితాః ।। ౨౭.

అతని వల్ల శక్తివంతమైన దేవతలందరూ మెరుపర్వతాన్ని వదిలి వెళ్లిపోయారు. అంధకుని భయంతో వారు బ్రహ్మదేవుని ఆశ్రయించారు.