वराहपुराणम्

वने विहरतोर्भूमे शापमोहितयोः सतोः

त्रिवेणीमभितो यातोऽवगाहनपरायणः

स्वयं च पाययंस्ताश्च चिक्रीड प्रीतमानसः

ग्राहः सम्प्रेरितः पूर्वं वैरयोगमनुस्मरन्

ग्राहं विव्याध सोऽप्येनमाकर्षयत तज्जले

आकर्षणैश्च बहुभिर्द्दन्तभेदैः परस्परम्

तत्त्वानि पीडितान्यासन्ननेकानि क्षयं ययुः १४४.

तेन विज्ञापितो देवो भगवान्भक्तवत्सलः

क्षिप्तं पुनः पुनस्तत्तु शिलाः सङ्घट्टयद्धरे

बाहुल्येन बभूवुर्हि तस्मिन्क्षेत्रे परे मम

न सन्देहस्त्वया कार्यस्त्रिवेणीं प्रति सुन्दरि

यदा च भरतो राजा पुलस्त्यस्याश्रमान्तिके

ततःप्रभृति तस्यासीद्भरतेनारतिः स्फुटम्

तैनैव पूजितो यस्माज्जलेश्वर इति स्मृतः

शालग्रामे परे क्षेत्रे यदाहं सुभगे स्थितः

प्रथमं पतितं यत्र तत्र तीर्थं ततोऽभवत्

तत्र स्नानेन तेजस्वी सूर्यलोके महीयते १४४.

भक्तसंरक्षणार्थाय मयाज्ञप्तं सुदर्शनम्

एवं तद्वै भ्रमाक्षिप्तं सर्वं चकमयं त्वभूत्

गोधनान्यग्रतः कृत्वा हरिक्षेत्रं जगाम ह

यदा नन्दी शूलपाणिर्गोधनेन पुरस्कृतः

देवानामटनाच्चैव देवाट इति संज्ञितम्

स शूलपाणिर्देवेशो भक्ताभयविधायकः

तस्मिन्स्थाने महादेवः सालङ्कायनकस्य हि

स्वयं चैव महायोगी योगसिद्धिविधायकः

त्रिजटाभ्योऽभवन्धारा स्तिस्रो वै परमाद्भुताः

एतत्त्रैधारिकं तीर्थं त्रिजटाभ्यः समुत्थितम् १४४.

शालग्रामाभिधे क्षेत्रे हरिशीलनतत्परः

तीर्थे त्रिधारे यः स्रात्वा सन्तर्प्य पितृदेवताः