पूर्णे निर्मले च स्वप्रभया सम्यग्विभान्ति तौ दृष्ट्वा—वामनं ब्राह्मणं च वाराहं च जलसमुत्थितं—जनाः विस्मयं जग्मुः। तत्र यः पयः पिबति पावनः, स पापमुक्तः स्यात्, स एव नमितुमर्हति। एवं संसारे पापविनाशनस्य उपायवर्णनं समाप्तम् इति दिव्ये वराहपुराणे द्विशततमोऽध्यायः। पुनः पापविनाशनस्य उपायवर्णनं प्रवर्तते। धर्मराजस्य पुण्यवचनानि श्रुत्वा नारदः प्रहृष्टः सन् उवाच— “धर्मराज, महाबाहो, पौराणिकप्रतापसमन्वित! ब्राह्मणकल्याणाय यद् यावद्वदसि प्रदक्षिणादिकं, तत्सर्वं मम हिताय। भगवन्, यज्ञे त्रयो वर्णाः समं भागं भजन्ते। यथा त्वं सर्वभूतानां समदर्शी, तथा सर्वेषां हिताय वचनानि कर्माणि च शूद्रेष्वपि कथ्यन्ताम्। चातुर्वर्ण्यस्य यत् सर्वदा हितं धर्मसमन्वितं, तत्सदा आचरितव्यम्। पापनाशनं यदस्ति, तत् शृणु; अहं वक्ष्यामि। यः श्रद्धया एतान् शृणोति, स पापात् विमुक्तः स्यात्। स तु तत्क्षणमेव जन्मजन्मान्तरकृतपापान्मुच्यते। सर्वतीर्थस्नानफलमवाप्य, स पापमुक्तो भवति। पापकर्मजं सर्वदोषं शीघ्रं दहति, अत्र न संशयः। यः नम्रशिरसा तानि गृह्णाति, स पापमुक्तः। यः शुद्धहृदयेन पूजयति, स पापमुक्तः। यः शुद्धहृदयेन पूजयति, स पापमुक्तः। तस्य सूर्यः प्रसन्नः भवति, सर्वमशुभं नश्यति। तव दधिमिश्रं पयः उदुम्बरपात्रे स्थाप्यते। अरुन्धती, बुधः, तथा सर्वे महर्षयः अपि। यः एकचित्तेन अञ्जलिहस्तः पूजयति, यः भक्त्या द्विजं तृप्तं कृत्वा सेवते, शुद्धः च यः संक्रान्तौ विषुवे च पयः ददाति, दर्भाः पूर्वाभिमुखाः कृत्वा, वृषभं स्थापयित्वा, दक्षिणाभिमुखः, पूर्ववाहिन्याः नद्याः वामभागे स्थित्वा, दक्षिणावर्तशङ्खेन जलं गृहीत्वा, स जातपापं तस्मिन्मुहूर्ते विनाशयति। स्नात्वा, सप्तपुष्पाणि कृष्णतिलैः सह दद्यात्। सर्वजीवनकृतपापं तस्मिन्मुहूर्त एव विनश्यति। त्रिः स्नातः सर्वपापान्मुच्यते। कार्तिकस्य शुक्लपक्षे एकादशी तिथिः प्रसिद्धा। सा परमा, अव्यक्ता, विष्णोः बहुरूपा मूर्तिः। ये नारायणभक्ताः विधिना ताम् आचरन्ति, एकादश्यां शरणं गत्वा, महादेवः प्राचीनकाले पृष्टः। पृथिव्युवाच—“ये ब्रह्मस्वहरणं ब्राह्मणहिंसां च कुर्वन्ति, गुरोः मित्रस्य च विश्वासभङ्गं कुर्वन्ति, परद्रव्यहरणं ये कुर्वन्ति, देवेश, धूर्ताः, सीमोल्लङ्घिनः, ये च ‘नास्ति न्यायः’ इति वदन्ति”— इत्येवं धर्मराजनारदयोः संवादे पापविनाशनस्य उपायाः पुण्यफलप्रदाः निरूपिताः।