नारदः महर्षिः यमं धर्मराजं समुपेत्य पप्रच्छ—कथं व्रतैः संयमेन च अमृतत्वं प्राप्यते? कथं च अनुपमं सौभाग्यं कीर्ति च, लोके चोत्तमं फलम् लभ्यते? केन उपायेन नराः पापिष्ठं निन्दितं नरकं गच्छन्ति? यमः तं तपस्विनं महर्षिं प्रीत्या उवाच—तत्र, हे तपोधन, बहवः बन्धाः दृश्यन्ते। अहं सर्वं विस्तारतः कथयिष्यामि, हे मुनीन्द्र। यः अग्निहोत्रं यजति, यः कन्यां ददाति, यः भूमिं ददाति, ते नरकं न गच्छन्ति। पतिव्रता स्त्रियः, सत्यम् वदन्तः, अहिंसकाः, ब्रह्मचर्यनिष्ठाः, स्वपत्नीपरायणाः, संयताः, परस्त्रीवर्जिनः—ते तं पापस्थानं तमसावृतं न गच्छन्ति। ये ज्ञानवन्तः, द्विजाः, उत्तमविद्यायुक्ताः, दानशीलाः, सर्वभूतहितपरायणाः, तत्र न गच्छन्ति। तिलाः, गवः, सुवर्णं, अनादि भूमिः—यथोक्तं पूर्वं—यज्ञकृतः, दीर्घयज्ञारम्भकः, गुरुवाक्यानुसारिणः, साधकः, मौननिष्ठः—ते स्वात्मनि लीनाः मां न पश्यन्ति। ब्राह्मणाः निःसन्देहं अमृतत्वं प्राप्नुवन्ति; ते तं घोरस्थानं दुष्कृतिनां न गच्छन्ति। ततः नारदः पुनः पप्रच्छ—किम् महत् कर्म, यद् कृत्वा स्वर्गे मानं लभ्यते? किम् रूपं, वित्तं, धान्यं, दीर्घायुः, वा कुलोत्कर्षः? यमः प्रत्युवाच—शुभाशुभयोः गतिं द्रष्टुं वा पृच्छितुं वा यत् साधनं, तत् संक्षेपेण वक्ष्यामि। गूढं शिक्षां शृणु, हे श्रेष्ठमुनि। तपसा स्वर्गः प्राप्यते, तपसा कीर्तिः लभ्यते। ज्ञानं, बुद्धिः, आरोग्यं, रूपं, सौभाग्यं, वित्तं—एतानि धर्मेण लभ्यन्ते; मौनात् महर्षे बुद्धिः लभ्यते। अहिंसायाः परमं रूपं, दीक्षया श्रेष्ठं जन्म। क्षीराहारिणः स्वर्गं गच्छन्ति; जन्मना वित्तं लभ्यते। यः कालव्रतैः संयमेन वा तृणशय्यया युक्तः, यज्ञकर्ता वा दानकर्ता वा, ते स्वर्गं प्राप्नुवन्ति। रसत्यागात् सौभाग्यं जायते; गन्धानां माल्यानां त्यागेन रूपसंपदा वर्धते। छत्रदानात् उत्तमं गृहं लभ्यते; पादुकायुगदानात् रथदानात् च तथा। जलदानात् दीर्घं तृप्तिं प्राप्नोति। यः द्विजाय पुष्पसुगन्धितं वृक्षं वा फलयुक्तं स्पृशति, वस्त्रदानात्, अन्नदानात्, जलदानात्, स्वादुद्रव्यानां दानात्, तानि तानि फलानि लभ्यते। द्विजाय दत्त्वा, रूपवान् भवति, केचित् रोगाः तस्य न भवन्ति। उत्तमं निवासं लभते, स्त्रीभिः गजैः अश्वैः च पूर्णम्। गजदानात् वा वृषदानात्, शाश्वतं सुखं स्वर्गे भजते। मधुदानात्, विविधरसैः तृप्तिं प्राप्नोति; दीपदानात् तेजो लभ्यते। एवं धर्मराजः पुण्यस्य पापस्य च गतीं, व्रतस्य संयमस्य च फलानि, नारदाय महर्षये प्रीत्या विस्तारतः उपदिदेश।