राजन्, यदा अहं तां कन्यां पश्यन् सर्वमेव तत्रैव क्षणेन तया कन्यया हृतमिति दृष्ट्वा, विस्मयपूरितः सन्दिग्धः शोकसन्तप्तश्चासम्। तदा अहं तस्याः शरणं गच्छन्, तां सुमध्यमां साक्षात् निरीक्षन्, तत्रैव क्षणे दिव्यः पुरुषः तस्याः शरीरे प्रादुरासीत्। तस्याः हृदि अन्यः पुरुषः, तस्य च वक्षसि पुनरपि अन्यः—सः च महातेजाः रक्तलोचनः द्वादशादित्यसमानप्रभः आसीत्। एवं तस्याः शरीरे त्रीन् पुरुषान् अहं ददर्श, किन्तु क्षणमात्रेण केवलं सा कन्यैव शेषा, ते पुरुषा न दृश्यन्ते स्म। अथाहं तां देवीं कन्यां पप्रच्छ, "कथं मम वेदाः नष्टाः? भगवति, तेषां नाशस्य कारणं वद।" सा कन्या उवाच, "अहं सर्ववेदमाता सावित्री नाम्ना प्रसिद्धा। त्वया यन्न मां न ज्ञातं, तस्मात् तव वेदाः हरिताः।" इति उक्त्वा, अहं तपसा समृद्धः विस्मययुक्तश्च पुनः पप्रच्छ, "के एते पुरुषाः? तान् मे कथय सुशोभने।" कन्या उवाच, "मम शरीरे यः विराजते सर्वाङ्गसुन्दरः साक्षान्नारायण एव सः, ऋग्वेदरूपेण स्थितः। सः हि वह्निरूपः जपेन पापं शीघ्रं दहति। यस्य हृदि त्वया दृष्टः सः महाशक्तिमान् ब्रह्मा, यजुर्वेदस्वरूपेण तिष्ठति। यस्य वक्षसि स्थितः सः विशुद्धः प्रभामान् रुद्रः सामवेदरूपः। स सूर्यवत् स्मर्यते पापक्षयकारी। एते त्रयो वेदा महात्मानः त्रयः देवाः स्मृताः, अकारादिस्वरूपाः यज्ञक्रियाश्च, द्विजश्रेष्ठ। सर्वमेतत् संक्षेपेणोक्तं त्वया, वेदशास्त्राणि सर्वज्ञता च गृहाण, नारद। अस्मिन्वेदसरोवरे स्नानं कुरु, महाव्रतिन्। अत्र स्नात्वा पूर्वजन्मस्मृतिं प्राप्स्यसि।" एवमुक्त्वा सा कन्या तत्रैव अन्तर्धानां गता, अहं तत्र स्नात्वा त्वां द्रष्टुमिह समागतः। ततो प्रियव्रतः उवाच, "भगवन्, पूर्वजन्मकृतं सर्वं मे कथय। महदुत्सुकः अस्मि, मुनिश्रेष्ठ।" नारदः उवाच, "राजन्, यदा वेदसरोवरे स्नात्वा सावित्र्याः वाक्यं श्रुत्वा, तत्रैव क्षणे सहस्राणि पूर्वजन्मानि स्मृतानि मे। तद्वृत्तान्तं शृणु। अवन्तीति नगरी अस्ति, तत्राहं पूर्वं साङ्गवेदवेदाङ्गपारगः ब्राह्मणश्रेष्ठः सारस्वतः नाम्ना आसम्। बहुभिः सेवकैः परिवृतः, विपुलधनधान्ययुक्तः, कृतयुगे तदा परमबुद्ध्या वसन्। एकदा एकान्ते चिन्तयन्, 'किं कर्तव्यं मया?' इति निश्चयेन, सर्वं पुत्रेभ्यः सम्प्रदाय, तपोव्रताय शीघ्रं सरस्वततीरं प्रति निर्गतः। एवं चिन्तयन् केशवं कर्मणा पूजयामास, पितॄन् श्राद्धैः, देवान् च, भूतयज्ञैश्च पूजयामास। ततः तपोबलेन सरस्वताख्यं पुष्करं तीर्थं प्रति गतः। तत्र प्राचीनं पुण्यं पुरुषं विष्णुं भक्त्या नारायणमन्त्रेण पूजयामास। तत्र परं ब्रह्मप्राप्त्यर्थं स्तोत्रं जपन्, स भगवान् साक्षात् मया प्रसन्नः सञ्जातः। प्रियव्रतः उवाच, "किमेतत्परमं ब्रह्मस्तोत्रं? श्रोतुमिच्छामि, देवर्षे, त्वं मे कथय।" नारदः उवाच, "सर्वदा परमं विष्णुं, अमृतानाममृतं, सनातनं, परं, अनन्तवीर्यं, शाश्वतं पुरुषं, प्रपद्ये। हरिं देवं पुराणं, अतुल्यं, प्रपञ्चातीतं, घोरतेजसं, गम्भीरबुद्धीनां श्रेष्ठं नमामि। नारायणं परात्परं, परमं, विशुद्धं, विस्तीर्णं, पुराणपुरुषं, हृदयविशुद्ध्या सदा स्तौमि। पूर्वं शून्ये जगति सृष्ट्वा, ततः प्रधानपुरुषः स्थितः। सः पुण्यः पुराणनारायणः मे शरणं भूयात्। सर्वदा परमं विष्णुं, अनन्तरूपं, पुराणं, प्राज्ञेषु श्रेष्ठं, धैर्यवंतं, शान्तिप्रियं, भूमिपतिं, शुभं, महायशसं स्तौमि। नारायणं, अमृतं, सहस्रशीर्षं, अनन्तपादं, बहुबाहुं, चन्द्रसूर्यनेत्रं, क्षेत्रज्ञं, क्षराक्षरं, क्षीराब्धिशायिनं स्तौमि। त्रिवेद्यं, त्रिरूपं, नवधा एकरूपं, त्रिसंस्कृतं, त्र्यग्निं, त्रिगुणगम्यं, त्रिकालेशं, त्रिनेत्रं, अमेयम् नारायणं नमामि। कृतयुगे श्वेतः, त्रेतायां रक्तवर्णः, द्वापरे शुद्धपुराणरूपः, कलौ कृष्णतनुः हरिः नमामि। यस्य मुखात् ब्राह्मणाः, बाहुभ्यां क्षत्रियाः, ऊरुभ्यां वैश्याः, पादतः शूद्राः च, सः सर्वरूपः पुराणः मम नमः। नारायणं परात्परं, अतीतं, ज्ञेयम्, वीरपतिं, कर्महेतोर्यः कृष्णरूपं धारयन्, गदाशूलधरं, उद्यतकरं, अमेयम् नमामि। एवं स्तुत्वा, स भगवान् मेघनिनादसदृशेन वाचा, "वरं वृणीष्व" इति उवाच। तदा पुनः पुनः अहं तन्मयतां कामयामास। तस्य मे वचनं श्रुत्वा, सः अनन्तः देवेशः उवाच, "ब्राह्मण, अस्मिन्नेव अक्षये स्वरूपे प्रविश।" सहस्रब्रह्मवर्षान्ते तस्मात् उद्भविष्यसि, तव नाम कार्यं च भविष्यति। यः पितृभ्यः नीरं 'नार' इति ददाति, सः नारदनाम्ना प्रसिद्धः स्यात्। एवमुक्त्वा स देवः तत्क्षणादन्तर्धानं गतः। ततः तपसा देहमुत्सृज्य, ब्रह्मणः शरीरे लयं गतः, ततो दशभिः पुत्रैः सह दिनारम्भे पुनर्जन्म लब्धवान्।