सर्वे देवाः सिद्धाः च महायज्ञस्वरूपं महाविष्णुं वराहरूपधारिणं, पृथिव्याः तले तले प्रविशन्तं, दैत्यनाशनं पुरातनं पूजयन्ति। सः महापुरुषः वराहः मां रक्षतु। ततः कालातीतः योगिश्रेष्ठः नरसिंहरूपधारी, रत्ननिवासः दैत्यविनाशकः, तीक्ष्णमुखः सुवर्णदीप्तिमान्, अव्ययः सदा, सः अपि मां रक्षतु। बलिस्य यज्ञविनाशाय स्वगुप्तयोगरूपं धारणं कृत्वा, दण्डचर्मचापचिह्नितः, पृथिवीं पुनः पादेन लङ्घयन्, सः महात्मा मां रक्षतु। एकविंशति वारं पृथिवीं विजित्य, कश्यपाय दत्त्वा, जमदग्निसुतः, सज्जनरक्षकः, हिरण्यगर्भः, दैत्यनाशकः, सः वीरः मां रक्षतु। हिरण्यगर्भसदृशं चतुर्विधरूपं, रामादिरूपधारणं, विविधरूपधारिणं, दैत्यनाशकं, सः मां रक्षतु। चाणूरकंसादिदैत्यभीतिदेवसंरक्षणाय, प्रत्येकं युगे वासुदेवरूपधारणं कृत्वा, अद्भुतरूपधारी, प्रत्येकं युगे कल्किरूपेण वर्गव्यवस्थापनं कर्ता, सः महात्मा मां रक्षतु। शाश्वतः ब्रह्मपूर्णः पुरातनः, यस्य रूपं न देवाः न सिद्धाः न दैत्याः पश्यन्ति, ज्ञानमार्गं परित्यज्य अपि, तं विविधरूपं मत्स्यादिरूपधारिणं, प्राणिनां मध्ये विचरन्तं, सः मां रक्षतु। परमपुरुषाय नमः नमः। पुनः पुनः नमः। पुरतः पश्चात् नमः। मोक्षपदं प्रति नय—नमः। एवं पूजयतः तस्य महर्षेः, चक्रगदाधरः भगवान् साक्षात् प्रकटितः। तं दृष्ट्वा, महर्षेः चित्तं, आत्मन्यवस्थितं, अनाविलं, ब्रह्मप्राप्तं, दिव्यात्मा मोक्षं प्राप्तवान्—संसारमुक्तिं। तस्मिन्नेव काले, पृथिवी उवाच—इन्द्रः शक्रः दुर्वाससः शापेन मनुष्येषु वासं करिष्यति, सुप्रतीकपुत्रेण। भूधरः इन्द्रं उवाच—“स्वर्गात् निष्कासितः असि, मूढः।” तदा इन्द्रः सर्वैः देवैः सह मनुष्यलोकं अगच्छत्। तदा, विजितः इन्द्रः, योगेश्वरः भगवता पराजितः, किं अकरोत्? विध्युत्सु विध्युच्चा तदा स्वर्गे किं अकरोत्? एतत् संशयं ब्रूहि कृपया। श्रीवराहः उवाच—दूर्जयः पृथिवीं विजित्य, शक्रः पराजितः, तदा भारतदेशे वाराणसीपूर्वे, देवैः यक्षैः महानागैः सह स्थितः। विध्युत्सु विध्युच्चा योगं आश्रित्य, वातकर्मयोगेन दीर्घज्वरं सहनं कृतवन्तौ। दूर्जयस्य मृत्युः समुद्रे स्थितिः श्रुत्वा, चतुरङ्गबलं समादाय, देवेषु अग्रे गतवन्तौ। तौ दैत्यौ महाबलं समादाय, हिमवतः शरणं गत्वा, तत्र स्थितौ। देवाः अपि, महाबलं समादाय, इन्द्रपदकामनया, उत्साहेन मन्त्रयन्ति। तत्र, देवगुरुः आङ्गिरसः उवाच—“गोमेधयज्ञः प्रथमं कर्तव्यः, ततः अन्यः।” सर्वे अमराः सह यज्ञं कर्तव्यं—मया उपदिष्टं, शीघ्रं क्रियताम्। एवं उक्त्वा, देवाः गोः अन्यान् पशून् यज्ञार्थं समर्प्य, सरमां रक्षणाय नियुक्तवन्तः। देवानां अनुपस्थितौ, सरमया हिमवति रक्षिताः गावः, दैत्यस्थानं गताः। गावः दृष्ट्वा, दैत्याः शुक्राचार्यं उचुः—“यज्ञगावः, देवाः, ब्रह्मा सरमया रक्षिताः, देवाः अनुपस्थिताः। किं कर्तव्यम्?” शुक्रः उत्तरं दत्त्वा—“गावः शीघ्रं गृह्णीयात्, विलम्बः न क्रियताम्।” एवं उक्त्वा, दैत्याः गावः यथेष्टं गृहीत्वा, सरमा तेषां पथं अन्वेषयितुं प्रवृत्ता। सा दृष्ट्वा, दितिसुतैः गावः हिमवति नीताः, दैत्याः अपि तां श्वां दृष्ट्वा, विशेषेण गमनं अवलोकयन्ति। तां दृष्ट्वा, दैत्याः सान्त्ववाक्यैः उचुः—“सरमे, शुभे, गावः पायं पिब।” एवं उक्त्वा, तस्याः पायं दत्तं, दैत्यनायकैः पायपानं अनुमतं। “देवाधिपाय गवां विषये न कथय,” इति उक्त्वा, श्वां वनं विसृज्य। मुक्ता सा शीघ्रं देवेषु गत्वा, कम्पमाना, इन्द्रं नमस्कृत्य स्थितवती। इन्द्रेण नियुक्ताः मरुतः, दिव्यश्वा सह, गुप्ताय गत्वा। ते सूक्ष्मरूपेण शीघ्रं गत्वा, हिमवति इन्द्रं नमस्कृत्य स्थिताः। इन्द्रः पप्रच्छ—“सरमे, गावः कुत्र?” सा उत्तरं दत्तवती—“न जानामि।” इन्द्रः क्रोधेन मरुतः पप्रच्छ—“यज्ञगावः कुत्र?” श्वां अपि पप्रच्छ। एवं हिमवति इन्द्रेण पृष्टाः, मरुतः सरमायाः कर्माणि कथयन्ति। तदा इन्द्रः क्रोधात् श्वां पदेन ताडयामास—वज्रधारी देवाधिपः। “मूढे, पायं पिबित्वा, गावः दैत्यैः गृहीताः,” इति उक्त्वा, हिमवति सरमां पदेन ताडयामास। इन्द्रपादाघातात्, तस्याः मुखात् पायं निर्गतम्। तेन पायेन, श्वा गवां स्थानं गत्वा, इन्द्रः सेनया तत्र हिमवति अगच्छत्। इन्द्रः गत्वा, दैत्यैः नीताः गावः दृष्ट्वा, तैः तीक्ष्णरक्षकैः, सेनाभिः दैत्याः हताः, गावः त्यक्ताः, तैः स्वरूपं पुनः प्राप्तम्।