धरण्या उवाच— दक्षिणतो आरभ्य, उत्तरे सम्पूर्णं कर्तव्यम्। येन केनचिद् उपायेन जनाः मोक्षं प्राप्नुवन्ति—नात्र संशयः—गृहात् मौनेन निर्गत्य, स्नानं कर्तव्यम्। ततः कृष्णं सम्पूज्य, भूमिं सम्बोधयेत्। कृष्णस्य यज्ञं कृत्वा, विधिवत् स्नानादिकं च क्रमशः सम्पन्नं, अनन्तरं ब्राह्मणान् भोजयेत्; एष विधिः प्रतिपादितः। एवं कृत्वा, स मम लोके पुनर्न प्रतिनिवर्तते—स महतीं पूजां लभते। ये तु अन्यत्र मृताः, अथवा येषां क्रियाः अर्धचन्द्ररूपेण कृताः, तेषां यावत् अस्य पुरुषस्य अस्थीनि अर्धचन्द्ररूपे तिष्ठन्ति, तावत् विशेषः अस्ति अर्धचन्द्रे, पुण्यस्थले विश्रान्ति-नाम्नि। हे भूः, गर्त्तेश्वर-भूतेशयोः पुण्यस्थले द्वौ कोट्यौ स्तः। हे पृथिवि, मथुरायां यः कश्चन रूपः जनानां मध्ये दृश्यते, स एव मम रूपं अपि अस्ति। शृणु, देवि, यत् महात्मनः गरुडस्य मथुरायां जातम्—स तत्र देवस्य पृथक् रूपं द्रष्टुं न अशकत्। ततः, हे पृथिवि, स पक्षिराट् देवस्य पुरतः अगच्छत्। गरुडः उवाच—जयस्ते केशव भगवन्! जयस्ते कृष्ण! नमस्ते! जयस्ते साकार! जयस्ते अचिन्त्य! जयस्ते लोकाभरण! तत्रैव गरुडस्य पुरतः देवः साकारः स्थितवान्। स उवाच, ‘किं करवानि? किमेतद् स्तोत्रं वा, अन्यत् किमपि इच्छसि वा?’ गरुडः उवाच—‘भगवन्, मया आगतम्, किन्तु तव रूपं न दृष्टम्। तव रूपं केवलं मथुरायां जनैः सह जगता दृष्टम्। अतः, देवेश, एषः स्तवः तव प्रसादकाम्यया कृतः।’ स देवः सौम्यया वाचा गरुडं प्रति उवाच—‘हे पक्षिन्, मथुरायां यः कश्चन रूपः जनानां मध्ये दृश्यते, स एव मम रूपं अपि अस्ति।’ ये पापिनः, द्विजश्रेष्ठ, मम रूपं मथुरायां न पश्यन्ति। गरुडः अपि, हे देवी, स्वेच्छया तस्मात् स्थलात् निर्गतः। केवलं तैः पूजितः सन् अहम् सदा तुष्टः अस्मि। कीटकः, पतङ्गः, पशुयोनि-समुत्पन्नः अपि, यः कश्चन पद्मनाभं पश्यति आश्वयुजे द्वादश्यां, अथवा एकादश्यां उपोष्य, शुद्धः शमितः च, अथवा शुक्ल-चैत्र-द्वादश्यां उपोष्य स्नानं कुर्यात्, यः एवं करोति स मुच्यते—नात्र संशयः। हे देवि, महाविद्येश्वरीं दृष्ट्वा ब्रह्महत्या-पापात् विमुच्यते। यः तत्र स्नानं करोति, स ग्रहदोषैः न लिप्यते। विश्रान्ति-नाम्नि विष्णुं दीर्घं केशवं पश्यन्, जप-होम-ध्यानकाले ब्रह्मणा निर्दिष्टं यथाविधि नित्यं पश्यन्, एवं कर्तव्यम्। एवं पुरातने वर्त्ते वराहपुराणे, मथुरामाहात्म्यं नामैदं एकोनशीतितमं अध्यायः। श्रीवराह उवाच— पूर्वं मथुरायां महात्मनः गोकर्णस्य घटना जाताऽभूत्। तस्य भार्या सुशीला नाम, सद्गुणसमन्विता। सा चारुश्रोणी स्त्री, एकाकिनी शोकवशात् विलपन्ती आसीत्। तत्र, वृक्षस्य मूलदेशे, कश्चन ऋषिः उपाविशत्। दयया संविग्नः स मुनिः, तस्याः प्रिया स्त्रियाः समीपे, मृदु वचनं उवाच।