वराहपुराणम्

एतेषु, ये शतं कर्माणि महावीर्येण कृतवन्तः, तेषां मध्ये प्रथमं मधुवनं नाम, ततः तालनाम द्वितीयं, चतुर्थं काम्यकवनं, सर्वेषां वनानां श्रेष्ठं, सप्तमं खादिरवनं, जनैः प्रसिद्धं, नवमं लोहार्गलवनं, पापहरं, एकादशं भाण्डीरवनं, द्वादशं वृन्दकवनं इति। ये यथाक्रमं एतेषां वनानां यात्रा कुर्वन्ति, संयतेंद्रियाः, तेषां पुण्यं महदस्ति। एवं श्रीवराहपुराणे, मथुरा माहात्म्ये, देववनस्य माहात्म्यं अध्यायः समाप्तः। अथ चक्रतीर्थस्य माहात्म्यं कथयामि। शृणु भूमे। महागृहोदयनाम्ना, जम्बूद्वीपस्य भूषणम्। तत्र एकः ब्राह्मणः, वेदविद्, पुत्रं कन्यां च गृहीत्वा, धर्मनिष्ठः, संयतेंद्रियः, तत्र निवसति। तस्मिन्काले, ब्राह्मणः सिद्धमहर्षिणा सह निवसति। सदा शालिग्रामे गमनं वासं च कर्तव्यं, भूमे। सः नित्यं कल्पग्रामस्य माहात्म्यं वर्णयति। ततः निर्गमनस्य चिन्तनं समजायत। सः सिद्धमहर्षिं पप्रच्छ। ब्राह्मणस्य वचनं श्रुत्वा, सिद्धमहर्षिः प्राह—“ब्राह्मणश्रेष्ठ, दुःखजनकं याच्ञां शृणु।” तदा सिद्धमहर्षिः वेदविदं ब्राह्मणं दक्षिणहस्तेन गृहीत्वा, तौ द्वौ ब्राह्मणश्रेष्ठौ आकाशे उत्पत्य, कल्पग्रामे निवासं कृतवन्तौ। तत्र तौ उत्तमौ ब्राह्मणौ सदा कल्पग्रामे वासं कृतवन्तौ। कालेन, रोगेण पीडितः, दशमं अवस्थां प्राप्तः। मृत्युः समीपं आगच्छति, तदा धर्मनिष्ठः पितृपुत्रं प्राह। पुत्रेण, सः महर्षिः, गङ्गातटे नीतः। वेदाध्ययनपरः, पुत्रस्नेहेन अनुगतः। तस्मिन्काले, कल्पग्रामे, सिद्धमहर्षेः कन्या तन्वी आसीत्। एकदा, दिव्यव्यवस्थया, काञ्चिकुब्जनिवासी ब्राह्मणः आगतः। सः ब्राह्मणः पप्रच्छ—“सुभगे, कुतः आगता असि?” दिव्यज्ञानतः, ब्राह्मणः तं सत्कृतवान्। सः ब्राह्मणः सदा पितृश्वसुर्यां भोजनं करोति। तस्मिन्काले, तस्य पिता, भगवद्भक्तः, अतीव दुर्बलः अभवत्। “स्वामिन्, मम पिता कदा मृत्युम् यास्यति?” इति पप्रच्छ। सः सदा शूद्रनिर्मितं भोजनं अन्नं उपयुज्यते, द्विजश्रेष्ठ। तदन्नं शूद्रनिर्मितं तव पितुः पादे अस्ति। येन शूद्रभोजनं विहीनः, तस्य मृत्युः आगमिष्यति। पुत्रस्य वचनं श्रुत्वा, सः आत्मनं दुष्टवद् निन्दितवान्। सः पितुः समीपं त्यक्त्वा, पितृश्वसुर्यां गतः। दुःखेन क्लिष्टः, दुर्बलः, द्विजश्रेष्ठः मृत्युम् इच्छित्वा, समीपे शिलां दृष्ट्वा, पादेन गृहीत्वा, ततः जीवितं त्यक्त्वा, काललोकं गतः। एवं एषा कथा श्रीवराहपुराणे वर्णिता।