एते द्वादश तीर्थपदानि सुरेन्द्रैः अपि दुरलभानि, स्मरणमात्रेण सर्वपापविनिर्मुक्तिः प्राप्यते। इत्येवं मथुरातीर्थप्रशंसा नाम द्विशतपञ्चाशत्तमः अध्यायः श्रीवराहपुराणस्य मथुरामाहात्म्ये समाप्तः। अथ मथुरातीर्थमाहात्म्यं प्रवक्ष्यामि। शिवकुण्डस्य उत्तरतो नव तीर्थानि स्मर्यन्ते। तत्र स्नानमात्रेण परमशुभफलम् उदेति। देवी, यः नरः तत्र स्नायात्, स मम लोकं प्राप्नोति। तत्र यः स्नानं कुर्यात् वा मृत्युम् आप्नोति, स नूनं मम एव लोकं गच्छति। यत्र यानि प्राचीनानि कर्माणि तस्मिन्नेव यमशासनस्य पुण्यस्थले जातानि, तत्र महान् अपि पापात्मा, यः नैमिषारण्ये वर्तते, यदि कृष्णपक्षचतुर्दश्याम् यमुनां प्राप्य, तां तीर्त्वा, तस्मिन् शुभे यमशासनस्थले सम्प्राप्तः, तस्य पापं मातृशिरःपरिमाणमात्रमपि, जीवितेन सह क्षणेन विनश्यति। सौराष्ट्रदेशे कश्चन क्षत्रियः आसीत्, नाम्ना धनुर्धरः। स क्षत्रियधर्मे स्थित्वा पृथिवीं शासितवान्। तस्य शतपत्नीषु वसुघरा नाम मुख्यपत्नी आसीत्। स राज्ञः जीवनं राजमहिष्याम् च नदीनां तटेषु च शोभनगृहेषु व्यतीतं। कालान्तरे स राजा भोगेषु आसक्तः अभवत्। सप्त पुत्राः, पञ्च कन्याः तस्य जाताः, सर्वे सुन्दररूपिणः। स पुत्रान् पृथिव्यां स्वामित्वे प्रतिष्ठाप्य, तत्र जाग्रतः राजा पुनः पुनः “हा, हा” इति क्रन्दितुम् आरब्धवान्। तदा पिवरी नाम तस्य प्रिया पतिव्रता तं पप्रच्छ—“किं त्वं एवं भाषसे राजन्?” स राजा मदोन्मत्तः, निद्रायाम् वा प्रमादात्, असम्बद्धम् एव वदति स्म। पिवरी पुनः उवाच—“यदि त्वं मां न रक्षसि, तर्हि अहं प्राणान् त्यजामि, प्रभो।” प्रियतमा-भाषितं श्रुत्वा राजा प्रत्युवाच। स तत्र गत्वा यथार्थं वाक्यम् उवाच—“पुत्रपौत्रान् यथायोग्यं स्थापयित्वा, प्रिये शुभे, नगरवासिनः सम्मान्य, यदीच्छसि, अहं पुत्रान् राज्ये स्थापयिष्यामि। पापरहिताः भवन्तः यमस्यैव इच्छां सदा वहन्ति, अन्यथा न किञ्चन इच्छन्ति।” “अतः सम्यग् प्रयत्नेन मथुरानगरं गच्छामः। अधुना मया ज्ञातम्—त्यागात् सुखं नास्ति, आसक्तेः दुःखं नास्ति, त्यागात् सुखात् परं नास्ति। सर्वेषां कामानां परित्यागः श्रेष्ठः इति सामान्यतः प्रतिपद्यते।” ततः स राजा, चतुरङ्गबलसंयुतैः नगरवासिभिः सह, तां रम्यां मथुरां, इन्द्रपुरीमिव, दृष्टवान्। तत्र मदुवनं नाम रमणीयं विष्णोः परमं धाम अस्ति। भाद्रपदशुक्लैकादश्यां तृतीयं श्रेष्ठं कुन्दवनं नाम वनं अस्ति। अथवा भाद्रपदकृष्णैकादश्यां चतुर्थं काम्यकवनं, वनों मध्ये श्रेष्ठतमम्, तत्र वर्तते। एवं मथुरातीर्थस्य माहात्म्यं, स्नानस्य पुण्यं, त्यागस्य गौरवं च, श्रीवराहपुराणे सम्यक् प्रतिपादितम्।