शृणु देवि। अस्ति कश्चित् पवित्रः देशः सोमगिरिरिति विख्यातः, यत्र सलिलधारा भूमौ पतति। तत्र यः कश्चित् त्रिरात्रोपवासपूर्वकं स्नानं करोति, स पुण्यफलमवाप्नोति। यः च तत्र कठिनतमं कर्म कृत्वा देहमत्यजति, स परमां गतिं प्राप्नोति, हे देवि। तस्मिन् क्षेत्रे मम गुप्ततमं कुण्डं विद्यते, यद् उर्वशीकुण्डमिति प्रसिद्धम्। तत्रैव अहं देवतानां कृतेऽपि तपश्चर्याम् आचरामि, हे शुभे। बहूनि वर्षाणि तत्र तपः कुर्वतः मम, बदर्यां यः कश्चन एकं फलमपि ददाति, स दशकोटिवर्षाणि, दशार्बुदवर्षाणि च तिष्ठामि। तदा देवाः मां द्रष्टुं न शक्नुवन्ति, यतोऽहं गुह्यायां मार्गे स्थित्वा सर्वं पश्यामि, तपसा स्थितः सन्, हे पृथिवि। ततः सर्वे देवा ब्रह्माणमुपगम्य वाक्यमब्रुवन्। तेषां वचनं श्रुत्वा जगतां पितामहः ब्रह्मा तान् अवलोकयन्, देवैः सह गन्धर्वैः सिद्धैः ऋषिभिश्च सह, तत्रैव इन्द्रमुख्यैः देवैः सह मां ददृशुः। ते सर्वे मामुद्दिश्य प्रार्थयन्ते—"रक्षस्व नः, हे हृषीकेश, तव परया कृपया।" यान् अहं पश्यामि, ते सर्वे परमं सुखं प्राप्नुवन्ति। यः कश्चित् तत्र स्नानं करोति, स सर्वपापैः विमुक्तः भवति, अत्र न संशयः। यः मम कर्मसु प्रवृत्तः तत्र देहमत्यजति, स परमां गतिं गच्छति। यः कश्चित् बदरिकाश्रमस्य पुण्यस्मरणं करोति, स यत्र कुत्रापि स्थितः सन्, पुण्यफलमवाप्नोति। यः एतदाख्यानं शृणोति, वा सततं पठति, वा मम भक्तः सदा पठति, स ध्यानयोगनिष्ठः मोक्षफलमवाप्नोति। आत्मज्ञानवान् च परमां स्थितिम् आप्नोति। एवं श्रीवराहपुराणे दिव्यशास्त्रे बदरिकाश्रममाहात्म्यवर्णनं नाम एकचत्वारिंशदधिकशततमोऽध्यायः समाप्तः। अथ गुप्तव्रतस्य माहात्म्यं कथ्यते। देववचनं श्रुत्वा धर्मकामया पृथिव्या प्रोक्तम्—"मृदुस्वभावा अहं, तव वचनेन जानर्दन, स्त्रियः अल्पप्राणबलाः स्युः। पुरुषा तु भुञ्जानाः रजसा परमं सुखं प्राप्नुवन्ति।" तस्याः वचनं श्रुत्वा माधवः प्रत्युवाच। श्रीवराहः अवदत्—"मया पृष्टं परमगुह्यं व्रतम्, यत् मम भक्तानां सुखदं भवति। या स्त्री रजसा स्पृष्टा मम कर्मसु प्रवृत्ता भवति, यदि तादृशः भावः अस्ति, तर्हि भुक्त्वा वा शरीरधारणाय वा, सा दोषं न आप्नोति, रजस्वला अपि भुञ्जाना।" "अनादिनिधनाजन्मरहिताय दिव्याय प्रभवे नमः। या रजस्वला स्त्री यानि कर्माणि करोति, तैः सा कदापि कलुषिता न भवति। पञ्चमे दिने स्नानं कृत्वा, सा स्वकर्माणि यथायोग्यं मयि मनः स्थापयित्वा, भक्त्या कुर्यात्।" पृथिव्युवाच—"कथं ताः स्त्रियः दोषात् जन्मबन्धनाच्च विमुच्यन्ते?" श्रीवराहः अवदत्—"मयि संन्यासयोगेन, मम कर्मसु प्रवृत्त्या, एकचित्तेन दृढव्रता, संन्यासयोगयुक्ता वा, ज्ञानसंन्यासयोगेन वा, यः परमां स्थितिं इच्छति, स मुक्तिमवाप्नोति। किन्तु मनोबुद्धिचित्तानि देहिनां वशे न स्युः।" एवं श्रीवराहपुराणे गुप्तव्रतमाहात्म्यं विस्तरशः निवेदितम्।