तत्रैव ते सर्वसङ्गपरित्यागेन मृत्युम् अप्राप्य बन्धनानि लब्ध्वा मुक्ताः सञ्जाताः। सर्वसङ्गं परित्यज्य मम भक्ताः अभवन्। ततः ते शुभ्रं श्वेतद्वीपं प्राप्तवन्तः, इति विद्धि, हे पृथिवि। ततः अहम् अपि महातेजसं सूर्यं प्रति सन्तुष्टः अभवम्, हे पुण्यवते। तेन वराहरूपेण महत् पुण्यं दुष्करं कर्म कृतम्। एवं श्रीमद्वराहपुराणे पुण्यतीर्थमाहात्म्ये वराहसंवादे 'सूर्यवरदानवृत्तान्तः गृध्रशृगालकथा च' इति सप्तत्रिंशदधिकशततमोऽध्यायः समाप्तः। अथ खञ्जरीटपक्षिणः कथा प्रवर्तते। तदा सौकरवप्रदेशे श्रुत्वा स धर्म्यां कथां, पुण्यकथाश्रवणानन्तरं, पद्मलोचना सा धर्मविदां श्रेष्ठा देवी, विस्मयाविष्टचित्ता, भगवन्तं पुनः पप्रच्छ। सा पुनः पृष्टवती—"कामरहितः सन्, मृत्युकाले मनुष्यत्वम् आप्नोति कः?" मम हृदि परमं कौतुकम् उत्पन्नम्, यतः अहम् एतां कथां शृणोमि। "किं नर्तनात् पुण्यलाभः? किं वा जागरणस्य फलम्? किं मार्जन-लेपन-गन्धपुष्पार्पणादिकं, किं वा जपयज्ञादिभिः फलम्?" इति सा पप्रच्छ। तदा स भगवान् धर्मकामुकां पृथिवीं मधुरया वाचा प्रोवाच—"शृणु, सुन्दरि, यथापृष्टं सत्यं वक्ष्यामि। सर्वाणि पुण्यकर्माणि यानि सुखदायकानि, तानि ते कथयामि। कदाचित् स खञ्जरीटः बहूनि भक्ष्य भुक्त्वा अतिव्यग्रः अजीर्णेन पीडितः अभवत्। तस्मिन् स्थले केचन बालकाः आगत्य, क्रीडन्तः मृतं तं पक्षिणं दृष्टवन्तः। 'ममायम्! ममायम्!' इति परस्परं स्पर्धन्तः तम् अपहर्तुम् इच्छन्तः। तत्रैकः तम् आदाय गङ्गाजले अपाक्षिपत्। एवं स पक्षी गङ्गाजलैः नीतः। ततः सः अनेकयज्ञकृतस्य वणिजः गृहे जातः। स बुद्धिमान् शुद्धः मम भक्तः अभवत्, हे पृथिवि। कदाचित् स धर्मात्मा बालकः पितरौ उपविष्टौ दृष्ट्वा समीपम् आगत्य, शिरसा प्रणम्य, कृताञ्जलिः निवेदनम् अकरोत्—"माता-पितृभ्यां मया किञ्चिदपि निवारणीयम् न।" तस्य वाक्यं श्रुत्वा तयोः दम्पत्योः हर्षो महान् अभवत्। "वत्स! यद् इच्छसि, यद् हृदि अस्ति, तत् कुरु।" "त्रिंशत्सहस्राणि पुण्यदुग्धदायिन्यः गावः अत्र सन्ति। अन्यदपि वक्ष्यामि, तव हिताय पुत्र। यथायोग्यं कुरु, धनं मित्रेभ्यः ददातु। कुलीनाः सुन्दर्यः तव वर्ण्याः सन्ति। यदि पुनः यजमानः इच्छसि, तर्हि अष्टशतानि हलानि, प्रत्येकं द्वन्द्वृषभयुक्तम्, सन्ति। यावत् द्विजान् अन्नेन तृप्तान् कर्तुम् इच्छसि, तावत् सर्वं साध्यम्।" पितृमातृवचनं श्रुत्वा धर्मयुक्तः स बालकः उवाच—"मम न दानदुग्धगवां प्रवृत्तिः, न मित्रेषु च चिन्ता। न वाणिज्ये न कृर्षौ वा, न च पशुपालनम् इच्छामि। एकमेव मम परमं चिन्तनम् अस्ति—तपः आचरितुम् इच्छामि।" तस्य वचनं श्रुत्वा तयोः धर्मनिष्ठयोः पितरौ तुष्टौ।