शिवस्य महात्मनः सर्वभूताधिपतेः मायाशक्तिः नष्टा जाता। तस्य चेतनं नष्टम्, विज्ञानं विनष्टम्, योगबलं अपगतम्, सः अशक्तः अभवत्। तदा केचन तं मोहावृतं स्थितं दृष्ट्वा पप्रच्छुः—"किमर्थं त्वं रुद्र, अत्र तिष्ठसि मोहपरिवृतः? त्वमेव वैशाखस्य विभागः, त्वमेव आदिः, त्वमेव परमं शरणम्। किं त्वं स्वयमात्मानं न अभिजानासि, स्वपार्षदैः परिवृतः अपि?" तेनैव पुनः पृष्टः—"यथार्थं मे निवेदय, यत् त्वया पृष्टं मया। तव प्रियतमे हेतोः अहम् अत्र आगतः।" तदा पापदग्धलोचनः सः मधुरं वाक्यम् उवाच। एक एव भगवान् नारायणः, सर्वलोकमहोदयः तत्र आसीत्। सः उवाच—"मया योगः ज्ञानं च प्राप्तं, दुःखात् विमुक्तः अस्मि। अहं त्वां वेद्मि, त्वं माम् वेत्सि, हे माधव। किन्तु ब्रह्मा केवलं मध्यम् वेत्ति, न तु परं।" एवं मया उक्त्वा, हरः सर्वभूताधिपतिः माम् अवोचत्—"हे विष्णो, तव कृपया मया त्रिपुरं विनाशितम्। तत्र बालाः वृद्धाश्च दशसु दिशासु प्रधाव्य हताः। तेषां योगः मायाच्च नष्टः, राज्यं च विनष्टम्, हे माधव।" पुनः रुद्रः उवाच—"हे विष्णो, पापनाशनं शुद्ध्युपायं यथार्थं ब्रूहि।" सः चिन्तयन् आसीत्, तदा अहं रुद्रं प्रात्यभाषम्। मम वचनं श्रुत्वा, भगवाँल्लोकनाथः उवाच—"किं तद् विष्णो, तुल्यं स्थानं यत्र गच्छेमहि?" पापशुद्ध्यर्थं मया एतद् उक्तम्। तत्र जनाः स्वेच्छया कामरहिताः तिष्ठन्ति। दृढनिश्चयेन ते सहस्राणि दिव्यानां वर्षाणि तिष्ठन्ति। "ये हतानां मांसानि, ये तुभ्यं प्रियाणि भोज्यानि—सर्वं तत्र। सहस्रवर्षे पूर्णे, त्वं पुनः शुद्धः स्थित्वा तिष्ठसि। तत्र गौतमाश्रमे निवसन् आत्मानं प्रत्यभिज्ञास्यसि। नित्यं पापपूर्णं कपालं शिरसि स्थापयिष्यसि।" एवं रुद्राय वरं दत्त्वा अहं तत्रैव अन्तर्धानम् अगच्छम्। तस्मात्, हे पृथिवि, श्मशानं मम कदापि न रुचिकरं भवति। हे शुभे, श्मशानस्य द्वेषः यतः मम, तत् त्वां कथितम्। अधुना पापशुद्ध्युपायं वदामि येन शुद्ध्यति। "एकवासाः कूशासनस्थः व्युत्कण्ठे शयीत। सः सर्वपापैः विमुक्तः मम लोकं प्राप्नोति। शृणु, सुश्रोणि, तस्य उत्तमं प्रायश्चित्तं वक्ष्यामि। तत्र यः मम कर्मसु प्रवृत्तः सः नरः जायते। तस्मै, सुश्रोणि, महत् प्रायश्चित्तं वक्ष्यामि। एकदिनं यवगोमूत्रभोजनं कुर्यात्। सः पुनर्भवं न प्राप्नोति, मम लोकं प्राप्नोति। यः मूढः, पापकर्मी, मम कर्मसु प्रवृत्तः, तस्य यावन्ति रोमाणि वराहदेहे, मम स्वदेहे च—" इति श्रीविष्णुना पावनं संवादं संप्रदाय, धर्मस्य रहस्यं प्रकाशितम्।