ततः पुनः वराहः महर्षये द्विजश्रेष्ठे उवाच—“शृणु, द्विजश्रेष्ठ, अन्यदपि ते वक्ष्यामि। न त्वया किञ्चित् शुभाशुभं कृतम्। यानि चापराधानि दुष्कृतानि कृतानि, यानि च पूर्वजन्मनि कृतानि, येन त्वं एतद्विपुलं स्थानं प्राप्तः। ये च शुद्धद्विजा भक्ताः मम, यान् त्वं नाभिवादितवान्—ते हि भगवतो भक्ताः मे एव रूपाणि; अहं तैः इह प्रसिद्धः, ब्रह्मश्रेष्ठ, नात्र संशयः। ये च द्विजाः मम दर्शनं इच्छन्ति, ते अपि मम भक्ताः। विशेषतः कलियुगे अहं ब्राह्मणरूपे स्थितः। यः इह मां प्राप्तुम् इच्छति, तस्य किञ्चित् अनुक्तव्यं नास्ति। गच्छ ब्राह्मण, त्वं सिद्धः; यदा प्राणान् त्यक्ष्यसि, तदा त्वं मां प्राप्तः। इत्युक्त्वा तत्रैव स शुभ्राङ्गी अन्तर्धानं गतः; ततः कठिनं कर्म कृत्वा, श्वेतद्वीपं प्राप्तः। धनुषा, तूणीरैः, बाणैः, खड्गेन च युक्तः, मायाशक्त्या वीर्यसम्पन्नः। हे पृथिवि, मया मायया—ते किं? मम मायां त्वं न वेत्सि। एवं हे पृथिवि, मम मायायाः महाशक्तिसंयुक्तं चरितं तव उक्तम्। कथाेषु एषा उत्तमा; तपःषु एषा श्रेष्ठा, शत्रुनाशिनी। यः भक्तेषु एव इमां कथां पठति, न अभक्तेषु उद्घोषयति; यः च पृष्टः भक्तेषु, शूद्रेषु अपि, पठति; यः च प्रातःकाले दृढनिश्चयेन पठति—स कालपर्यन्ते स्वं अन्तं प्राप्तः। यः प्रतिदिनं इमां महाकथां शृणोति, हे पृथिवि, स पूर्वं इच्छितं तव मया सम्यक् उक्तम्। अथ कूर्जाम्रकस्य माहात्म्यं प्रवक्ष्यामि। मम मायाशक्तिं श्रुत्वा, पृथिवी व्रतानुष्ठाने दृढा अभवत्। सा उवाच—“न अहं तद् वेद्मि, न पूर्वं तव उक्तं वेद्मि। कूर्जाम्रके कः पुण्यः, कः च नित्यं पोषणं अस्ति?” तदा वराहः उवाच—“कूर्जाम्रके पोषणं, तीर्थं च, हे निर्दोषे, सर्वं तव सत्यं सम्यक् वक्ष्यामि, हे सुन्दरी। यानि कर्माणि, येन स्नातः मृतः अपि प्राप्तः भवति—शृणु। मधु-कैटभयोः वधं कृत्वा, ब्रह्मणः आज्ञया, तत्र महर्षिं रैभ्यं ददर्शं, पृथिवि, नम्रः। स विप्रः धर्मज्ञः, शुद्धः, कुशलः, जितेन्द्रियः। स सहस्रवर्षाणि जले एव, तथा शैवलपत्रैः जीवितवान्। तेन कारणेन, हे देवी, अहं महात्मनं रैभ्यं तुष्टः अभवम्। तदा स तपस्यन् गङ्गाद्वारे आगतः। तस्मै अहं किञ्चित् कारणं आत्मानं दर्शयामि। एवं, हे विदुषि, एषः देशः कूर्जाम्रकः इति प्रसिद्धः अभवत्। पुनः तव अन्यद् वक्ष्यामि; शृणु, हे पृथिवि। तत्र तं कूर्जरूपं ददर्शं। तं तपोनिष्ठं महर्षिं नमस्कृत्य, तस्य पुरतः स्थितः।