यत्र सर्वाः सुराङ्गनाः दिव्यरूपधारिण्यः सन्ति, तत्र तस्य मम वचनानि श्रुत्वा स ब्राह्मणश्रेष्ठः स्थितवान्। ततः स देवम् उवाच—"यदि भगवन् त्वं न कुप्यसि, तर्हि एकं वरं याचामि। न अहं सुवर्णं, न गावः, न स्त्रियः, न राज्यं काङ्क्षे। सहस्राणां स्वर्गाणामपि एकोऽपि मां न तुष्टये।" तस्य वचः श्रुत्वा, तत्रैव सम्मतिः उक्ता। विष्णोः मायया मोहिताः देवाः अपि न जानन्ति। तया मायया प्रेरितः स मधुराणि वचनानि प्रोवाच। "भगवन्, तव प्रसादात् एष मे वरः सम्पद्यताम्," इति स प्रार्थयत। तदा भगवता उक्तम्—"कुब्जाम्रं गच्छ, गङ्गायां स्नानं कुरु, तत्र त्वं मायां प्राप्स्यसि। हे देवी, कुब्जाम्रे स ब्राह्मणः मम मायां इच्छति।" ततः स तत्र तीर्थं सम्यक् स्थाप्य, यथावत् पूजनं कृतवान्। गङ्गायां निमज्ज्य, स सर्वाङ्गेण सिक्तः अभवत्। तत्र, गर्भदुःखेन पीडितः, स हृदि चिन्तयामास—"अहं यः इदानीं निषादगर्भे च नरकस्थानेषु वसामि। अहं यः निषादगर्भे अस्मिन्नेव मलराशौ क्लिश्यामि। पुरीषमूत्रैः मिश्रितः, मांसशोणितपङ्के निमग्नः, नानारोगैः परिवृतः, बहुदुःखैः अभिभूतः। कुत्र विष्णुः? कुत्र अहम्? कुत्र गङ्गाजलम्?" इति चिन्तयन्, शीघ्रं गर्भात् निर्गतः। तस्मिन्नन्तरे, निषादगृहे कन्या जाता। सा विष्णोर्मायया मोहिता किञ्चिदपि न अवेदयत। तया मायया प्रेरिता, सा पुत्रान् पुत्रीश्च प्रसूतवती। जीवाः च यत्र तत्र नित्यं हन्यन्ते स्म। मायाजालमोहिता, सा न जानाति किम् उचितम्, किमनुचितम्। सा एकं घटं गृहीत्वा मलिनवस्त्राणि प्रक्षालयितुम् उदकम् अगच्छत्। सा गङ्गायां स्थित्वा, जाह्नव्यां प्रविष्टा। तत्रैव, तपस्यायुक्तः ऋषिः पुनर्जातः, दण्डकमण्डलुधारी। तत्र पूर्वं यानि वस्त्रादीनि दर्शितानि स्थापिता वा, तानि अपि तत्रासन्। स ब्राह्मणः, यथापूर्वं विष्णोर्मायां ज्ञातुम् इच्छन्, लज्जया वस्त्रं परिधाय, योगाचरणं चिन्तयामास। तदा तेन तदानीं कृततपसा, आत्मानं प्राज्ञात्। एवं स स्वदोषान् निन्दन्, धर्मभ्रष्ट इव आत्मानं गर्हयामास। "अहं निषादकुले जातः, भोक्तव्याभोक्तव्यं च अश्नामि। पेयापेयम् अपि पीत्वा, विक्रयक्रयाणि अकार्याणि च कृतवान्। गृह एव अनुमतमनुमितं च खादितम्—अत्र न संदेहः।" इति स विचारयन्, "अन्यः कः पापं कृतवान्, वा केन?" इति चिन्तयामास। एतेन समयेन, पृथिव्यां निषादः कोपेन पीडितः, स्वां पत्नीं अन्वेष्टुम् आरब्धवान्। सा धर्मपत्निः, शुभदर्शना, तस्य अन्वेषणाय प्रयता। "क्व गतासि प्रिये, पुत्रान् मां च गृहे विहाय? कच्चित् मम भार्यां दृष्ट्वा या गङ्गातटमागताऽस्ति?" इति स पृच्छति। तत्र, सर्वे जनाः मायातीर्थे समागताः आसन्।