भगवतः वराहरूपिणः वसुधरां प्रति उपदेशः प्रवहति। सः उवाच— हे वसुधरे, श्यामाकः अपि मम विधौ योग्यः इति ज्ञेयम्। एतानि च यानि भक्तस्य प्रियाणि, तानि अपि अहं स्वीकरोमि। यानि यानि मयि विधौ समर्प्यन्ते, तानि मां तुष्टिं यापयन्ति। पशूनां च अजानां च मम भागः अस्ति, किन्तु तत्र मांसं त्याज्यम्; वैष्णवः यजुषा सह अश्नाति। अधुना, हे वसुधरे, पक्षिणां यानि यानि मम विधौ योग्यतानि, तानि वक्ष्यामि। लावकः, वार्त्तिकः, कापिंजलः च स्तुत्यः— एते मया निर्दिष्टाः। एषां विधानस्य उल्लंघनं न कर्तव्यं; यः मम उक्तं पालनं करोति, सः दोषं न प्राप्नोति। अतो यः परमसिद्धिं इच्छति, सः एवं विधिना यज्ञं कुर्यात्। मया निर्दिष्टानि कर्माणि यः करोति, सः परमां सिद्धिं प्राप्नोति। अधुना त्रिसन्ध्यायाः आवाहनस्य परमं रहस्यं शृणु, यत् त्वया पूर्वं पृष्टम्। सम्यक् स्नात्वा, ये मम विधौ निरताः, ये च मम नित्यरूपं पठन्ति, ते अधस्तात्, ऊर्ध्वम्, तिर्यग् च सर्वत्र मयि एव स्थिते, मां नित्यं पूजयन्ति। भक्तेन सर्वथा पूजनीया एव ते। पुनः, अन्यत् रहस्यं लोके प्रसिद्धं वक्ष्यामि। यः सम्यग् बुद्ध्या परमकर्म आचरति, ‘ॐ नमो नारायणाय’ इति उच्चार्य, एष मंत्रः जप्यः— ‘धर्मनिष्ठानां मूलं सर्वलोकाधिपतिं नारायणं वयम् उपास्महे।’ ततः पश्चिमाभिमुखः पुनः अञ्जलिं गृहित्वा द्वादशाक्षरं मंत्रं जप्त्वा, ‘अनादिं अनन्तरूपं अच्युतं वन्दे’ इति स्तौति। तत्रैव काले पुनः अञ्जलिं गृहित्वा ‘नमो नारायणाय’ इति उच्चार्य, दक्षिणाभिमुखः सन्, ‘अद्भुतं यज्ञं सत्यमृतं प्रथमारूपं कालादीनां मूलं वयम् उपास्महे’ इति मंत्रं जपेत्। ततः काष्ठकर्मणि चित्तं स्थाप्य, इन्द्रियसंयमं कृत्वा, ‘सोमपानं त्वां वयम् उपास्महे, यस्य नेत्रे चन्द्रसूर्यौ, शतदलपद्मनयनं’ इति स्तौति। एवं त्रिसन्ध्यायां मम विधिना एष यज्ञः कर्तव्यः। एष सर्वरहस्यानां परमं रहस्यं, सर्वयोगानां परमं निधिः। एष न मूर्खाय, न निन्दकाय, न कपटी पुरुषाय दातव्यः। मृत्युकाले अपि विष्णुना उक्तं एतत् रहस्यं गुह्यं रक्ष्यम्। यः दृढनिश्चयेन प्रतिदिनं काल्पपर्यन्तं पठति, यः त्रिसन्ध्यायां विधिना कर्माणि करोति, सः परमां सिद्धिं प्राप्नोति। एवं श्रीवराहपुराणे दिव्यशास्त्रे त्रिसन्ध्यायाः मन्त्रार्चनविधिप्रकरणं नाम विंशत्युत्तरशततमोऽध्यायः समाप्तः। अधुना, जन्मनिवृत्तिं शृणु, हे पृथिवि, येन जननं न प्राप्नोति। सः महत् कर्म कृत्वापि स्वयम् आत्मनं न स्तौति; मम कर्माणि कृत्वा, समर्थः सन्, दयायुक्तः भवति। शीतोष्णवातवृष्टिभिः सह तितिक्षुः, क्षुधातृष्णयोः सहिष्णुः च। सदा स्वदारनिष्ठः, परदारपरित्यागी, विवेकपूर्वकं ददाति, ब्राह्मणेषु स्नेहयुक्तः सदा भवति।