शृणु, हे वसुधरे, येन उपायेन योगः सिध्यति। सः पुरुषः न शीतस्य नोष्णस्य चिन्तां कुर्यात्, न लाभालाभयोः मनसा स्थातुमिच्छेत्। यस्य चित्ते तिक्तस्य विषये न स्पृहा, सः परमां सिद्धिम् आप्नोति। यः तु एतान् सर्वान् परित्यज्य, सदा मम कर्मसु प्रवृत्तः भवति, केवलं तस्मिन्नेव प्रवृत्तः, अन्येषु कर्मसु अनासक्तः, सदा उत्साही च, सः सर्वभूतेषु दयालुः, सर्वदा सत्काराय उद्यतः, महाक्षमावान् च भवति। यः त्रिषु कालेषु सर्वदाऽपि, सर्वदिक् मार्गे च, कर्मपथे स्थितः, नियमपरायणः, मम समीपे मनसा सन्निहितः, सः पुष्पैः, गन्धैः, धूपैः, सदा मम पूजायाम् अनन्यभक्त्या प्रवृत्तः। कदाचित् सः केवलं पयसा, कदाचित् यवपयसेन, अपि वा वायुनैव जीवति। कदाचित् चतुर्थे दिने भोजनं करोति, कदाचित् फलेनैव तुष्टः भवति। एवं मम एतानि कर्माणि सप्तजन्मसु यः आचरति, सः परमां सिद्धिम् आप्नोति। एवं श्रीवराहपुराणे विविधकर्मोत्पत्तिवर्णनं नाम पञ्चदशाधिकशततमोऽध्यायः समाप्तः। अधुना सुखदुःखयोः निर्णयो वक्ष्यते। यः पुरुषः मया उपदिष्टेन विधिना कर्माणि कारयति, एकचित्तः, दृढनिश्चयः, अहंकाररहितः, द्वादश्यां वा अन्यासु तिथिषु फलमूलादिभिः यः युक्तः, षष्ठ्यष्टम्यां च अमावास्यायां च, चतुर्दश्यां च, शुक्लकृष्णपक्षयोः, यः योगनियमेन कृत्स्नं कर्म आचरति, तस्मै न श्रमः, न जरा, न मोहो, न रोगः। यः मम कर्माणि सम्यगाचरति, तस्य फलं वक्ष्यामि। मम पूजां सम्यग्विधिना कृत्वा, सः मम लोके पूज्यते। यथोचितं सेवया दुःखनाशः, क्लेशनिर्मुक्तिः च लभ्यते। मयि न समर्पयति यः, तस्मात् दुःखात् किमपि परम् अस्ति वा? माम् न उपगच्छति यः, तस्मात् दुःखात् किमपि परम् अस्ति वा? मम अर्पणं विना यः भुङ्क्ते, तस्मात् दुःखात् किमपि परम् अस्ति वा? यस्य देवैः न अङ्गीकृतं हविः, तस्मात् दुःखात् किमपि परम् अस्ति वा? दुर्बुद्धिः यः परेषां पीडनं करोति, तस्मात् दुःखात् किमपि परम् अस्ति वा? मृत्युवशं प्राप्तः यः, तस्मात् दुःखात् किमपि परम् अस्ति वा? ये अग्रे वा पृष्ठतः धावन्ति, तस्मात् दुःखात् किमपि परम् अस्ति वा? ये शुष्कं खादन्ति, तस्मात् दुःखात् किमपि परम् अस्ति वा? ये तृणेषु शेरते, तस्मात् दुःखात् किमपि परम् अस्ति वा? ये विकृतरूपिणः दृश्यन्ते, तस्मात् दुःखात् किमपि परम् अस्ति वा? ये मूकाः दृश्यन्ते, तस्मात् दुःखात् किमपि परम् अस्ति वा? दानशीलः अपि दरिद्रः जातः, तस्मात् दुःखात् किमपि परम् अस्ति वा? तत्र योषित् अत्यन्तदुःखिता, तस्मात् दुःखात् किमपि परम् अस्ति वा? ये पापकर्मनिष्ठाः, तस्मात् दुःखात् किमपि परम् अस्ति वा? ये मयि शरणं न गच्छन्ति, तस्मात् दुःखात् किमपि परम् अस्ति वा? त्वया पृष्टं, हे निष्पापे, यत् पापं सर्वभूतानां क्षयहेतुः। तस्मात् मम कर्मणां निर्णयं शृणु। यस्य विज्ञानं जायते, तस्य दुःखं जायते।