ਭृਗੁਮੂਲੇ ਪਰਂ ਤੀਰ੍ਥਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾ ਨਿਰ੍ਮਿਤਂ ਸ੍ਵਯਮ੍
ਭ੍ਰਿਗੂ ਦੇ ਮੂਲ 'ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਤੀਰਥ ਹੈ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਆਪ ਬਣਾਇਆ ਸੀ।
ਸਂਵਤ੍ਸਰਂ ਤੁ ਯਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਸ੍ਯਂਸ੍ਤੁ ਨਿਯਤੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਃ
ਜੋ ਉਥੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੱਕ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਨੂੰ ਸੰਯਮ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ ਨ੍ਹਾਉਂਦਾ ਹੈ—
ਤਤ੍ਰ ਗੋਰਕ੍ਸ਼ਕਂ ਨਾਮ ਗੋਵृषਃ ਪਦਵਿਕ੍ਸ਼ਤਮ੍
ਉਥੇ ਗੋਰਕਸ਼ਕ ਨਾਮ ਦੀ ਥਾਂ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਗਾਂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਹਨ।
ਗੌਰ੍ਯਾਸ੍ਤੁ ਸ਼ਿਖਰਂ ਤਤ੍ਰ ਗਚ੍ਛੇਤ੍ਸਿਦ੍ਧਨਿषੇਵਿਤਮ੍
ਉਥੇ ਗੌਰੀ ਦੇ ਚੋਟੀ 'ਤੇ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਸਿਧ ਲੋਕ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਲੋਕਮਾਤਾ ਭਗਵਤੀ ਲੋਕਰਕ੍ਸ਼ਾਰ੍ਥਮੁਦ੍ਯਤਾ
ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮਾਂ, ਭਗਵਤੀ, ਸਭ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਤਿਆਰ ਖੜੀ ਹੈ।
ਤ੍ਯਜਤੇ ਪਤਿਤੁਂ ਤਸ੍ਯਾ ਅਧਸ੍ਤਾਦ੍ਵਾਗ੍ਮਤੀਤਟੇ
ਉਹ ਥਾਂ ਤੇ, ਵਾਗਮਤੀ ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਹੇਠਾਂ, ਉਹ ਉਤਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ।
ਸ੍ਤਨਕੁਣ੍ਡੇ ਉਮਾਯਾਸ੍ਤੁ ਯਃ ਸ੍ਨਾਯਾਤ੍ਖਲੁ ਮਾਨਵਃ 215.
ਜੋ ਇਨਸਾਨ ਉਮਾ ਦੇ ਸਤਨ-ਆਕਾਰ ਵਾਲੇ ਕੁੰਡ ਵਿੱਚ ਨ੍ਹਾਉਂਦਾ ਹੈ—
ਤੀਰ੍ਥਂ ਪਂਚਨਦਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਪੁਣ੍ਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਰ੍षਿਸੇਵਿਤਮ੍
ਪਵਿੱਤਰ ਪੰਜਨਦ ਤੀਰਥ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਰਿਸੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੈ—
ਨਕੁਲੋਹੇਨ ਮਤਿਮਾਨ੍ਸ੍ਨਾਪਯੇਤ੍ਪ੍ਰਯਤਾਤ੍ਮਵਾਨ੍
ਉਥੇ, ਨਕੁਲੋਹੇ ਨਾਲ, ਪਵਿੱਤਰ ਮਨ ਨਾਲ ਨ੍ਹਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤਸ੍ਯੈਵੋਤ੍ਤਰਤਸ੍ਤੀਰ੍ਥਮਪਰਂ ਸਿਦ੍ਧਸੇਵਿਤਮ੍
ਉਸ ਤੋਂ ਉੱਤਰ ਵੱਲ, ਹੋਰ ਇੱਕ ਤੀਰਥ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਸਿਧ ਲੋਕ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਸਂਵਤ੍ਸਰਂ ਯਸ੍ਤੁ ਪੂਰ੍ਣਂ ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਯਾਨ੍ਨਰਃ ਸਦਾ
ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਉਥੇ ਪੂਰਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹਮੇਸ਼ਾ ਨ੍ਹਾਉਂਦਾ ਰਹੇ—
ਦੇਵ੍ਯਾਃ ਸ਼ਿਖਰਵਾਸਿਨ੍ਯਾ ਜ੍ਞੇਯਂ ਪੂਰ੍ਵੋਤ੍ਤਰੇਣ ਵੈ
ਦੇਵੀ, ਜੋ ਚੋਟੀ 'ਤੇ ਵੱਸਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਪੂਰਬ-ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਤੀਰ੍ਥਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮੋਦਯਂ ਨਾਮ ਪੁਣ੍ਯਂ ਪਾਪਪ੍ਰਣਾਸ਼ਨਮ੍
ਉਥੇ ਬ੍ਰਹਮੋਦਯਾ ਨਾਮ ਦਾ ਪਵਿੱਤਰ ਤੀਰਥ ਹੈ, ਜੋ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਮृਤ੍ਯੁਲੋਕਂ ਨ ਪਸ਼੍ਯੇਤ੍ਸ ਕृਚ੍ਛ੍ਰੇषੁ ਚ ਨ ਸੀਦਤਿ
ਉਹ ਮੌਤ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ, ਤੇ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਫਸਦਾ।
ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਭਵੇਤ੍ਤੋਯੇ ਰੂਪਵਾਨੁਤ੍ਤਮਦ੍ਯੁਤਿਃ
ਉਥੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਮਨੁੱਖ ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰ ਸਨ੍ਧ੍ਯਾਮੁਪਾਸ੍ਯਾਥ ਦ੍ਵਿਜੋ ਮੁਚ੍ਯੇਤ ਕਿਲ੍ਵਿषਾਤ੍
ਉਥੇ ਸਾਂਝ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਹੋਰਾਤ੍ਰਂ ਵਸੇਦ੍ਯਸ੍ਤੁ ਰੁਦ੍ਰਜਾਪੋ ਦ੍ਵਿਜਃ ਸ਼ੁਚਿਃ 215.
ਜੇ ਕੋਈ ਪਵਿੱਤਰ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਉਥੇ ਇੱਕ ਦਿਨ ਤੇ ਰਾਤ ਰਹਿ ਕੇ ਰੁਦ੍ਰ ਦੀ ਜਪ ਕਰੇ,
ਤਾਰਿਤਂ ਚ ਕੁਲਂ ਤੇਨ ਸਰ੍ਵਂ ਭਵਤਿ ਸਾਧੁਨਾ
ਉਸ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਕਰੀ ਹੋਈ ਭਲਾਈ ਨਾਲ ਤਾਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਉਹ ਸਾਰੇ ਨੇਕ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਯਤ੍ਰ ਯਤ੍ਰ ਚ ਵਾਗ੍ਮਤ੍ਯਾਂ ਸ੍ਨਾਤਿ ਵੈ ਮਾਨਵੋਤ੍ਤਮਃ
ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਵਾਗਮਤੀ ਨਦੀ ਵਿੱਚ ਵਧੀਆ ਮਨੁੱਖ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ,
ਤਿਰ੍ਯਗ੍ਯੋਨਿਂ ਨ ਗਚ੍ਛੇਤ੍ਤੁ ਸਮृਦ੍ਧੇ ਜਾਯਤੇ ਕੁਲੇ
ਉਹ ਨੀਚ ਜਾਤੀ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ; ਉਹ ਸੁਖੀ ਤੇ ਵਧੀਆ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਧੀਮਾਨ੍ਗਚ੍ਛੇਤ੍ਤੁ ਵਿਧਿਨਾ ਕਾਮਕ੍ਰੋਧਵਿਵਰ੍ਜਿਤਃ
ਬੁਧੀਮਾਨ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ, ਇੱਛਾ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਉਥੇ ਜਾਵੇ।
ਸ੍ਨਾਨਸ੍ਯ ਤਦ੍ਦਸ਼ਗੁਣਂ ਭਵੇਦਤ੍ਰ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਦਾ ਫਲ ਦਸ ਗੁਣਾ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਤਦਕ੍ਸ਼ਯਂ ਭਵੇਦ੍ਦਾਤੁਰ੍ਦਾਨਪੁਣ੍ਯਫਲਂ ਮਹਤ੍
ਉਥੇ ਦਿੱਤਾ ਹੋਇਆ ਦਾਨ ਕਦੇ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ; ਦਾਨੀ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਪਵਿੱਤਰ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਵਰਿष੍ਠਂ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਮੇਤਸ੍ਮਾਨ੍ਨਾਨ੍ਯਦੇਵ ਹਿ ਵਿਦ੍ਯਤੇ
ਇਸ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪਵਿੱਤਰ ਜਗ੍ਹਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ; ਵਾਸਤਵ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਕੋਈ ਜਾਣੀ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੀ।
ਯਤ੍ਰ ਯਤ੍ਰ ਮਯਾ ਦੇਵਾਸ਼੍ਚਰਤਾ ਮृਗਰੂਪਿਣਾ
ਜਿੱਥੇ ਜਿੱਥੇ ਮੈਂ, ਹਿਰਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਘੁੰਮਿਆ,
ਤਤ੍ਰ ਤਤ੍ਰਾਭਵਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਪੁਣ੍ਯਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਂ ਚ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ 215.
ਉਥੇ-ਉਥੇ ਸਾਰੇ ਥਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਗਏ, ਤੇ ਉਹ ਸਾਰੇ ਜਗ੍ਹਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਧਰਮਕ ਹੋ ਗਈ।
ਗੋਕਰ੍ਣੇਸ਼੍ਵਰ ਇਤ੍ਯੇਤਤ੍ਪृਥਿਵ੍ਯਾਂ ਖ੍ਯਾਤਿਮੇष੍ਯਤਿ
ਇਹ ਧਰਤੀ 'ਗੋਕਰਨੇਸ਼ਵਰ' ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਵੇਗੀ।
ਅਦृਸ਼੍ਯ ਏਵ ਵਿਬੁਧੈਃ ਪ੍ਰਯਯਾਵੁਤ੍ਤਰਾਂ ਦਿਸ਼ਮ੍
ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਅਦ੍ਰਿਸ਼੍ਯ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਵਰਾਹਪੁਰਾਣੇ ਭਗਵਚ੍ਛਾਸ੍ਤ੍ਰੇ ਭਗਵਦ੍ਗੋਕਰ੍ਣੇਸ਼੍ਵਰਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਜਲੇਸ਼੍ਵਰਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਵਰ੍ਣਨਂ ਨਾਮ ਪਂਚਦਸ਼ਾਧਿਕਦ੍ਵਿਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼੍ਰੀ ਵਾਰਾਹ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਭਗਵਾਨ ਗੋਕਰਨੇਸ਼ਵਰ ਮਹਾਤਮਿਆਂ ਦੇ ਜਲੇਸ਼ਵਰ ਮਹਾਤਮਿਆਂ ਦੇ ਮਹਿਮਾ ਦਾ ਦੋ ਸੌ ਪੰਦਰਾਂਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
; ਅਥ ਗੋਕਰ੍ਣਸ਼ृਂਗੇਸ਼੍ਵਰਾਦਿਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਮ੍ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਸ੍ਥਾਨਾਦਪਕ੍ਰਾਨ੍ਤੇ ਤ੍ਰ੍ਯਮ੍ਬਕੇ ਮृਗਰੂਪਿਣਿ
ਹੁਣ ਗੋਕਰਨ, ਸ਼੍ਰਿੰਗੇਸ਼ਵਰ ਆਦਿ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਤ੍ਰਯੰਬਕਾ ਥਾਂ ਤੋਂ ਹਿਰਨ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਦੇਵਤਾ ਚਲਿਆ ਗਿਆ,