ਕੁਰੁष੍ਵ ਦਯਿਤਂ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਂ ਯਥਾ ਮਨਸਿ ਵਰ੍ਤ੍ਤਤੇ
ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਪਿਆਰੇ ਖੇਤ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰ।
ਉਪਾਨਹੌ ਚ ਛਤ੍ਰਂ ਚ ਦਿਵ੍ਯਾਲਂਕਾਰ ਭੂषਿਤਮ੍ 208.
ਉਹ ਜੁੱਤੀਆਂ ਤੇ ਛਤਰੀ, ਜੋ ਇਲਾਹੀ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਸੀ।
ਉਪਭੋਕ੍ਤੁਂ ਸੁਖਸ੍ਯਾਰ੍ਥਂ ਸੁਪੁਣ੍ਯਸ੍ਯ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ
ਇਹ ਸਭ ਸੁਖ ਭੋਗਣ ਲਈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਵਧੀਆ ਪੁੰਨ ਦੇ ਲਈ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤੁ ਭਗਵਾਂਸ੍ਤਥਾ ਤਤ੍ਕृਤਵਾਨ੍ ਕ੍ਵਚਿਤ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖ ਕੇ, ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਉਥੇ ਹੀ ਉਹ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਤਤਃ ਸਾਪ੍ਯਾਯਿਤਾ ਦੇਵੀ ਤੋਯੇਨ ਸ਼ੁਭਲਕ੍ਸ਼ਣਾ
ਫਿਰ, ਚੰਗੀ ਨਿਸ਼ਾਨ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਤਾਜ਼ਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਦੇਵੀ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਦਾਸ਼੍ਚਰ੍ਯਂ ਵਿਸ੍ਮਯੋਤ੍ਫੁਲ੍ਲਲੋਚਨਾ
ਦੇਵੀ ਨੇ ਉਹ ਅਜੋਬਾ ਵੇਖਿਆ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਹੈਰਾਨੀ ਨਾਲ ਖੁੱਲ ਗਈਆਂ।
ਏਤਨ੍ਮੇ ਸਂਸ਼ਯਂ ਰਾਜਨ੍ਕਥਯਸ੍ਵ ਤਪੋਧਨ ਏष ਦੇਵੋ ਮਹਾਦੇਵਿ ਵਿਵਸ੍ਵਾਨ੍ਨਾਮ ਨਾਮਤਃ
ਮਹਾਰਾਜ, ਮੇਰਾ ਇਹ ਸੰਦੇਹ ਦੱਸੋ, ਤਪਸਵੀ; ਇਹ ਦੇਵਤਾ, ਮਹਾਦੇਵੀ, ਨਾਮ ਤੋਂ ਵਿਵਸਵਾਨ ਹੈ।
ਤਵਾਨੁਕਮ੍ਪਯਾ ਦੇਵਿ ਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾਕਾਸ਼ਮਿਹਾਗਤਃ
ਦੇਵੀ, ਤੇਰੀ ਦਇਆ ਕਰਕੇ ਉਹ ਆਕਾਸ਼ ਛੱਡ ਕੇ ਇੱਥੇ ਆਇਆ।
ਕਰਵਾਣ੍ਯਸ੍ਯ ਕਾਂ ਪ੍ਰੀਤਿਂ ਜ੍ਞਾਯਤਾਮਸ੍ਯ ਵਾਚ੍ਛਿਤਮ੍
ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ, ਉਸ ਦੀ ਕਿਹੜੀ ਖੁਸ਼ੀ ਪੂਰੀ ਕਰਾਂ, ਉਹ ਕੀ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਵਿਜ੍ਞਾਪਯਾਮਾਸ ਤਦਾ ਭਗਵਨ੍ ਕਿਂ ਕਰੋਮਿ ਤੇ
ਉਸ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਭਗਵਾਨ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਕੀ ਕਰਾਂ?'
ਅਭਯਂ ਮੇ ਮਹਾਰਾਜ ਸ੍ਤ੍ਰੀਭ੍ਯੋ ਭਵਤੁ ਮਾਨਦ
ਮਹਾਰਾਜ, ਮੇਰੇ ਲਈ ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਆ ਹੋਵੇ, ਮਾਨ ਦੇਣ ਵਾਲੇ।
ਤਾਂ ਪ੍ਰਿਯਾਂ ਪ੍ਰੀਤਹृਦਯਾਂ ਸ਼੍ਰਾਵਯਂਸ੍ਤਸ੍ਯ ਭਾषਿਤਮ੍ 208.
ਉਸ ਦੀ ਪਿਆਰੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਦਿਲ ਖੁਸ਼ ਸੀ, ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਆਖੀ।
ਪ੍ਰੀਤ੍ਯਾ ਪਰਮਯਾ ਯੁਕ੍ਤਾ ਤਸ੍ਯ ਰਾਜ੍ਞੋ ਮਨਃਪ੍ਰਿਯਾ
ਉਹ ਮਹਾਨ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਰਾਜੇ ਦੇ ਦਿਲ ਨੂੰ ਪਿਆਰੀ ਸੀ।
ਇਮੌ ਚੋਪਾਨਹੌ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਚੌਭੌ ਪਾਦਸ੍ਯ ਸ਼ਙ੍ਕਰੌ
ਇਹ ਦੋ ਜੁੱਤੀਆਂ, ਦੋਵੇਂ ਸ਼ੰਕਰ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਲਈ ਦਿੱਤੀਆਂ।
ਏਵਂ ਪਤਿਵ੍ਰਤਾਂ ਵਿਪ੍ਰ ਪੂਜਯਾਮਿ ਨਮਾਮਿ ਚ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੈਂ ਪਤਿਵਰਤਾ ਨੂੰ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ਤੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਵਰਾਹਪੁਰਾਣੇ ਸਂਸਾਰਚਕ੍ਰੇ ਪਤਿਵ੍ਰਤੋਪਾਖ੍ਯਾਨਂ ਨਾਮ ਅष੍ਟਾਧਿਕਦ੍ਵਿਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਵਾਰਾਹ ਪੁਰਾਣ ਵਿੱਚ, ਸੰਸਾਰ ਚੱਕਰ ਵਿਚ ਪਤਿਵਰਤਾ ਦੀ ਕਥਾ ਵਾਲਾ ਦੋ ਸੌ ਅਠ ਅਧਿਆਇ ਹੈ।
ਅਥ ਪਤਿਵ੍ਰਤਾਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯ ਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਕਰ੍ਮਣਾ ਕੇਨ ਰਾਜੇਨ੍ਦ੍ਰ ਤਪਸਾ ਵਾ ਤਪੋਧਨਾਃ
ਹੁਣ ਪਤਿਵਰਤਾ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦਾ ਵਰਣਨ: ਕਿਹੜੇ ਕਰਮ ਨਾਲ, ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਜਾਂ ਕਿਹੜੀ ਤਪਸਿਆ ਨਾਲ, ਤਪਸਵੀਓ?
ਏਵਮੁਕ੍ਤਸ੍ਤੁ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਨਾਰਦੇਨਾਬ੍ਰਵੀਤ੍ਤਦਾ ਨ ਤਸ੍ਯ ਨਿਯਮੋ ਵਿਪ੍ਰ ਤਪੋ ਨੈਵ ਚ ਸੁਵ੍ਰਤ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖਿਆ, ਧਰਮ ਵਾਲੇ ਨੇ ਨਾਰਦ ਨੂੰ: ਉਸ ਲਈ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਕੋਈ ਨਿਯਮ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਤਪਸਿਆ, ਨਾ ਕੋਈ ਸਖਤ ਵਰਤ।
ਉਪਵਾਸੋ ਨ ਦਾਨਂ ਵਾ ਨ ਦੇਵੋ ਵਾ ਮਹਾਮੁਨੇ
ਨ ਵ੍ਰਤ ਰੱਖਣ, ਨ ਦਾਨ ਦੇਣਾ, ਨ ਹੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ,
ਪ੍ਰਸੁਪ੍ਤੇ ਯਾ ਪ੍ਰਸ੍ਵਪਿਤਿ ਜਾਗਰ੍ਤਿ ਵਿਬੁਧੇ ਸ੍ਵਯਮ੍
ਉਹ ਜੋ ਪਤੀ ਦੇ ਸੌਣ ਤੇ ਆਪ ਵੀ ਸੌਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਪਤੀ ਦੇ ਜਾਗਣ ਤੇ ਆਪ ਜਾਗ ਪੈਂਦੀ ਹੈ,
ਮੌਨੇ ਮੌਨਾ ਭਵੇਦ੍ਯਾ ਤੁ ਸ੍ਥਿਤੇ ਤਿष੍ਠਤਿ ਯਾ ਸ੍ਵਯਮ੍
ਉਹ ਜੋ ਪਤੀ ਦੇ ਚੁੱਪ ਹੋਣ ਤੇ ਚੁੱਪ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਪਤੀ ਦੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਣ ਤੇ ਆਪ ਖੜ੍ਹੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ,
ਏਕਦृष੍ਟਿਰੇਕਮਨਾ ਭਰ੍ਤ੍ਤੁਰ੍ਵਚਨਕਾਰਿਣੀ
ਜਿਸ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਸਿਰਫ਼ ਪਤੀ 'ਤੇ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਪਤੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਪਤੀ ਦੇ ਕਹੇ ਅਨੁਸਾਰ ਚਲਦੀ ਹੈ,
ਦੇਵਾਨਾਮਪਿ ਸਾ ਸਾਧ੍ਵੀ ਪੂਜ੍ਯਾ ਪਰਮਸ਼ੋਭਨਾ
ਇਹੋ ਜਿਹੀ ਪਵਿੱਤਰ ਇਸਤਰੀ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਪੂਜਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਚਮਕਦਾਰ ਹੈ।
ਵਰ੍ਤ੍ਤਮਾਨਾਪਿ ਵਿਪ੍ਰੇਨ੍ਦ੍ਰ ਪ੍ਰਤ੍ਯਾਖ੍ਯਾਤਾਪਿ ਵਾ ਸਦਾ
ਚਾਹੇ ਉਹ ਸੁਖੀ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤੀ ਹੋਵੇ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਐਸੇ ਹੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਸਾ ਨ ਮृਤ੍ਯੁਮੁਖਂ ਯਾਤਿ ਏਵਂ ਯਾ ਸ੍ਤ੍ਰੀ ਪਤਿਵ੍ਰਤਾ
ਇਹੋ ਜਿਹੀ ਪਤੀ-ਵਰਤਾ ਇਸਤਰੀ ਮੌਤ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੀ।
ਅਨੁਵੇष੍ਟਨਭਾਵੇਨ ਭਰ੍ਤ੍ਤਾਰਮਨੁਗਚ੍ਛਤਿ 209.
ਉਹ ਪਤੀ ਦੀ ਭਗਤੀ ਭਾਵ ਨਾਲ ਪਤੀ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਪਿੱਛੇ ਚਲਦੀ ਹੈ।
ਏष ਮਾਤਾ ਪਿਤਾ ਬਨ੍ਧੁਰੇष ਮੇ ਦੈਵਤਂ ਪਰਮ੍
ਪਤੀ ਹੀ ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਹੈ, ਪਤੀ ਹੀ ਮੇਰਾ ਪਿਤਾ ਹੈ, ਪਤੀ ਹੀ ਮੇਰਾ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਹੈ, ਪਤੀ ਹੀ ਮੇਰਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਦੇਵਤਾ ਹੈ।
ਪਤਿਵ੍ਰਤਾ ਤੁ ਯਾ ਸਾਧ੍ਵੀ ਤਸ੍ਯਾਂ ਚਾਹਂ ਕृਤਾਞ੍ਜਲਿਃ
ਜੋ ਪਤੀ-ਵਰਤਾ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਇਸਤਰੀ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਮੈਂ ਸਿਰ ਨਮਾਂਦਾ ਹਾਂ।
ਭਰ੍ਤ੍ਤਾਰਮਨੁਸ਼ੋਚਨ੍ਤੀ ਮृਤ੍ਯੁਦ੍ਵਾਰਂ ਨ ਪਸ਼੍ਯਤਿ
ਜੋ ਇਸਤਰੀ ਪਤੀ ਲਈ ਦੁਖੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਮੌਤ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦੀ।
ਨ ਸ਼ृਣੋਤਿ ਨ ਪਸ਼੍ਯੇਦ੍ਯਾ ਮृਤ੍ਯੁਦ੍ਵਾਰਂ ਨ ਪਸ਼੍ਯਤਿ
ਜੋ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨੂੰ ਨਾ ਸੁਣਦੀ, ਨਾ ਵੇਖਦੀ, ਉਹ ਮੌਤ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦੀ।