ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਪਿਣ੍ਡੀਭੂਤਂ ਤਥਾ ਸਰ੍ਵਂ ਕਾਠਿਨ੍ਯਂ ਸਮਪਦ੍ਯਤ । ਸੇਯਂ ਪृਥ੍ਵੀ ਮਹਾਭਾਗ ਤੇषਾਂ ਵृਦ੍ਧਤਰਾऽਭਵਤ੍ ।। ੧੮.

ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਗੁੰਝ ਕੇ ਠੋਸ ਬਣ ਗਿਆ ਤੇ ਸਖਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਹੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ! ਇਹ ਧਰਤੀ ਉਹਨਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਕ ਵਧੀ।

ਚਤੁਰ੍ਣਾਂ ਯੋਗਕਾਠਿਨ੍ਯਾਦੇਕੈਕਗੁਣਵृਦ੍ਧਿਤਃ । ਪृਥ੍ਵੀ ਪਞ੍ਚਗੁਣਾ ਜ੍ਞੇਯਾ ਤੇऽਪ੍ਯੇਤਸ੍ਯਾਂ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਾਃ ।। ੧੮.

ਚਾਰ ਤੱਤਾਂ ਦੇ ਮਿਲਣ ਤੇ ਸਖਤੀ ਨਾਲ, ਤੇ ਹਰ ਇੱਕ ਗੁਣ ਵਧਣ ਕਰਕੇ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਪੰਜ ਗੁਣ ਵਾਲੀ ਜਾਣੋ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਹੋਏ ਹਨ।

ਸ ਚ ਕਾਠਿਨ੍ਯਕਂ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣ੍ਡਂ ਸਮਪਦ੍ਯਤ । ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਨਾਰਾਯਣੋ ਦੇਵਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਮੂਰ੍ਤਿਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਭੁਜਃ ।। ੧੮.

ਜਦ ਉਹ ਠੋਸ ਬਣਾਉਣ ਲੱਗਾ, ਤਾਂ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਵਿੱਚ ਨਾਰਾਇਣ ਪਰਮੇਸ਼ਰ ਚਾਰ ਰੂਪਾਂ ਤੇ ਚਾਰ ਭੁਜਾਵਾਂ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ।

ਪ੍ਰਾਜਾਪਤ੍ਯੇਨ ਰੂਪੇਣ ਸਿਸृਕ੍ਸ਼ੁਰ੍ਵਿਵਿਧਾਃ ਪ੍ਰਜਾਃ । ਚਿਨ੍ਤਯਨ੍ ਨਾਧਿਗਚ੍ਛੇਤ ਸृष੍ਟਿਂ ਲੋਕਪਿਤਾਮਹਃ ।। ੧੮.

ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਿਆਂ, ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਵਾਲਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਸੋਚਿਆ, ਪਰ ਉਹ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਕਰਨ ਦਾ ਢੰਗ ਨਹੀਂ ਲੱਭ ਸਕਿਆ।

ਤਤੋऽਸ੍ਯ ਸੁਮਹਾਨ੍ ਕੋਪੋ ਜਜ੍ਞੇ ਪਰਮਦਾਰੁਣਃ । ਤਸ੍ਮਾਤ੍ ਕੋਪਾਤ੍ ਸਹਸ੍ਤ੍ਰਾਰ੍ਚਿਰੁਤ੍ਤਸ੍ਥੌ ਦਹਨਾਤ੍ਮਕਃ ।। ੧੮.

ਫਿਰ ਉਸਦੇ ਅੰਦਰੋਂ ਬਹੁਤ ਹੀ ਭਿਆਨਕ ਤੇ ਤੇਜ਼ ਗੁੱਸਾ ਉੱਠਿਆ। ਉਸ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚੋਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੌਆਂ ਵਾਲੀ ਅੱਗ ਵਰਗੀ ਇੱਕ ਜਵਾਲਾ ਜਨਮ ਲੈ ਲਈ।

ਸ ਤਂ ਦਿਧਕ੍ਸ਼ੁਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੋਕ੍ਤਸ੍ਤਦਾ ਨृਪ । ਹਵ੍ਯਂ ਕਵ੍ਯਂ ਵਹਸ੍ਵੇਤਿ ਤਤੋऽਸੌ ਹਵ੍ਯਵਾਹਨਃ ।। ੧੮.

ਉਹ ਅੱਗ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਸਾੜਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਸੀ, ਪਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਤੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਹਵਨ ਸਮੱਗਰੀ ਚੁੱਕ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਹਵਨ ਸਮੱਗਰੀ ਲੈ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਬਣ ਗਿਆ।

ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਂ ਕ੍ਸ਼ੁਧਿਤਃ ਪ੍ਰਾਯਾਤ੍ ਕਿਂ ਕਰੋਮਿ ਪ੍ਰਸਾਧਿ ਮਾਮ੍ । ਸ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚਾਥ ਤ੍ਰਿਧਾ ਤृਪ੍ਤਿਮਵਾਪ੍ਸ੍ਯਸਿ ।। ੧੮.

ਭੁੱਖੀ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਕੋਲ ਗਿਆ ਤੇ ਆਖਣ ਲੱਗਾ, "ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ? ਮੈਨੂੰ ਰਾਜ਼ੀ ਕਰ।" ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਤੈਨੂੰ ਤਿੰਨ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਮਿਲੇਗੀ।"

ਦਤ੍ਤਾਸੁ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਸ੍ਵਾਦੌ ਤृਪ੍ਤਿਰ੍ਭੂਤ੍ਵਾ ਯਤੋऽਮਰਾਨ੍ । ਨਯਸੇ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਭਾਗਂ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਗ੍ਨਿਸ੍ਤਤੋऽਭਵਤ੍ ।। ੧੮.

ਜਦੋਂ ਯਜਨਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀ ਹੋਈ ਦੱਖਣਾ ਨਾਲ ਤੈਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਤੇ ਤੂੰ ਉਹ ਦੱਖਣਾ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਂਦਾ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਤੂੰ ਦੱਖਣੀ ਅੱਗ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈਂ।

ਆ ਸਮਨ੍ਤਾਦ੍ਧੁਤਂ ਕਿਂਚਿਦ੍ ਯਤ੍ ਤ੍ਰਿਲੋਕੇ ਵਿਭਾਵਸੋ । ਤਦ੍ ਵਹਸ੍ਵ ਸੁਰਾਰ੍ਥਾਯ ਤਤਸ੍ਤ੍ਵਂ ਹਵ੍ਯਵਾਹਨਃ ।। ੧੮.

ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਕੁਝ ਵੀ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਚੜ੍ਹਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ, ਤੂੰ ਉਹ ਸਾਰਾ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈਂ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਤੈਨੂੰ ਹਵਨ ਸਮੱਗਰੀ ਲੈ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਗृਹਂ ਸ਼ਰੀਰਮਿਤ੍ਯੁਕ੍ਤਂ ਤਤ੍ਪਤਿਸ੍ਤ੍ਵਂ ਯਤੋऽਧੁਨਾ । ਅਤੋ ਵੈ ਗਾਰ੍ਹਪਤ੍ਯਸ੍ਤ੍ਵਂ ਭਵ ਸਰ੍ਵਗਤੋ ਵਿਭੋ ।। ੧੮.

ਘਰ ਨੂੰ ਸਰੀਰ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਤੂੰ ਹੁਣ ਉਸ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈਂ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਸਭ ਥਾਵਾਂ ਵਿਚ ਵਿਆਪਕ, ਤੂੰ ਘਰ ਦੀ ਅੱਗ ਬਣ।

ਵਿਸ਼੍ਵਾਨ੍ ਨਰਾਨ੍ ਹੁਤੋ ਯੇਨ ਨਯਸੇ ਸਦ੍ਗਤਿਂ ਪ੍ਰਭੋ । ਅਤੋ ਵੈਸ਼੍ਵਾਨਰੋ ਨਾਮ ਤਵ ਵਾਕ੍ਯਂ ਭਵਿष੍ਯਤਿ ।। ੧੮.

ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਸਾਰੇ ਮਨੁੱਖ ਹਵਨ ਕਰਕੇ ਚੰਗੇ ਰਸਤੇ ਤੇ ਲੈ ਜਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਤੇਰਾ ਨਾਂ ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ ਹੋਵੇਗਾ।

ਦ੍ਰਵਿਣਂ ਬਲਮਿਤ੍ਯੁਕ੍ਤਂ ਧਨਂ ਚ ਦ੍ਰਵਿਣਂ ਯਤਃ । ਦਦਾਤਿ ਤਦ੍ ਭਵਾਨੇਵ ਦ੍ਰਵਿਣੋਦਾਸ੍ਤਤੋऽਭਵਤ੍ ।। ੧੮.

ਧਨ ਨੂੰ ਹੀ ਤਾਕਤ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਧਨ ਨੂੰ ਦ੍ਰਵਿਣ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਜਦ ਤੂੰ ਇਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਤੇਰਾ ਨਾਂ ਦ੍ਰਵਿਣੋਦਾ ਹੋਵੇਗਾ।

ਤਨੁਂ ਪਾਸ੍ਯਤਨੁਂ ਪਾਸਿ ਯੇਨ ਤ੍ਵਂ ਸਰ੍ਵਦਾ ਵਿਭੋ । ਤਤਸ੍ਤਨੂਨਪਾਨ੍ਨਾਮ ਤਵ ਵਤ੍ਸ ਭਵਿष੍ਯਤਿ ।। ੧੮.

ਹੇ ਵੱਡੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਸਰੀਰ ਅਤੇ ਸੁਖਸ਼ਮ ਸਰੀਰ ਦੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈਂ, ਇਸ ਲਈ, ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ, ਤੇਰਾ ਨਾਂ ਤਨੂਨਪਾਤ ਹੋਵੇਗਾ।

ਭਵਾਨ੍ ਜਾਤਾਨਿ ਵੈ ਵੇਦ ਅਜਾਤਾਨਿ ਚ ਯੇਨ ਵੈ । ਅਤਸ੍ਤੇ ਨਾਮ ਭਵਤੁ ਜਾਤਵੇਦਾ ਇਤਿ ਪ੍ਰਭੋ ।। ੧੮.

ਤੂੰ ਜੋ ਕੁਝ ਜਨਮ ਲੈ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ ਤੇ ਜੋ ਅਜੇ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਲਿਆ, ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਦਾ ਹੈਂ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੇਰਾ ਨਾਂ ਜਾਤਵੇਦਸ ਹੋਵੇਗਾ।

ਨਾਰਾਃ ਸਾਮਾਨ੍ਯਤਃ ਪੁਂਸੋ ਵਿਸ਼ੇषੇਣ ਦ੍ਵਿਜਾਤਯਃ । ਤੇ ਸ਼ਂਸਨ੍ਤਿ ਯਤਸ੍ਤ੍ਵਾਂ ਤੁ ਨਾਰਾਸ਼ਂਸਸ੍ਤਤੋ ਭਵ ।। ੧੮.

ਪਾਣੀ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਲਈ। ਜਦ ਉਹ ਤੈਨੂੰ ਸਲਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਤੈਨੂੰ ਨਾਰਾਸ਼ੰਸਾ ਆਖਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।

ਅਗਸ੍ ਤਿਰੋਭਵੇਨ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਨਿਃਸ਼ਬ੍ਦੋ ਨਿਸ਼੍ਚਯਾਤ੍ਮਕਃ । ਅਗਸ੍ਤ੍ਵਂ ਸਰ੍ਵਗਤ੍ਵਾਚ੍ਚ ਤੇਨਾਗ੍ਨਿਸ੍ਤ੍ਵਂ ਭਵਿष੍ਯਸਿ ।। ੧੮.

ਅਗਸ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਲੁਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ, ਚੁੱਪ ਤੇ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲਾ। ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਹਰ ਥਾਂ ਮੌਜੂਦ ਹੈਂ, ਇਸ ਲਈ ਤੈਨੂੰ ਅੱਗ ਆਖਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।

ਧ੍ਮਾ ਪ੍ਰਪੂਰਣਸ਼ਬ੍ਦੋ ਯ ਇਧ੍ਮਾ ਨਾਮ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤ੍ਯਤੇ । ਪੂਰਿਤਸ੍ਯਾਗਤਿਰ੍ਯੇਨ ਤੇਨੇਧ੍ਮਸ੍ਤ੍ਵਂ ਭਵਿष੍ਯਸਿ ।। ੧੮.

ਧਮਾ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਫੂਕਣ ਦੀ ਆਵਾਜ਼, ਤੇ ਲੱਕੜ ਨੂੰ ਇਧਮਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਜਦ ਲੱਕੜ ਸੜਦੀ ਹੈ, ਤੂੰ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈਂ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਤੈਨੂੰ ਇਧਮਾ ਆਖਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।

ਯਾਜ੍ਯਾਨ੍ਯੇਤਾਨਿ ਨਾਮਾਨਿ ਤਵ ਪੁਤ੍ਰ ਮਹਾਮਖੇ । ਯਜਨ੍ਤਸ੍ਤ੍ਵਾਂ ਨਰਾਃ ਕਾਮੈਸ੍ਤਰ੍ਪਯਿष੍ਯਨ੍ਤ੍ਯਸਂਸ਼ਯਮ੍ ।। ੧੮.

ਹੇ ਪੁੱਤਰ, ਇਹ ਤੇਰੇ ਨਾਂ ਹਨ ਵੱਡੇ ਯਜਨ ਵਿੱਚ। ਮਨੁੱਖ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਤੈਨੂੰ ਮਨਾਉਣਗੇ ਤੇ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ ਤੈਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰਨਗੇ।

ਮਹਾਤਪਾ ਉਵਾਚ । ਵਿष੍ਣੋਰ੍ਵਿਭੂਤਿਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਕਥਿਤਂ ਤੇ ਪ੍ਰਸਙ੍ਗਤਃ । ਤਿਥੀਨਾਂ ਸ਼੍ਰृਣੁ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਕਥ੍ਯਮਾਨਂ ਮਯਾ ਨृਪ ।। ੧੯.

ਮਹਾਤਪਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਤੇ ਵੱਡਿਆਈ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਹੁਣ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਤਿਥੀਆਂ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹਾਂ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ।

ਇਤ੍ਥਂਭੂਤੋ ਮਹਾਨਗ੍ਨਿਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਕ੍ਰੋਧੋਦ੍ਭਵੋ ਮਹਾਨ੍ । ਉਵਾਚ ਦੇਵਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਂ ਤਿਥਿਰ੍ਮੇ ਦੀਯਤਾਂ ਵਿਭੋ । ਯਸ੍ਯਾਮਹਂ ਸਮਸ੍ਤਸ੍ਯ ਜਗਤਃ ਖ੍ਯਾਤਿਮਾਪ੍ਨੁਯਾਮ੍ ।। ੧੯.

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਗੁੱਸੇ ਤੋਂ ਜਨਮੇ ਵੱਡੇ ਅੱਗ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਤਿਥੀ ਦੇ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੈਂ ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਜਾਵਾਂ।"

ਬ੍ਰਹ੍ਮੋਵਾਚ । ਦੇਵਾਨਾਮਥ ਯਕ੍ਸ਼ਾਣਾਂ ਗਨ੍ਧਰ੍ਵਾਣਾਂ ਚ ਸਤ੍ਤਮ । ਆਦੌ ਪ੍ਰਤਿਪਦਾ ਯੇਨ ਤ੍ਵਮੁਤ੍ਪਨ੍ਨੋऽਸਿ ਪਾਵਕ ।। ੧੯.

ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਪਾਵਕ, ਦੇਵਤਿਆਂ, ਯਕਸ਼ਾਂ ਤੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਵਿਚ, ਤੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪ੍ਰਤਿਪਦਾ ਤਿਥੀ ਤੇ ਜਨਮ ਲੈ ਚੁੱਕਾ ਸੀ।

ਤ੍ਵਤ੍ਪਦਾਤ੍ ਪ੍ਰਤਿਪਦਂ ਚਾਨ੍ਯਾ ਸਂਭਵਿष੍ਯਨ੍ਤਿ ਦੇਵਤਾਃ । ਅਤਸ੍ਤੇ ਪ੍ਰਤਿਪਨ੍ਨਾਮ ਤਿਥਿਰੇषਾ ਭਵਿष੍ਯਤਿ ।। ੧੯.

ਤੇਰੇ ਚਰਨਾਂ ਤੋਂ ਹਰ ਕਦਮ 'ਤੇ ਹੋਰ ਦੇਵਤੇ ਪੈਦਾ ਹੋਣਗੇ। ਇਸ ਲਈ, ਇਹ ਦਿਨ ਹੁਣ ਤੋਂ ਪ੍ਰਤਿਪਦਾ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।

ਤਸ੍ਯਾਂ ਤਿਥੌ ਹਵਿष੍ਯੇਣ ਪ੍ਰਾਜਾਪਤ੍ਯੇਨ ਮੂਰ੍ਤਿਨਾ । ਹੋष੍ਯਨ੍ਤਿ ਤੇषਾਂ ਪ੍ਰੀਤਾਃ ਸ੍ਯੁਃ ਪਿਤਰਃ ਸਰ੍ਵਦੇਵਤਾਃ ।। ੧੯.

ਇਸ ਤਿਥੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿ ਰੂਪ ਵਾਲੀ ਹਵਨ ਸਮੱਗਰੀ ਨਾਲ ਜਦੋਂ ਪਿਤਰਾਂ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਪੁਜੇ ਜਾਣਗੇ, ਉਹ ਸਭ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਜਾਣਗੇ।

ਚਤੁਰ੍ਵਿਧਾਨਿ ਭੂਤਾਨਿ ਮਨੁष੍ਯਾਃ ਪਸ਼ਵੋऽਸੁਰਾਃ । ਦੇਵਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਸਗਨ੍ਧਰ੍ਵਾਃ ਪ੍ਰੀਤਾਃ ਸ੍ਯੁਸ੍ਤਰ੍ਪਿਤੇ ਤ੍ਵਯਿ ।। ੧੯.

ਚਾਰ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਜੀਵ—ਇਨਸਾਨ, ਪਸ਼ੂ, ਅਸੁਰ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਸਮੇਤ—ਤੇਰੀ ਪੂਜਾ ਹੋਣ ਤੇ ਰੱਜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਯਸ਼੍ਚੋਪਵਾਸਂ ਕੁਰ੍ਵੀਤ ਤ੍ਵਦ੍ਭਕ੍ਤਃ ਪ੍ਰਤਿਪਦ੍ਦਿਨੇ । ਕ੍ਸ਼ੀਰਾਸ਼ਨੋ ਵਾ ਵਰ੍ਤ੍ਤੇਤ ਸ਼੍ਰृਣੁ ਤਸ੍ਯ ਫਲਂ ਮਹਤ੍ ।। ੧੯.

ਜੋ ਕੋਈ ਤੇਰੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਤਿਪਦਾ ਦੇ ਦਿਨ ਉਪਵਾਸ ਕਰੇ ਜਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਦੁੱਧ 'ਤੇ ਰਹੇ, ਉਹਦੇ ਵੱਡੇ ਫਲ ਬਾਰੇ ਹੁਣ ਸੁਣ।

ਚਤੁਰ੍ਯੁਗਾਨਿ षਟ੍ਤ੍ਰਿਂਸ਼ਤ੍ ਸ੍ਵਰ੍ਲੋਕੇऽਸੌ ਮਹੀਯਤੇ । ਤੇਜਸ੍ਵੀ ਰੂਪਸਂਪਨ੍ਨੋ ਦ੍ਰਵ੍ਯਵਾਨ੍ ਜਾਯਤੇ ਨਰਃ ।। ੧੯.

ਛੱਤੀ ਯੁਗਾਂ ਤੱਕ ਉਹ ਸੁਰਗ ਵਿੱਚ ਸਨਮਾਨਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਰੌਣਕਦਾਰ, ਸੋਹਣਾ ਤੇ ਧਨਵਾਨ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਜਨ੍ਮਨ੍ਯਸੌ ਰਾਜਾ ਪ੍ਰੇਤ੍ਯ ਸ੍ਵਰ੍ਗੇ ਮਹੀਯਤੇ । ਤੂष੍ਣੀਂ ਬਭੂਵ ਸੋਪ੍ਯਗ੍ਨਿਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤਾਸ਼੍ਰਯਂ ਯਯੌ ।। ੧੯.

ਇਸ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਉਹ ਰਾਜਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਮਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੁਰਗ ਵਿੱਚ ਇੱਜ਼ਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਇੰਝ ਅੱਗ ਚੁੱਪ ਰਹਿ ਕੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਵਲੋਂ ਦਿੱਤੇ ਥਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ।

ਯ ਇਦਂ ਸ਼੍ਰृਣੁਯਾਨ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਪ੍ਰਾਤਰੁਤ੍ਥਾਯ ਮਾਨਵਃ । ਅਗ੍ਨੇਰ੍ਜਨ੍ਮ ਸ ਪਾਪੇਭ੍ਯੋ ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ ।। ੧੯.

ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਹਰ ਸਵੇਰ ਜਾਗ ਕੇ ਅੱਗ ਦੇ ਜਨਮ ਦੀ ਇਹ ਕਥਾ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ—ਇਸ ਗੱਲ 'ਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।

ਪ੍ਰਜਾਪਾਲ ਉਵਾਚ । ਏਵਮਗ੍ਨੇਃ ਸਮੁਤ੍ਪਤ੍ਤਿਰ੍ਜਾਤਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ । ਪ੍ਰਾਣਾਪਾਨੌ ਕਥਂ ਦੇਵਾਵਸ਼੍ਵਿਨੌ ਸਂਬਭੂਵਤੁਃ ।। ੨੦.

ਪ੍ਰਜਾਪਾਲ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਅੱਗ ਦੇ ਮਹਾਨ ਜਨਮ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣਾਈ ਗਈ। ਦੱਸੋ, ਦੋਵੇਂ ਅਸ਼ਵਿਨ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਾਣ ਤੇ ਅਪਾਨ ਵਜੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ?