ਤੇਨੈਵ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਦੋषੇਣ ਰਾਜ੍ਞਸ੍ਤੁ ਪਿਤਰਸ੍ਤਦਾ
ਉਸੇ ਸ਼ਰਾਧ ਦੀ ਗਲਤੀ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਰਾਜੇ ਦੇ ਪਿਉ-ਪਰਖਾਂ ਨੂੰ—
ਕ੍ਸ਼ੁਤ੍ਪਿਪਾਸਾਰ੍ਦਿਤਾ ਨਿਤ੍ਯਂ ਕ੍ਰਨ੍ਦਨ੍ਤੇ ਚ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ
—ਹਮੇਸ਼ਾ ਭੁੱਖ ਤੇ ਤਰਸ ਨਾਲ ਤਕਲੀਫ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ ਤੇ ਉਹ ਵਾਰ ਵਾਰ ਚੀਕਦੇ ਸਨ।
ਮृਗਯਾਰ੍ਥਂ ਗਤਸ੍ਤਤ੍ਰ ਦ੍ਵਿਤ੍ਰੈਃ ਪਰਿਜਨੈਰ੍ਵृਤਃ
ਉਹ ਸ਼ਿਕਾਰ ਲਈ, ਦੋ-ਤਿੰਨ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ ਉਥੇ ਗਿਆ।
ਕੇ ਭਵਨ੍ਤੋऽਤ੍ਰ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਦਸ਼ਾਮੇਤਾਂ ਸੁਦੁਃਖਿਤਾਃ
ਤੁਸੀਂ ਕੌਣ ਹੋ ਜੋ ਇਥੇ ਆਏ ਹੋ, ਇੰਨੀ ਦੁਖੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ?
ਪਿਤਰ ਊਚੁਃ ਵਯਂ ਤਸ੍ਯੈਵ ਪਿਤਰੋ ਨਰਕਂ ਗਨ੍ਤੁਮੁਦ੍ਯਤਾਃ
ਪਿਤਰਾਂ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਅਸੀਂ ਉਸ ਦੇ ਆਪਣੇ ਪਿਉ-ਪਰਖ ਹਾਂ, ਜੋ ਨਰਕ ਵੱਲ ਜਾਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਾਂ।
ਤੇषਾਂ ਤੁ ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਰਾਜਾ ਦੁਃਖਸਮਨ੍ਵਿਤਃ
ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਰਾਜਾ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ।
ਮੇਧਾਤਿਥਿਰੁਵਾਚ ਕੇਨ ਵੈ ਕਰ੍ਮਦੋषੇਣ ਨਿਰਯਂ ਗਨ੍ਤੁਮੁਦ੍ਯਤਾਃ
ਮੇਧਾਤਿਥਿ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਕਿਹੜੀ ਕਰਤੂਤ ਦੀ ਗਲਤੀ ਕਰਕੇ ਤੁਸੀਂ ਨਰਕ ਵੱਲ ਜਾਣ ਲੱਗ ਪਏ ਹੋ?
ਪਿਤਰ ਊਚੁਃ ਤੇਨੈਵ ਕਰ੍ਮਦੋषੇਣ ਨਰਕਂ ਗਨ੍ਤੁਮੁਦ੍ਯਤਾਃ ।। 189.
ਪਿਤਰਾਂ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਉਸੇ ਕਰਮ ਦੀ ਗਲਤੀ ਕਰਕੇ ਅਸੀਂ ਨਰਕ ਵੱਲ ਜਾਣ ਲੱਗੇ ਹਾਂ।
ਤਤ੍ਰ ਦੁਃਖਂ ਮਹਦ੍ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਪੁਨਰ੍ਗਚ੍ਛਾਮਹੇ ਦਿਵਮ੍
ਉਥੇ ਵੱਡਾ ਦੁੱਖ ਸਹਿ ਕੇ, ਫਿਰ ਅਸੀਂ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਾਂ।
ਅਸਂਖ੍ਯਾਤਾਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ਦਤ੍ਤਾ ਗਾਵਃ ਸੁਬਹੁਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾ
ਤੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਅਣਗਿਣਤ ਗਾਂਵਾਂ ਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਦੱਖਣਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।
ਤਤ੍ਰ ਚਾਨ੍ਨਂ ਨ ਵਿਦ੍ਯੇਤ ਯੇਨ ਤृਪ੍ਤਿਰ੍ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਉੱਥੇ ਕੋਈ ਭੋਜਨ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ ਜਿਸ ਨਾਲ ਪੇਟ ਭਰ ਸਕੇ।
ਤੇषਾਂ ਤੁ ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਮੇਧਾਤਿਥਿਰਗਾਦ੍ਗृਹਮ੍
ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਮੈਧਾਤਿਥੀ ਆਪਣੇ ਘਰ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਮੇਧਾਤਿਥਿਰੁਵਾਚ ਆਹੂਯਨ੍ਤਾਂ ਦ੍ਵਿਜਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਕੁਣ੍ਡਗੋਲਕਵਰ੍ਜਿਤਾਃ
ਮੈਧਾਤਿਥੀ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਸਾਰੇ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਬੁਲਾਓ ਜੋ ਕੁੰਡ ਜਾਂ ਗੋਲਕ ਦੀ ਖੋਟ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹਨ।"
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਮਾਤ੍ਰੇ ਵਚਨੇ ਚਨ੍ਦ੍ਰਸ਼ਰ੍ਮਾ ਪੁਰੋਹਿਤਃ
ਇਹ ਗੱਲ ਕਹਿੰਦੇ ਹੀ ਚੰਦਰਸ਼ਰਮਾ ਜੋ ਪੁਜਾਰੀ ਸੀ,
ਸਾਧੂਨ੍ਕ੍ਸ਼ਾਂਤਾਨ੍ਕੁਲੀਨਾਂਸ਼੍ਚ ਸੁਸ਼ੀਲਾਨ੍ਮਾਨਵਰ੍ਜਿਤਾਨ੍
ਉਸ ਨੇ ਚੰਗੇ, ਧੀਰਜ ਵਾਲੇ, ਉੱਚ ਕੁਲ ਦੇ, ਸੁਭਾਉ ਵਾਲੇ ਤੇ ਨਿੰਦਿਆ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ।
ਕृਤੇ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧੇ ਤਤਃ ਪਸ਼੍ਚਾਤ੍ਪਿਣ੍ਡਾਨ੍ਨਿਰ੍ਵਾਪ੍ਯ ਯਤ੍ਨਤਃ
ਸ਼ਰਾਧ੍ਹ ਕਰਕੇ, ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਪਿੰਡਾਂ ਦੀ ਭੇਟ ਦਿੱਤੀ।
ਹृष੍ਟਾਨ੍ਪੁष੍ਟਾਨ੍ਬਲੈਰ੍ਯੁਕ੍ਤਾਨ੍ਰਾਜਾ ਤੁ ਮੁਮੁਦੇ ਭृਸ਼ਮ੍ 189.
ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼, ਤੰਦਰੁਸਤ ਤੇ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਵੇਖ ਕੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਖੁਸ਼ੀ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੀ।
ਊਚੁਰ੍ਵਿਨਯਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾਃ ਪ੍ਰੀਤਿਪੂਰ੍ਵਮਿਦਂ ਵਚਃ
ਨਮਰਤਾ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਉਹ ਲੋਕ ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਕਹਿਣ ਲੱਗ ਪਏ:
ਇਦਾਨੀਂ ਚ ਤ੍ਵਯਾ ਕਾਰ੍ਯਮਸ੍ਮਦ੍ਧਿਤਮਨੁऽਤ੍ਤਮਮ੍
ਹੁਣ ਤੂੰ ਸਾਡੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਭਲਾਈ ਲਈ ਇਹ ਕੰਮ ਕਰ।
ਤਯੋਰ੍ਦਤ੍ਤਂ ਤੁ ਯਚ੍ਛ੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਨਿष੍ਫਲਂ ਤਤ੍ਸ੍ਮृਤਂ ਬੁਧੈਃ
ਉਹ ਦੋਨਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸ਼ਰਾਧ੍ਹ ਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਫਲ ਰਹਿਤ ਦੱਸਿਆ ਹੈ।
ਸਙ੍ਕਲ੍ਪਯਿਤ੍ਵਾ ਚਾਨ੍ਨਂ ਤੁ ਗੋਭ੍ਯੋ ਦੇਯਂ ਯਥਾਵਿਧਿ
ਨਿਸ਼ਚਾ ਕਰਕੇ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਗਾਂਵਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਪਾਤ੍ਰਾਯ ਨ ਦਾਤਵ੍ਯਂ ਨਾਸ੍ਤਿਕਾਯ ਗੁਰੁਦ੍ਰੁਹੇ
ਜੋ ਯੋਗ ਨਹੀਂ, ਜੋ ਨਾਸਤਿਕ ਹੈ ਜਾਂ ਜੋ ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕ ਦਾ ਵੈਰੀ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਨਹੀਂ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਪਿਤਰਃ ਸਰ੍ਵੇ ਗਤਾਃ ਸ੍ਵਰ੍ਗਾਯ ਭਾਮਿਨਿ
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਸਾਰੇ ਪਿਤਰ ਸੁੰਦਰਏ, ਸੁਰਗ ਨੂੰ ਚਲੇ ਗਏ।
ਯਦੁਕ੍ਤਂ ਪਿਤृਭਿਃ ਸਰ੍ਵਂ ਤਚ੍ਚਕਾਰ ਮੁਦਾਯੁਤਃ
ਉਹ ਨੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਪਿਤਰਾਂ ਵਲੋਂ ਆਖਿਆ ਹੋਇਆ ਹਰ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਸਨ੍ਤਾਰਯਤਿ ਦੁਰ੍ਗੇਭ੍ਯੋ ਵਿषਮੇਭ੍ਯੋ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਉਹ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਤੇ ਖਤਰੇ ਤੋਂ ਪਾਰ ਲੰਘਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਦਾਨਂ ਪ੍ਰਦਾਤਵ੍ਯਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਯ ਵਸੁਨ੍ਧਰੇ
ਇਸ ਲਈ, ਧਰਤੀਏ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵੇ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਕਰਿष੍ਯਨ੍ਤਿ ਨਿਮਿਪ੍ਰਭृਤਯੋ ਧਰੇ 189.
ਨਿਮੀ ਤੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਧਰਤੀਏ, ਸ਼ਰਾਧ੍ਹ ਕਰਣਗੇ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਵਰਾਹਪੁਰਾਣੇ ਭਗਵਚ੍ਛਾਸ੍ਤ੍ਰੇ ਪਿਣ੍ਡਕਲ੍ਪੋਤ੍ਪਤ੍ਤਿਰ੍ਨਾਮੇਕੋਨਨਵਤ੍ਯਧਿਕਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਵਿੱਤਰ ਵਰਾਹ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਭਗਵਤ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ 'ਪਿੰਡ ਰੀਤ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ' ਨਾਮਕ ਇਕ ਸੌ ਉਣਾਨਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦਾ ਅੰਤ ਹੋਇਆ।
ਅਥ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਪਿਤृਯਜ੍ਞਨਿਸ਼੍ਚਯਪ੍ਰਕਰਣਮ੍ ਦੇਵਮਾਨੁषਤਿਰ੍ਯਕ੍ਸ਼ੁ ਪ੍ਰੇਤੇषੁ ਨਰਕੇषੁ ਚ
ਹੁਣ ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਸ਼ਰਾਧ ਅਤੇ ਯਜਨਾਂ ਦੀ ਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ ਬਾਰੇ ਵਿਸਥਾਰ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ—ਦੇਵਤੇ, ਮਨੁੱਖ, ਜਾਨਵਰ, ਪਰਲੋਕੀ ਹੋਏ ਅਤੇ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਪਏ ਹੋਏ ਸਭ ਵਿੱਚ.
ਸ੍ਵਪ੍ਨੋਪਮਮਿਮਂ ਲੋਕਂ ਹ੍ਯਾਤ੍ਮਕਰ੍ਮ ਸ਼ੁਭਾਸ਼ੁਭਮ੍
ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਸੁਪਨੇ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਤੇ ਹਰ ਕਿਸੇ ਦੇ ਆਪਣੇ ਚੰਗੇ ਜਾਂ ਮੰਦੇ ਕੰਮ ਹੀ ਇਸਨੂੰ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ.