ਧਨਜਨ ਰੂਪ੍ਯਸ੍ਵਰ੍ਣ ਅਨਨ੍ਤਾਯ ਨਮ ਇਤਿ ਅਰ੍ਚਯਿਤ੍ਵਾ ਯਥਾਨ੍ਯਾਯਂ ਪੂਰ੍ਵੋਕ੍ਤਵਿਧਿਨਾ ਨਰਃ
ਧਨ, ਚਾਂਦੀ ਤੇ ਸੋਨੇ ਨਾਲ 'ਅਨੰਤ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ' ਆਖ ਕੇ, ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਮਨੁੱਖ—
ਨੀਲ ਵਸ੍ਤ੍ਰਾਣਿ ਮੇ ਦਦ੍ਯਾਤ੍ਪ੍ਰਿਯਾਣਿ ਮਮ ਭੂषਣਮ੍
ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਨੀਲੇ ਕੱਪੜੇ ਤੇ ਮੇਰੇ ਪਿਆਰੇ ਗਹਿਣੇ ਭੇਟ ਕਰੇ।
ਨਮੋ ਨਾਰਾਯਣਾਯੇਤਿ ਉਕ੍ਤ੍ਵਾ ਕਾਮਮੁਦਾਹਰੇਤ੍ ।।186.
'ਨਾਰਾਇਣ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ' ਆਖ ਕੇ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਮਨਚਾਹੀ ਇੱਛਾ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰੇ।
ਮਨ੍ਤ੍ਰਃ - ਯੋऽਸੌ ਭਵਾਂਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰਰਸ਼੍ਮਿਪ੍ਰਕਾਸ਼ਃ ਸ਼ਂਖੇਨ ਕੁਨ੍ਦੇਨ ਸਮਾਨਵਰ੍ਣਃ
ਮੰਤ੍ਰ: ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਆਪ ਹੋ, ਚੰਦਨ ਦੀ ਚਾਨਣ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਹੋ, ਜਿਸਦਾ ਰੰਗ ਸ਼ੰਖ ਤੇ ਚਮੇਲੀ ਵਰਗਾ ਹੈ।
ਵੇषਃ ਸੁਵੇषਃ ਅਨਨ੍ਤਃ ਅਮਰਃ ਮਾਰਣਃ ਕਾਰਣਃ ਸੁਲਭਃ ਦੁਰ੍ਲ੍ਲਭਃ ਸ਼੍ਰੇष੍ਠਃ ਸੁਵਰ੍ਚਾ ਇਤਿ ਤਤੋ ਮੇ ਪ੍ਰਾਪਣਂ ਦਦ੍ਯਾਦ੍ਭਕ੍ਤਿਯੁਕ੍ਤੇਨ ਚੇਤਸਾ
ਰੂਪ, ਸੋਹਣਾ ਰੂਪ, ਅੰਤ ਰਹਿਤ, ਅਮਰ, ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਕਾਰਨ, ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਵਾਲਾ, ਔਖਾ ਮਿਲਣ ਵਾਲਾ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਚਮਕਦਾਰ—ਇਹ ਸਭ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ, ਜਿਸ ਮਨ ਵਿਚ ਭਗਤੀ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਣ ਦੀ ਭੇਟ ਅਰਪਣ ਕਰੇ।
ਨਮੋ ਨਾਰਾਯਣਾਯੇਤਿ ਇਮਂ ਮਨ੍ਤ੍ਰਮੁਦਾਹਰੇਤ੍
ਇਹ ਮੰਤਰ ਉਚਾਰਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ: 'ਨਮੋ ਨਾਰਾਇਣ।'
ਪ੍ਰਾਪਣਂ ਗृਹ੍ਯਤਾਂ ਦੇਵ ਅਨਨ੍ਤ ਪੁਰੁषੋਤ੍ਤਮ
ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਹੇ ਅਨੰਤ, ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ, ਇਹ ਪ੍ਰਾਪਣ ਦੀ ਭੇਟ ਕਬੂਲ ਕਰੋ।
ਸਰ੍ਵਲੋਕਹਿਤਾਰ੍ਥਾਯ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਪਾਠਮੁਦਾਹਰੇਤ੍
ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਪਾਠ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਰਾਤ੍ਰਿਸ਼੍ਚੈਵ ਤੁ ਸਨ੍ਧ੍ਯੇ ਦ੍ਵੇ ਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਾਣਿ ਗ੍ਰਹਾ ਦਿਸ਼ਃ
ਰਾਤ, ਦੋਵੇਂ ਸੰਧੀਆਂ, ਤਾਰੇ, ਗ੍ਰਹਿ ਤੇ ਦਿਸਾਵਾਂ—
ਅਚਲ ਚਂਚਲ ਸਚਲ ਖੇਚਲ ਪ੍ਰਚਲ ਅਰਵਿਨ੍ਦਪ੍ਰਭ ਉਦ੍ਭਵ ਚੇਤਿ ਨਮਃ ਸਂਸ੍ਥਾਪਿਤਾਨਾਂ ਵਾਸੁਦੇਵ ਇਤਿ ਪੂਜ੍ਯ ਭਾਗਵਤਾਂਸ੍ਤਤ੍ਰ ਯਥਾਵਿਭਵਸ਼ਕ੍ਤਿਤਃ
ਅਡੋਲ, ਚਲਣ ਵਾਲੇ, ਹੋਰਾਂ ਨਾਲ ਚਲਣ ਵਾਲੇ, ਅਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਚਲਣ ਵਾਲੇ, ਤੇਜ਼, ਕਮਲ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾਰ, ਉਗੇ ਹੋਏ—ਇਹ ਸਭ ਜੋ ਵਾਸੁਦੇਵ ਵਜੋਂ ਸਥਾਪਿਤ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਉਥੇ ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਮਰਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨ੍ਭੋਜਯੇਤ੍ਤਤ੍ਰ ਗੁਰੁਂ ਮਨ੍ਤ੍ਰੇਣ ਪੂਜਯੇਤ੍
ਉਥੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਓ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਦੀ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰੋ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨ੍ਸ੍ਵਜਨਂ ਚੈਵ ਅਭਿਵਾਦ੍ਯ ਕृਤਾਞ੍ਜਲਿਃ
ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰੋ।
ਤਤੋ ਗੁਰੁਂ ਚ ਸਂਪੂਜ੍ਯ ਦਾਨਮਾਨਾਦਿਭਿਰ੍ਵਿਭੁਮ੍ 186.
ਫਿਰ, ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਦਾਨ, ਆਦਰ ਆਦਿ ਨਾਲ ਪੂਜ ਕੇ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ—
ਜਲਸ੍ਯ ਬਿਨ੍ਦਵੋ ਯੇऽਨ੍ਨਭੋਜਨਾਨ੍ਤੇ ਪਤਨ੍ਤਿ ਹਿ
ਭੋਜਨ ਮਗਰੋਂ ਪਾਣੀ ਦੇ ਜੋ ਬੂੰਦਾਂ ਡਿੱਗਦੀਆਂ ਹਨ—
ਯ ਏਤੇਨ ਵਿਧਾਨੇਨ ਪੂਜਯੇਨ੍ਮਤਿਮਾਨ੍ਨਰਃ
ਜੋ ਕੋਈ ਵੀ ਇਹ ਤਰੀਕਾ ਨਾਲ ਭਗਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਅਨੇਨ ਵਿਧਿਨਾ ਦੇਵਿ ਰੌਪ੍ਯਾਰ੍ਚ੍ਚਾਸ੍ਥਾਪਨਂ ਮਮ
ਇਸ ਹੀ ਰੀਤ ਨਾਲ, ਹੇ ਸੁੰਦਰੇ, ਮੇਰੀ ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਯਥੈਵ ਰਾਜਤੀ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਤਥੈਵ ਚ ਸੁਵਰ੍ਣਿਕਾਮ੍
ਜਿਵੇਂ ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਨਾਲ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਨਾਲ ਵੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਯਤ੍ਫਲਂ ਦਾਰੁਸ਼ੈਲਾਦਿਨਾਮ੍ਨਾ ਕਾਂਸ੍ਯਾਦਿਰਾਜਤੇ
ਲੱਕੜ, ਪੱਥਰ ਆਦਿ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਨਾਲ ਜੋ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਕੰਸੇ ਤੇ ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਨਾਲ ਵੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਕੁਲਾਨਿ ਤਾਰਯੇਤ੍ਸੁਭ੍ਰੁ ਅਯੁਤਾਨ੍ਯੇਕਵਿਂਸ਼ਤਿਮ੍
ਹੇ ਸੋਹਣੀਏ, ਇਹ ਇਕਵੀਹ ਹਜ਼ਾਰ ਕੁਲਾਂ ਨੂੰ ਪਾਰ ਲੰਘਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਏਤਤ੍ਤੇ ਕਥਿਤਂ ਭੂਮੇ ਯਤ੍ਤ੍ਵਯਾ ਪਰਿਪृਚ੍ਛਿਤਮ੍
ਹੇ ਧਰਤੀ, ਜਿਹੜਾ ਤੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਭੂਮਿਰੁਵਾਚ ਤਾਸੁ ਤਿष੍ਠਸਿ ਸਰ੍ਵਾਸੁ ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮੇ ਚ ਸਰ੍ਵਦਾ
ਭੂਮੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਤੂੰ ਸਭ ਥਾਵਾਂ ਵਿਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈਂ, ਤੇ ਸਦਾ ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮ ਵਿਚ ਵੀ।
ਕਤਿ ਪੂਜ੍ਯਾ ਗृਹਾਦੌ ਚ ਅਵਿਸ਼ੇषਸ੍ਤੁ ਪੂਜਨੇ
ਘਰ ਵਿਚ ਕਿੰਨੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਕੀ ਪੂਜਾ ਵਿਚ ਕੋਈ ਫਰਕ ਹੈ?
ਸ਼ਿਵਾਦਿਪੂਜਨੇ ਕੇ ਵਾ ਸਂਖ੍ਯਾਤਾਸ੍ਤਚ੍ਚ ਮੇ ਵਦ ਗृਹੇ ਲਿਙ੍ਗਦ੍ਵਯਂ ਨਾਰ੍ਚ੍ਯਂ ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮਤ੍ਰਯਂ ਤਥਾ ।। 186.
ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ, ਸ਼ਿਵ ਆਦਿ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਦੇ ਨਿਯਮ ਕੀ ਹਨ? ਘਰ ਵਿੱਚ ਦੋ ਲਿੰਗ ਜਾਂ ਤਿੰਨ ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮ ਪੱਥਰ ਕਦੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਪੂਜੇ ਜਾਣੇ ਚਾਹੀਦੇ।
ਦ੍ਵੇ ਚਕ੍ਰੇ ਦ੍ਵਾਰਕਾਯਾਸ੍ਤੁ ਨਾਰ੍ਚ੍ਯਂ ਸੂਰ੍ਯਦ੍ਵਯਂ ਤਥਾ
ਦੁਆਰਕਾ ਦੇ ਦੋ ਚੱਕਰ ਜਾਂ ਦੋ ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਵੀ ਘਰ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਪੂਜਣੀਆਂ।
ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮਯੁਗਂ ਪੂਜ੍ਯਂ ਯੁਗ੍ਮੇषੁ ਦ੍ਵਿਤਯਂ ਨ ਹਿ
ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮ ਦੇ ਜੋੜੇ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਪਰ ਇਕੱਠੇ ਦੋ ਜੋੜੇ ਨਹੀਂ ਪੂਜਣੇ ਚਾਹੀਦੇ।
ਗृਹੇऽਗ੍ਨਿਦਗ੍ਧਾ ਭਗ੍ਨਾ ਵਾ ਨੈਵ ਪੂਜ੍ਯਾ ਵਸੁਨ੍ਧਰੇ
ਮਾਂ ਧਰਤੀ, ਜਿਹੜੇ ਪੱਥਰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਅੱਗ ਨਾਲ ਸੜ ਜਾਂ ਟੁੱਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਕਦੇ ਵੀ ਪੂਜਣ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੇ।
ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮ ਸ਼ਿਲਾ ਭਗ੍ਨਾ ਪੂਜਨੀਯਾ ਸਚਕ੍ਰਕਾ ।ऽ। ਖਣ੍ਡਿਤਾ ਸ੍ਫੁਟਿਤਾ ਵਾਪਿ ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮਸ਼ਿਲਾ ਸ਼ੁਭਾ
ਜੇ ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮ ਪੱਥਰ ਟੁੱਟ ਗਿਆ ਹੋਵੇ ਪਰ ਉਸ ਦਾ ਚੱਕਰ ਸਹੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਪੂਜਣ ਯੋਗ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਥੋੜ੍ਹਾ ਭੀ ਟੁੱਟਿਆ ਜਾਂ ਚੀਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ, ਫਿਰ ਵੀ ਉਹ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਿਲਾ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ ਵੈ ਦੇਵਿ ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮਸਮੁਦ੍ਭਵਾਃ
ਹੇ ਦੇਵੀ, ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮ ਤੋਂ ਬਾਰਾਂ ਕਿਸਮ ਦੇ ਪੱਥਰ ਨਿਕਲਦੇ ਹਨ।
ਕੋਟਿਦ੍ਵਾਦਸ਼ਲਿਙ੍ਗੈਸ੍ਤੁ ਪੂਜਿਤੈਃ ਸ੍ਵਰ੍ਣਪਙ੍ਕਜੈਃ
ਜੇ ਕੋਈ ਬਾਰਾਂ ਕਰੋੜ ਲਿੰਗਾਂ ਦੀ ਸੋਨੇ ਦੇ ਕਮਲ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰੇ—
ਯਃ ਪੁਨਃ ਪੂਜਯੇਦ੍ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮਸ਼ਿਲਾਸ਼ਤਮ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਸੌ ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮ ਪੱਥਰ ਪੂਜੇ—