ਦृष੍ਟੋ ਭਵਦ੍ਭਿਃ ਸਰ੍ਵਂ ਯਦਸ੍ਮਾਕਂ ਸੁਦੁਰਤ੍ਯਯਮ੍
ਤੁਸੀਂ ਸਾਡੀ ਸਭ ਤੋਂ ਔਖੀ ਗੱਲ ਵੇਖ ਲਈ ਹੈ।
ਇਤਿ ਵਿਸ਼੍ਰਾਵ੍ਯ ਵਚਨਂ ਰਾਜਾਨਂ ਸ ऋषਿਂ ਜਨਾਨ੍
ਇਹ ਗੱਲ ਰਾਜੇ, ਰਿਸ਼ੀ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸੁਣਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ,
ਆਰੁਹ੍ਯ ਵਰਯਾਨਂ ਤੇ ਗਤਾਃ ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਵृਤਾ ਸੁਰੈਃ ਤਤਃ ਸ ਰਾਜਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲਃ ਸਗਣਃ ਪਰਿਵਾਰਕੈਃ
ਉਹ ਸਵਰਗੀ ਰਥ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਚਲੇ ਗਏ। ਫਿਰ ਉਹ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ, ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਤੇ ਸੇਵਕਾਂ ਸਮੇਤ,
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤੀਰ੍ਥਸ੍ਯ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ऋषਿਸਤ੍ਤਮਮ੍
ਤੀਰਥ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ।
ਏਤਤ੍ਤੇ ਕਥਿਤਂ ਭਦ੍ਰੇ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਮਥੁਰਾਭਵਮ੍
ਏ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ, ਇਹ ਮਥੁਰਾ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਹੈ ਜੋ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਪਠਤਿ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਯਾ ਯੁਕ੍ਤੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਾਂ ਚ ਸਨ੍ਨਿਧੌ 180.
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਇਸ ਨੂੰ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ,
ਏਤਤ੍ਤ੍ਵਯਾਨਾਵ੍ਰਤਿਨੇ ਨ ਚਾਸ਼ੁਸ਼੍ਰੂषਯੇ ਤਥਾ
ਇਹ ਤੂੰ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਨਾ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਸੁਣਾਵੇਂ ਜੋ ਵ੍ਰਤ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦੇ ਜਾਂ ਢੰਗ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਸੁਣਦੇ।
ਤੀਰ੍ਥਾਨਾਂ ਪਰਮਂ ਤੀਰ੍ਥਂ ਧਰ੍ਮਾਣਾਂ ਧਰ੍ਮਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਤੀਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ; ਧਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਧਰਮ ਹੈ।
ਕਥਨੀਯਂ ਮਹਾਭਾਗੇ ਪੁਣ੍ਯਾਨ੍ਭਾਗਵਤਾਨ੍ਸਦਾ ਏਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਭੋਰ੍ਵਾਕ੍ਯਂ ਧਰਣੀ ਵਿਸ੍ਮਯਾਨ੍ਵਿਤਾ
ਇਹ ਹਮੇਸ਼ਾ, ਵੱਡੀ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ, ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਸੁਣਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਧਰਤੀ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਈ।
ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਮੁਦਿਤਾ ਦੇਵੀ ਪ੍ਰਤਿਮਾਸ੍ਥਾਪਨਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਖੁਸ਼ ਹੋਈ ਹੋਈ ਦੇਵੀ ਨੇ ਮੂਰਤੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਵਰਾਹਪੁਰਾਣੇ ਭਗਵਚ੍ਛਾਸ੍ਤ੍ਰੇ ਮਥੁਰਾਵਰ੍ਣਨਂ ਨਾਮਾਸ਼ੀਤ੍ਯਧਿਕਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਵਰਾਹ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਗ੍ਰੰਥ ਵਿੱਚ, ਮਥੁਰਾ ਦੀ ਵਰਣਨਾ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਸੌ ਅੱਸੀਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਹੈ।
ਅਥ ਮਧੁਕਾष੍ਠਾਪ੍ਰਤਿਮਾਯਾਮਰ੍ਚਾਸ੍ਥਾਪਨਮ੍ ਏਵਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਪਰਂ ਸ੍ਥਾਨਂ ਸਾ ਮਹੀ ਸਂਸ਼ਿਤਵ੍ਰਤਾ
ਹੁਣ ਮਧੂਕ ਦੀ ਲੱਕੜ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਸਥਾਪਨਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਧਰਤੀ ਨੇ ਪੱਕਾ ਵ੍ਰਤ ਰੱਖ ਕੇ ਉੱਚਾ ਸਥਾਨ ਪਾ ਲਿਆ।
ਸਂਸ਼੍ਰੁਤ੍ਯ ਵਿਸ੍ਮਯਾਵਿष੍ਟਾ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਵਸੁਨ੍ਧਰਾ ਅਹੋ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਪ੍ਰਭਾਵੋ ਵੈ ਯਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ਸਮੁਦਾਹृਤਃ
ਸੁਣ ਕੇ ਤੇ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ, ਵਸੁੰਧਰਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: 'ਵਾਹ, ਉਹ ਖੇਤਰ ਦੀ ਤਾਕਤ ਜੋ ਤੂੰ ਦੱਸਿਆ!'
ਯਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਦੇਵਤਤ੍ਤ੍ਵੇਨ ਜਾਤਾਸ੍ਮਿ ਵਿਗਤਜ੍ਵਰਾ
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਦੇਵਤਾਵਾਂ ਦੇ ਸਾਰ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਈ ਹਾਂ।
ਮਮ ਪ੍ਰੀਤ੍ਯਰ੍ਥਮਖਿਲਂ ਤਦ੍ਵਿष੍ਣੋ ਵਕ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ
ਮੇਰੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ, ਹੇ ਵਿਸ਼ਨੂ, ਤੂੰ ਇਹ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਦੱਸ।
ਤਾਮ੍ਰੇ ਕਾਂਸ੍ਯੇ ਚ ਰੌਪ੍ਯੇ ਚ ਤਿष੍ਠਸਿ ਸ੍ਥਾਪਿਤਃ ਕਥਮ੍
ਤੂੰ ਤਾਮੇ, ਪਿਤਲ ਤੇ ਚਾਂਦੀ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਟਿਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈਂ?
ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ ਸਮਾਸਾਦ੍ਯ ਕਥਂ ਤਿष੍ਠਸਿ ਮਾਧਵ
ਹੇ ਮਾਧਵ, ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਤੂੰ ਕਿਵੇਂ ਟਿਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈਂ?
ਕਥਂ ਤਿष੍ਠਸਿ ਵਾ ਸਵ੍ਯੇ ਭਿਤ੍ਤਿਸਂਸ੍ਥੋ ਜਨਾਰ੍ਦਨਃ
ਹੇ ਜਨਾਰਦਨ, ਜਦੋਂ ਤੂੰ ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਕੰਧ ਉੱਤੇ ਹੋਵੇਂ, ਤਦ ਤੂੰ ਕਿਵੇਂ ਟਿਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈਂ?
ਏਵਂ ਧਰਾਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚਾਦਿਸੂਕਰਃ ਪ੍ਰਤਿਮਾ ਯਸ੍ਯ ਕਰ੍ਤ੍ਤਵ੍ਯਾ ਤਦਾਨੀਯ ਵਸੁਨ੍ਧਰੇ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਧਰਤੀ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਆਦਿ ਸੂਰ (ਸੂਕਰ) ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ: 'ਹੇ ਵਸੁੰਧਰਾ, ਜਦੋਂ ਮੂਰਤੀ ਬਣਾਉਣੀ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਇੱਥੇ ਲਿਆਉ।'
ਪ੍ਰਤਿਮਾਂ ਕਾਰਯੇਚ੍ਚੈਵ ਲਕ੍ਸ਼ਣੋਕ੍ਤਾਂ ਵਸੁਨ੍ਧਰੇ
ਹੇ ਵਸੁੰਧਰਾ, ਮੂਰਤੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ ਬਣਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਤਤਃ ਸਮ੍ਪੂਜਯੇਦ੍ਦੇਵਿ ਸਂਸਾਰਭਵਮੁਕ੍ਤਯੇ 181.
ਫਿਰ, ਹੇ ਦੇਵੀ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਬੰਧਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਕृਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਪ੍ਰਤਿਮਾਂ ਚੈਵ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਾਵਿਧਿਨਾਰ੍ਚ੍ਚਯੇਤ੍
ਉਹ ਮੂਰਤੀ ਬਣਾਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਦੇ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਕਰ੍ਪੂਰਂ ਕੁਂਕੁਮਂ ਚੈਵ ਤ੍ਵਚਂ ਚਾਗੁਰੁਮੇਵ ਚ
ਕਪੂਰ, ਕੁੰਗੂ, ਚਮੜੀ ਤੇ ਅਗਰੂ ਵੀ ਵਰਤਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਏਤੈਰ੍ਵਿਲੇਪਨਂ ਦਦ੍ਯਾਦਰ੍ਚਿਤਸ੍ਤੁ ਵਿਚਕ੍ਸ਼ਣਃ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨਾਲ, ਗਿਆਨਵਾਨ ਮਨੁੱਖ ਨੇ ਪੂਜਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲੇਪ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਵਿਧਾਨਪੂਰ੍ਵਕਂ ਚੈਵ ਮਂਗਲ੍ਯਂ ਚੈਵ ਪਾਯਸਮ੍
ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਬਣਾਇਆ ਹੋਇਆ ਮੰਗਲਮਈ ਖੀਰ ਵੀ ਚੜ੍ਹਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਏਵਂ ਸਰ੍ਵਂ ਤਤੋ ਦਦ੍ਯਾਤ੍ਪੂਜਾਯਾਂ ਵਿਹਿਤਂ ਸ਼ੁਭਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਫਿਰ ਪੂਜਾ ਲਈ ਜਿਹੜੀਆਂ ਚੰਗੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਹਨ, ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਚੜ੍ਹਾਉਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ।
ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮਂ ਤਤਃ ਕृਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਮਨ੍ਤ੍ਰਮੁਦੀਰਯੇਤ੍
ਫਿਰ ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮ ਕਰਕੇ, ਇਹ ਮੰਤਰ ਉਚਾਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸਸਮ੍ਭ੍ਰਮਂ ਲੋਕੇ ਸੁਪ੍ਰਤੀਤਸ੍ਤਿष੍ਠ ਕਾष੍ਠੇ ਸ ਤ੍ਵਂ ਭੁਵਿ
ਸੰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਆਦਰ ਨਾਲ, ਹੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਟਿਕੇ ਹੋਏ, ਤੂੰ ਲੱਕੜ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਜਬੂਤੀ ਨਾਲ ਖੜਾ ਹੈਂ।
ਪੁਨਃ ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣੀਕृਤ੍ਯ ਸ਼ੁਦ੍ਧੈਰ੍ਭਾਗਵਤੈਃ ਸਹ
ਫਿਰ, ਪਵਿੱਤਰ ਭਗਤਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਦੁਬਾਰਾ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਨੋਰ੍ਦ੍ਧ੍ਵਂ ਨ ਤਿਰ੍ਯਗੀਕ੍ਸ਼ੇਤ ਕਾਮਕ੍ਰੋਧਵਿਵਰ੍ਜਿਤਃ
ਉਹ ਉੱਤੇ ਜਾਂ ਪਾਸੇ ਨਹੀਂ ਵੇਖੇ, ਤੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਇੱਛਾ ਜਾਂ ਗੁੱਸਾ ਨਾ ਹੋਵੇ।