ਕਿਂਚਿਤ੍ਕਾਲਂ ਸਮਾਸ੍ਥਾਯ ਤੇਨੋਕ੍ਤਂ ਹਿ ਪ੍ਰਿਯਾਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਬੀਤਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰੀਤਮ ਨੂੰ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਆਖੀਆਂ।
ਨਿਰ੍ਬਨ੍ਧਂ ਤਸ੍ਯ ਤਜ੍ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਦੁਃਖੇਨੋਵਾਚ ਤਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਉਸ ਦੀ ਜ਼ੋਰਦਾਰੀ ਜਾਣ ਕੇ, ਉਹ ਨੇ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ।
ਪਂਚਾਲਨਗਰੀ ਰਮ੍ਯਾ ਗਙ੍ਗਾਯਾਸ਼੍ਚੋਤ੍ਤਰੇ ਤਟੇ
ਪਾਂਚਾਲਾ ਦੀ ਸੋਹਣੀ ਨਗਰੀ ਗੰਗਾ ਦੇ ਉੱਤਰਲੇ ਕੰਢੇ ਤੇ ਹੈ।
ਦੁਰ੍ਭਿਕ੍ਸ਼ਪੀਡਿਤੇ ਰਾष੍ਟ੍ਰੇ ਗਤੌ ਤੌ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਪਥਮ੍ 176.
ਜਦੋਂ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਅਕਾਲ ਆ ਗਿਆ, ਦੋਵੇਂ ਦੱਖਣ ਵਾਲੇ ਪਾਸੇ ਚਲੇ ਗਏ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਸ੍ਥਾਨੇ ਪਿਤੁਰ੍ਮਹ੍ਯਂ ਪਂਚ ਪੁਤ੍ਰਾ ਮਯਾ ਸਹ
ਉਸ ਥਾਂ ਤੇ, ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਪੰਜ ਪੁੱਤਰ ਸਨ, ਮੈਂ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸੀ।
ਯੋऽਸੌ ਕਨਿष੍ਠਕੋ ਭ੍ਰਾਤਾ ਮਮ ਜ੍ਯੇष੍ਠਸ਼੍ਚ ਪਂਚਮਃ
ਮੇਰਾ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਉਹ ਹੈ, ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਪੰਜਵਾਂ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਗਤੇऽਥ ਪਿਤਰੌ ਕਾਲਧਰ੍ਮਮੁਪੇਯਤੁਃ
ਜਦ ਉਹ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਫਿਰ ਮੇਰੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਨੇ ਆਪਣਾ ਅੰਤ ਵੇਖਿਆ।
ਅਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਨਪਰਾ ਨਿਤ੍ਯਂ ਦੇਵਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਵਨ੍ਦਨਮ੍
ਇੱਥੇ ਮੈਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਤੇ ਦੇਵਤਾ-ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਵੰਦਨਾ ਕਰਨ ਵਿਚ ਲੱਗੀ ਰਹੀ।
ਆਸ਼੍ਰਿਤਾ ਕੁਲਟਾਧਰ੍ਮਂ ਕੁਲਨਾਸ਼ੋ ਮਯਾ ਕृਤਃ
ਕੁਲਟਾ ਵਾਂਗ ਜੀਵਨ ਚੁਣ ਕੇ, ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਕੁਲ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਨੀਤਾ ਨਰਕਮਤ੍ਯੁਗ੍ਰਂ ਮਯਾ ਪਾਪਿष੍ਠਯਾ ਭृਸ਼ਮ੍
ਮੇਰੀ ਬਹੁਤ ਪਾਪੀ ਕਰਤੂਤਾਂ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਭਿਆਨਕ ਨਰਕ ਵਿਚ ਪਾ ਦਿੱਤਾ।
ਰੁਰੋਦ ਸੁਸ੍ਵਰਂ ਦੀਨਾ ਸ੍ਮृਤ੍ਵਾ ਪੂਰ੍ਵਂ ਕੁਲਂ ਵਰਮ੍
ਉਹ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿਚ ਰੋਈ, ਆਪਣਾ ਪੁਰਾਣਾ ਉੱਤਮ ਕੁਲ ਯਾਦ ਕਰਦੀ।
ਤਸ੍ਯਾ ਵਿਲਪਿਤਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸ੍ਤ੍ਰੀਜਨਃ ਸ ਤਦਾਗਤਃ
ਉਸ ਦੀ ਵਿਲਾਪ ਸੁਣ ਕੇ, ਔਰਤਾਂ ਉੱਥੇ ਇਕੱਠੀਆਂ ਹੋ ਗਈਆਂ।
ਤੈਸ੍ਤੈਰੁਪਾਯੈਰ੍ਵਿਵਿਧੈਰ੍ਜੀਵਯਿਤ੍ਵਾ ਚ ਤਂ ਨਰਮ੍ 176.
ਕਈ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਸ ਆਦਮੀ ਨੂੰ ਮੁੜ ਜੀਵਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਤਤਸ੍ਤੇਨ ਸਵृਤ੍ਤਾਨ੍ਤਂ ਕਥਿਤਂ ਚ ਕੁਲਂ ਮਹਤ੍
ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਸਾਰਾ ਵਾਕਿਆ ਤੇ ਵੱਡਾ ਕੁਲ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ।
ਤਤਃ ਸ ਵਿਮਨਾ ਜਾਤੋ ਅਗਮ੍ਯਾਗਮਨੇਨ ਚ
ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਅਗਮ ਸੰਬੰਧ ਕਰਕੇ ਉਦਾਸ ਹੋ ਗਿਆ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਾ ਚ ਸੁਰਾਪਸ਼੍ਚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਯਦਿ ਜਾਯਤੇ
ਜੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਹੱਤਿਆਰਾ ਜਾਂ ਸ਼ਰਾਬੀ ਹੋ ਕੇ ਜਨਮ ਲੈਵੇ,
ਮਾਤਰਂ ਗੁਰੁਪਤ੍ਨੀਂ ਚ ਸ੍ਵਸਾਰਂ ਪੁਤ੍ਰਿਕਾਂ ਵਧੂਮ੍
ਮਾਂ, ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਭੈਣ, ਧੀ ਅਤੇ ਵਹੁਟੀ,
ਬ੍ਰਹ੍ਮਘ੍ਨਸ਼੍ਚ ਸੁਰਾਪਸ਼੍ਚ ਸ੍ਤ੍ਰੀਘ੍ਨਸ਼੍ਚ ਗੁਰੁਤਲ੍ਪਗਃ
ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਹੱਤਿਆਰਾ, ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣ ਵਾਲਾ, ਔਰਤ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਅਧਿਆਪਕ ਦੇ ਸੰਗਤਿ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਵਾਲਾ,
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤੁ ਪਾਂਚਾਲੀ ਜ੍ਯੇष੍ਠਭ੍ਰਾਤਰਮੇਵ ਤਮ੍
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਪਾਂਚਾਲੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਹੀ ਮੰਨਿਆ,
ਰਤ੍ਨਂ ਵਸ੍ਤ੍ਰਂ ਧਨਂ ਧਾਨ੍ਯਂ ਯਤ੍ਕਿਂਚਿਤ੍ਤਤ੍ਰ ਸਂਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਜਵੇਹਰ, ਕਪੜੇ, ਧਨ, ਅਨਾਜ—ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਉਥੇ ਸੀ,
ਕਾਲਿਞ੍ਜਰਸ੍ਯ ਭੂषਾਰ੍ਥਮਾਰਾਮਾਰ੍ਥਂ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ
ਕਲਿੰਜਰ ਦੀ ਸੋਭਾ ਲਈ ਅਤੇ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਬਾਗਾਂ ਦੀ ਖਾਤਰ,
ਆਤ੍ਮਨਸ਼੍ਚ ਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧ੍ਯਰ੍ਥਂ ਪ੍ਰਜਜ੍ਵਾਲ ਹੁਤਾਸ਼ਨਮ੍
ਆਪਣੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਲਈ, ਉਸ ਨੇ ਹਵਨ ਦੀ ਅੱਗ ਜਗਾਈ,
ਪਂਚਾਲੋऽਪਿ ਵਿਧਾਨੇਨ ਨਮਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਮੁਨਿਂ ਗੁਰੁਮ੍ 176.
ਪਾਂਚਾਲ ਨੇ ਵੀ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਮੁਨੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ।
ਮਰਣਾਯੋਪਯੋਗ੍ਯਾਨਿ ਕृਤ੍ਵਾ ਕਰ੍ਮਾਣਿ ਤਤ੍ਰ ਚ
ਉਸ ਥਾਂ ਉੱਤੇ, ਮਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਰਸਮਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ,
ਕ੍ਰੀਤ੍ਵਾ ਗ੍ਰਾਮਾਂਸ਼੍ਚ ਤਤ੍ਰੈਵ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇਭ੍ਯੋ ਦਦੌ ਤਦਾ
ਉਥੇ ਪਿੰਡ ਖਰੀਦ ਕੇ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ,
ਤੇਭ੍ਯੋऽਪਿ ਪ੍ਰਦਦੌ ਦ੍ਰਵ੍ਯਂ ਸਤ੍ਰਾਰ੍ਥਂ ਚ ਵਿਭਾਗਸ਼ਃ
ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਧਨ ਵੀ ਦਿੱਤਾ, ਯਜਨ ਲਈ ਵੰਡ ਕੇ,
ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਤੀਰ੍ਥੇ ਚ ਕृष੍ਣਸ੍ਯ ਦੇਵਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਚ
ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੇ ਤੀਰਥ 'ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਤੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ,
ਦੇਵਾਲਯਂ ਚ ਤਤ੍ਰੈਵ ਕृਤ੍ਵਾ ਸਨ੍ਦਿਸ਼੍ਯ ਸਾਰ੍ਥਕਾਨ੍
ਉਥੇ ਹੀ ਮੰਦਰ ਬਣਾਇਆ, ਵਪਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ,
ਦੇਵ ਜ੍ਞਾਨਂ ਚ ਤੇ ਦਿਵ੍ਯਮਦ੍ਭੁਤਂ ਲੋਮਹਰ੍षਣਮ੍
ਹੇ ਦੇਵਤਾ, ਤੇਰਾ ਜ਼ਿਆਨ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਅਦਭੁਤ ਤੇ ਰੋਮਾਂ ਖੜੇ ਕਰ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ,
ਆਗਤੋऽਹਂ ਯਦਾਰਭ੍ਯ ਮਥੁਰਾਯਾਂ ਤਤੋ ਗੁਰੋ
ਮੈਂ ਮਥੁਰਾ ਤੋਂ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਆਇਆ ਹਾਂ, ਹੇ ਗੁਰੂ,