ਅਤ੍ਰੈਵ ਸ਼੍ਰੂਯਤੇ ਪੂਰ੍ਵਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਃ ਸਂਸ਼ਿਤਵ੍ਰਤਃ
ਇਥੇ ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜੋ ਵਚਨ ਪੱਕਾ ਸੀ,
ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਯੁਕ੍ਤੋ ਹੋਮੇ ਚ ਨਿਤ੍ਯਯੁਕ੍ਤਃ ਸਃ ਯੋਗਵਿਤ੍
ਉਹ ਸਵਧਿਆਇ ਅਤੇ ਹੋਮ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਜੁੜਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ, ਤੇ ਯੋਗ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸੀ।
ਏਵਂ ਕਰ੍ਮਾਣਿ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਸ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਜਿਗੀषਯਾ
ਉਹ ਐਸੇ ਕਰਮ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਬ੍ਰਹਮਲੋਕ ਨੂੰ ਪਾਉਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ।
ਤਸ੍ਯ ਬੁਦ੍ਧਿਰਿਯਂ ਜਾਤਾ ਤੀਰ੍ਥਾਭਿਗਮਨਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਉਸ ਦੀ ਮੱਤ ਤੀਰਥ ਯਾਤਰਾ ਵੱਲ ਹੋ ਗਈ।
ਪ੍ਰਯਾਤੋ ਵਿਧਿਵਤ੍ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਤ੍ ਸੂਰ੍ਯਸ੍ਯੋਦਯਨਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਉਹ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਸਿੱਧਾ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਦੇ ਪਾਸੇ ਰਵਾਨਾ ਹੋਇਆ।
ਤਥਾ ਚੋਤ੍ਤਰਕੋਟ੍ਯਾਂ ਤੁ ਤਥਾ ਮਨ੍ਮਾਥੁਰਂ ਚ ਯਤ੍
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉੱਤਰੀ ਚੋਟੀ ਤੇ ਮਨਮਥੁਰਾ ਵਿਖੇ ਵੀ ਉਹ ਗਿਆ।
ਗਤ੍ਵਾ ਸਰ੍ਵਾਣਿ ਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਪੂਤੋ ਭਵਾਮ੍ਯਹਮ੍
ਸਾਰੇ ਤੀਰਥਾਂ ਤੇ ਜਾ ਕੇ, ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਮੈਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ।
ਕृਤਪੂਜਾਨਮਸ੍ਕਾਰਃ ਅਧ੍ਵਾਨਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯਪਦ੍ਯਤ
ਪੂਜਾ ਤੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰ ਕੇ, ਉਹ ਮੁੜ ਆਪਣਾ ਰਸਤਾ ਪਕੜਿਆ।
ਅਰਣ੍ਯੇ ਕਣ੍ਟਕਵृਤੇ ਨਿਰ੍ਜਨੇ ਸ਼ਬ੍ਦਵਰ੍ਜਿਤੇ 174.
ਕਾਂਟਿਆਂ ਵਾਲੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਸੀ ਤੇ ਚੁੱਪੀ ਛਾਈ ਹੋਈ ਸੀ।
ਈषਦੁਤ੍ਤ੍ਰਸ੍ਤਹृਦਯਸ੍ਤਿष੍ਠਦੁਨ੍ਮੀਲ੍ਯ ਚਕ੍ਸ਼ੁषੀ
ਉਸ ਦਾ ਦਿਲ ਥੋੜ੍ਹਾ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਹ ਅੱਖਾਂ ਖੋਲ ਕੇ ਉਥੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਮਧੁਰਾਲਾਪਃ ਕੇ ਯੂਯਂ ਰੌਦ੍ਰਮੂਰ੍ਤ੍ਤਯਃ
ਉਹ ਮਿੱਠੀ ਬੋਲੀ ਨਾਲ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈ, 'ਤੁਸੀਂ ਕੌਣ ਹੋ, ਡਰਾਉਣੇ ਰੂਪ ਵਾਲੇ?'
ਏਕਸ੍ਥਾਨਾਤ੍ਸਦਾ ਯੂਯਂ ਪ੍ਰਸ੍ਥਿਤਾਃ ਕੁਤ੍ਰ ਵਾ ਸਦਾ ਕ੍ਸ਼ੁਤ੍ਪਿਪਾਸਾਤੁਰਾ ਨਿਤ੍ਯਂ ਬਹੁਦੁਃਖਸਮਨ੍ਵਿਤਾਃ
'ਤੁਸੀਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇੱਕ ਥਾਂ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋ—ਤੁਸੀਂ ਕਿੱਥੇ ਜਾਂਦੇ ਹੋ? ਹਮੇਸ਼ਾ ਭੁੱਖ ਤੇ ਪਿਆਸ ਨਾਲ ਪੀੜਤ, ਤੇ ਬਹੁਤ ਦੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ।'
ਦੁਰ੍ਬੁਦ੍ਧ੍ਯਾ ਚ ਵृਤਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਹੀਨਜ੍ਞਾਨਾ ਵਿਚੇਤਸਃ
'ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਮੰਦ ਸਮਝ ਵਾਲੇ ਹੋ, ਗਿਆਨ ਤੇ ਸੋਚ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ।'
ਨਾਨ੍ਤਰਿਕ੍ਸ਼ਂ ਮਹੀਂ ਚਾਪਿ ਜਾਨੀਮੋ ਦਿਵਸਂ ਤਥਾ
'ਅਸੀਂ ਆਕਾਸ਼, ਧਰਤੀ ਜਾਂ ਦਿਨ ਵੀ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ।'
ਅਪ੍ਰਕਾਮਮਿਦਂ ਭਾਤਿ ਭਾਸ੍ਕਰੋਦਯਨਂ ਪ੍ਰਤਿ
'ਇਹ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਦੇ ਪਾਸੇ ਜਾਣਾ ਮਨ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ।'
ਸ਼ੀਘ੍ਰਗੋ ਰੋਧਕਸ਼੍ਚੈਵ ਪਂਚਮੋ ਲੇਖਕਸ੍ਤਥਾ ਪ੍ਰੇਤਾਨਾਂ ਕਰ੍ਮਜਾਤਾਨਾਂ ਨਾਮ੍ਨਾਂ ਵੈ ਸਮ੍ਭਵਃ ਕੁਤਃ
'ਤੇਜ਼ ਚੱਲਣ ਵਾਲਾ, ਰੋਕਣ ਵਾਲਾ, ਪੰਜਵਾਂ ਲਿਖਣ ਵਾਲਾ—ਮਰੇ ਹੋਏ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਕਿਵੇਂ ਪੈਦਾ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ?'
ਕਿਂ ਤਤ੍ਕਾਰਣਮੇਤਦ੍ਧਿ ਯੂਯਂ ਸਰ੍ਵੇ ਸਨਾਮਕਾਃ ਅਹਂ ਸ੍ਵਾਦੁ ਸਦਾਸ਼੍ਨਾਮਿ ਦਦ੍ਮਿ ਪਰ੍ਯੁषਿਤਂ ਦ੍ਵਿਜੇ
'ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਕੀ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਬਿਨਾ ਨਾਮ ਦੇ ਹੋ? ਮੈਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤਾਜਾ ਖਾਂਦਾ ਹਾਂ ਤੇ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਬਾਸੀ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ।'
ਏਤਤ੍ਕਾਰਣਮੁਦ੍ਦਿਸ਼੍ਯ ਨਾਮ ਪਰ੍ਯੁषਿਤਂ ਦ੍ਵਿਜ
'ਇਸ ਕਾਰਨ, ਹੇ ਦੁਜਾਤੀ, ਨਾਮ 'ਬਾਸੀ ਖਾਣਾ ਦੇਣ ਵਾਲਾ' ਹੈ।'
ਏਤਤ੍ਕਾਰਣਮੁਦ੍ਦਿਸ਼੍ਯ ਪਰਃ ਸੂਚੀਮੁਖਸ੍ਤਤਃ 174.
'ਇਸ ਕਾਰਨ, ਦੂਜੇ ਦਾ ਨਾਮ 'ਸੂਈ ਦੀ ਨੋਕ ਵਾਲਾ' ਹੈ।'
ਏਤਤ੍ਕਾਰਣਮੁਦ੍ਦਿਸ਼੍ਯ ਸ਼ੀਘ੍ਰਗਸ੍ਤੇਨ ਸੋਚ੍ਯਤੇ
'ਇਸ ਕਾਰਨ, ਤੇਜ਼ ਚੱਲਣ ਵਾਲਾ ਇਹ ਨਾਮ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ।'
ਸਮਾਰੁਹ੍ਯੋਦ੍ਵਿਗ੍ਨਮਨਾ ਰੋਧਕਸ੍ਤੇਨ ਚੋਚ੍ਯਤੇ
'ਚਿੰਤਤ ਮਨ ਨਾਲ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਰੋਕਣ ਵਾਲਾ ਇਹ ਨਾਮ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ।'
ਅਸ੍ਮਾਕਮਪਿ ਪਾਪਿष੍ਠੋ ਲੇਖਕਸ੍ਤੇਨ ਨਾਮ ਵੈ
'ਸਾਡੇ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪਾਪੀ ਲਿਖਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਦਾ ਇਹ ਨਾਮ ਹੈ।'
ਸ਼ੀਘ੍ਰਗਃ ਪਙ੍ਗੁਤਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਃ ਪਰਂ ਸੂਚੀਮੁਖਸ੍ਤਤਃ
ਜੋ ਤੇਜ਼ ਦੌੜਦਾ ਸੀ, ਉਹ ਪੈਰੋਂ ਲੰਗੜਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਉਸ ਦਾ ਮੂੰਹ ਸੂਈ ਵਰਗਾ ਬਹੁਤ ਪਤਲਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬृਹਦ੍ਵृषਣਸ਼ੁष੍ਕਾਙ੍ਗਃ ਪਾਪਾਦੇਵ ਪ੍ਰਜਾਯਤੇ
ਵੱਡੇ ਅੰਗਾਂ ਅਤੇ ਸੁੱਕੇ ਸਰੀਰ ਵਾਲਾ, ਪਾਪੀ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਯਦਿ ਤੇ ਸ਼੍ਰਵਣੇ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾ ਪृਚ੍ਛ ਚਾਨ੍ਯਦ੍ਯਦਿਚ੍ਛਸਿ ਯੇ ਜੀਵਾ ਭੁਵਿ ਤਿष੍ਠਨ੍ਤਿ ਸਰ੍ਵ ਆਹਾਰਜੀਵਿਨਃ
ਜੇ ਤੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸੁਣਨ ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਕੁਝ ਪੁੱਛਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪੁੱਛ ਲੈ। ਧਰਤੀ ਤੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਨਾਲ ਜੀਉਂਦੇ ਹਨ।
ਯੁष੍ਮਾਕਮਪਿ ਚਾਹਾਰਂ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਤਤ੍ਤ੍ਵਤਃ ਸ਼ृਣੁ ਚਾਹਾਰਮਸ੍ਮਾਕਂ ਸਰ੍ਵਭੂਤਦਯਾਪਰ
ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਬਾਰੇ ਵੀ ਸੱਚਾਈ ਨਾਲ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ। ਤੂੰ ਸਾਡੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਨੂੰ ਵੀ ਸੁਣ, ਜੋ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਤੇ ਦਇਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਯਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਨਿਨ੍ਦਸੇ ਨਿਤ੍ਯਂ ਭੂਯੋ ਭੂਯਸ਼੍ਚ ਨਿਤ੍ਯਸ਼ਃ
ਜੋ ਤੂੰ ਸੁਣ ਕੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈਂ, ਉਹੀ ਗੱਲ ਤੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈਂ।
ਗृਹਾਣਿ ਤ੍ਯਕ੍ਤਸ਼ੌਚਾਨਿ ਪ੍ਰੇਤਾ ਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ ਤਤ੍ਰ ਵੈ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪਵਿਤ੍ਰਤਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਥੇ ਮਰੇ ਹੋਏ ਲੋਕ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਗੁਰਵੋ ਨੈਵ ਪੂਜ੍ਯਨ੍ਤੇ ਸ੍ਤ੍ਰੀਜਿਤਾਨਿ ਗृਹਾਣਿ ਚ 174.
ਉਸਤਾਦਾਂ ਦੀ ਇਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ, ਅਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਘਰਾਂ 'ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਰਾਜ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਅਣਮਾਣੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਨਿਤ੍ਯਂ ਚ ਕਲਹੋ ਯਤ੍ਰ ਪ੍ਰੇਤਾ ਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ ਤਤ੍ਰ ਵੈ ਨਿਨ੍ਦਿਤਾਨਾਂ ਦ੍ਵਿਜਾਤੀਨਾਂ ਜੁਗੁਪ੍ਸਿਤਕੁਲੋਦ੍ਭਵੇ
ਜਿੱਥੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਝਗੜਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਮਰੇ ਹੋਏ ਲੋਕ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਅਤੇ ਨਫਰਤ ਵਾਲੀਆਂ ਕੁਲਾਂ ਵਿੱਚ।