ਯਾਤਾ ऽਸ੍ਮਿ ਮਥੁਰਾਂ ਮਾਰ੍ਗੇ ਸਮੁਦ੍ਰੇ ਜਲਮਾਲਿਨਿ
ਮੈਂ ਮਥੁਰਾ ਗਿਆ ਹਾਂ; ਰਸਤੇ 'ਚ, ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਢੱਕੇ ਸਮੁੰਦਰ 'ਤੇ—
ਅਵਸ਼੍ਯਂ ਚ ਗਮਿष੍ਯੇऽਹਮਨੁਜ੍ਞਾ ਤੁ ਪ੍ਰਦੀਯਤਾਮ੍
ਮੈਂ ਜਰੂਰ ਜਾਣਾ ਹੈ; ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿਓ।
ਗਚ੍ਛ ਤ੍ਵਂ ਪੁਤ੍ਰ ਮਥੁਰਾਮਵਸ੍ਥਾਂ ਮਾਮਕੀਮਿਮਾਮ੍
ਪੁੱਤਰ, ਤੂੰ ਮਥੁਰਾ ਜਾ ਕੇ ਮੇਰੀ ਮੌਜੂਦਾ ਹਾਲਤ ਵੇਖ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਃ ਸ ਤਥੇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਪੋਤਾਰੂਢਃ ਖਗੋਤ੍ਤਮਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖ ਕੇ, ਉਹ ਨੇ ਕਿਹਾ 'ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਆਖਿਆ', ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪੰਛੀ ਨੌਕਾ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ।
ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤੌ ਵਿषਮਾਵਸ੍ਥਂ ਮृਤਂ ਹृਦਿ ਨਿਵੇਸ਼੍ਯ ਚ
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਉਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹਾਲਤ 'ਚ ਸੀ ਤੇ ਮਰ ਗਿਆ, ਇਹ ਗੱਲ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਦਿਲ 'ਚ ਵੱਸ ਗਈ।
ਅਸ੍ਮਾਕਂ ਜੀਵਨਾਰ੍ਥਾਯ ਤ੍ਵਯਾ ਕਾਰ੍ਯਂ ਵਿਹਙ੍ਗਮ
ਸਾਡੀ ਜਿੰਦਗੀ ਲਈ, ਤੂੰ ਕੁਝ ਕਰ, ਪੰਛੀ।
ਸ਼ੁਕੇਨ ਪਂਜਰਸ੍ਥੇਨ ਕਥਾਲਾਪੇਨ ਵਿਦ੍ਯਯਾ
ਪਿੰਜਰੇ ਵਿਚ ਬੰਦ ਤੋਤੇ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਤੇ ਗਿਆਨ ਰਾਹੀਂ,
ਅਥ ਸਾਰ੍ਥਃ ਸਮਾਯਾਤੋ ਰਤ੍ਨਪੂਰ੍ਣੋ ਯਥੋਦਧਿਃ
ਫਿਰ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਾਫਲਾ ਆਇਆ, ਜੋ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਸਮੁੰਦਰ ਵਾਂਗ।
ਸਰ੍ਵੈਸ੍ਤੈਰ੍ਵਿਂਸ਼ਤਿਃ ਸਂਖ੍ਯਾ ਏਕੈਕੇਨ ਸਮੁਦ੍ਰਗੈਃ 171.
ਉਹ ਸਭ, ਕੁੱਲ ਵੀਹ, ਹਰ ਇੱਕ ਦੇ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਆਏ ਹੋਏ ਲੋਕ ਸਨ।
ਪ੍ਰਸਾਦ੍ਯ ਸਰ੍ਵੇ ਸਮ੍ਪੂਜ੍ਯ ਪ੍ਰੇषਿਤਾਸ੍ਤੇ ਗृਹਂ ਯਯੁਃ
ਸਭ ਨੂੰ ਰਾਜੀ ਕਰਕੇ ਤੇ ਆਦਰ ਦੇ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਰਵਾਨਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਤੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਘਰ ਚਲੇ ਗਏ।
ਸ਼ੁਸ਼੍ਰੂषਮਾਣਾਸ੍ਤਂ ਵੈਸ਼੍ਯਂ ਯਥਾ ਸ੍ਵਪਿਤਰਂ ਤਥਾ
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਸ ਵਪਾਰੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ, ਜਿਵੇਂ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਵਰਾਹਪੁਰਾਣੇ ਭਗਵਚ੍ਛਾਸ੍ਤ੍ਰੇ ਗੋਕਰ੍ਣਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਏਕਸਪ੍ਤਤ੍ਯਧਿਕਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀਵਰਾਹਪੁਰਾਣ ਦੇ ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਸ਼ਾਸਤਰ, ਗੋਕਰਣ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਸੌ ਇਕਹੱਤਰਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦਾ ਸਮਾਪਤੀ।
ਸ਼੍ਰੀਵਰਾਹ ਉਵਾਚ ਪ੍ਰਥਮੇऽਹ੍ਨਿ ਯਥਾ ਕृਤ੍ਯਮੇਵਮੇਵ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼
ਸ਼੍ਰੀਵਰਾਹ ਨੇ فرمایا: ਪਹਿਲੇ ਦਿਨ ਜੋ ਕਰਨਾ ਸੀ, ਉਹੀ ਤੀਰਵੇਂ ਦਿਨ ਵੀ ਕੀਤਾ।
ਤਾ ਦੇਵ੍ਯੋ ਨृਤ੍ਯਗੀਤੇषੁ ਕੁਸ਼ਲਾਸ਼੍ਚਾਗਮੇऽਭਵਨ੍
ਉਹ ਦੇਵੀਆਂ ਨੱਚਣ ਤੇ ਗਾਉਣ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੋ ਗਈਆਂ।
ਗੋਕਰ੍ਣਃ ਸਰ੍ਵਭਾਵੇਨ ਗृਹਂ ਵਿਸ੍ਮृਤਵਾਨਸੌ
ਗੋਕਰਣ ਨੇ ਪੂਰੇ ਮਨ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਘਰ ਭੁੱਲ ਗਿਆ।
ਵਿਵਰ੍ਣਂ ਵਦਨਾ ਦੀਨਾ ਭਗ੍ਨਾਲਂਕਾਰਵਾਸਸਃ
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਫਿਕੇ, ਉਦਾਸ, ਤੇ ਗਹਿਣੇ-ਕਪੜੇ ਟੁੱਟੇ ਹੋਏ ਦਿਸਦੇ ਸਨ।
ਦृਸ਼੍ਯਨ੍ਤੇ ਵਿਕृਤਾਕਾਰਾਃ ਸਵ੍ਰਣਾ ਰੁਧਿਰਸ੍ਰਵਾਃ
ਉਹ ਵਿਅੰਗੀ ਅਕਾਰੀ, ਜ਼ਖਮੀ ਤੇ ਲਹੂ ਵਗਦੇ ਹੋਏ ਦਿਸਦੇ ਹਨ।
ਅਪੁਤ੍ਰਸ੍ਯ ਗਤਿਰ੍ਨਾਸ੍ਤਿ ਸ੍ਵਰ੍ਗੋ ਨੈਵ ਚ ਨੈਵ ਚ
ਜਿਸਦਾ ਪੁੱਤਰ ਨਹੀਂ, ਉਸ ਲਈ ਕੋਈ ਰਾਹ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਸਵਰਗ, ਨਾ ਹੋਰ ਕੁਝ।
ਏਵਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਸ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਤਾਸਾਂ ਰੂਪਵਿਪਰ੍ਯਯਮ੍
ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਦੇ ਬਦਲਾਅ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ।
ਦੇਵ੍ਯ ਊਚੁਃ ਕਾਲਾਤ੍ਮਕਃ ਸ ਭਗਵਾਨ੍ਭੁਜ੍ਯਤੇ ਸੁਕृਤਂ ਯਤਃ
ਦੇਵੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਉਹ ਭਗਵਾਨ ਆਪ ਸਮਾਂ ਹੈ, ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਚੰਗੇ ਕਰਮਾਂ ਦਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਸ ਏਵ ਨਿਤ੍ਯਕਾਲਂ ਚ ਪृਚ੍ਛਤਿ ਸ੍ਮ ਤਦੁਤ੍ਤਰਮ੍
ਉਹੀ ਸਦਾ ਸਮਾਂ ਬਣ ਕੇ, ਉਹ ਸਵਾਲ ਪੁੱਛਦਾ ਤੇ ਉੱਤਰ ਲੈਂਦਾ ਰਿਹਾ।
ਨਿਸ਼੍ਚਯਾਰ੍ਥਂ ਪੁਨਃ ਸੋऽਥ ਗੋਕਰ੍ਣਸ੍ਤਾਃ ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਚ 172.
ਫਿਰ, ਪੱਕੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ, ਗੋਕਰਣ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ।
ਯਦਿ ਗੋਪ੍ਯਂ ਮਮਾਰ੍ਤ੍ਤਸ੍ਯ ਵੈਰੂਪ੍ਯਂ ਕਥਯਿष੍ਯਥ
ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਦੁੱਖ ਦੀ ਲੁਕਾਈ ਹੋਈ ਬੇਰੂਪੀਤਾ ਨੂੰ ਜਾਹਿਰ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹੋ—
ਏਵਮੁਕ੍ਤੇ ਤਦਾ ਤਾਸਾਂ ਮਧ੍ਯੇ ਏਕਾऽਬ੍ਰਵੀਦਿਦਮ੍
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਕਹੀ:
ਸ਼ृਣੁ ਵਤ੍ਸ ਵਦਿष੍ਯੇऽਹਂ ਵਿਰੂਪਕਰਣਂ ਯਥਾ
ਸੁਣੋ ਪੁੱਤਰ, ਮੈਂ ਦੱਸਾਂਗਾ ਕਿ ਇਹ ਬੇਰੂਪੀਤਾ ਕਿਵੇਂ ਆਈ।
ਆਸ੍ਤੇ ਮਧੁਪੁਰੀ ਰਮ੍ਯਾ ਨृਣਾਂ ਮੁਕ੍ਤਿਪ੍ਰਦਾਯਿਨੀ
ਮਧੁਪੁਰੀ ਇੱਕ ਸੁਹਾਵਣੀ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ, ਜੋ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਚਾਤੁਰ੍ਮਾਸ੍ਯਂ ਤੀਰ੍ਥਸੇਵੀ ਸ ਗਤੋ ਭਕ੍ਤਿਪੂਰ੍ਵਕਮ੍
ਉਹ ਉੱਥੇ ਚਾਰ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਰੀਤ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਭਾਵ ਨਾਲ ਗਿਆ।
ਆਰਾਮਵਾਟਿਕਾਃ ਸ਼ੁਭ੍ਰਾਃ ਪ੍ਰਾਕਾਰਵਰਵੇष੍ਟਿਤਾਃ
ਉੱਥੇ ਸੁੰਦਰ ਬਾਗਾਂ ਸਨ, ਜੋ ਵਧੀਆ ਕੰਧਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ ਸਨ।
ਫਲਵਨ੍ਤੋ ਦ੍ਰੁਮਾਸ੍ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਸਰ੍ਵਰ੍ਤ੍ਤੁਸੁਮਨੋਹਰਾਃ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਬਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਹਰ ਰੁੱਤ ਵਿਚ ਆਕਰਸ਼ਕ ਫਲਦਾਰ ਦਰੱਖਤ ਸਨ।
ਸੇਵਕੈਰ੍ਨਾਸ਼ਿਤਃ ਸਰ੍ਵਂ ਆਰਾਮਃ ਸਫਲਦ੍ਰੁਮਃ
ਸਾਰੇ ਫਲਦਾਰ ਬਾਗ ਸੇਵਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ।