ਤਸ੍ਯ ਤ੍ਰਾਣਮਭੀਪ੍ਸਨ੍ਵੈ ਹ੍ਯਾਗਤੋऽਤ੍ਰ ਵਰਂ ਗਿਰਿਮ੍
ਉਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਇਸ ਵਧੀਆ ਪਹਾੜ 'ਤੇ ਆਇਆ ਹਾਂ।
ਪਕ੍ਸ਼ਿਣ ਊਚੁਃ ਪੋਤਾਭ੍ਯਾਸ਼ਗਤਿਂ ਯਾਸਿ ਪਿਤੁਸ੍ਤਵ ਗਤਿਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਪੰਛੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਤੂੰ ਪੋਤ ਦੇ ਨੇੜੇ ਜਾ, ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਚੱਲ।'
ਮਮੈਵ ਪਾਦਵਿਨ੍ਯਾਸੇ ਕ੍ਰਮਯਿष੍ਯੇ ਯਥਾ ਜਲਮ੍
'ਮੈਂ ਪਾਣੀ ਵਿਚ ਪੈਰ ਰੱਖਾਂਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਪੈਰ ਰੱਖਦਾ ਹੈਂ।'
ਮਮ ਚਂਚ੍ਵਾਵਗਾਹੇਨ ਨਙ੍ਕ੍ਸ਼੍ਯਨ੍ਤਿ ਜਲਜਨ੍ਤਵਃ
'ਮੇਰੀ ਚੰਛ ਨਾਲ ਪਾਣੀ ਵਿਚ ਵੜ ਕੇ, ਪਾਣੀ ਦੇ ਜੀਵ ਮਰ ਜਾਣਗੇ।'
ਤਾਰਯਾਮਾਸ ਵੇਗੇਨ ਗਤ੍ਵਾ ਪृष੍ਠਂ ਜਟਾਯੁषਃ
ਉਸਨੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪਾਰ ਲੰਘਾ ਕੇ, ਜਟਾਯੂ ਦੇ ਪਿੱਠ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਾਇਆ।
ਹृਤ੍ਕਣ੍ਠਂ ਚੈਵ ਗਮ੍ਭੀਰਂ ਸੁਖੇਨ ਸੁਕृਤੀ ਯਥਾ
ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਦਿਲ ਤੇ ਗਲੇ ਵਿਚੋਂ ਗੰਭੀਰ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ, ਸੁਖੀ ਢੰਗ ਨਾਲ, ਜਿਵੇਂ ਨੇਕ ਲੋਕ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਸਰੋਵਰਂ ਚ ਪਦ੍ਮਾਢ੍ਯਂ ਮਣਿਰਤ੍ਨਵਿਭੂषਿਤਮ੍
ਇੱਕ ਝੀਲ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਮਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਅਤੇ ਜੋ ਮੋਤੀ ਤੇ ਕੀਮਤੀ ਪਥਰਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾਈ ਹੋਈ ਹੈ।
ਪੁष੍ਪਾਣ੍ਯਾਦਾਯ ਦੇਵਂ ਚ ਪੂਜਯਿਤ੍ਵਾ ਸ ਕੇਸ਼ਵਮ੍ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਨਿਲਿਲ੍ਯੇ ਚੈਕਾਨ੍ਤੇ ਸ਼ੁਕਸ੍ਯਾਨੁਮਤੇ ਸ੍ਥਿਤਃ
ਫੁੱਲ ਇਕੱਠੇ ਕਰਕੇ ਕੇਸ਼ਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਇਕੱਲੇ ਥਾਂ 'ਚ ਪਰੋਟ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਨਾਲ ਲੁਕ ਗਿਆ।
ਕ੍ਸ਼ਣੇਨ ਤਾ ਯਥਾਪੂਰ੍ਵਂ ਦੇਵਤਾਸ਼੍ਚਾਗਤਾਃ ਪੁਨਃ 171.
ਇੱਕ ਪਲ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਦੇਵਤਾਵਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਹੀ ਮੁੜ ਆ ਗਈਆਂ।
ਸ੍ਵਾਗਤਸ੍ਯ ਕ੍ਸ਼ੁਧਾਰ੍ਤ੍ਤਸ੍ਯ ਬ੍ਰਹ੍ਮਿष੍ਠਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ
ਗੋਕਰਨ, ਜੋ ਭੁੱਖ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਸੀ, ਬ੍ਰਹਮ ਵਿਚ ਅਡੋਲ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਸੀ, ਉਸ ਦੀ ਸਵਾਗਤ ਲਈ—
ਗੋਕਰ੍ਣਸ੍ਯ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਧ੍ਵਂ ਯੇਨ ਤृਪ੍ਤਿਸ੍ਤ੍ਰਿਮਾਸਿਕੀ
ਗੋਕਰਨ ਨੂੰ ਉਹ ਦਿਓ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨੇ ਲਈ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਵੇ।
ਤਥਾ ਕृਤ੍ਵਾ ਤਮੂਚੁਸ੍ਤਾ ਅਭਯਂ ਤੇऽਸ੍ਤੁ ਮਾ ਸ਼ੁਚਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਤੈਨੂੰ ਡਰ ਨਾ ਹੋਵੇ; ਚਿੰਤਾ ਨਾ ਕਰ।'
ਗਤਾਸ੍ਤਾਃ ਪੁਨਰੇਵਂ ਚ ਨਿਤ੍ਯਮੇਵ ਦਿਨੇ ਦਿਨੇ
ਉਹ ਦੇਵੀਆਂ ਚਲੀ ਗਈਆਂ, ਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹਰ ਰੋਜ਼ ਮੁੜ ਆਉਂਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ।
ਪੋਤਾਤ੍ਤਸ੍ਮਾਦੁਤ੍ਤਤਾਰ ਸੁਵਾਤੇਨੋਪਵਾਹਿਤਃ
ਫਿਰ ਨੌਕਾ ਚੰਗੀ ਹਵਾ ਨਾਲ ਉੱਪਰ ਚੜ੍ਹ ਗਈ।
ਰਤ੍ਨਾਨਿ ਬਹੁ ਮੌਲ੍ਯਾਨਿ ਆਹृਤਾਨਿ ਬਹੂਨ੍ਯਥ
ਬਹੁਤ ਕੀਮਤੀ ਰਤਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਈ ਚੀਜ਼ਾਂ ਲਿਆਈਆਂ ਗਈਆਂ।
ਨਿਰੀਕ੍ਸ਼੍ਯਤੇऽਸ੍ਯ ਸਂਵਾਸੋ ਨ ਦृष੍ਟਸ਼੍ਚੁਕ੍ਰੁਸ਼ੁਸ੍ਤਤਃ
ਉਸ ਦੀ ਹਾਜਰੀ ਲੱਭੀ ਗਈ, ਪਰ ਵੇਖੀ ਨਾ ਗਈ; ਫਿਰ ਉਹ ਰੋ ਪਏ।
ਵ੍ਰੀਡਾਯੁਤੋ ਨਿਮਗ੍ਨੋऽਯਂ ਨਿਸ਼੍ਚਿਤਂ ਮਕਰਾਲਯੇ
ਲੱਜਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ ਮਕਰਾਂ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ।
ਯਥਾਭਾਗਂ ਚ ਰਤ੍ਨਾਨਾਂ ਭਾਗਂ ਦਾਸ੍ਯਾਮਹੇ ਪਰਮ੍
ਅਸੀਂ ਹਰ ਇੱਕ ਨੂੰ ਰਤਨਾਂ ਦੀ ਉਸ ਦਾ ਹਿੱਸਾ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹਿੱਸਾ ਦੇਵਾਂਗੇ।
ਏਵਂ ਵਸਨ੍ਸ ਗੋਕਰ੍ਣੋ ਦ੍ਵੀਪਸ੍ਥਃ ਸ਼ੋਕਵਿਹ੍ਵਲਃ 171.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਗੋਕਰਨ ਟਾਪੂ 'ਤੇ ਰਹਿ ਕੇ ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਿਆ।
ਸ਼ੁਕੇਨ ਮਨ੍ਤ੍ਰਮੂਢਤ੍ਵਾਤ੍ਪਿਤੁਰੇਵਂ ਨਿਵੇਦਿਤਮ੍
ਮੰਤਰ ਦੀ ਉਲਝਣ ਕਰਕੇ, ਤੋਤਾ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ।
ਯਾਤਾ ऽਸ੍ਮਿ ਮਥੁਰਾਂ ਮਾਰ੍ਗੇ ਸਮੁਦ੍ਰੇ ਜਲਮਾਲਿਨਿ
ਮੈਂ ਮਥੁਰਾ ਗਿਆ ਹਾਂ; ਰਸਤੇ 'ਚ, ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਢੱਕੇ ਸਮੁੰਦਰ 'ਤੇ—
ਅਵਸ਼੍ਯਂ ਚ ਗਮਿष੍ਯੇऽਹਮਨੁਜ੍ਞਾ ਤੁ ਪ੍ਰਦੀਯਤਾਮ੍
ਮੈਂ ਜਰੂਰ ਜਾਣਾ ਹੈ; ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿਓ।
ਗਚ੍ਛ ਤ੍ਵਂ ਪੁਤ੍ਰ ਮਥੁਰਾਮਵਸ੍ਥਾਂ ਮਾਮਕੀਮਿਮਾਮ੍
ਪੁੱਤਰ, ਤੂੰ ਮਥੁਰਾ ਜਾ ਕੇ ਮੇਰੀ ਮੌਜੂਦਾ ਹਾਲਤ ਵੇਖ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਃ ਸ ਤਥੇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਪੋਤਾਰੂਢਃ ਖਗੋਤ੍ਤਮਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖ ਕੇ, ਉਹ ਨੇ ਕਿਹਾ 'ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਆਖਿਆ', ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪੰਛੀ ਨੌਕਾ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ।
ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤੌ ਵਿषਮਾਵਸ੍ਥਂ ਮृਤਂ ਹृਦਿ ਨਿਵੇਸ਼੍ਯ ਚ
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਉਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹਾਲਤ 'ਚ ਸੀ ਤੇ ਮਰ ਗਿਆ, ਇਹ ਗੱਲ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਦਿਲ 'ਚ ਵੱਸ ਗਈ।
ਅਸ੍ਮਾਕਂ ਜੀਵਨਾਰ੍ਥਾਯ ਤ੍ਵਯਾ ਕਾਰ੍ਯਂ ਵਿਹਙ੍ਗਮ
ਸਾਡੀ ਜਿੰਦਗੀ ਲਈ, ਤੂੰ ਕੁਝ ਕਰ, ਪੰਛੀ।
ਸ਼ੁਕੇਨ ਪਂਜਰਸ੍ਥੇਨ ਕਥਾਲਾਪੇਨ ਵਿਦ੍ਯਯਾ
ਪਿੰਜਰੇ ਵਿਚ ਬੰਦ ਤੋਤੇ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਤੇ ਗਿਆਨ ਰਾਹੀਂ,
ਅਥ ਸਾਰ੍ਥਃ ਸਮਾਯਾਤੋ ਰਤ੍ਨਪੂਰ੍ਣੋ ਯਥੋਦਧਿਃ
ਫਿਰ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਾਫਲਾ ਆਇਆ, ਜੋ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਸਮੁੰਦਰ ਵਾਂਗ।
ਸਰ੍ਵੈਸ੍ਤੈਰ੍ਵਿਂਸ਼ਤਿਃ ਸਂਖ੍ਯਾ ਏਕੈਕੇਨ ਸਮੁਦ੍ਰਗੈਃ 171.
ਉਹ ਸਭ, ਕੁੱਲ ਵੀਹ, ਹਰ ਇੱਕ ਦੇ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਆਏ ਹੋਏ ਲੋਕ ਸਨ।
ਪ੍ਰਸਾਦ੍ਯ ਸਰ੍ਵੇ ਸਮ੍ਪੂਜ੍ਯ ਪ੍ਰੇषਿਤਾਸ੍ਤੇ ਗृਹਂ ਯਯੁਃ
ਸਭ ਨੂੰ ਰਾਜੀ ਕਰਕੇ ਤੇ ਆਦਰ ਦੇ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਰਵਾਨਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਤੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਘਰ ਚਲੇ ਗਏ।