ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਃ ਸ਼ਬਰੇਣਾਥ ਗੋਕਰ੍ਣੋ ਵਾਕ੍ਯਮਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਸ਼ਬਰੀ ਵਲੋਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖਣ 'ਤੇ, ਗੋਕਰਨ ਨੇ ਇਹ ਬੋਲ ਕਹੇ:
ਸ਼ੁਕੋऽਯਂ ਪਞ੍ਜਰਸ੍ਸ਼੍ਚਸ਼੍ਚ ਪੁਤ੍ਰਾਰ੍ਥਂ ਮੇ ਪ੍ਰਦੀਯਤਾਮ੍
ਇਹ ਤੋਤਾ ਤੇ ਇਸ ਦਾ ਪੰਜਰਾ ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਲਈ ਮੈਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਮਾਤ੍ਰੇ ਵਚਨੇ ਸ਼ਬਰੋ ਵਾਕ੍ਯਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ 170.
ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਇਹ ਗੱਲ ਕਹੀ ਗਈ, ਸ਼ਬਰੀ ਨੇ ਉਤਰ ਦਿੱਤਾ।
ਸਰਸ੍ਵਤ੍ਯਾਃ ਫਲੇ ਚੈਵ ਦਤ੍ਤੇ ਦਾਸ੍ਯਾਮਿ ਤੇ ਸ਼ੁਕਮ੍
ਜਦੋਂ ਸਰਸਵਤੀ ਦਾ ਫਲ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਤੋਤਾ ਦੇਵਾਂਗੀ।
ਸਰਸ੍ਵਤ੍ਯਾਃ ਸਙ੍ਗਮੇ ਚ ਯਤ੍ਫਲਂ ਲਭਤੇ ਨਰਃ
ਸਰਸਵਤੀ ਦੇ ਸੰਗਮ 'ਤੇ ਮਨੁੱਖ ਜੋ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਯਤ੍ਫਲਂ ਸਙ੍ਗਮਸ੍ਯੋਕ੍ਤਂ ਸ਼ृਣੁਯਾਦ੍ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੀਵ੍ਰਤਮ੍
ਸੰਗਮ ਦਾ ਜੋ ਫਲ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਦਵਾਦਸ਼ੀ ਵਰਤ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣੀ ਜਾਵੇ।
ਯਮੁਦ੍ਦਿਸ਼੍ਯ ਵ੍ਰਤਂ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਸ ਗਚ੍ਛੇਤ੍ਪਰਮਾਂ ਗਤਿਮ੍
ਜਿਸ ਲਈ ਵਰਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਉੱਚੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ।
ਨਾਸੌ ਯਮਪੁਰਂ ਯਾਤਿ ਵਿष੍ਣੁਲੋਕਂ ਚ ਗਚ੍ਛਤਿ
ਉਹ ਯਮ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ; ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਲੋਕ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਵਰਾਹਪੁਰਾਣੇ ਗੋਕਰ੍ਣਸਰਸ੍ਵਤੀਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਸਪ੍ਤਤ੍ਯਧਿਕਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਵਰਾਹ ਪੁਰਾਣ ਵਿੱਚ, ਗੋਕਰਨ ਤੇ ਸਰਸਵਤੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਿੱਚ, ਸੌ ਸੱਤਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਇਆ।
ਸ਼੍ਰੀਵਰਾਹ ਉਵਾਚ ਪ੍ਰਵਿਸ਼੍ਯ ਗृਹ੍ਯ ਤਤ੍ਪੁਣ੍ਯਂ ਮਾਤਾਪਿਤ੍ਰੋਸ੍ਤਦਰ੍ਪਿਤਮ੍
ਸ਼੍ਰੀ ਵਰਾਹ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਲੈ ਕੇ, ਮਾਂ-ਪਿਓ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਸ਼ੁਕਸ੍ਯ ਚਰਿਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਨਿਵੇਦ੍ਯ ਚ ਮਹਾਮਤਿਃ
ਤੋਤਾ ਦੇ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਦੱਸ ਕੇ, ਉਹ ਬੁਧੀਮਾਨ ਵਿਅਕਤੀ—
ਸੁਖਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਮਤਂ ਚਾਪਿ ਵ੍ਯਵਹਾਰੇ ਚ ਪੂਜਨੇ
ਖੁਸ਼ੀ ਮਿਲੀ, ਵਪਾਰ ਵਿਚ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਤੇ ਆਦਰ ਵੀ ਮਿਲਿਆ—
ਪੁਨਸ੍ਤਤ੍ਰੈਵ ਗਮਨੇ ਵਣਿਗ੍ਭਾਵੇ ਮਤਿਰ੍ਗਤਾ
ਫਿਰ ਉਸਦਾ ਮਨ ਉਥੇ ਜਾਣ ਵੱਲ, ਵਪਾਰੀ ਬਣਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਮੁੜ ਗਿਆ।
ਆਨਯਿष੍ਯੇ ਬਹੂਨ੍ਯਤ੍ਰ ਸਾਰ੍ਧਂ ਰਤ੍ਨਪਰੀਕ੍ਸ਼ਕੈਃ ਸਮੁਦ੍ਰਯਾਯਿਭਿਰ੍ਲੋਕੈਃ ਸਂਵਿਦਂ ਪ੍ਰੋਚ੍ਯ ਨਿਰ੍ਗਤਃ
ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਬਹੁਤ ਚੀਜ਼ਾਂ ਲਿਆਵਾਂਗਾ, ਰਤਨ ਪਰਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ—ਇਹ ਨੀਅਤ ਦੱਸ ਕੇ, ਉਹ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਪੇਯਾਹਾਰ ਸਮਾਹਾਰਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਕृਤ੍ਯਵਿਦਾਰ੍ਥਕਮ੍
ਪਾਣੀ ਤੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀ ਸੂਧੀ ਜੁਗਤ ਨਾਲ ਤਿਆਰੀ ਕਰਕੇ—
ਮਾਤਾਪਿਤ੍ਰੋਃ ਸ਼ੁਭਾ ਵਾਚੋ ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਦੇਵਤਾਗृਹੇ
ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਤੋਂ ਸ਼ੁਭ ਬਚਨ ਲੈ ਕੇ, ਦੇਵਤਾ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ—
ਪਿਤੁਃ ਸ਼ੁਸ਼੍ਰੂषਣਂ ਚੋਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸਰ੍ਵਂ ਯੂਯਂ ਕਰਿष੍ਯਥ
ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ, 'ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਸੇਵਾ ਦੇ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਕਰੋਗੇ'—
ਭਵਤੀਭਿਸ਼੍ਚ ਕृਤ੍ਯਂ ਮੇ ਕਰਣੀਯਂ ਯਥਾ ਤਥਾ
'ਤੇ ਤੁਸੀਂ, ਮਹਿਲਾਵੋ, ਮੇਰੇ ਕੰਮ ਜਿਵੇਂ ਬਣੇ, ਕਰਨਾ ਹੈ'—
ਭਾਰ੍ਯਾਭਿਃ ਸਮਨੁਜ੍ਞਾਤੋ ਯਾਨਪਾਤ੍ਰਂ ਗਤਸ੍ਤਦਾ 171.
ਪਤਨੀਆਂ ਵਲੋਂ ਇਜਾਜ਼ਤ ਮਿਲਣ 'ਤੇ, ਉਹ ਯਾਤਰਾ ਵਾਲੀ ਨੌਕ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਪੋਤਾਰੂਢਾਸ੍ਤਤਃ ਸਰ੍ਵੇ ਪੋਤਵਾਹੈਰੁਪੋਹਿਤਾਃ
ਫਿਰ ਸਾਰੇ ਨੌਕ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਏ, ਨੌਕ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ।
ਅਥ ਦੈਵਵਸ਼ਾਦ੍ਵਾਯੁਰ੍ਵਿਲੋਮਃ ਸਮਜਾਯਤ ਪੋਤਵਾਹਾਸ੍ਤਤਃ ਸਰ੍ਵੇ ਵਿਸਂਜ੍ਞਾ ਮੋਹਿਤਾਃ ਕृਸ਼ਾਃ
ਫਿਰ, ਭਾਗ ਦੇ ਵਸ਼ ਵਿਚ, ਉਲਟ ਹਵਾ ਚੱਲੀ; ਸਾਰੇ ਨੌਕ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲੇ ਬੇਹੋਸ਼, ਹੈਰਾਨ ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਗਏ।
ਹਾ ਕष੍ਟਂ ਹਿ ਕਥਂ ਕਿਞ੍ਚ ਕੁਤ੍ਰ ਗਚ੍ਛਾਮਹੇ ਵਯਮ੍ ਆਕ੍ਸ਼ਿਪਦ੍ਵਾਗ੍ਭਿਰੁਗ੍ਰਾਭਿਰਨ੍ਯੋਨ੍ਯਂ ਸ਼ਙ੍ਕ੍ਯ ਮੂਰ੍ਚ੍ਛਿਤਾਃ
'ਹੈ ਦੁੱਖ! ਇਹ ਕੀ ਹੋਇਆ? ਅਸੀਂ ਕਿੱਥੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਾਂ?'—ਉਹ ਕਠੋਰ ਬਚਨਾਂ ਨਾਲ ਚੀਖ ਪਏ, ਇਕ-ਦੂਜੇ 'ਤੇ ਸ਼ੱਕ ਕਰਦੇ, ਮੂੜ੍ਹ ਤੇ ਬੇਹੋਸ਼।
ਜਲ੍ਪਨ੍ਤਿ ਕੋऽਤ੍ਰ ਪਾਪਿष੍ਠਃ ਸਮਾਰੂਢੋ ਨਿਰਾਕृਤਃ
ਉਹ ਕਹਿਣ ਲੱਗੇ, 'ਇਥੇ ਕੌਣ ਸਭ ਤੋਂ ਪਾਪੀ ਹੈ ਜੋ ਚੜ੍ਹਿਆ ਤੇ ਇਹ ਬੇੜਾ ਡੁਬਾ ਦਿੱਤਾ?'
ਏਵਂ ਵਿਲਪਤਾਂ ਤੇषਾਂ ਚਤ੍ਵਾਰੋऽਪਿ ਸਮਭ੍ਯਯੁਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੋਣ-ਧੋਣ ਕਰਦੇ, ਚਾਰ ਜਣੇ ਇਕੱਠੇ ਆ ਗਏ।
ਨਿਰ੍ਭਰ੍ਤ੍ਸਨਂ ਤਤਸ੍ਤੇषਾਮਨ੍ਯੋਨ੍ਯਮਭਿਜਲ੍ਪਨਮ੍
ਫਿਰ, ਉਹਨਾਂ ਵਿਚ ਆਪਸੀ ਦੋਸ਼ ਤੇ ਉਲਾਹਣੇ ਹੋਏ।
ਅਪੁਤ੍ਰਸ੍ਯ ਗਤਿਰ੍ਨਾਸ੍ਤਿ ਇਤਿ ਸਰ੍ਵਸ੍ਯ ਨਿਸ਼੍ਚਿਤਮ੍
'ਜਿਸ ਦਾ ਪੁੱਤ ਨਹੀਂ, ਉਸ ਦੀ ਕੋਈ ਮੰਜਿਲ ਨਹੀਂ'—ਇਹ ਸਭ ਦੀ ਪੱਕੀ ਸੋਚ ਸੀ।
ਯਦਤ੍ਰ ਯੁਕ੍ਤਂ ਕਾਲੇऽਸ੍ਮਿਨ੍ਵਿषਮੇ ਸਮੁਪਸ੍ਥਿਤੇ
'ਇਸ ਮੁਸ਼ਕਲ ਵੇਲੇ, ਕੀ ਕਰਨਾ ਠੀਕ ਹੈ?'
ਸ਼ੁਕ ਉਵਾਚ ਅਹਂ ਕਰਿष੍ਯੇ ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਮਾ ਵਿषਾਦੇ ਮਨਃ ਕृਥਾਃ
ਸ਼ੁਕ ਨੇ ਆਖਿਆ: 'ਮੈਂ ਸਾਰਾ ਕੰਮ ਕਰਾਂਗਾ; ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਚਿੰਤਾ ਨਾ ਦਿਓ।'
ਏਵਮਾਸ਼੍ਵਾਸ੍ਯ ਪਿਤਰਂ ਸਮੁਡ੍ਡੀਯ ਤਤੋ ਦ੍ਰੁਤਮ੍ 171.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਹੌਸਲਾ ਦੇ ਕੇ, ਉਹ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚੁੱਕ ਲਿਆ।
ਨੀਚਗਤ੍ਯਾ ਰਕ੍ਸ਼ਯਨ੍ਵੈ ਸੁਤਰਂ ਦੁਸ੍ਤਰਂ ਜਲਮ੍
ਹੇਠਾਂ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਔਖੇ ਤੇ ਪਾਰ ਨਾ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਵਿਚ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਲੈ ਗਿਆ।