ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਸ੍ਨਾਤਸ੍ਯ ਵਸੁਧੇ ਰਾਜਸੂਯਫਲਂ ਭਵੇਤ੍
ਹੇ ਵਸੁੰਧਰਾ, ਜੋ ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਰਾਜਸੂਯ ਯੱਗ ਦਾ ਫਲ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਵृषੋਤ੍ਸਰ੍ਗਂ ਨਰਃ ਕੁਰ੍ਵਂਸ੍ਤਾਰਯੇਤ੍ਸਕੁਲੋਦ੍ਭਵਾਨ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਉੱਥੇ ਵੱਛਾ ਛੱਡਣ ਦੀ ਰਸਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਸਾਰੀ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਪਿਤਰਸ੍ਤਾਰਿਤਾਸ੍ਤੇਨ ਸਦੈਵ ਪ੍ਰਪਿਤਾਮਹਾਃ
ਉਸ ਕਰਕੇ ਪਿਤਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਪਿਤਾਮਾ ਸਦਾ ਲਈ ਤਾਰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਵਰਾਹਪੁਰਣੇ ਮਥੁਰਾਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਅਕੂਰ ਤੀਰ੍ਥਪ੍ਰਭਾਵੋ ਨਾਮ ਪਂਚਪਂਚਾਸ਼ਦਧਿਕਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼੍ਰੀ ਵਰਾਹ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਮਥੁਰਾ ਮਹਾਤਮ ਵਿੱਚ ਅਕੂਰ ਤੀਰਥ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਾਲਾ ਇਕ ਸੌ ਪੰਜਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਇਆ।
ਅਥ ਮਥੁਰਾਪ੍ਰਾਦੁਰ੍ਭਾਵਃ ਵਤ੍ਸਕ੍ਰੀਡਨਕਂ ਨਾਮ ਤੀਰ੍ਥਂ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯੇ ਪਰਂ ਮਮ
ਹੁਣ ਮਥੁਰਾ ਦੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਣ ਦੀ ਗੱਲ: ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਵਤਸਕ੍ਰੀਡਨਕ ਨਾਂ ਤੀਰਥ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਾਂਗਾ।
ਸ੍ਨਾਨਮਾਤ੍ਰੇਣ ਤਤ੍ਰੈਵ ਵਾਯੁਲੋਕਂ ਵ੍ਰਜੇਨ੍ਨਰਃ
ਉਥੇ ਸਿਰਫ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਵਾਯੂ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਪੁਨਰਨ੍ਯਤ੍ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਤਚ੍ਛृਣੁष੍ਵ ਵਸੁਨ੍ਧਰੇ
ਹੁਣ ਮੈਂ ਹੋਰ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਤੂੰ ਸੁਣ, ਹੇ ਵਸੁੰਧਰਾ।
ਸਾਲੈਸ੍ਤਾਲੈਸ਼੍ਚ ਤਰੁਭਿਸ੍ਤਮਾਲੈਰਰ੍ਜ੍ਜੁਨੈਸ੍ਤਥਾ
ਉਥੇ ਸਾਲ, ਤਾਲ, ਤਮਾਲ ਅਤੇ ਅਰਜੁਨ ਦੇ ਰੁੱਖ ਵੀ ਹਨ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਭਾਣ੍ਡੀਰਕੇ ਸ੍ਨਾਤੋ ਨਿਯਤੋ ਨਿਯਤਾਸ਼ਨਃ
ਉਥੇ, ਭਾਂਡੀਰਕ ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਨਿਯਮ ਨਾਲ ਰਹਿ ਕੇ ਤੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ 'ਚ ਸੰਯਮ ਰੱਖ ਕੇ,
ਤਤ੍ਰਾऽਥ ਮੁਞ੍ਚਤੇ ਪ੍ਰਾਣਾਨ੍ਮਮ ਲੋਕਂ ਚ ਗਚ੍ਛਤਿ
ਉਥੇ ਹੀ, ਫਿਰ, ਮਨੁੱਖ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਾਣ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਮੇਰੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰਾਹਂ ਕ੍ਰੀਡਯਿष੍ਯਾਮਿ ਗੋਭਿਰ੍ ਗੋਪਾਲਕੈਃ ਸਹ
ਉਥੇ ਮੈਂ ਗਾਂਵਾਂ ਅਤੇ ਗਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਖੇਡਾਂਗਾ।
ਤਤ੍ਰ ਕੁਣ੍ਡੇ ਮਹਾਭਾਗੇ ਬਹੁਗੁਲ੍ਮਲਤਾਵृਤੇ
ਉਥੇ, ਉਸ ਵੱਡੇ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਕੁੰਡ ਵਿਚ, ਜੋ ਕਈ ਝਾੜੀਆਂ ਤੇ ਲਤਾਵਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ,
ਗਨ੍ਧਰ੍ਵੈਰਪ੍ਸਰੋਭਿਸ਼੍ਚ ਕ੍ਰੀਡਮਾਨਃ ਸ ਮੋਦਤੇ
ਉਥੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਖੇਡ ਕੇ ਮਨੁੱਖ ਖੁਸ਼ੀ ਮਾਣਦਾ ਹੈ।
ਪੁਨਰਨ੍ਯਤ੍ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਮਹਾਪਾਤਕਨਾਸ਼ਨਮ੍ 156.
ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਹੋਰ ਇੱਕ ਤੀਰਥ ਬਾਰੇ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜੋ ਵੱਡੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਤੀਰ੍ਥਂ ਸ਼ਤਗੁਣਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਯਤ੍ਰ ਕੇਸ਼ੀ ਨਿਪਾਤਿਤਃ
ਉਹ ਤੀਰਥ ਜਿੱਥੇ ਕੇਸ਼ੀ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਸੌ ਗੁਣਾ ਵਧੇਰੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਾਚ੍ਛਤਗੁਣਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਨਾਤ੍ਰ ਕਾਰ੍ਯਾ ਵਿਚਾਰਣਾ
ਇਸ ਲਈ, ਉਸ ਦਾ ਫਲ ਸੌ ਗੁਣਾ ਵਧੇਰਾ ਹੈ; ਇੱਥੇ ਕੋਈ ਸ਼ੰਕਾ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਪਿਣ੍ਡਪ੍ਰਦਾਨੇਨ ਗਯਾਤੁਲ੍ਯ ਫਲਂ ਭਵੇਤ੍
ਉਥੇ ਪਿੰਡ ਦਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਗਯਾ ਵਰਗਾ ਹੀ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਸੂਰ੍ਯਤੀਰ੍ਥੇषੁ ਵਸੁਧੇ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਾਦਿਤ੍ਯਸਂਜ੍ਞਿਕੇ
ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸੂਰਜ ਤੀਰਥਾਂ 'ਚ, ਜੋ ਬਾਰਾਂ ਆਦਿਤਿਆਂ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਹਨ,
ਕਾਲਿਯੋ ਦਮਿਤਸ੍ਤਤ੍ਰ ਆਦਿਤ੍ਯਾਃ ਸ੍ਥਾਪਿਤਾ ਮਯਾ
ਉਥੇ ਕਾਲੀਆ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਤੇ ਆਦਿਤਿਆਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਹੀ ਥਾਪਿਆ ਸੀ।
ਆਦਿਤ੍ਯਾ ਊਚੁਃ ਅਸ੍ਮਿਂਸ੍ਤੀਰ੍ਥਵਰੇ ਸ੍ਨਾਨਮਸ੍ਮਾਕਂ ਸਂਪ੍ਰਦੀਯਤਾਮ੍
ਆਦਿਤਿਆਂ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਇਸ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਤੀਰਥ ਤੇ ਸਾਨੂੰ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਮਿਲੇ।'
ਆਦਿਤ੍ਯਾਨਾਂ ਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਕ੍ਰੀਡਾਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਵਸੁਨ੍ਧਰੇ
ਆਦਿਤਿਆਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਖੇਡ ਮੁਕਾ ਕੇ, ਹੇ ਧਰਤੀ,
ਅਥਾਤ੍ਰ ਮੁਂਚਤੇ ਪ੍ਰਾਣਾਨ੍ਮਮ ਲੋਕਂ ਸ ਗਚ੍ਛਤਿ
ਉਥੇ ਫਿਰ, ਮਨੁੱਖ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਾਣ ਛੱਡ ਕੇ ਮੇਰੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਵਰਾਹਪੁਰਾਣੇ ਮਥੁਰਾਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਮਥੁਰਾਪ੍ਰਾਦੁਰ੍ਭਾਵੋ ਨਾਮ षਟ੍ਪਂਚਾਸ਼ਦਧਿਕਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਵਰਾਹ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਮਥੁਰਾ ਮਹਾਤਮ ਵਿਚ, 'ਮਥੁਰਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ' ਨਾਂ ਵਾਲਾ ਇਕ ਸੌ ਛਪੰਜਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਮੁਕਿਆ।
ਅਥ ਮਲਯਾਰ੍ਜੁਨਤੀਰ੍ਥਾਦਿਸ੍ਨਾਨਾਦਿਪ੍ਰਸ਼ਂਸਾ ਯਮੁਨਾਪਾਰਮੁਲ੍ਲਙ੍ਘ੍ਯ ਤਤ੍ਰੈਵ ਚ ਮਹਾਮੁਨੇ
ਹੁਣ ਮਲਯਾਰਜੁਨ ਤੇ ਹੋਰ ਤੀਰਥਾਂ 'ਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਆਦਿਕ ਦੀ ਵਡਿਆਈ: ਉਥੇ ਹੀ, ਯਮੁਨਾ ਪਾਰ ਕਰਕੇ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਮੁਨੀ,
ਪਰ੍ਯਸ੍ਤਂ ਤਤ੍ਰ ਸ਼ਕਟਂ ਭਿਨ੍ਨਭਾਣ੍ਡਕੁਟੀਘਟਮ੍
ਉਥੇ ਇੱਕ ਰਥ ਉਲਟ ਗਿਆ ਸੀ, ਤੇ ਝੋਪੜੀ ਦੇ ਘੜੇ ਤੇ ਮਟਕੇ ਟੁੱਟ ਗਏ ਸਨ।
ਦ੍ਵਾਦਸ਼੍ਯਾਂ ਸ਼ੁਕ੍ਲਪਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯ ਜ੍ਯੇष੍ਠਮਾਸੇ ਵਸੁਨ੍ਧਰੇ
ਜੇਠ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ ਦੀ ਦਵਾਦਸ਼ੀ ਨੂੰ, ਹੇ ਧਰਤੀ,
ਜ੍ਯੇष੍ਠਸ੍ਯ ਸ਼ੁਕ੍ਲਦ੍ਵਾਦਸ਼੍ਯਾਂ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਸੁਨਿਯਤੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਃ
ਜੇਠ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਸੁਧੀ ਦਵਾਦਸੀ ਨੂੰ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵੱਸ ਵਿਚ ਰੱਖ ਕੇ, ਇਨਸਾਨ ਨ੍ਹਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਯਮੁਨਾਸਲਿਲੇ ਸ੍ਨਾਤਃ ਸ਼ੁਚਿਰ੍ਭੂਤ੍ਵਾ ਜਿਤੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਃ
ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਉੱਤੇ ਜਿੱਤ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਅਪਿ ਚਾਸ੍ਮਤ੍ਕੁਲੇ ਜਾਤਃ ਕਾਲਿਨ੍ਦੀਸਲਿਲੇ ਪ੍ਲੁਤਃ
ਸਾਡੀ ਵੰਸ਼ ਵਿਚ ਜੰਮੇ ਹੋਏ, ਜੇ ਕੋਈ ਕਾਲਿੰਦੀ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਗਾਯਨ੍ਤਿ ਪਿਤਰਃ ਪਰਲੋਕਗਤਾਃ ਸਦਾ
ਉਹ ਲੋਕ ਜੋ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਤੋਂ ਚਲੇ ਗਏ ਹਨ, ਉਹ ਪਿਤਰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਉਂ ਗਾਉਂਦੇ ਹਨ।