ਅਗ੍ਨਿਦਤ੍ਤਸ੍ਤੁ ਵੈ ਨਾਮ ਛਾਨ੍ਦਸੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋਤ੍ਤਮਃ
ਚਾਂਦਸ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਨਾਂ ਅਗਨਿਦੱਤ ਸੀ।
ਮृਤਸ੍ਸੁਗृਹਕਾਮੇਨ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਤ੍ਵਮੁਪਾਗਤਃ
ਉਹ ਚੰਗਾ ਘਰ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਜਦੋਂ ਮਰ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਰਾਕਸ਼ਸ ਬਣ ਗਿਆ।
ਏਕਵਿਸ਼੍ਰਾਮਪੁਣ੍ਯਂ ਮੇ ਦੇਹਿ ਤ੍ਵਂ ਵਣਿਗੁਤ੍ਤਮ
ਹੇ ਵਧੀਆ ਵਪਾਰੀ, ਮੈਨੂੰ ਇਕ ਵਾਰੀ ਆਰਾਮ ਕਰਨ ਦਾ ਪੁੰਨ ਦਿਓ।
ਸਾਧੁ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸ ਦਤ੍ਤਂ ਤੇ ਏਕਨृਤ੍ਯਂ ਮਯਾ ਤਵ
ਸ਼ਾਬਾਸ਼ ਰਾਕਸ਼ਸ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਇਕ ਨੱਚ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੀਵਰਾਹ ਉਵਾਚ ਅਗ੍ਰਤਸ੍ਤੁ ਸ੍ਥਿਤਂ ਦੇਵਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾऽਸੌ ਧਰਣੀਂ ਗਤਃ
ਸ਼੍ਰੀ ਵਰਾਹ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਜਦ ਉਸ ਨੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜੇ ਦੇਵਤੇ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਉਵਾਚ ਮਧੁਰਂ ਵਾਕ੍ਯਂ ਦੇਵਦੇਵੋ ਜਨਾਰ੍ਦਨਃ
ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਜਨਾਰਦਨ ਨੇ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲ ਆਖੇ।
ਵਿਮਾਨਵਰਮਾਰੁਹ੍ਯ ਮਮ ਲੋਕਂ ਵ੍ਰਜਸ੍ਵ ਚ
ਚੰਗੀ ਵਿਮਾਨ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਮੇਰੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਜਾ।
ਸੁਧਨਃ ਸਸ਼ਰੀਰੋऽਪਿ ਸਕੁਟੁਂਬੋ ਦਿਵਂ ਯਯੌ 155.
ਸੁਧਨ ਆਪਣੀ ਦੇਹ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਸਮੇਤ ਸਵਰਗ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਏष ਤੀਰ੍ਥਪ੍ਰਭਾਵੋ ਵੈ ਕਥਿਤਸ੍ਤੇ ਵਸੁਨ੍ਧਰੇ
ਹੇ ਵਸੁੰਧਰਾ, ਇਸ ਤੀਰਥ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਤਸ੍ਯ ਤੀਰ੍ਥਪ੍ਰਭਾਵੇਣ ਸੁਧਨੋ ਮੁਕ੍ਤਿਮਾਪ੍ਤਵਾਨ੍
ਉਸ ਤੀਰਥ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਸੁਧਨ ਨੇ ਮੁਕਤੀ ਪਾਈ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਸ੍ਨਾਤਸ੍ਯ ਵਸੁਧੇ ਰਾਜਸੂਯਫਲਂ ਭਵੇਤ੍
ਹੇ ਵਸੁੰਧਰਾ, ਜੋ ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਰਾਜਸੂਯ ਯੱਗ ਦਾ ਫਲ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਵृषੋਤ੍ਸਰ੍ਗਂ ਨਰਃ ਕੁਰ੍ਵਂਸ੍ਤਾਰਯੇਤ੍ਸਕੁਲੋਦ੍ਭਵਾਨ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਉੱਥੇ ਵੱਛਾ ਛੱਡਣ ਦੀ ਰਸਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਸਾਰੀ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਪਿਤਰਸ੍ਤਾਰਿਤਾਸ੍ਤੇਨ ਸਦੈਵ ਪ੍ਰਪਿਤਾਮਹਾਃ
ਉਸ ਕਰਕੇ ਪਿਤਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਪਿਤਾਮਾ ਸਦਾ ਲਈ ਤਾਰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਵਰਾਹਪੁਰਣੇ ਮਥੁਰਾਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਅਕੂਰ ਤੀਰ੍ਥਪ੍ਰਭਾਵੋ ਨਾਮ ਪਂਚਪਂਚਾਸ਼ਦਧਿਕਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼੍ਰੀ ਵਰਾਹ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਮਥੁਰਾ ਮਹਾਤਮ ਵਿੱਚ ਅਕੂਰ ਤੀਰਥ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਾਲਾ ਇਕ ਸੌ ਪੰਜਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਇਆ।
ਅਥ ਮਥੁਰਾਪ੍ਰਾਦੁਰ੍ਭਾਵਃ ਵਤ੍ਸਕ੍ਰੀਡਨਕਂ ਨਾਮ ਤੀਰ੍ਥਂ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯੇ ਪਰਂ ਮਮ
ਹੁਣ ਮਥੁਰਾ ਦੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਣ ਦੀ ਗੱਲ: ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਵਤਸਕ੍ਰੀਡਨਕ ਨਾਂ ਤੀਰਥ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਾਂਗਾ।
ਸ੍ਨਾਨਮਾਤ੍ਰੇਣ ਤਤ੍ਰੈਵ ਵਾਯੁਲੋਕਂ ਵ੍ਰਜੇਨ੍ਨਰਃ
ਉਥੇ ਸਿਰਫ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਵਾਯੂ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਪੁਨਰਨ੍ਯਤ੍ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਤਚ੍ਛृਣੁष੍ਵ ਵਸੁਨ੍ਧਰੇ
ਹੁਣ ਮੈਂ ਹੋਰ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਤੂੰ ਸੁਣ, ਹੇ ਵਸੁੰਧਰਾ।
ਸਾਲੈਸ੍ਤਾਲੈਸ਼੍ਚ ਤਰੁਭਿਸ੍ਤਮਾਲੈਰਰ੍ਜ੍ਜੁਨੈਸ੍ਤਥਾ
ਉਥੇ ਸਾਲ, ਤਾਲ, ਤਮਾਲ ਅਤੇ ਅਰਜੁਨ ਦੇ ਰੁੱਖ ਵੀ ਹਨ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਭਾਣ੍ਡੀਰਕੇ ਸ੍ਨਾਤੋ ਨਿਯਤੋ ਨਿਯਤਾਸ਼ਨਃ
ਉਥੇ, ਭਾਂਡੀਰਕ ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਨਿਯਮ ਨਾਲ ਰਹਿ ਕੇ ਤੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ 'ਚ ਸੰਯਮ ਰੱਖ ਕੇ,
ਤਤ੍ਰਾऽਥ ਮੁਞ੍ਚਤੇ ਪ੍ਰਾਣਾਨ੍ਮਮ ਲੋਕਂ ਚ ਗਚ੍ਛਤਿ
ਉਥੇ ਹੀ, ਫਿਰ, ਮਨੁੱਖ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਾਣ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਮੇਰੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰਾਹਂ ਕ੍ਰੀਡਯਿष੍ਯਾਮਿ ਗੋਭਿਰ੍ ਗੋਪਾਲਕੈਃ ਸਹ
ਉਥੇ ਮੈਂ ਗਾਂਵਾਂ ਅਤੇ ਗਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਖੇਡਾਂਗਾ।
ਤਤ੍ਰ ਕੁਣ੍ਡੇ ਮਹਾਭਾਗੇ ਬਹੁਗੁਲ੍ਮਲਤਾਵृਤੇ
ਉਥੇ, ਉਸ ਵੱਡੇ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਕੁੰਡ ਵਿਚ, ਜੋ ਕਈ ਝਾੜੀਆਂ ਤੇ ਲਤਾਵਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ,
ਗਨ੍ਧਰ੍ਵੈਰਪ੍ਸਰੋਭਿਸ਼੍ਚ ਕ੍ਰੀਡਮਾਨਃ ਸ ਮੋਦਤੇ
ਉਥੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਖੇਡ ਕੇ ਮਨੁੱਖ ਖੁਸ਼ੀ ਮਾਣਦਾ ਹੈ।
ਪੁਨਰਨ੍ਯਤ੍ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਮਹਾਪਾਤਕਨਾਸ਼ਨਮ੍ 156.
ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਹੋਰ ਇੱਕ ਤੀਰਥ ਬਾਰੇ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜੋ ਵੱਡੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਤੀਰ੍ਥਂ ਸ਼ਤਗੁਣਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਯਤ੍ਰ ਕੇਸ਼ੀ ਨਿਪਾਤਿਤਃ
ਉਹ ਤੀਰਥ ਜਿੱਥੇ ਕੇਸ਼ੀ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਸੌ ਗੁਣਾ ਵਧੇਰੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਾਚ੍ਛਤਗੁਣਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਨਾਤ੍ਰ ਕਾਰ੍ਯਾ ਵਿਚਾਰਣਾ
ਇਸ ਲਈ, ਉਸ ਦਾ ਫਲ ਸੌ ਗੁਣਾ ਵਧੇਰਾ ਹੈ; ਇੱਥੇ ਕੋਈ ਸ਼ੰਕਾ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਪਿਣ੍ਡਪ੍ਰਦਾਨੇਨ ਗਯਾਤੁਲ੍ਯ ਫਲਂ ਭਵੇਤ੍
ਉਥੇ ਪਿੰਡ ਦਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਗਯਾ ਵਰਗਾ ਹੀ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਸੂਰ੍ਯਤੀਰ੍ਥੇषੁ ਵਸੁਧੇ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਾਦਿਤ੍ਯਸਂਜ੍ਞਿਕੇ
ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸੂਰਜ ਤੀਰਥਾਂ 'ਚ, ਜੋ ਬਾਰਾਂ ਆਦਿਤਿਆਂ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਹਨ,
ਕਾਲਿਯੋ ਦਮਿਤਸ੍ਤਤ੍ਰ ਆਦਿਤ੍ਯਾਃ ਸ੍ਥਾਪਿਤਾ ਮਯਾ
ਉਥੇ ਕਾਲੀਆ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਤੇ ਆਦਿਤਿਆਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਹੀ ਥਾਪਿਆ ਸੀ।
ਆਦਿਤ੍ਯਾ ਊਚੁਃ ਅਸ੍ਮਿਂਸ੍ਤੀਰ੍ਥਵਰੇ ਸ੍ਨਾਨਮਸ੍ਮਾਕਂ ਸਂਪ੍ਰਦੀਯਤਾਮ੍
ਆਦਿਤਿਆਂ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਇਸ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਤੀਰਥ ਤੇ ਸਾਨੂੰ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਮਿਲੇ।'