ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਯਸ਼੍ਚੇਦਂ ਸ਼ृਣੁਯਾਨ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਕਲ੍ਯ ਉਤ੍ਥਾਯ ਮਾਨਵਃ

ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਸਵੇਰੇ ਉੱਠ ਕੇ ਇਹ ਸੁਣੇ,

ਯ ਏਤਤ੍ਪਠਤੇ ਨਿਤ੍ਯਂ ਕੋਕਾਖ੍ਯਾਨਂ ਤਥੋषਸਿ

ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਕੋਕਾ ਦੀ ਕਥਾ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਉਸ਼ਾਸੀ, ਉਹ...

ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਵਰਾਹਪੁਰਾਣੇ ਭਗਵਚ੍ਛਾਸ੍ਤ੍ਰੇ ਕੋਕਾਮੁਖਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਵਰ੍ਣਨਂ ਨਾਮ ਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਦਧਿਕਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਵਰਾ੍ਹਾ ਪੁਰਾਣ ਦੀ ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਗ੍ਰੰਥ ਵਿਚ 'ਕੋਕਾਮੁਖਾ ਦੀ ਮਹਿਮਾ' ਦਾ ਚੌਂਸਠਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ।

ਅਥ ਬਦਰਿਕਾਸ਼੍ਰਮਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਮ੍ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਹਿਮਵਤਃ ਪृष੍ਠੇ ਪਰਂ ਗੁਹ੍ਯਮਤਃ ਸ਼ृਣੁ

ਹੁਣ ਬਦਰੀਕਾਸ਼੍ਰਮ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਸੁਣ। ਹਿਮਾਲੇ ਦੇ ਢਲਾਣਾਂ ਉੱਤੇ, ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਗੁਪਤ ਉਪਦੇਸ਼ ਹੈ।

ਨ ਤਤ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤਿ ਮਨੁਜਃ ਕृਤ੍ਵਾ ਕਰ੍ਮ ਸੁਦੁष੍ਕਰਮ੍

ਕੋਈ ਵੀ ਮਨੁੱਖ, ਭਾਵੇਂ ਕਿੰਨਾ ਵੀ ਔਖਾ ਕੰਮ ਕਰ ਲਵੇ, ਉਹ ਥਾਂ ਨਹੀਂ ਪਾ ਸਕਦਾ।

ਦੁਰ੍ਲ੍ਲਭਂ ਤਨ੍ਮਮ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਂ ਹਿਮਕੂਟਸ਼ਿਲਾਤਲੇ

ਹਿਮ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੱਟਾਨਾਂ ਉੱਤੇ ਮੇਰਾ ਉਹ ਧਾਮ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਲੱਭ ਹੈ।

ਬ੍ਰਹ੍ਮਕੁਣ੍ਡਮਿਤਿ ਖ੍ਯਾਤਮਾਸ੍ਤੇ ਤਤ੍ਰ ਸ਼ਿਲੋਚ੍ਚਯੇ

ਉਥੇ ਉੱਚੀਆਂ ਚੱਟਾਨਾਂ ਉੱਤੇ 'ਬ੍ਰਹਮਕੁੰਡ' ਨਾਮੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਥਾਂ ਹੈ।

ਸ੍ਨਾਨਂ ਕਰੋਤਿ ਯਸ੍ਤਤ੍ਰ ਤ੍ਰਿਰਾਤ੍ਰੋਪੋषਿਤੋ ਨਰਃ

ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਤਿੰਨ ਰਾਤ ਉਪਵਾਸ ਕਰ ਕੇ ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰੇ—

ਮੁਞ੍ਚੇਤ੍ਪ੍ਰਾਣਾਂਸ੍ਤਤ੍ਰ ਯਦਿ ਵ੍ਰਤਨਿष੍ਠੋ ਜਿਤੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਃ

ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਵਰਤਾਂ ਵਿਚ ਟਿਕ ਕੇ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਕੇ ਉਥੇ ਪ੍ਰਾਣ ਤਿਆਗ ਦੇਵੇ—

ਅਗ੍ਨਿਸਤ੍ਯਪਦਂ ਨਾਮ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਪਰਂ ਮਮ

ਉਸ ਮੇਰੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ 'ਅਗਨਿਸਤ੍ਯ' ਨਾਮ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਥਾਂ ਹੈ।

ਯਸ੍ਤਤ੍ਰ ਕੁਰੁਤੇ ਸ੍ਨਾਨਂ ਤ੍ਰਿਰਾਤ੍ਰੋਪੋषਿਤੋ ਨਰਃ

ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਤਿੰਨ ਰਾਤ ਉਪਵਾਸ ਕਰ ਕੇ ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰੇ—

ਇਨ੍ਦ੍ਰਲੋਕਮਿਤਿ ਖ੍ਯਾਤੋ ਬਦਰ੍ਯਾਂ ਚ ਮਮਾਸ਼੍ਰਮਃ 141.

ਤੇ ਬਦਰੀ ਵਿਚ ਮੇਰਾ ਆਸ਼ਰਮ 'ਇੰਦਰਲੋਕ' ਵਜੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।

ਤਤ੍ਰ ਚੈਵ ਤੁ ਸ਼ृਙ੍ਗੇਭ੍ਯਃ ਸ੍ਥੂਲਧਾਰਾ ਪਤੇਤ੍ਪੁਨਃ

ਉਥੇ ਪਹਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਧਾਰ ਮੁੜ ਵਗਦੀ ਹੈ।

ਸ੍ਨਾਨਂ ਕਰੋਤਿ ਯਸ੍ਤਤ੍ਰ ਏਕਰਾਤ੍ਰੋषਿਤੋ ਨਰਃ

ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਇੱਕ ਰਾਤ ਉਪਵਾਸ ਕਰ ਕੇ ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰੇ—

ਅਸ੍ਤਿ ਪਞ੍ਚਸ਼ਿਖਂ ਨਾਮ ਬਦਰ੍ਯਾਸ਼੍ਰਮਤੀਰ੍ਥਕਮ੍

ਉਥੇ ਬਦਰੀ ਆਸ਼ਰਮ ਦਾ ਇੱਕ ਤੀਰਥ 'ਪੰਜਸ਼ਿਖ' ਨਾਮ ਦਾ ਹੈ।

ਯਸ੍ਤਤ੍ਰ ਕੁਰੁਤੇ ਸ੍ਨਾਨਂ ਪਂਚਸ੍ਰੋਤਸਿ ਮਾਨਵਃ

ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਉਥੇ ਪੰਜ ਧਾਰਾਵਾਂ ਵਿਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰੇ—

ਯਦ੍ਯਤ੍ਰ ਮੁਞ੍ਚਤੇ ਪ੍ਰਾਣਾਨ੍ ਕृਤ੍ਵਾ ਕਰ੍ਮ ਸੁਦੁष੍ਕਰਮ੍

ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਕੰਮ ਕਰ ਕੇ ਉਥੇ ਪ੍ਰਾਣ ਤਿਆਗ ਦੇਵੇ—

ਚਤੁਃਸ੍ਰੋਤ ਇਤਿ ਖ੍ਯਾਤਂ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਪਰੇ ਮਮ

ਮੇਰੇ ਉਸ ਖੇਤਰ ਵਿਚ 'ਚਤੁੱਸ੍ਰੋਤ' ਨਾਮ ਦਾ ਥਾਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।

ਯਸ੍ਤਤ੍ਰ ਕੁਰੁਤੇ ਸ੍ਨਾਨਮੇਕਰਾਤ੍ਰੋषਿਤੋ ਨਰਃ

ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਇੱਕ ਰਾਤ ਉਪਵਾਸ ਕਰ ਕੇ ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰੇ—

ਅਥ ਪ੍ਰਾਣਾਨ੍ਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯ ਕृਤ੍ਵਾ ਕਰ੍ਮ ਸੁਦੁष੍ਕਰਮ੍

ਫਿਰ, ਸਭ ਤੋਂ ਔਖਾ ਕੰਮ ਕਰ ਕੇ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ,

ਵੇਦਧਾਰਮਿਤਿ ਖ੍ਯਾਤਂ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਪਰੇ ਮਮ 141.

ਮੇਰੇ ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਨੂੰ 'ਵੇਦਧਾਰ' ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਤਤ੍ਰੈਵ ਹਿਮਵਤ੍ਪृष੍ਠੇ ਚਤੁਃਸ਼ृਙ੍ਗਾਦ੍ਬृਹਤ੍ਤਰਾਃ

ਉਥੇ, ਹਿਮਾਲੇ ਦੀ ਢਲਾਨ ਉੱਤੇ, ਚਾਰ ਚੋਟੀ ਵਾਲੀ ਪਹਾੜੀ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਡੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਹਨ।

ਯਸ੍ਤਤ੍ਰ ਕੁਰੁਤੇ ਸ੍ਨਾਨਂ ਚਤੂਰਾਤ੍ਰੋषਿਤੋ ਨਰਃ

ਜੋ ਕੋਈ ਉਥੇ ਚਾਰ ਰਾਤਾਂ ਉਪਵਾਸ ਕਰ ਕੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ,

ਅਥਾਤ੍ਰ ਮੁਞ੍ਚਤੇ ਪ੍ਰਾਣਾਨ੍ਮਮ ਕਰ੍ਮਪਥੇ ਸ੍ਥਿਤਃ। ਦੇਵਲੋਕਮਤਿਕ੍ਰਮ੍ਯ ਮਮ ਲੋਕਂ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਤੇ

ਫਿਰ, ਜੇ ਉਹ ਉਥੇ ਮੇਰੇ ਕਰਮ ਦੇ ਰਾਹ ਤੇ ਟਿਕ ਕੇ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਦੇ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਲੋਕ ਤੋਂ ਵੀ ਅੱਗੇ, ਮੇਰੇ ਆਪਣੇ ਲੋਕ ਵਿਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ।

ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਾਦਿਤ੍ਯਕੁਣ੍ਡੇਤਿ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਪਰੇ ਮਮ

ਮੇਰੇ ਉਸ ਉੱਚੇ ਧਾਮ ਨੂੰ 'ਬਾਰਾਂ ਸੂਰਜਾਂ ਵਾਲਾ ਕੁੰਡ' ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਤਤ੍ਰ ਪਰ੍ਵਤਸ਼ृਂਗੇ ਤੁ ਸ੍ਥੂਲਮੂਲੇ ਸ਼ਿਲਾਤਲੇ

ਉਥੇ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ, ਵੱਡੇ ਰੁੱਖ ਦੇ ਥੱਲੇ, ਪੱਥਰ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਤੇ,

ਯਸ੍ਤਤ੍ਰ ਕੁਰੁਤੇ ਸ੍ਨਾਨਂ ਯਾਂ ਕਾਞ੍ਚਿਦ੍ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੀਂ ਯਦਿ

ਜੋ ਕੋਈ ਉਥੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਦੁਵਾਦਸ਼ੀ ਨੂੰ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ,

ਅਥਾਤ੍ਰ ਮੁਞ੍ਚਤੇ ਪ੍ਰਾਣਾਨ੍ਮਮ ਕਰ੍ਮਣਿ ਸਂਸ੍ਥਿਤਃ

ਫਿਰ, ਜੇ ਉਹ ਉਥੇ ਮੇਰੇ ਕੰਮ ਵਿਚ ਲੱਗ ਕੇ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ,

ਲੋਕਪਾਲਮਿਤਿ ਖ੍ਯਾਤਂ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਪਰੇ ਮਮ

ਮੇਰੇ ਉਸ ਉੱਚੇ ਧਾਮ ਨੂੰ 'ਲੋਕਪਾਲ' ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।