ਯਤ੍ਰ ਸਰ੍ਵਾ ਦਿਵ੍ਯਰੂਪਾ ਭਵਨ੍ਤ੍ਯਪ੍ਸਰਸਃ ਪਰਾਃ ਤਤੋ ਮਮ ਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸ ਚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਪੁਂਗਵਃ
ਜਿੱਥੇ ਸਾਰੀਆਂ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇਵਤਾਈ ਰੂਪ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ—ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਉੱਤਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣ—
ਅਥ ਨੋ ਕੁਪ੍ਯਸੇ ਦੇਵ ਵਰਂ ਸਮਨੁਯਾਚਤੇ
ਫਿਰ, ਦੇਵਤਾ, ਜੇ ਤੂੰ ਨਾਰਾਜ਼ ਨਹੀਂ, ਮੈਂ ਵਰ ਮੰਗਾਂਗਾ।
ਨ ਚਾਹਂ ਕਾਂਚਨਂ ਗਾਵੋ ਨ ਚ ਸ੍ਤ੍ਰੀਰਾਜ੍ਯਮੇਵ ਚ
ਮੈਂ ਨਾ ਸੋਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਨਾ ਗਾਂ, ਨਾ ਔਰਤਾਂ, ਨਾ ਰਾਜ।
ਤਥਾ ਸ੍ਵਰ੍ਗਸਹਸ੍ਰਾਣਾਮੇਕਂ ਚਾਪਿ ਨ ਰੋਚਤੇ 125.
ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸੁਗਰਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵੀ ਮੈਨੂੰ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ।
ਤਤਸ੍ਤਸ੍ਯ ਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸਮਯਾ ਤਤ੍ਰ ਭਾषਿਤਃ
ਫਿਰ, ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਥੇ ਇਕ ਸਮਝੌਤਾ ਹੋਇਆ।
ਦੇਵਾ ਅਪਿ ਨ ਜਾਨਨ੍ਤਿ ਵਿष੍ਣੁਮਾਯਾਵਿਮੋਹਿਤਾਃ
ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਭਟਕ ਗਏ ਹਨ।
ਉਵਾਚ ਮਧੁਰਂ ਵਾਕ੍ਯਂ ਮਾਯਯਾ ਚ ਪ੍ਰਚੋਦਿਤਃ
ਮਾਇਆ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਮਿੱਠੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਤਵ ਦੇਵ ਪ੍ਰਸਾਦੇਨ ਮਮੈਵਂ ਦੀਯਤਾਂ ਵਰਃ
ਦੇਵਤਾ, ਤੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਇਹ ਵਰ ਮੈਨੂੰ ਮਿਲ ਜਾਵੇ।
ਗਚ੍ਛ ਕੁਬ੍ਜਾਮ੍ਰਕੇ ਗਙ੍ਗਾਸ੍ਨਾਤੋ ਮਾਯਾਂ ਤੁ ਗਚ੍ਛਸਿ ਕੁਬ੍ਜਾਮ੍ਰਕੇ ਦੇਵਿ ਵਿਪ੍ਰੋ ਮਮ ਮਾਯਾਭਿਲਾषੁਕਃ
ਕੁਬਜਾਮਰ ਤੇ ਜਾ, ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰ, ਤੈਨੂੰ ਮਾਇਆ ਮਿਲੇਗੀ; ਦੇਵੀ, ਕੁਬਜਾਮਰ 'ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮੇਰੀ ਮਾਇਆ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਸੀ।
ਸ੍ਥਾਪਯਿਤ੍ਵਾ ਯਥਾਨ੍ਯਾਯਂ ਤੀਰ੍ਥਮਾਰਾਧਯਦ੍ਯਥਾ
ਜਿਵੇਂ ਠੀਕ ਹੈ, ਤੀਰਥ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ।
ਅਵਗਾਹ੍ਯ ਤਤੋ ਗਙ੍ਗਾਂ ਸਰ੍ਵਗਾਤ੍ਰੇ ਚ ਕ੍ਲੇਦਿਤੇ
ਫਿਰ ਉਹ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਕੇ, ਉਸਦਾ ਸਾਰਾ ਸਰੀਰ ਭਿੱਜ ਗਿਆ।
ਹृਦਯੇऽਚਿਨ੍ਤਯਤ੍ਤਤ੍ਰ ਗਰ੍ਭਕ੍ਲੇਸ਼ੇਨ ਪੀਡਿਤਃ
ਉਥੇ, ਜਨਮ ਦੇ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸੋਚਿਆ।
ਯੋऽਹਂ ਨਿषਾਦਗਰ੍ਭੇऽਸ੍ਮਿਨ੍ਵਸਾਮਿ ਨਰਕੇषੁ ਚ 125.
ਮੈਂ, ਜੋ ਹੁਣ ਨਿਸ਼ਾਦ ਦੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਤੇ ਨਰਕ ਵਰਗੀਆਂ ਹਾਲਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸ ਰਿਹਾ ਹਾਂ—
ਯੋऽਹਂ ਨਿषਾਦਗਰ੍ਭੇऽਸ੍ਮਿਨ੍ਪੀਡਾਸ੍ਤਿ ਮਲਸਂਕੁਲੇ
ਮੈਂ, ਜੋ ਨਿਸ਼ਾਦ ਦੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਹਾਂ, ਗੰਦਗੀ ਦੇ ਢੇਰ ਵਿੱਚ ਪੀੜਾ ਭੋਗ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।
ਪੁਰੀषਮੂਤ੍ਰਸਙ੍ਕੀਰ੍ਣੇ ਮਾਂਸਸ਼ੋਣਿਤਕਰ੍ਦ੍ਦਮੇ
ਗੰਦ, ਪੇਸ਼ਾਬ, ਮਾਸ ਤੇ ਖੂਨ ਦੇ ਕੀਚੜ ਵਿੱਚ ਰਲਿਆ ਹੋਇਆ,
ਬਹੁਰੋਗਸਮਾਕੀਰ੍ਣੇ ਬਹੁਦੁਃਖਤਮਾਕੁਲੇ
ਕਈ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਿਆ ਹੋਇਆ—
ਕੁਤੋ ਵਿष੍ਣੁਃ ਕੁਤੋ ਵਾਹਂ ਕੁਤੋ ਗਙ੍ਗਾਜਲਾਨਿ ਚ
ਵਿਸ਼ਨੁ ਕਿੱਥੇ ਹੈ? ਮੈਂ ਕਿੱਥੇ ਹਾਂ? ਗੰਗਾ ਦਾ ਪਾਣੀ ਕਿੱਥੇ ਹੈ?
ਏਵਂ ਚਿਨ੍ਤਯਮਾਨਸ੍ਤੁ ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਗਰ੍ਭਾਦ੍ਵਿਨਿਃਸृਤਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚਦਾ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਜਲਦੀ ਗਰਭ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਆ ਗਿਆ।
ਅਜਾਯਤ ਤਤਃ ਕਨ੍ਯਾ ਨਿषਾਦਸ੍ਯ ਗृਹੇ ਤਦਾ
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਨਿਸ਼ਾਦ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੁੜੀ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ।
ਨ ਚ ਸਂਜ੍ਞਾਯਤੇ ਕਿਂਚਿਦ੍ਵਿष੍ਣੁਮਾਯਾਵਿਮੋਹਿਤਾ
ਪਰ ਵਿਸ਼ਨੁ ਦੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਭਟਕ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਕੁਝ ਵੀ ਹੋਸ਼ ਨਹੀਂ ਸੀ।
ਪੁਤ੍ਰਾਨ੍ਦੁਹਿਤਰਸ਼੍ਚੈਵ ਜਨਯਾਮਾਸ ਮਾਯਯਾ
ਉਸ ਮਾਇਆ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਉਸ ਨੇ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਧੀਆਂ ਜਨਮ ਦਿੱਤੇ।
ਜੀਵਾਨਿ ਚੈਵ ਸਤਤਂ ਘਾਤਿਤਾਨਿ ਤਤਸ੍ਤਤਃ
ਤੇ ਜੀਵ ਸਦਾ ਇੱਥੇ-ਉੱਥੇ ਮਾਰੇ ਜਾਂਦੇ ਰਹੇ।
ਗਮ੍ਯਾਗਮ੍ਯਂ ਨ ਜਾਨਾਤਿ ਮਾਯਾਜਾਲੇਨ ਮੋਹਿਤਃ 125.
ਮਾਇਆ ਦੇ ਜਾਲ ਵਿਚ ਫਸ ਕੇ, ਉਹ ਕੀ ਕਰਨਾ ਤੇ ਕੀ ਨਾ ਕਰਨਾ, ਇਹ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ ਸੀ।
ਘਟਂ ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਵਿਡ੍ਲਿਪ੍ਤਵਸ੍ਤ੍ਰਕ੍ਸ਼ਾਲਨਕਾਰਣਾਤ੍
ਇੱਕ ਘੜਾ ਲੈ ਕੇ, ਗੰਦੇ ਕੱਪੜੇ ਧੋਣ ਲਈ,
ਸ੍ਨਾਤੁਂ ਗਙ੍ਗਾਜਲੇ ਸ੍ਥਿਤ੍ਵਾ ਵਿਗਾਹਯਤਿ ਜਾਹ੍ਨਵੀਮ੍
ਗੰਗਾ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਖੜੀ ਹੋ ਕੇ ਨ੍ਹਾਉਣ ਲਈ, ਉਹ ਜਾਹਨਵੀ ਵਿੱਚ ਵੜੀ।
ਜਾਤਸ੍ਤਪੋਧਨਸ੍ਤਤ੍ਰ ਦਣ੍ਡੀ ਕੁਣ੍ਡੀਧਰਃ ਪੁਨਃ
ਉਥੇ, ਇੱਕ ਤਪਸਵੀ ਮੁੜ ਜਨਮਿਆ, ਜੋ ਦੰਡ ਤੇ ਕੁੰਡੀ ਫੜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਵਸ੍ਤ੍ਰਾਦਿ ਦਰ੍ਸ਼ਿਤਂ ਚੈਵ ਯਤ੍ਰ ਸਂਸ੍ਥਾਪਿਤਂ ਪੁਰਾ
ਉਥੇ, ਕੱਪੜਾ ਤੇ ਹੋਰ ਚੀਜ਼ਾਂ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਦਿਖਾਈ ਤੇ ਰੱਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ—
ਵਿਪ੍ਰੇਣ ਜ੍ਞਾਤੁਕਾਮੇਨ ਵਿष੍ਣੁਮਾਯਾਂ ਯਥਾ ਪੁਰਾ
ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਦੀ ਮਾਇਆ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੀ।
ਵਾਸੋ ਗृਹ੍ਣਾਤਿ ਸਵ੍ਰੀਡੋ ਯੋਗਂ ਚ ਪਰਿਚਿਨ੍ਤਯਨ੍
ਉਹ ਲਜਜਾ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨਦਾ ਹੈ, ਮਨ ਵਿੱਚ ਯੋਗ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾ ਬਾਰੇ ਸੋਚਦਾ ਹੈ।
ਤਤੋ ਵਿਨ੍ਦਤਿ ਚਾਤ੍ਮਾਨਂ ਤਪਸਾ ਯਤ੍ਤਦਾ ਕृਤਮ੍
ਫਿਰ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਕੀਤੀ ਤਪਸਿਆ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।