ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਕੁਬੇਰੇਣਾਨ੍ਯਥਾ ਦृष੍ਟਃ ਸ਼ਾਣ੍ਡਿਲ੍ਯੇਨਾਪਿ ਚਾਨ੍ਯਥਾ

ਕੁਬੇਰ ਨੇ ਵੀ ਧਰਮ ਨੂੰ ਵੱਖਰੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ, ਤੇ ਸ਼ਾਂਡਿਲਯ ਨੇ ਵੀ।

ਪਿਤृਭਿਸ਼੍ਚਾਨ੍ਯਥਾ ਦृष੍ਟੋ ਹ੍ਯਨ੍ਯਥਾਪਿ ਸ੍ਵਯਮ੍ਭੁਵਾ

ਪਿਤਰਾਂ ਨੇ ਵੀ ਧਰਮ ਨੂੰ ਵੱਖਰੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ, ਤੇ ਸਵਯੰਭੂ ਨੇ ਵੀ।

ਸ੍ਵਕਂ ਪਾਲਯਤੇ ਧਰ੍ਮਂ ਸ੍ਵਮਤੇਨੈਵ ਭਾषਿਤਮ੍ 121.

ਹਰ ਕੋਈ ਆਪਣਾ ਧਰਮ, ਆਪਣੇ ਸਮਝ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਿਵੇਂ ਕਿਹਾ ਗਿਆ, ਪਾਲਦਾ ਹੈ।

ਨ ਨਿਨ੍ਦੇਦ੍ਧਰ੍ਮਕਾਰ੍ਯਾਣਿ ਆਤ੍ਮਧਰ੍ਮਪਥੇ ਸ੍ਥਿਤਃ

ਜੋ ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਦੇ ਰਾਹ 'ਤੇ ਪੱਕਾ ਖੜਾ ਹੈ, ਉਹ ਹੋਰਾਂ ਦੇ ਧਰਮਕ ਕੰਮਾਂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਨਾ ਕਰੇ।

ਵਿਯੋਨਿਂ ਸ ਨ ਗਚ੍ਛੇਤ ਮਮ ਲੋਕਾਯ ਗਚ੍ਛਤਿ

ਉਹ ਮੁੜ ਜਣਮ ਵਿਚ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ, ਮੇਰੇ ਲੋਕ ਵਿਚ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਤਰਨ੍ਤਿ ਪੁਰੁषਾ ਯੇਨ ਗਰ੍ਭਸਂਸਾਰਸਾਗਰਮ੍

ਇਸ ਰਾਹ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਜਣਮ-ਮਰਨ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਆਤ੍ਮੋਪਕਾਰਕਾ ਨਿਤ੍ਯਂ ਦੇਵਾਤਿਥਿਗੁਰੁਪ੍ਰਿਯਾਃ

ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਪਣੇ ਲਈ ਭਲਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਦੇਵਤੇ, ਮਹਿਮਾਨ ਤੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰੇ ਹਨ—

ਮਨਸਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੀਂ ਚੈਵ ਯੋ ਗਚ੍ਛੇਨ੍ਨ ਕਦਾਚਨ

ਜੋ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਵੀ ਕਦੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਔਰਤ ਵੱਲ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ—

ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਚੈਵ ਪੁਤ੍ਰਾਣਾਂ ਨ ਵਿਸ਼ੇषਂ ਕਰੋਤਿ ਯਃ

ਤੇ ਜੋ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਿਚ ਕੋਈ ਫ਼ਰਕ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ—

ਯਃ ਸ੍ਪृਸ਼ੇਤ੍ਕਪਿਲਾਂ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਕੁਮਾਰੀਂ ਨ ਚ ਦੂषਯੇਤ੍

ਜੋ ਕਪਿਲਾ ਗਾਂ ਨੂੰ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਛੂਹਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਕੁਮਾਰੀ ਨੂੰ ਕਦੇ ਭੰਗ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ—

ਜਲੇਨ ਮੇਹਯੇਦ੍ਯਸ੍ਤੁ ਗੁਰੁਭਕ੍ਤੋ ਨ ਜਲ੍ਪਕਃ

ਜੋ ਪਾਣੀ ਚੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕ ਨੂੰ ਭਗਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਵਧੇਰੇ ਗੱਲਾਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ—

ਸ ਚ ਗਰ੍ਭਂ ਨ ਗਚ੍ਛੇਤ ਮਮ ਲੋਕਂ ਸ ਗਚ੍ਛਤਿ

ਉਹ ਮੁੜ ਮਾਂ ਦੇ ਗਰਭ ਵਿਚ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ, ਉਹ ਮੇਰੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।

ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਵਰਾਹਪੁਰਾਣੇ ਜਨ੍ਮਾਭਾਵੋ ਨਾਮੈਕਵਿਂਸ਼ਤ੍ਯਧਿਕਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਹਾਨ ਵਰਾਹ ਪੁਰਾਣ ਦੇ 'ਜਨਮ ਰਹਿਤ' ਨਾਂ ਵਾਲੇ ਇਕ ਸੌ ਇਕਵੀਹਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦਾ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।

ਅਥ ਕੋਕਾਮੁਖਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਮ੍ ਗੁਹ੍ਯਾਨਾਂ ਪਰਮਂ ਗੁਹ੍ਯਂ ਤਚ੍ਛृਣੁष੍ਵ ਵਸੁਨ੍ਧਰੇ

ਹੁਣ ਕੋਕਾਮੁਖ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਸੁਣ, ਹੇ ਵਸੁੰਧਰਾ, ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਰਾਜ ਹੈ।

ਅष੍ਟਮ੍ਯਾਂ ਚ ਚਤੁਰ੍ਦ੍ਦਸ਼੍ਯਾਂ ਮੈਥੁਨਂ ਯੋ ਨ ਗਚ੍ਛਤਿ

ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਅੱਠਵੀਂ ਜਾਂ ਚੌਦਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ ਮਿਲਾਪ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ—

ਬਾਲ੍ਯੇ ਵਯਸ੍ਯਪਿ ਚ ਯੋ ਮਮ ਨਿਤ੍ਯਮਨੁਵ੍ਰਤਃ

ਜੋ ਬਚਪਨ ਜਾਂ ਜਵਾਨੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੇਰੀ ਭਗਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ—

ਆਯਾਸੇ ਜੀਵਤਿ ਨ ਯਃ ਪ੍ਰਵਿਭਾਗੀ ਗੁਣਾਨ੍ਵਿਤਃ

ਜੋ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਵਿਚ ਜੀਉਂਦਾ ਹੋਇਆ ਵੀ, ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਵੰਡ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਤੇ ਚੰਗੀਆਂ ਖਾਸਲਤਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈ—

ਵਿਕਰ੍ਮ ਨਾਭਿਕੁਰ੍ਵੀਤ ਕੌਮਾਰਵ੍ਰਤਸਂਸ੍ਥਿਤਃ

ਜੋ ਨੌਜਵਾਨੀ ਦੇ ਵ੍ਰਤ ਵਿਚ ਟਿਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਤੇ ਗਲਤ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ—

ਮਤ੍ਯਾ ਚ ਨਿਃਸ੍ਪृਹੋऽਤ੍ਯਨ੍ਤਂ ਪਰਾਰ੍ਥੇष੍ਵਸ੍ਪृਹਃ ਸਦਾ ਇਮਂ ਗੁਹ੍ਯਂ ਵਰਾਰੋਹੇ ਦੇਵੈਰਪਿ ਦੁਰਾਸਦਮ੍

ਜੋ ਮਨੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੋਭ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਦੂਜਿਆਂ ਦੀ ਵਸਤੂ ਵੱਲ ਕਦੇ ਵੀ ਮਨ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਹੇ ਸੋਹਣੀਏ, ਇਹ ਰਾਜ ਤਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਪਹੁੰਚ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੈ।

ਤਚ੍ਛृਣੁष੍ਵਾਨਵਦ੍ਯਾਙ੍ਗਿ ਕਥ੍ਯਮਾਨਂ ਮਯਾऽਨਘੇ

ਇਹ ਗੱਲ, ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੀਏ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।

ਯੇ ਨ ਹਿਂਸਨ੍ਤਿ ਭੂਤਾਨਿ ਸ਼ੁਦ੍ਧਾਤ੍ਮਾਨੋ ਦਯਾਪਰਾਃ

ਜੋ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹਨ ਤੇ ਦਇਆ ਵਿਚ ਲੀਨ ਹਨ—

ਮਨਸਾ ਨ ਚਲਤ੍ਯੇਵ ਮਮ ਵਲ੍ਲਭਤਾਂ ਵ੍ਰਜੇਤ੍

ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਮਨ ਕਦੇ ਡੋਲਦਾ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਮੇਰੀ ਪਿਆਰੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।

ਵਰਾਹਰੂਪਿਣਂ ਦੇਵਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਵਸੁਨ੍ਧਰਾ ।। 122.

ਵਸੁੰਧਰਾ ਨੇ ਵਰਾਹ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ।

ਏਵਂ ਮੇ ਪਰਮਂ ਗੁਹ੍ਯਂ ਤ੍ਵਦ੍ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਵਕ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਤੇਰੀ ਭਗਤੀ ਕਰਕੇ, ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਰਾਜ ਸੁਣਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੈਂ।

ਭਦ੍ਰਕਰ੍ਣਹ੍ਰਦਂ ਚੈਵ ਹਿਤ੍ਵਾ ਕੋਕਾਂ ਪ੍ਰਸ਼ਂਸਸਿ

ਤੂੰ ਭਦਰਕਰਨਾ ਸਰੋਵਰ ਛੱਡ ਕੇ ਕੋਕਾਮੁਖ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਦਾ ਹੈਂ।

ਕੇਦਾਰਂ ਚ ਤਤੋ ਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਕਿ ਕੋਕਾਂ ਚ ਪ੍ਰਸ਼ਂਸਸਿ

ਕੇਦਾਰ ਨੂੰ ਵੀ ਛੱਡ ਕੇ ਤੂੰ ਕੋਕਾਮੁਖ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਕਿਉਂ ਕਰਦਾ ਹੈਂ?

ਦੁਰ੍ਗਂ ਮਹਾਬਲਂ ਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਕਿਂ ਵੈ ਕੋਕਾਂ ਪ੍ਰਸ਼ਂਸਸਿ

ਮਹਾਨ ਕਿਲਾ ਛੱਡ ਕੇ ਤੂੰ ਕੌਣ ਕਰਕੇ ਕੋਕਾਮੁਖ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਦਾ ਹੈਂ?

ਏਕਲਿਙ੍ਗਂ ਤਤੋ ਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਕਿਂ ਵਾ ਕੋਕਾਂ ਪ੍ਰਸ਼ਂਸਸਿ

ਇਕਲਿੰਗ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਤੂੰ ਫਿਰ ਵੀ ਕੋਕਾਮੁਖ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਕਿਉਂ ਕਰਦਾ ਹੈਂ?

ਵਰਾਹਰੂਪੀ ਭਗਵਾਨ੍ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਵਸੁਨ੍ਧਰਾਮ੍ ਏਵਮੇਤਨ੍ਮਹਾਭਾਗੇ ਯਨ੍ਮਾਂ ਤ੍ਵਂ ਭੀਰੁ ਭਾषਸੇ

ਵਰਾਹ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਵਸੁੰਧਰਾ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, 'ਹਾਂ, ਹੇ ਮਹਾਨੇ, ਜੋ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈਂ, ਉਹ ਸਹੀ ਹੈ, ਹੇ ਡਰਪੋਕੀਏ।'