ਪਵਿਤ੍ਰਾਣਾਂ ਪਵਿਤ੍ਰਂ ਚ ਮਙ੍ਗਲਾਨਾਂ ਚ ਮਙ੍ਗਲਮ੍
ਉਹ ਪਵਿੱਤਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ, ਤੇ ਮੰਗਲਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਗਲ ਹੈ।
ਤਪਸਸ੍ਤਪ ਏਵਾਗ੍ਰ੍ਯਂ ਵ੍ਰਤਾਨਾਂ ਵ੍ਰਤਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਉਹ ਤਪਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਤਪ ਹੈ, ਤੇ ਵਰਤਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਵਰਤ ਹੈ।
ਪृਥਿਵ੍ਯਾਂ ਯਾਨਿ ਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਗੁਹ੍ਯਾਨ੍ਯਾਯਤਨਾਨਿ ਚ
ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਜਿਹੜੇ ਵੀ ਤੀਰਥ ਤੇ ਗੁਪਤ ਥਾਂਵਾਂ ਹਨ—
ਹੋਤਵ੍ਯਾਨ੍ਯਗ੍ਨਿਹੋਤ੍ਰਾਣਿ ਸਾਯਂ ਪ੍ਰਾਤਰ੍ਦ੍ਵਿਜਾਤਿਭਿਃ 112.
ਅਤੇ ਜਿਹੜੇ ਅਗਨਿਹੋਤ੍ਰ ਦੇ ਹਵਨ ਦੁਇਜ ਰਾਤ ਤੇ ਸਵੇਰੇ ਕਰਦੇ ਹਨ—
ਜੁਹ੍ਵਤੇ ਹ੍ਯਗ੍ਨਿਹੋਤ੍ਰਾਣਿ ਮਨ੍ਤ੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਵਿਵਿਧੈਃ ਸਦਾ
ਉਹ ਦੁਇਜ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਅਗਨਿਹੋਤ੍ਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਤੇ ਯਾਨ੍ਤ੍ਯਾਦਿਤ੍ਯਵਰ੍ਣੈਸ਼੍ਚ ਵਿਮਾਨੈਰ੍ਦ੍ਵਿਜਸਤ੍ਤਮਾਃ
ਉਹ ਚੰਗੇ ਦੁਇਜ ਸੂਰਜ ਵਰਗੇ ਚਮਕਦਾਰ ਵਿਮਾਨਾਂ 'ਚ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਕਪਿਲਾ ਯਾ ਪਿਙ੍ਗਲਾਕ੍ਸ਼ੀ ਸੂਰ੍ਯਸੌਖ੍ਯਪ੍ਰਦਾਯਿਨੀ
ਜੋ ਸੁਨਹਿਰੀ ਗਾਂ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਲਾਲੀ ਮਾਰੀ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਸੂਰਜ ਵਰਗਾ ਸੁਖ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹੈ।
ਪੂਰ੍ਵੋਕ੍ਤਾ ਯਾਸ੍ਤੁ ਕਪਿਲਾਃ ਸਰ੍ਵਲਕ੍ਸ਼ਣਲਕ੍ਸ਼ਿਤਾਃ
ਜਿਹੜੀਆਂ ਕਪਿਲਾ ਗਾਂਵਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਸਾਰੇ ਸ਼ੁਭ ਲੱਛਣ ਹਨ,
ਸਂਗਮੇषੁ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਤਾਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵਪਾਪਵਿਨਾਸ਼ਨਾਃ
ਉਹ ਤੀਰਥ ਸੰਗਮਾਂ ਉੱਤੇ ਵੱਡੀ ਵਡਿਆਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਤੇ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਨਾਸ਼ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਤਥਾਗ੍ਨਾਯੀ ਤਥਾ ਦੇਵੀ ਸੁਵਰ੍ਣਾਖ੍ਯਾ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਤੇ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਅੱਗ ਤੋਂ ਜੰਮੀ ਹੋਈ ਅਤੇ ਸੁਵਰਨਾ ਨਾਮ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ ਦਾ ਵੀ ਜਿਕਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਪਤਿਤੈਃ ਸ ਹਿ ਵਿਜ੍ਞੇਯਸ਼੍ਚਾਣ੍ਡਾਲਸਦृਸ਼ੋऽਧਮਃ
ਜੋ ਪਤਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਹੇਠਲੇ ਸਮਝੋ, ਚੰਡਾਲ ਵਰਗੇ।
ਦੂਰਾਤ੍ਤੇ ਪਰਿਹਰ੍ਤ੍ਤਵ੍ਯਾਃ ਸ਼੍ਵਭਿਸ੍ਤੁਲ੍ਯਾ ਇਵਾਧ੍ਵਰੇ
ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਯਜਨਾ ਵਿੱਚ ਕੁੱਤਿਆਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਅਸਮ੍ਭਾष੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਤਿਗ੍ਰਾਹ੍ਯਾ ਸ਼ੂਦ੍ਰਾਸ੍ਤੇ ਪਾਪਕਰ੍ਮਣਃ
ਜੋ ਸ਼ੂਦਰ ਮੰਦੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ ਕੁਝ ਲੈਣਾ।
ਭੂਮੇਰ੍ਮਲਂ ਸਮਸ਼੍ਨਨ੍ਤਿ ਜਾਯਨ੍ਤੇ ਵਿਡ੍ਭੁਜਸ਼੍ਚਿਰਮ੍ 112.
ਉਹ ਧਰਤੀ ਦੀ ਮੈਲ ਖਾਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਚਿਰਕਾਲ ਲਈ ਗੋਬਰ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਬਣ ਕੇ ਜੰਮਦੇ ਹਨ।
ਉਪਜੀਵਨ੍ਤਿ ਯੇ ਸ਼ੂਦ੍ਰਾਸ੍ਤੇषਾਂ ਗਤਿਮਤਃ ਸ਼ृਣੁ
ਹੁਣ ਸੁਣ, ਉਹ ਸ਼ੂਦਰ ਜੋ ਐਸੇ ਹੀ ਜੀਵਨ ਗੁਜਾਰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਅਗਲੀ ਹਾਲਤ ਕੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਰੌਰਵੇ ਤੁ ਮਹਾਰੌਦ੍ਰੇ ਵਰ੍षਕੋਟਿਸ਼ਤਂ ਧਰੇ
ਉਹ ਭਿਆਨਕ ਰੌਰਵ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਸੌ ਕਰੋੜ ਸਾਲ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਸ਼ੁਨੋ ਯੋਨ੍ਯਾ ਵਿਮੁਕ੍ਤਾਸ੍ਤੁ ਵਿष੍ਠਾਭੁਕ੍ਕृਮਯਸ੍ਤਤਃ
ਕੁੱਤੇ ਦੀ ਜਣਨੀ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਗੰਦ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਕੀੜੇ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਭੂਯੋਭੂਯੋ ਜਾਯਮਾਨਸ੍ਤਥੋਤ੍ਤਾਰਂ ਨ ਵਿਨ੍ਦਤਿ
ਉਹ ਵਾਰ ਵਾਰ ਜੰਮਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਮੁਕਤੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ।
ਤਤਃ ਪ੍ਰਭृਤ੍ਯਮੇਧ੍ਯਾਨ੍ਤਃ ਪਿਤਰਸ੍ਤਸ੍ਯ ਸ਼ੇਰਤੇ
ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਿਉ-ਪੁਰਖ ਮੈਲ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਸ ਨਿਤ੍ਯਂ ਵਰ੍ਜਨੀਯੋ ਹਿ ਦੂਰਾਤ੍ਤੁ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੈਰ੍ਧਰੇ
ਉਸ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵੱਲੋਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦੂਰੋਂ ਹੀ ਤਿਆਗਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਾਜਾਪਤ੍ਯਂ ਚਰੇਤ੍ਕृਚ੍ਛ੍ਰਂ ਤੇਨ ਸ਼ੁष੍ਯਤਿ ਸ ਦ੍ਵਿਜਃ
ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਜਾਪਤਿ ਵਰਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਨਾਲ ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕਿਮਨ੍ਯੈਰ੍ਬਹੁਭਿਰ੍ਦਾਨੈਃ ਕੋਟਿਸਂਖ੍ਯਾਨਵਿਸ੍ਤਰੈਃ
ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦਾਨ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਕਰੋੜਾਂ ਹੀ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਣ, ਉਹਨਾਂ ਨਾਲ ਕੀ ਲਾਭ?
ਆਸਨ੍ਨਪ੍ਰਸਵਾਂ ਧੇਨੁਂ ਦਾਨਾਰ੍ਥਂ ਪ੍ਰਤਿਪਾਲਯੇਤ
ਦਾਨ ਲਈ, ਜਿਹੜੀ ਗਾਂ ਜਣਨ ਵਾਲੀ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਜਾਯਮਾਨਸ੍ਯ ਵਤ੍ਸਸ੍ਯ ਮੁਖਂ ਯੋਨ੍ਯਾਂ ਪ੍ਰਦृਸ਼੍ਯਤੇ 112.
ਜਦੋਂ ਵੱਛਾ ਜੰਮਣ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਮੂੰਹ ਮਾਂ ਦੇ ਪੈਟ ਦੇ ਮੂੰਹ ਤੇ ਦਿਸਦਾ ਹੈ।
ਧੇਨ੍ਵਾ ਯਾਵਨ੍ਤਿ ਰੋਮਾਣਿ ਸਵਤ੍ਸਾਯਾ ਵਸੁਨ੍ਧਰੇ
ਧਰਤੀ ਮਾਂ, ਜਿੰਨੇ ਰੋਆਂ ਇੱਕ ਬੱਛੜੇ ਵਾਲੀ ਗਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਹੁੰਦੇ ਨੇ—
ਵਸਨ੍ਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੇ ਵੈ ਯੇ ਨਿਤ੍ਯਂ ਕਪਿਲਾਪ੍ਰਦਾਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪੀਲੀਆਂ ਗਾਂਵਾਂ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿਚ ਸਦਾ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਯ ਕਰੇ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਸੁਵਰ੍ਣਂ ਰੌਪ੍ਯਮੇਵ ਚ
ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਹੱਥ ਵਿਚ ਸੋਨਾ ਜਾਂ ਚਾਂਦੀ ਰੱਖਦਾ ਹੈ—
ਉਦਕਂ ਚ ਕਰੇ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਵਾਚਯੇਚ੍ਛੁਦ੍ਧਯਾ ਗਿਰਾ
ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਹੱਥ ਵਿਚ ਪਾਣੀ ਪਾ ਕੇ, ਸਾਫ ਬੋਲੀ ਨਾਲ ਉਚਾਰਨ ਕਰੇ।
ਰਤ੍ਨਪੂਰ੍ਣਾ ਭਵੇਦ੍ਦਤ੍ਤਾ ਪृਥਿਵੀ ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਿੱਤੀ ਹੋਈ ਧਰਤੀ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰ ਜਾਂਦੀ ਹੈ—ਇਸ ਵਿਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਨਨ੍ਦਿਤੋ ਯਾਤਿ ਪਿਤृਭਿਰ੍ਵਿष੍ਣ੍ਵਾਖ੍ਯਂ ਪਰਮਂ ਪਦਮ੍
ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ, ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨਾਮ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਥਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।