ਦਤ੍ਵਾ ਧੇਨੁਂ ਮਹਾਰਾਜ ਸ਼ृਣੁ ਤਸ੍ਯਾਪਿ ਯਤ੍ਫਲਮ੍
ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ, ਗਾਂ ਦਾਨ ਦੇਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਹੁਣ ਉਸ ਦਾ ਫਲ ਸੁਣੋ।
ਪਿਤ੍ਰਾਦਿਭਿਸ਼੍ਚ ਸਹਿਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੋ ਭਵਨਂ ਵ੍ਰਜੇਤ੍
ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਰਾਂ ਆਦਿਕ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਘਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕ੍ਰੀਡਿਤ੍ਵਾ ਸੁਚਿਰਂ ਕਾਲਂ ਵਿष੍ਣੁਲੋਕਂ ਸ ਗਚ੍ਛਤਿ
ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਖੇਡ ਕੇ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਗੀਤਵਾਦਿਤ੍ਰਨਿਰ੍ਘੋषੈਰਪ੍ਸਰੋਭਿਸ਼੍ਚ ਸੇਵਿਤੇ
ਉਥੇ ਉਸ ਦੀ ਸੇਵਾ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਤੇ ਗੀਤ-ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਧੁਨ ਵੱਜਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਯਂ ਇਮਂ ਸ਼ृਣੁਯਾਦ੍ਰਾਜਨ੍ਪਠੇਦ੍ਵਾ ਭਕ੍ਤਿਭਾਵਤਃ
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਜੋ ਕੋਈ ਇਹ ਗੱਲ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਸੁਣਦਾ ਜਾਂ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ—
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਵਰਾਹਪੁਰਾਣੇ ਸ਼੍ਵੇਤਵਿਨੀਤਾਸ਼੍ਵਾਪੋਖ੍ਯਾਨੇ ਕ੍ਸ਼ੀਰਧੇਨੁਦਾਨਵਿਧਿਰ੍ਨਾਮ ਪਞ੍ਚਾਧਿਕਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਵਰਾਹ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਸ਼੍ਵੇਤਵਿਨੀਤਾਸ਼੍ਵਾਪ ਉਪਾਖਿਆਨ ਵਿੱਚ 'ਦੁੱਧ ਵਾਲੀ ਗਾਂ ਦੇ ਦਾਨ ਦੀ ਰਸਮ' ਨਾਮਕ ਇਕ ਸੌ ਪੰਜਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਅਥ ਦਧਿਧੇਨੁਦਾਨ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਮ੍ ਦਧਿਧੇਨੋਰ੍ਮਹਾਰਾਜ ਵਿਧਾਨਂ ਸ਼ृਣੁ ਸਾਂਪ੍ਰਤਮ੍
ਹੁਣ ਦਹੀਂ ਵਾਲੀ ਗਾਂ ਦੇ ਦਾਨ ਦਾ ਮਹਾਤਮ ਸੁਣੋ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜਾ, ਇਸ ਦੀ ਰਸਮ ਹੁਣ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ।
ਗੋਚਰ੍ਮਮਾਤ੍ਰਂ ਤੁ ਪੁਨਃ ਪੁष੍ਪਪ੍ਰਕਰਸ਼ੋਭਿਤੇ
ਫੇਰ, ਸਿਰਫ਼ ਗਾਂ ਦੀ ਖਾਲ ਲਓ, ਜੋ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਢੇਰ ਨਾਲ ਸਜਾਈ ਹੋਈ ਹੋਵੇ।
ਦਧਿਕੁਮ੍ਭਂ ਤੁ ਸਂਸ੍ਥਾਪ੍ਯ ਸਪ੍ਤਧਾਨ੍ਯਚਯੋਪਰਿ
ਦਹੀਂ ਦਾ ਘੜਾ ਸੱਤ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਅਨਾਜ ਦੇ ਢੇਰ ਉੱਤੇ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਆਚ੍ਛਾਦ੍ਯ ਵਸ੍ਤ੍ਰਯੁਗ੍ਮੇਨ ਪੁष੍ਪਗਨ੍ਧੈਸ੍ਤੁ ਪੂਜਿਤਾਮ੍
ਉਸ ਘੜੇ ਨੂੰ ਦੋ ਕਪੜਿਆਂ ਨਾਲ ਢੱਕ ਕੇ, ਫੁੱਲਾਂ ਅਤੇ ਸੁਗੰਧੀਆਂ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਜਾਵੇ।
ਕ੍ਸ਼ਮਾਦਿਗੁਣਯੁਕ੍ਤਾਯ ਦਦ੍ਯਾਤ੍ਤਾਂ ਦਧਿਧੇਨੁਕਾਮ੍
ਇਹ ਦਹੀਂ ਵਾਲੀ ਗਾਂ ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਧੀਰਜ ਆਦਿਕ ਗੁਣ ਹੋਣ।
ਪਾਦੁਕੋਪਾਨਹੌ ਛਤ੍ਰਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਮਂਤ੍ਰਮਿਮਂ ਪਠੇਤ੍
ਜੁੱਤੀਆਂ, ਚਪਲ ਅਤੇ ਛਤਰੀ ਦੇ ਕੇ, ਇਹ ਮੰਤਰ ਪੜ੍ਹਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਏਵਂ ਦਧਿਮਯੀਂ ਧੇਨੁਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਰਾਜਰ੍षਿਸਤ੍ਤਮ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਹੀਂ ਵਾਲੀ ਗਾਂ ਦਾਨ ਕਰਕੇ, ਹੇ ਰਾਜਾ,
ਯਜਮਾਨੋ ਵਸੇਦ੍ਰਾਜਂਸ੍ਤ੍ਰਿਰਾਤ੍ਰਂ ਚ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਃ
ਯਜਮਾਨ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਤਿੰਨ ਰਾਤਾਂ ਲਈ ਰਾਜੇ ਵਾਂਗ ਰਹੇ, ਹੇ ਉੱਚ ਜਨਮ ਵਾਲੇ।
ਯ ਇਦਂ ਸ਼ृਣੁਯਾਦ੍ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਸ਼੍ਰਾਵਯੇਦ੍ਵਾਪਿ ਮਾਨਵਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਇਹ ਸੁਣਦਾ ਜਾਂ ਦੂਜਿਆਂ ਨੂੰ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹੈ,
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਵਰਾਹਪੁਰਾਣੇ ਸ਼੍ਵੇਤਵਿਨੀਤਾਸ਼੍ਵਾਪੋਖ੍ਯਾਨੇ ਦਧਿਧੇਨੁਦਾਨਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂਨਾਮ षਡਧਿਕਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਵਰਾਹ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਸ਼੍ਵੇਤਵਿਨੀਤਾਸ਼ਵ ਕਥਾ ਵਿੱਚ 'ਦਹੀਂ ਵਾਲੀ ਗਾਂ ਦੇ ਦਾਨ ਦੀ ਮਹਿਮਾ' ਨਾਮਕ ਸੌ ਛੇਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਅਥ ਨਵਨੀਤਧੇਨੁਦਾਨਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਮ੍ ਨਵਨੀਤਮਯੀਂ ਧੇਨੁਂ ਸ਼ृਣੁ ਰਾਜਨ੍ਪ੍ਰਯਤ੍ਨਤਃ
ਹੁਣ, ਹੇ ਰਾਜਾ, ਨਵੇਂ ਮੱਖਣ ਵਾਲੀ ਗਾਂ ਦੇ ਦਾਨ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ।
ਗੋਮਯੇਨਾਨੁਲਿਪ੍ਤਾਯਾਂ ਭੂਮੌ ਗੋਚਰ੍ਮਮਾਨਤਃ
ਗੋਬਰ ਨਾਲ ਲਿਪੀ ਹੋਈ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਗਾਂ ਦੀ ਖਾਲ ਵਿਛਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਕੁਮ੍ਭਂ ਤੁ ਨਵਨੀਤਸ੍ਯ ਪ੍ਰਸ੍ਥਮਾਤ੍ਰਸ੍ਯ ਧਾਰਯੇਤ੍
ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਤ ਮੱਖਣ ਵਾਲਾ ਘੜਾ ਉੱਥੇ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਕृਤ੍ਵਾ ਵਿਧਾਨੇਨ ਚ ਰਾਜਸਿਂਹ ਸੁਵਰ੍ਣਸ਼ृਙ੍ਗੀ ਸੁਮੁਖਾ ਚ ਕਾਰ੍ਯਾ
ਹੇ ਰਾਜਾ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਸ ਗਾਂ ਨੂੰ ਸੋਨੇ ਦੇ ਸਿੰਗ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰ ਚਿਹਰਾ ਦੇ ਨਾਲ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਓष੍ਠੌ ਚ ਪੁष੍ਪੈਸ਼੍ਚ ਫਲੈਸ਼੍ਚ ਦਨ੍ਤਾਃ ਪ੍ਰਕਲ੍ਪ੍ਯ ਸਾਸ੍ਨਾਂ ਚ ਸਿਤੈਸ਼੍ਚ ਸੂਤ੍ਰੈਃ
ਉਸ ਦੇ ਹੋਠ ਫੁੱਲਾਂ ਤੇ ਫਲਾਂ ਨਾਲ, ਦੰਦ ਬਣਾਉਣ, ਤੇ ਗਲ ਵਿੱਚ ਚਿੱਟੇ ਧਾਗੇ ਪਾਉਣ।
ਨਵਨੀਤਸ੍ਤਨੀਂ ਰਾਜਨ੍ਨਿਕ੍ਸ਼ੁਪਾਦਾਂ ਪ੍ਰਕਲ੍ਪਯੇਤ੍
ਹੇ ਰਾਜਾ, ਉਸ ਦੇ ਥਣ ਮੱਖਣ ਦੇ ਅਤੇ ਪੈਰ ਗੰਨੇ ਦੇ ਬਣਾਉਣ।
ਸ੍ਵਰ੍ਣਸ਼ृਙ੍ਗੀਂ ਰੌਪ੍ਯਖੁਰਾਂ ਪਂਚਰਤ੍ਨਸਮਨ੍ਵਿਤਾਮ੍
ਉਸ ਦੇ ਸਿੰਗ ਸੋਨੇ ਦੇ, ਖੁਰ ਚਾਂਦੀ ਦੇ, ਅਤੇ ਪੰਜ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾਏ ਜਾਣ।
ਆਚ੍ਛਾਦ੍ਯ ਵਸ੍ਤ੍ਰਯੁਗ੍ਮੇਨ ਗਨ੍ਧਪੁष੍ਪੈਰਲਂਕृਤਾਮ੍
ਉਸ ਨੂੰ ਦੋ ਕਪੜਿਆਂ ਨਾਲ ਢੱਕ ਕੇ, ਸੁਗੰਧੀ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾਉਣਾ।
ਮਨ੍ਤ੍ਰਾਸ੍ਤ ਏਵ ਜਪ੍ਤਵ੍ਯਾਃ ਸਰ੍ਵਧੇਨੁषੁ ਯੇ ਸ੍ਮृਤਾਃ
ਜਿਹੜੇ ਮੰਤਰ ਸਾਰੀਆਂ ਗਾਂਵਾਂ ਲਈ ਕਹੇ ਗਏ ਹਨ, ਉਹੀ ਇੱਥੇ ਜਪਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਉਤ੍ਪਨ੍ਨਂ ਦਿਵ੍ਯਮਮृਤਂ ਨਵਨੀਤਮਿਦਂ ਸ਼ੁਭਮ੍ 107.
ਇਹ ਨਵਾਂ ਮੱਖਣ, ਜੋ ਦੇਵੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਾਂਗ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਸ਼ੁਭ ਹੈ।
ਏਵਮੁਚ੍ਚਾਰ੍ਯ ਤਾਂ ਦਦ੍ਯਾਦ੍ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਯ ਕੁਟੁਮ੍ਬਿਨੇ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਚਾਰ ਕੇ, ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਘਰਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦੇਵੇ।
ਹਵਿਰੇਵਂ ਰਸਂ ਚੈਵ ਵਿਪ੍ਰਵਰ੍ਯਸ੍ਯ ਭੂਪਤੇ
ਹਵਨ ਦੀ ਚੀਜ਼ ਅਤੇ ਰਸ ਵੀ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਹ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦੇਵੇ।
ਯਃ ਪ੍ਰਪਸ਼੍ਯਤਿ ਤਾਂ ਧੇਨੁਂ ਦੀਯਮਾਨਾਂ ਨਰੋਤ੍ਤਮ
ਜੋ ਕੋਈ ਉਸ ਗਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਵੇਖੇ, ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੇ ਮਨੁੱਖ,
ਪਿਤृਭਿਃ ਪੂਰ੍ਵਜੈਃ ਸਾਰ੍ਦ੍ਧਂ ਭਵਿष੍ਯਦ੍ਭਿਸ਼੍ਚ ਮਾਨਵਃ
ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਪੂਰਵਜਾਂ ਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਵੰਸ਼ਜਾਂ ਸਮੇਤ,