ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਪੁਨਰਬ੍ਦਦ੍ਵਯਂ ਭ੍ਰਾਨ੍ਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣ੍ਡਂ ਤੀਰ੍ਥਕਾਰਣਾਤ੍

ਉਹ ਨੇ ਫਿਰ ਦੋ ਹੋਰ ਸਾਲ ਤੀਰਥਾਂ ਦੀ ਖਾਤਰ ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਿਆ।

ਤ੍ਯਜਤੋऽਪਿ ਨ ਤਦ੍ਧਸ੍ਤਾਚ੍ਚ੍ਯਵਤੇ ਭੂਤਧਾਰਿਣਿ

ਭੂਤਾਂ ਦੀ ਧਾਰਣੀ, ਉਹ ਛੱਡਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ, ਪਰ ਉਹ ਹੱਥੋਂ ਨਹੀਂ ਡਿੱਗਦਾ।

ਤਤੋऽਨ੍ਯਦ੍ਵਰ੍षਮੇਕਂ ਤੁ ਵਰ੍ਤ੍ਤਤੇ ਹਿਮਵਦ੍ਗਿਰੌ

ਫਿਰ, ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਾਲ ਉਹ ਹਿਮਾਲਾ ਪਹਾੜ 'ਤੇ ਰਿਹਾ।

ਪੁਨਰਬ੍ਦਦ੍ਵਯਂ ਚਾਨ੍ਯਤ੍ਪਰਮੇष੍ਠੀ ਵृषਾਕਪਿਃ

ਫਿਰ, ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਵ੍ਰਸ਼ਾਕਪੀ ਨੇ ਦੋ ਹੋਰ ਸਾਲ ਘੁੰਮਿਆ।

ਕਸ੍ਯਚਿਤ੍ਤ੍ਵਥ ਕਾਲਸ੍ਯ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੇऽਬ੍ਦੇ ਧਰਾਧਰੇ

ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਦਵਾਦਸਵੇਂ ਸਾਲ ਵਿੱਚ, ਪਹਾੜ 'ਤੇ,

ਗਙ੍ਗਾਯਾਂ ਦੇਵਦੇਵੇਸ਼ੋ ਯਾਵਨ੍ਮਜ੍ਜਤਿ ਭਾਮਿਨਿ

ਹੇ ਸੁੰਦਰ, ਜਦ ਤਕ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦੇ ਰਹੇ,

ਕਪਾਲਮੋਚਨਂ ਨਾਮ ਤਤਸ੍ਤੀਰ੍ਥਮਨੁਤ੍ਤਮਮ੍ 97.

ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਤੀਰਥ 'ਕਪਾਲਮੋਚਨ' ਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਿਆ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ ਹੈ।

ਗਤ੍ਵਾ ਹਰਿਹਰਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਂ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਦੇਵਾਙ੍ਗਦੇ ਤਥਾ

ਹਰੀ ਤੇ ਹਰਾ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ 'ਤੇ ਜਾ ਕੇ, ਉਥੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਪਾਣੀ 'ਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕੀਤਾ।

ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਤਥਾ ਨਤ੍ਵਾ ਤ੍ਰਿਜਲੇਸ਼੍ਵਰਸਂਜ੍ਞਿਤਮ੍

ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਤ੍ਰਿਜਲੇਸ਼ਵਰ ਨਾਮ ਵਾਲੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਸਿਰ ਨਿਵਾਇਆ।

ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਾਬ੍ਦੈਰ੍ਗਤਵਤਃ ਸੀਮਾਚਾਰਿਗਣੈਸ੍ਤਥਾ

ਬਾਰਾਂ ਸਾਲ ਲੰਘ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਸੀਮਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ,

ਕਪਾਲਮੋਚਨਂ ਤੀਰ੍ਥਂ ਤਤੋ ਜਾਤਮਘਾਪਹਮ੍

ਕਪਾਲਮੋਚਨ ਨਾਮ ਦਾ ਤੀਰਥ ਉਥੇ ਬਣਿਆ, ਜੋ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਰੁਦ੍ਰੋ ਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧਿਮਾਪਨ੍ਨੋ ਮੁਕ੍ਤਃ ਸ ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਯਾ

ਰੁਦ੍ਰ ਨੇ ਉਥੇ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਪਾਈ, ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਹੱਤਿਆ ਦੇ ਪਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਿਆ।

ਯਤ੍ਰਾਪ੍ਲੁਤੋ ਨਰੋ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਾ ਤੁ ਵਿਸ਼ੁਧ੍ਯਤਿ

ਜਿਥੇ ਮਨੁੱਖ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਹੱਤਿਆ ਵਾਲਾ ਵੀ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਆਗਤੋ ਦੇਵਸਹਿਤੋ ਵਾਕ੍ਯਂ ਚੇਦਮੁਵਾਚ ਹ ਭਵ ਰੁਦ੍ਰ ਵਿਸ਼ਾਲਾਕ੍ਸ਼ ਲੋਕਮਾਰ੍ਗਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤ

ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਆ ਕੇ, ਉਹ ਨੇ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਕਹੇ: 'ਹੇ ਰੁਦ੍ਰ, ਵੱਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰਾਹ 'ਤੇ ਟਿਕੇ ਹੋਏ—'

(ਭਵ ਰੁਦ੍ਰ ਵਿਰੂਪਾਕ੍ਸ਼ ਲੋਕਮਾਰ੍ਗੇ ਵ੍ਯਾਸ੍ਥਿਤਃ ) ਕਪਾਲਂ ਗृਹ੍ਯ ਯਦ੍ਭ੍ਰਾਨ੍ਤਂ ਕਪਾਲਵ੍ਯਗ੍ਰਪਾਣਿਨਾ

'ਹੇ ਰੁਦ੍ਰ, ਅਜੀਬ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰਾਹ 'ਤੇ ਖੜੇ ਹੋਏ, ਕਪਾਲ ਹੱਥ ਵਿਚ ਫੜ ਕੇ ਘੁੰਮਦੇ ਹੋਏ, ਕਪਾਲ-ਹੱਥ ਨਾਲ ਭਿਆਨਕ—'

ਯਚ੍ਚ ਤੇ ਬਭ੍ਰੁਤਾ ਜਾਤਾ ਹਿਮਵਤ੍ਯਚਲੋਤ੍ਤਮੇ

'ਤੇ ਜੋ ਤੇਰੇ ਲਈ ਹਿਮਾਲਾ ਦੇ ਉੱਚੇ ਪਹਾੜ 'ਤੇ ਪੀਲਾਪਣ ਆ ਗਿਆ—'

ਯਚ੍ਚੇਦਾਨੀਂ ਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧਸ੍ਯ ਤੀਰ੍ਥੇऽਸ੍ਮਿਨ੍ਦੇਹਸ਼ੁਦ੍ਧਤਾ 97.

'ਅਤੇ ਹੁਣ, ਇਸ ਤੀਰਥ 'ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਕੇ, ਸਰੀਰ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਮਿਲ ਗਈ ਹੈ।'

ਯੇ ਪੁਰਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਦੇਵਾਸ੍ਤ੍ਵਾਂ ਪੂਜ੍ਯਂ ਯਦ੍ਵਿਧਿਨਾਨ੍ਵਿਤਾਃ

'ਉਹ ਦੇਵਤੇ, ਜੋ ਤੈਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਰੱਖ ਕੇ, ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਜਦੇ ਹਨ—'

ਵ੍ਰਤਾਨਿ ਕੁਰੁਤੇ ਦੇਵ ਤ੍ਵਤ੍ਕृਤਾਨਿ ਹਿ ਪੁਤ੍ਰਕ

'ਉਹ ਜੋ ਵਰਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਦੇਵਤਾ, ਉਹ ਤੇਰੇ ਬਣਾਏ ਹੋਏ ਹਨ, ਹੇ ਪੁੱਤਰ।'

ਯਦ੍ਵ੍ਰਤਂ ਨਗ੍ਨਕਾਪਾਲਂ ਯਦ੍ਬਾਭ੍ਰਵ੍ਯਂ ਤ੍ਵਯਾ ਕृਤਮ੍

'ਜੋ ਨੰਗਾ ਤੇ ਕਪਾਲ ਵਾਲਾ ਵਰਤ, ਤੇ ਜੋ ਪੀਲਾਪਣ ਵਾਲਾ ਵਰਤ ਤੂੰ ਕੀਤਾ—'

ਮਾਂ ਪੁਰਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਦੇਵਸ੍ਤ੍ਵਂ ਪੂਜ੍ਯਸੇ ਯੈਰ੍ਵਿਧਾਨਤਃ

'ਮੈਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਰੱਖ ਕੇ, ਹੇ ਦੇਵਤਾ, ਤੈਨੂੰ ਉਹ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਜਦੇ ਹਨ।'

ਕਥਯਸ੍ਵ ਮਹਾਦੇਵ ਸਵਿਧਾਨਂ ਸਮਾਸਤਃ

'ਹੇ ਮਹਾਦੇਵ, ਸਾਨੂੰ ਠੀਕ ਢੰਗ ਸੰਖੇਪ ਵਿਚ ਦੱਸੋ।'

ਦੇਵੈਰ੍ਜਯੇਤਿ ਸਂਤੁष੍ਟਃ ਕੈਲਾਸਨਿਲਯਂ ਯਯੌ

ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਜੇਤੂ ਧੁਨੀ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਕੈਲਾਸ ਦੇ ਘਰ ਚਲਾ ਗਿਆ।

ਦੇਵਾ ਅਪਿ ਯਯੁਃ ਖਂ ਚ ਸ੍ਵਸ੍ਥਾਨਂ ਤੇ ਯਥਾਗਤਮ੍

ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਆਕਾਸ਼ ਤੇ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਥਾਂ 'ਤੇ ਚਲੇ ਗਏ, ਜਿਵੇਂ ਆਏ ਸੀ।

ਚਰਿਤਂ ਯਚ੍ਚ ਦੇਵਸ੍ਯ ਵਿਤ੍ਤਂ ਸਮਭਵਦ੍ਭੁਵਿ

ਦੇਵਤਾ ਦੇ ਜਿਹੜੇ ਕਰਤਬ ਸਨ, ਉਹ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਜਾਣੇ ਗਏ।

ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਵਰਾਹਪੁਰਾਣੇ ਰੁਦ੍ਰਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਨਾਮ ਸਪ੍ਤਨਵਤਿਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼੍ਰੀ ਵਰਾਹ ਪੁਰਾਣ ਵਿੱਚ 'ਰੁਦਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ' ਨਾਮਕ ਸਤਾਨਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦਾ ਸਮਾਪਤੀ ਹੋਈ।

ਅਥ ਪਰ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਃ ਯੋऽਸੌ ਸਤ੍ਯਤਪਾ ਨਾਮ ਲੁਬ੍ਧੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵਿਜੋ ਬਭੌ

ਹੁਣ ਪਹਾੜ ਵਾਲਾ ਅਧਿਆਇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੀ ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਸਤ੍ਯਤਪਾ ਸੀ, ਉਹ ਲਾਲਚੀ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।

ਦੁਰ੍ਵਾਸਾਃ ਸਂਸ਼੍ਰੁਤਾਰ੍ਥਸ਼੍ਚ ਹਿਮਵਨ੍ਤਂ ਨਗਂ ਯਯੌ

ਦੁਰਵਾਸਾ, ਆਪਣਾ ਵਚਨ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਦੀ ਨੀਤ ਨਾਲ, ਹਿਮਵੰਤ ਪਹਾੜ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ।

ਕੀਦृਸ਼ਂ ਤਨ੍ਮਮਾਚਕ੍ਸ਼੍ਵ ਮਹਤ੍ਕੌਤੂਹਲਂ ਵਿਭੋ ਸ ਹਿ ਸਤ੍ਯਤਪਾ ਪੂਰ੍ਵਂ ਭृਗੁਵਂਸ਼ੋਦ੍ਭਵੋ ਦ੍ਵਿਜਃ

ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ, ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਵਿਅਕਤੀ ਸੀ; ਮੈਂ ਬਹੁਤ ਉਤਸੁਕ ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਤ੍ਯਤਪਾ ਪਹਿਲਾਂ ਭ੍ਰਿਗੁ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੀ।